Telekommunikatsiyalar toʻgʻrisida (O‘RQ-1015-son)

27.12.2024

Oʻzbekiston Respublikasining Qonuni

Qonunchilik palatasi tomonidan 2024-yil 6-avgustda qabul qilingan Senat tomonidan 2024-yil 23-oktabrda maʼqullangan

1-bob. Umumiy qoidalar

1-modda. Ushbu Qonunning maqsadi

Ushbu Qonunning maqsadi telekommunikatsiyalar sohasidagi munosabatlarni tartibga solishdan iborat.

2-modda. Telekommunikatsiyalar toʻgʻrisidagi qonunchilik

Telekommunikatsiyalar toʻgʻrisidagi qonunchilik ushbu Qonun va boshqa qonunchilik hujjatlaridan iboratdir.

Telekommunikatsiyalar tarmoqlarining mudofaa, davlat xavfsizligi va huquqni muhofaza qiluvchi organlar ehtiyojlari uchun ishlashi bilan bogʻliq munosabatlar alohida qonunchilik hujjatlari bilan tartibga solinadi.

Agar Oʻzbekiston Respublikasining xalqaro shartnomasida Oʻzbekiston Respublikasining telekommunikatsiyalar toʻgʻrisidagi qonunchiligida nazarda tutilganidan boshqacha qoidalar belgilangan boʻlsa, xalqaro shartnoma qoidalari qoʻllaniladi.

3-modda. Asosiy tushunchalar

Ushbu Qonunda quyidagi asosiy tushunchalar qoʻllaniladi:

aloqa liniyasi — signallar uzatgichdan qabul qilgichga uzatilishini va tarqatilishini taʼminlovchi qurilmalarning, inshootlarning hamda kabel liniyalarining va (yoki) radioliniyalarning majmui;

domen nomi — axborot resursiga yoki axborot tizimiga berilgan, ularni Internet jahon axborot tarmogʻida identifikatsiyalash uchun xizmat qiladigan noyob nom;

domen nomlari tizimi — Internet jahon axborot tarmogʻida domen nomlarini berish, roʻyxatdan oʻtkazish va ulardan foydalanish tartibi;

tarif rejasi — telekommunikatsiyalar operatori va telekommunikatsiyalar xizmatlari provayderi tomonidan telekommunikatsiyalar xizmatlaridan foydalanuvchilarga bir yoki bir nechta xizmatdan foydalanish uchun taqdim etiladigan narxlar va texnik shartlar majmui;

tarmoqlararo ulanishlar — telekommunikatsiyalar xizmatlaridan foydalanuvchilar oʻrtasida axborotning uzatilishi va qabul qilinishini taʼminlaydigan turli telekommunikatsiyalar operatorlari telekommunikatsiyalar tarmoqlarining texnologik hamkorligi;

telekommunikatsiyalar — axborotning belgilar, matnlar, tasvirlar, tovushlar, video tarzidagi yoki boshqa turdagi signallarini oʻtkazgichli, radio, optik yoki boshqa elektromagnit tizimlardan foydalangan holda uzatish, qabul qilish va ularga ishlov berish;

telekommunikatsiyalar vositalari (telekommunikatsiyalar infratuzilmasi) — telekommunikatsiyalar uskunalari, telekommunikatsiyalar inshootlari, kabel liniyalari hamda ularni boshqarish imkonini beruvchi tizimlar;

telekommunikatsiyalar inshootlari (passiv telekommunikatsiyalar infratuzilmasi) — telekommunikatsiyalarning amalga oshirilishini taʼminlovchi binolar, moslamalar, tayanchlar, machtalar, tarqatish qutilari, shkaflar va boshqalar;

telekommunikatsiyalar operatori (bundan buyon matnda operator deb yuritiladi) — mulk huquqi yoki boshqa ashyoviy huquqlar asosida telekommunikatsiyalar infratuzilmasiga ega boʻlgan, uning ishlashini, rivojlanishini taʼminlovchi va telekommunikatsiyalar xizmatlarini koʻrsatuvchi yuridik shaxs;

telekommunikatsiyalar tarmogʻi — aloqa liniyalari yoki aloqa kanallari orqali oʻzaro bogʻlangan, telekommunikatsiyalarni amalga oshiradigan uskunalar majmui;

telekommunikatsiyalar tarmoqlarini attestatsiyadan oʻtkazish — telekommunikatsiyalar tarmoqlari himoyalanganlik holatining axborot xavfsizligi sohasidagi milliy standartlar va normativ-huquqiy hujjatlar talablariga muvofiqligini aniqlashga qaratilgan tashkiliy-texnik tadbirlar majmui;

telekommunikatsiyalar tarmoqlarini raqamlash rejasi — operatorlar, telekommunikatsiyalar xizmatlari provayderlari va foydalanuvchi qurilmalari oʻrtasida aniq raqamlarning biriktirilishi;

telekommunikatsiyalar tarmoqlarini raqamlash tizimi — operatorlar, telekommunikatsiyalar xizmatlari provayderlari va foydalanuvchi qurilmalari oʻrtasida raqamlarni taqsimlash va ularga raqam (raqamlar yoki belgilar kombinatsiyasini) biriktirish tartibi;

telekommunikatsiyalarning texnologik xizmatlari (bundan buyon matnda texnologik xizmatlar deb yuritiladi) — operatorlar va telekommunikatsiyalar xizmatlari provayderlari tomonidan oʻzining texnik vositalari hamda tarmoqlari orqali boshqa operatorlar va provayderlarga taqdim etiladigan, telekommunikatsiyalarni amalga oshirishning texnologik jarayonini taʼminlaydigan xizmatlar;

telekommunikatsiyalar uskunalari (aktiv telekommunikatsiyalar infratuzilmasi) — telekommunikatsiyalarni amalga oshirish uchun moʻljallangan texnik uskunalar va ularga oʻrnatilgan dasturiy taʼminot;

telekommunikatsiyalar xizmatlari — foydalanuvchilarga operator va telekommunikatsiyalar xizmatlari provayderi tomonidan telekommunikatsiyalar asosida taqdim etiladigan xizmatlar;

telekommunikatsiyalar xizmatlari provayderi (bundan buyon matnda provayder deb yuritiladi) — foydalanuvchilarga operatorlar tarmogʻi orqali tijorat asosida telekommunikatsiyalar xizmatlarini koʻrsatuvchi yuridik shaxs;

telekommunikatsiyalar xizmatlaridan foydalanuvchi (bundan buyon matnda foydalanuvchi deb yuritiladi) — telekommunikatsiyalar xizmatlarining isteʼmolchisi boʻlgan yuridik yoki jismoniy shaxs;

telekommunikatsiyalarning universal xizmatlari (bundan buyon matnda universal xizmatlar deb yuritiladi) — umumiy foydalanishdagi telekommunikatsiyalar tarmoqlari orqali barcha foydalanuvchilarga koʻrsatiladigan belgilangan sifatdagi majburiy xizmatlar toʻplami (foydalanuvchilarning ushbu tarmoqdan foydalanishini taʼminlash, mahalliy, shaharlararo va xalqaro telefon soʻzlashuvlari, telegrammalar joʻnatish va boshqalar);

foydalanuvchi qurilmasi — telekommunikatsiyalar tarmoqlari bilan oʻzaro bogʻlanadigan va signallarni shakllantirish, uzatish, qabul qilish uchun moʻljallangan foydalanuvchining texnik vositasi.

4-modda. Telekommunikatsiyalar tarmoqlariga boʻlgan mulkchilik

Oʻzbekiston Respublikasida telekommunikatsiyalar tarmoqlari ommaviy yoki xususiy mulkda boʻlishi mumkin.

Telekommunikatsiyalar tarmoqlarining barcha mulkdorlari teng huquqlarga ega boʻladi va qonunda kafolatlangan teng himoyadan foydalanadi.

5-modda. Telekommunikatsiyalar tarmoqlarining yerlari

Telekommunikatsiyalar uskunalari va inshootlaridan foydalanish, ularni saqlash, qurish, qayta qurish, rekonstruksiya qilish, taʼmirlash boʻyicha oʻz zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarish uchun operatorlarga va provayderlarga berilgan yerlar telekommunikatsiyalar tarmoqlarining yerlari jumlasiga kiradi. Telekommunikatsiyalar tarmoqlarining yerlari aloqa maqsadlariga moʻljallangan yerlar tarkibiga kiradi.

Telekommunikatsiyalar faoliyatini taʼminlash uchun yerlar qonunchilikda belgilangan tartibda beriladi.

Telekommunikatsiyalarning kabel, radiorele va havo liniyalaridan foydalanilishini taʼminlash maqsadida muhofaza hududlari belgilanadi.

Muhofaza hududlarini belgilash tartibi, ularning oʻlchamlari, ushbu maqsadlar uchun ajratilgan yerlardan foydalanish rejimi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadi.

6-modda. Telekommunikatsiyalar tarmoqlari

Telekommunikatsiyalar tarmoqlari belgilangan maqsadiga koʻra umumiy foydalanishdagi, idoraviy va ajratilgan telekommunikatsiyalar tarmoqlariga boʻlinadi.

Aloqa liniyasi umumiy foydalanish, idoraviy, ajratilgan, shu jumladan umumdavlat vazifalarini bajaruvchi telekommunikatsiyalar tarmoqlarining ajralmas qismidir.

Telekommunikatsiyalar xizmatlarini koʻrsatishning yagona prinsiplari, ularni taqdim etish va haq toʻlash tartibi asosida Oʻzbekiston Respublikasi hududida barcha yuridik va jismoniy shaxslarga telekommunikatsiyalar xizmatlarini koʻrsatish uchun moʻljallangan telekommunikatsiyalar tarmoqlari umumiy foydalanishdagi telekommunikatsiyalar tarmoqlari jumlasiga kiradi. Umumiy foydalanishdagi telekommunikatsiyalar tarmogʻida telekommunikatsiyalar xizmatlari koʻrsatish qoidalari telekommunikatsiyalar sohasidagi vakolatli davlat organi tomonidan belgilanadi.

Yuridik va jismoniy shaxslarning ishlab chiqarish va maxsus ehtiyojlarini taʼminlash uchun moʻljallangan, ularning ixtiyorida boʻlgan va ular tomonidan foydalaniladigan telekommunikatsiyalar tarmoqlari idoraviy telekommunikatsiyalar tarmoqlari jumlasiga kiradi. Idoraviy telekommunikatsiyalar tarmoqlaridan boshqa foydalanuvchilarga telekommunikatsiyalar xizmatlarini koʻrsatish uchun ham foydalanilishi mumkin.

Ajratilgan telekommunikatsiyalar tarmoqlari jumlasiga foydalanuvchilarning muayyan doirasiga xizmatlar koʻrsatish uchun yuridik shaxslarning tijorat maqsadlarida yaratiladigan telekommunikatsiyalar tarmoqlari kiradi.

Idoraviy va ajratilgan telekommunikatsiyalar tarmoqlarining operatorlari tomonidan xizmatlar koʻrsatish qoidalari ushbu telekommunikatsiyalarning operatorlari yoki provayderlari tomonidan qonunchilikka muvofiq belgilanadi.

Operatorlar va provayderlar aktiv hamda passiv telekommunikatsiyalar infratuzilmasidan, shuningdek aloqa kanallaridan, radiochastota spektridan qonunchilikka muvofiq shartnoma asosida birgalikda foydalanishi mumkin.

Telekommunikatsiyalar tarmoqlaridagi yoʻldosh aloqa tizimlari va kanallaridan qonunchilikda belgilangan talablar asosida foydalaniladi.

2-bob. Telekommunikatsiyalar sohasini davlat tomonidan tartibga solish

7-modda. Telekommunikatsiyalar sohasidagi davlat siyosatining asosiy yoʻnalishlari

Telekommunikatsiyalar sohasidagi davlat siyosatining asosiy yoʻnalishlari quyidagilardan iborat:

Internet jahon axborot tarmogʻidan foydalanishni taʼminlash uchun shart-sharoitlar yaratish;

telekommunikatsiyalarni yagona ilmiy-texnika siyosati asosida xalqaro normalar va standartlarga muvofiq rivojlantirish;

telekommunikatsiyalar sohasidagi xizmatlar sifatini taʼminlash;

majburiy texnik talablar, normalar va qoidalarga rioya etilishi ustidan davlat nazoratini amalga oshirish;

investitsiyalarni jalb etish uchun qulay shart-sharoitlar yaratish;

ilgʻor innovatsion, axborot va kommunikatsiya texnologiyalari joriy etilishini ragʻbatlantirish;

xalqaro hamkorlikni rivojlantirish.

8-modda. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining telekommunikatsiyalar sohasidagi vakolatlari

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi:

telekommunikatsiyalar sohasida yagona davlat siyosati amalga oshirilishini taʼminlaydi;

telekommunikatsiyalar sohasida aholi, biznes va davlat oʻrtasida samarali hamkorlikni yoʻlga qoʻyish uchun zarur shart-sharoitlar yaratadi;

telekommunikatsiyalar xizmatlari turlarini kengaytirish, telekommunikatsiyalar infratuzilmasini modernizatsiya qilish choralarini amalga oshiradi;

telekommunikatsiyalar infratuzilmasini himoya qilishning zamonaviy texnologiyalarini joriy etish choralarini koʻradi;

respublika ijro etuvchi hokimiyat organlarining va xoʻjalik boshqaruvi organlarining, mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlarining telekommunikatsiyalar sohasidagi faoliyatini muvofiqlashtiradi;

litsenziyalarni va ruxsat etish xususiyatiga ega hujjatlarni berish tartibi hamda shartlarini, shuningdek faoliyatning ayrim turlari uchun litsenziyalar berish boʻyicha tanlovlar (tenderlar) oʻtkazish tartibini belgilaydi;

telekommunikatsiyalar sohasidagi tartibga soluvchi organni (bundan buyon matnda tartibga soluvchi organ deb yuritiladi) belgilaydi;

telekommunikatsiyalar sohasidagi davlat dasturlarini tasdiqlaydi va ularning amalga oshirilishini taʼminlaydi;

Oʻzbekiston Respublikasining telekommunikatsiyalar tarmoqlaridagi mobil qurilmalarning oʻziga xos xalqaro identifikatsiya kodlarini roʻyxatdan oʻtkazish tartibini belgilaydi.

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi qonunchilikka muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

9-modda. Telekommunikatsiyalar sohasidagi vakolatli davlat organi

Oʻzbekiston Respublikasi Raqamli texnologiyalar vazirligi telekommunikatsiyalar sohasidagi vakolatli davlat organidir (bundan buyon matnda vakolatli davlat organi deb yuritiladi).

Vakolatli davlat organi:

telekommunikatsiyalar sohasida yagona davlat siyosatini amalga oshiradi;

telekommunikatsiyalar sohasidagi davlat dasturlarini va boshqa dasturlarni ishlab chiqadi;

telekommunikatsiyalar sohasidagi normativ-huquqiy hujjatlarni va telekommunikatsiyalar faoliyatini texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarni oʻz vakolatlari doirasida ishlab chiqadi;

telekommunikatsiyalar sohasida metrologiya va standartlashtirishga doir ishlarni muvofiqlashtiradi;

telekommunikatsiyalarning texnik vositalarini sertifikatlashtirishga doir ishlarni tashkil etadi;

operatorlar va provayderlarning telekommunikatsiyalar tarmoqlarining axborot xavfsizligini taʼminlashga doir faoliyatini muvofiqlashtiradi;

telekommunikatsiyalar sohasidagi qonunchilikka rioya etilishini taʼminlaydi;

respublika ijro etuvchi hokimiyat organlarining, operatorlar va provayderlarning telekommunikatsiyalar tarmoqlari va xizmatlarini rivojlantirish masalalariga doir faoliyatini muvofiqlashtiradi;

tarmoqqa ruxsatsiz ulanishda va trafikni oʻtkazishda himoya choralarining chetlab oʻtilishi ustidan tegishli organlar bilan birgalikda nazorat oʻrnatadi;

telekommunikatsiyalar sohasida inson kapitalining yaratilishi va rivojlantirilishini tashkil etadi;

telekommunikatsiyalar sohasida xalqaro hamkorlikni amalga oshiradi;

davlat boshqaruvi sohasiga zamonaviy telekommunikatsiyalar tarmoqlarini joriy etish, ularni rivojlantirish va ulardan samarali foydalanish, axborot-kommunikatsiya texnologiyalaridan foydalangan holda yuridik va jismoniy shaxslarga interaktiv davlat xizmatlari koʻrsatish tizimini shakllantirish masalalari boʻyicha takliflar hamda tavsiyalar ishlab chiqadi;

telekommunikatsiyalar sohasidagi atamalar va taʼriflarni belgilaydi hamda tasdiqlaydi;

qonunchilikka muvofiq boshqa vakolatlarni amalga oshiradi.

Vakolatli davlat organining oʻz vakolatlari doirasida qabul qilgan normativ-huquqiy hujjatlari talablari barcha yuridik va jismoniy shaxslar tomonidan bajarilishi majburiydir.

10-modda. Telekommunikatsiyalar sohasida davlat nazorati

Axborotlashtirish va telekommunikatsiyalar sohasida nazorat boʻyicha inspeksiya telekommunikatsiyalar sohasida davlat nazoratini amalga oshiruvchi organdir (bundan buyon matnda davlat nazorati organi deb yuritiladi).

Davlat nazorati organi:

telekommunikatsiyalar sohasidagi qonunchilik, normativ hujjatlar va milliy standartlar talablariga rioya etilishi;

oʻz vakolatlari doirasida foydalanuvchilar huquqlarining taʼminlanishi va koʻrsatiladigan telekommunikatsiyalar xizmatlarining sifatiga rioya etilishi;

telekommunikatsiyalar tarmoqlari va xizmatlarini rivojlantirishga doir choralar amalga oshirilishi ustidan davlat nazoratini amalga oshiradi.

Davlat nazorati organi telekommunikatsiyalar sohasida qonunchilikka muvofiq boshqa vakolatlarni ham amalga oshirishi mumkin.

Davlat nazorati organi oʻz vakolatlariga taalluqli masalalar boʻyicha operatorlar va provayderlarning oʻrganilishi hamda tekshirilishini (moliyaviy-xoʻjalik faoliyatiga aralashmagan holda) qonunchilikda belgilangan tartibda, davlat nazorati organi boshligʻining oʻrganish va tekshirish oʻtkazish toʻgʻrisidagi buyrugʻi asosida amalga oshirish huquqiga ega.

11-modda. Telekommunikatsiyalar sohasida tartibga solish

Tartibga soluvchi organ telekommunikatsiyalar sohasini tartibga soladigan, moliyaviy, tuzilmaviy jihatdan va qaror qabul qilish borasida mustaqil boʻlgan yuridik shaxsdir.

Tartibga soluvchi organ:

yuridik shaxslarning telekommunikatsiyalar sohasidagi faoliyatini litsenziyalashni, ruxsat berish tartib-taomillarini qonunchilikka muvofiq amalga oshiradi;

tabiiy va texnogen xususiyatli favqulodda vaziyatlarda yoki favqulodda holatda telekommunikatsiyalar infratuzilmalaridan ustuvor foydalanish hamda ularning faoliyatini tiklash va rivojlantirishga doir ishlarni markazlashtirilgan tarzda boshqaradi, shuningdek ularning ishlashini belgilangan tartibda cheklaydi yoki toʻxtatib turadi;

telekommunikatsiyalar tarmoqlarini va telekommunikatsiyalar inshootlarini qurish uchun loyiha-smeta hujjatlarining ekspertizasini oʻtkazuvchi yuridik shaxslarni akkreditatsiya qilishni amalga oshiradi;

telekommunikatsiyalar xizmatlarining ayrim turlari, shuningdek tarmoqlararo ulanishlar tariflarini tartibga soladi;

universal xizmatlar roʻyxatini va ularning sifatiga doir talablarni belgilaydi;

operatorlar va provayderlarning faoliyat koʻrsatishi uchun teng hamda adolatli raqobat muhitini taʼminlashga koʻmaklashadi;

telekommunikatsiyalar xizmatlari bozorini erkin raqobat asosida shakllantirish va rivojlantirishga koʻmaklashadi;

foydalanuvchilarning huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qiladi, operatorlar, provayderlar va foydalanuvchilar oʻrtasidagi oʻzaro munosabatlar masalalarini koʻrib chiqadi;

telekommunikatsiyalar tarmoqlarini raqamlash tizimini ishlab chiqadi va telekommunikatsiyalar tarmoqlarini raqamlash rejasining boshqaruvini amalga oshiradi;

Internet jahon axborot tarmogʻi milliy segmentining manzil maydonidan foydalanish tartibini ishlab chiqadi va tasdiqlaydi, domen nomlari tizimini belgilaydi;

telekommunikatsiyalar vositalarini majburiy ravishda raqamli markirovkalashni amalga oshiradi;

tarmoqqa ruxsatsiz ulanishda va trafikni oʻtkazishda himoya choralarining chetlab oʻtilishi ustidan tegishli organlar bilan birgalikda nazorat oʻrnatadi;

koʻrsatilayotgan telekommunikatsiyalar xizmatlari sifatining belgilangan talablar va normalarga muvofiqligi yuzasidan monitoringni amalga oshiradi.

12-modda. Respublika ijro etuvchi hokimiyat organlarining va xoʻjalik boshqaruvi organlarining, mahalliy davlat hokimiyati organlarining telekommunikatsiyalar sohasidagi majburiyatlari

Respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari va xoʻjalik boshqaruvi organlari, mahalliy davlat hokimiyati organlari yuridik va jismoniy shaxslarga elektron davlat xizmatlari koʻrsatish maqsadida umumiy foydalanishdagi telekommunikatsiyalar tarmoqlarining samarali ishlashi hamda rivojlantirilishi uchun oʻz vakolatlari doirasida shart-sharoitlar yaratadi.

Shaharsozlik faoliyati sohasidagi maxsus vakolatli davlat organi manfaatdor respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari, mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari bilan birgalikda jamoat, maʼmuriy, uy-joy va sanoat maqsadlaridagi binolar va inshootlarni loyihalashtirish uchun topshiriqlarni hamda loyiha-smeta hujjatlarini ishlab chiqish va kelishish bosqichlarida quyidagi talablarni majburiy tartibda nazarda tutishi kerak:

binolarda telekommunikatsiyalar vositalarini oʻrnatish uchun tegishli maydonlar va muhandislik infratuzilmasi ularga elektr taʼminoti keltirilgan holda ajratilishini;

binolarning ichida telefoniya, maʼlumotlar uzatish tarmoqlari va Internet jahon axborot tarmogʻi, kabel va efir televideniyesini jamoaviy qabul qilish tizimlari, shuningdek “xavfsiz uy” tizimi hamda qoʻriqlash signalizatsiyasi kabellarini oʻtkazish uchun past tokli kabel shaxtalari mavjud boʻlishini;

jamoat, maʼmuriy, turar-joy va sanoat hududlarida aloqa liniyalarini yotqizish hamda telekommunikatsiyalar vositalarini oʻrnatish uchun tegishli yer uchastkalari ajratilishini;

viloyatlar va tumanlar markazlaridagi mobil aloqa tarmoqlari bazaviy stansiyalarining, shuningdek telekommunikatsiyalar operatorlari va provayderlari markaziy bogʻlamalarining, teleradioeshittirish obyektlarining elektr tarmoqlaridan oʻchirilmaydigan obyektlar roʻyxatiga kiritilishini.

3-bob. Telekommunikatsiyalar sohasida xizmatlar koʻrsatish

13-modda. Telekommunikatsiyalar sohasida litsenziyalash va ruxsat berish tartib-taomillari

Yuridik shaxslarning telekommunikatsiyalar sohasidagi ayrim faoliyat turlari litsenziyalar yoki ruxsat etish xususiyatiga ega hujjatlar asosida amalga oshiriladi.

Telekommunikatsiyalar sohasidagi litsenziyalar yoki ruxsat etish xususiyatiga ega hujjatlar asosida amalga oshiriladigan faoliyat turlari roʻyxati qonun bilan belgilanadi.

Umumiy foydalanish punktlari, shu jumladan qishloq joylardagi kichik tadbirkorlik subyektlarining umumiy foydalanish punktlari tomonidan maʼlumotlarni uzatish tarmoqlari xizmatlarini koʻrsatishga, qishloq joylardagi kichik tadbirkorlik subyektlari tomonidan mahalliy, shaharlararo va xalqaro telekommunikatsiyalar tarmoqlari xizmatlarini koʻrsatishga doir faoliyat uchun litsenziya talab etilmaydi.

Maʼlumotlar uzatish tarmoqlaridan bank, toʻlov tizimi, toʻlov tashkiloti, shuningdek elektron tijorat platformasi xizmatlarini koʻrsatish uchun ishlab chiqarish-texnologik jarayonda va (yoki) signallarni yetkazib berish maqsadida foydalanilganda maʼlumotlar uzatish tarmoqlaridan foydalanish va (yoki) ularning xizmatlarini koʻrsatish uchun litsenziya talab etilmaydi.

Telekommunikatsiyalar sohasidagi ayrim faoliyat turlari uchun litsenziyalar berish tanlov (tender) asosida amalga oshirilishi mumkin. Tanlovlarni (tenderlarni) oʻtkazish tartibi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadi.

Operatorlar va provayderlar tomonidan litsenziya, ruxsat berish talablari va shartlariga rioya etilishi ustidan nazorat qonunchilikka muvofiq amalga oshiriladi.

14-modda. Telekommunikatsiyalar sohasida sertifikatlashtirish

Oʻzbekiston Respublikasida telekommunikatsiyalar tarmoqlarida foydalaniladigan telekommunikatsiyalarning texnik vositalari, shu jumladan foydalanuvchi qurilmalari qonunchilikka va texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga muvofiqligi yuzasidan sertifikatlashtirilishi lozim.

Telekommunikatsiyalar tarmoqlaridagi mobil qurilmalarning xalqaro oʻziga xos identifikatsiya kodlari roʻyxatdan oʻtkazilishi kerak.

15-modda. Telekommunikatsiyalar tarmoqlarini attestatsiyadan oʻtkazish

Davlat sirlarini yoki maxfiy axborotni oʻz ichiga olgan axborotga ishlov berish uchun moʻljallangan telekommunikatsiyalar tarmoqlari axborot xavfsizligi talablariga muvofiqligi yuzasidan majburiy attestatsiyadan oʻtkazilishi lozim.

Ushbu moddaning birinchi qismida nazarda tutilmagan telekommunikatsiyalar tarmoqlarini attestatsiyadan oʻtkazish ixtiyoriy tusga ega boʻladi.

Telekommunikatsiyalar tarmoqlarini attestatsiyadan oʻtkazish qonunchilikda belgilangan tartibda amalga oshiriladi.

16-modda. Telekommunikatsiyalar tarmoqlarini raqamlash tizimi va rejasi, domen nomlari tizimi

Telekommunikatsiyalar tarmoqlarini raqamlash tizimi va rejasi, shuningdek Internet jahon axborot tarmogʻi milliy segmentining domen nomlari tizimi tartibga soluvchi organ tomonidan tasdiqlanadi.

Telekommunikatsiyalar tarmoqlarini raqamlash resurslarini va domen nomlarini hisobga olish, tizimlashtirish va ulardan foydalanilishi ustidan nazorat tartibga soluvchi organ tomonidan amalga oshiriladi.

Telekommunikatsiyalar tarmoqlarini raqamlash resurslaridan operatorlar va provayderlar tomonidan, shuningdek domen nomlaridan yuridik va jismoniy shaxslar tomonidan foydalanish pulli asosda amalga oshiriladi.

Telekommunikatsiyalar tarmoqlarini raqamlash resurslaridan va domen nomlaridan foydalanganlik uchun toʻlovlarning miqdorlari hamda ularni toʻlash tartibi, shuningdek ularga doir imtiyozlar qonunchilikda belgilanadi.

17-modda. Telekommunikatsiyalar sohasida raqobatni rivojlantirish

Telekommunikatsiyalar sohasida investitsiya faoliyatini amalga oshiruvchi operatorlar, provayderlar, yuridik va jismoniy shaxslar, shuningdek uskunalarni ishlab chiqaruvchilar va yetkazib beruvchilar telekommunikatsiyalar infratuzilmasini hamda xizmatlar bozorini tashkil etish va rivojlantirishda teng ravishda ishtirok etish imkoniyatini qoʻlga kiritadi.

Vakolatli davlat organi va tartibga soluvchi organ raqobat sohasidagi vakolatli davlat organi bilan birgalikda telekommunikatsiyalar sohasida raqobatni rivojlantirishga koʻmaklashadi, insofsiz raqobat va raqobatni cheklash faktlariga barham berish, shuningdek isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish yuzasidan qonunchilikda belgilangan chora-tadbirlarni koʻradi.

Insofsiz raqobat, foydalanuvchilarning manfaatlarini kamsitganlik, raqobatga toʻsiq boʻluvchi yoki uni cheklovchi boshqa biror-bir harakatga (harakatsizlikka) yoʻl qoʻyganlik uchun operatorlar va provayderlar qonunchilikda belgilangan tartibda javobgar boʻladi.

Tegishli davlat organlarining mansabdor shaxslari bozor munosabatlariga asossiz ravishda aralashganligi, raqobatga toʻsiq boʻluvchi yoki uni cheklovchi boshqa biror-bir harakatga (harakatsizlikka) yoʻl qoʻyganligi uchun qonunchilikda belgilangan tartibda javobgar boʻladi.

18-modda. Universal xizmatlar

Umumiy foydalanishdagi telekommunikatsiyalar tarmoqlarining operatorlari va provayderlari barcha foydalanuvchilarga belgilangan sifatga ega universal xizmatlarni litsenziya doirasida cheklanmagan tarzda koʻrsatadi.

Universal xizmatlar roʻyxati va ularning sifatiga doir talablar tartibga soluvchi organ tomonidan belgilanadi.

19-modda. Telekommunikatsiyalar xizmatlariga doir tariflar

Telekommunikatsiyalar xizmatlariga doir tariflar bunday xizmatlarni koʻrsatish xarajatlari hisobga olingan holda, shartnoma asosida qonunchilikka muvofiq belgilanadi.

Universal xizmatlarga doir tariflar tartibga soluvchi organ tomonidan foydalanuvchilarning manfaatlari hisobga olingan holda, qonunchilikda belgilangan tartibda tartibga solinadi.

Texnologik xizmatlarga doir tariflar bunday xizmatlarni koʻrsatish xarajatlari hisobga olingan holda, operatorlar va (yoki) provayderlar oʻrtasidagi shartnomalar asosida qonunchilikka muvofiq belgilanadi.

Favqulodda tezkor xizmatlarni (yongʻin-qutqaruv boʻlinmalarini, ichki ishlar organlarini, tez tibbiy yordamni, gaz tarmogʻining avariya xizmatini va boshqa xizmatlarni) chaqirish hamda Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti virtual qabulxonasining ishonch telefonlariga qoʻngʻiroqlar barcha foydalanuvchilar tomonidan bepul asosda amalga oshiriladi. Favqulodda tezkor xizmatlarning roʻyxati qonunchilikda belgilanadi.

20-modda. Telekommunikatsiyalar tarmoqlari orqali uzatiladigan telefon soʻzlashuvlarining, elektron va boshqa xabarlarning (maʼlumotlarning) sir saqlanishi

Telekommunikatsiyalar tarmoqlari orqali uzatiladigan telefon soʻzlashuvlari, shuningdek elektron va boshqa xabarlar (maʼlumotlar) (bundan buyon matnda xabarlar deb yuritiladi) sir saqlanishi shart.

Telekommunikatsiyalar tarmoqlari orqali uzatiladigan telefon soʻzlashuvlari va xabarlar toʻgʻrisidagi axborot, shuningdek xabarlar operatorlar va provayderlar tomonidan faqat abonentlarning oʻzlariga, bunday xabarlarni joʻnatuvchilarga va ularni oluvchilarga yoki ularning qonuniy vakillariga berilishi mumkin.

Telefonlar va boshqa foydalanuvchi qurilmalari orqali olib borilayotgan soʻzlashuvlarni eshitishga, telekommunikatsiyalar tarmoqlari orqali uzatiladigan xabarlar bilan tanishishga, ular toʻgʻrisida axborot olishga, shuningdek ularning sir saqlanishini boshqacha usulda cheklashga faqat qonunda nazarda tutilgan hollarda va tartibda hamda sudning qaroriga asosan yoʻl qoʻyiladi.

Telekommunikatsiyalar tarmogʻidan oʻrnatilgan himoya tizimlarini chetlab oʻtgan holda foydalanish va telekommunikatsiyalar tarmogʻidan xalqaro trafikni oʻtkazish maqsadida qonunga xilof ravishda (ruxsatsiz) foydalanish taqiqlanadi.

Ushbu modda talablarining buzilishiga yoʻl qoʻygan mansabdor shaxslar va boshqa shaxslar qonunga muvofiq javobgarlikka tortiladi.

21-modda. Telekommunikatsiyalar infratuzilmasini rivojlantirish

Telekommunikatsiyalar infratuzilmasi telekommunikatsiyalar vositalari majmuidan iboratdir.

Telekommunikatsiyalar infratuzilmasi, mulk shaklidan qatʼi nazar, muhandislik-kommunikatsiya infratuzilmasi obyektlari jumlasiga kiradi.

Telekommunikatsiyalar infratuzilmasini rivojlantirish hamda rekonstruksiya qilish ularning egalari tomonidan oʻz mablagʻlari, manfaatdor yuridik va jismoniy shaxslarning mablagʻlari hamda qonunchilikda taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobidan amalga oshiriladi.

Umumdavlat vazifalarini hal etishga moʻljallangan telekommunikatsiyalar infratuzilmasini rivojlantirish hamda rekonstruksiya qilish Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan tasdiqlanadigan va qonunchilikda belgilangan tartibda moliyalashtiriladigan davlat dasturlariga va boshqa dasturlarga asosan amalga oshiriladi.

Telekommunikatsiyalar infratuzilmasini rivojlantirish hamda rekonstruksiya qilish loyihalarini amalga oshirishda ishtirok etuvchi yuridik va jismoniy shaxslarga qonunchilikda belgilangan tartibda soliqqa oid va boshqa imtiyozlar berilishi mumkin.

Shaharlarni, shaharchalarni va boshqa aholi punktlarini, turar-joy dahalari va majmualarini, alohida binolar va inshootlarni loyihalashtirish hamda rivojlantirish chogʻida mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari belgilangan normativlarga muvofiq telekommunikatsiyalar vositalarini joylashtirish uchun binolar yoki alohida xonalar qurilishini, yer osti aloqa liniyalarini qurish uchun joylar ajratilishini nazarda tutishi kerak. Ushbu maqsadlar uchun yer (joy) ajratilishini asossiz ravishda rad etgan mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari va mansabdor shaxslar qonunda belgilangan tartibda javobgarlikka tortiladi.

Telekommunikatsiyalar vositalari, shu jumladan kabel kanalizatsiyasi, kuchsiz tokli kabel shaxtalari, telekommunikatsiyalar uskunalarini joylashtirish uchun maydonlar va boshqa zarur passiv telekommunikatsiyalar infratuzilmasi bilan taʼminlanmagan jamoat, maʼmuriy, turar joy hamda sanoat binolari va inshootlarini qurishga hamda foydalanishga qabul qilishga yoʻl qoʻyilmaydi.

Yuridik shaxslar telekommunikatsiyalar inshootlari qurilishini shu maqsad uchun berilgan yer uchastkalarida belgilangan tartibda amalga oshirishga, shuningdek binolar va inshootlarning tomlariga (tayanchlarga, koʻpriklarga, kollektorlarga, yer osti yoʻllariga va boshqa inshootlarga) ushbu yer uchastkalari, binolar va inshootlarning mulkdorlari (egalari, ijarachilari) bilan kelishilgan holda telekommunikatsiyalar vositalarini oʻrnatishga hamda xizmat koʻrsatishga haqlidir.

Aholi punktlarining, binolar, yoʻllar, koʻpriklarning va boshqa obyektlarning yangidan qurilishi, kengaytirilishi, rekonstruksiya qilinishi, shuningdek yangi yerlar oʻzlashtirilishi, melioratsiya tizimlari oʻzgartirilishi, foydali qazilmalar qazib olinishi, ularning egasi oʻzgarishi munosabati bilan telekommunikatsiyalar infratuzilmasini koʻchirish yoki qayta qurish mazkur obyekt egasining, ushbu obyekt qurilishi buyurtmachisining yoki tashabbuskorining oʻz mablagʻlari hisobidan, operatorlar va provayderlarning texnik shartlari boʻyicha amalga oshiriladi.

Operatorlar va provayderlar normativ-huquqiy hujjatlarda, texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarda belgilangan talablarga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasining butun hududida kabellarni yer ostiga yotqizish va kabellarni elektr tarmoqlari hamda yuqori kuchlanishli liniyalarning tayanchlariga osish yoʻli bilan kabel aloqa liniyalari qurilishini amalga oshirishi mumkin.

Binoda yashovchilardan telekommunikatsiyalar xizmatlari koʻrsatilishiga doir ariza mavjud boʻlgan taqdirda, uy-joy mulkdorlarining shirkatlari yoki boshqaruvchi tashkilotlar bino ichidagi mavjud kabel shaxtalaridan, telekommunikatsiyalar uskunalarini oʻrnatish uchun maydonlardan va boshqa passiv telekommunikatsiyalar infratuzilmasidan operatorlar hamda provayderlar tomonidan bepul foydalanilishini rad etishga yoki bunga toʻsqinlik qilishga haqli emas.

22-modda. Tarmoqlararo ulanishlar

Tarmoqlararo ulanishlar texnologik xizmatlarning bir turidir.

Tarmoqlararo ulanishlar turli telekommunikatsiyalar tarmoqlaridan foydalanuvchilar oʻrtasida axborotni uzatish va qabul qilish uchun amalga oshiriladi.

Ulanayotgan operatorlar va provayderlar tarmoqlararo ulanishlarni ulayotgan operator yoki provayderning texnik shartlari boʻyicha hamda telekommunikatsiyalar sohasidagi normativ-huquqiy hujjatlarga va telekommunikatsiyalar faoliyatini texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga muvofiq amalga oshirishi kerak.

Tarmoqlararo ulanishlar tegishli telekommunikatsiyalar tarmoqlarining operatorlari va provayderlari oʻrtasidagi shartnomalar asosida amalga oshiriladi.

Telekommunikatsiyalar tarmoqlarini oʻzaro ulash, operatorlar tomonidan oʻzaro xizmat koʻrsatish hamda ular oʻrtasidagi oʻzaro hisob-kitoblarni amalga oshirish tartibi va shartlari tartibga soluvchi organ tomonidan tasdiqlanadi.

4-bob. Telekommunikatsiyalar tarmoqlarining xavfsizligi

23-modda. Operatorlar va provayderlarning maxsus vakolatli davlat organi bilan oʻzaro munosabatlari

Oʻzbekiston Respublikasi hududida faoliyat koʻrsatayotgan operatorlar va provayderlar telekommunikatsiyalar tarmoqlarida tezkor-qidiruv tadbirlarini oʻtkazish uchun foydalaniladigan uskunalarni, dasturlarni hamda apparat-dasturiy majmualarni qonunchilikda belgilangan tartibda maxsus vakolatli davlat organi orqali oʻz mablagʻlari hisobidan olishi, oʻrnatishi va ularning normal ishlashini taʼminlashi, shuningdek mazkur tadbirlarni oʻtkazishning tashkiliy, texnik va taktik usullari oshkor etilishiga yoʻl qoʻymaslik choralarini koʻrishi shart.

Telekommunikatsiyalar tarmoqlarida tezkor-qidiruv tadbirlarini oʻtkazishda foydalaniladigan uskunalarni, dasturlarni hamda apparat-dasturiy majmualarni joriy etish va ulardan foydalanish faqat maxsus vakolatli davlat organi tomonidan amalga oshiriladi.

Telekommunikatsiyalar tarmoqlarida tezkor-qidiruv tadbirlarini oʻtkazishda foydalaniladigan uskunalar, dasturlar hamda apparat-dasturiy majmualarning miqdori va tarkibi operatorlar hamda provayderlar tomonidan maxsus vakolatli davlat organi bilan kelishiladi.

Telekommunikatsiyalar tarmoqlarida tezkor-qidiruv tadbirlarini tashkil etish va oʻtkazish boʻyicha maxsus vakolatli davlat organining koʻrsatmalari operatorlar va provayderlar tomonidan bajarilishi, ushbu maqsadlar uchun shart-sharoitlar yaratilishi, shuningdek oʻz axborot tizimlariga va telekommunikatsiyalar tarmoqlariga boshqa axborot tizimlarini hamda telekommunikatsiyalar vositalarini oʻrnatish va ulash masalasi maxsus vakolatli davlat organi bilan kelishilishi shart.

Operatorlar va provayderlarning maxsus vakolatli davlat organi bilan oʻzaro munosabatlari tartibi qonunchilikda belgilanadi.

Telekommunikatsiyalar tarmoqlaridan yoki vositalaridan shaxs, jamiyat va davlat manfaatlariga zarar yetkazuvchi jinoiy maqsadlarda foydalanilgan taqdirda, bunday telekommunikatsiyalar tarmoqlarining yoki vositalarining ishlashi toʻxtatiladi.

24-modda. Tabiiy va texnogen xususiyatli favqulodda vaziyatlarda yoki favqulodda holatda telekommunikatsiyalar tarmoqlarini boshqarish

Odamlarning qurbon boʻlishiga, ularning sogʻligʻiga yoxud atrof tabiiy muhitga zarar yetishiga, jiddiy moddiy talafotlarga hamda odamlarning hayot faoliyati sharoitlari buzilishiga olib kelishi mumkin boʻlgan yoki olib kelgan tabiiy va texnogen xususiyatli favqulodda vaziyatlarda yoki favqulodda holatda tartibga soluvchi organ telekommunikatsiyalar infratuzilmasidan ustuvor foydalanishga hamda ularning faoliyatini tiklash va rivojlantirish boʻyicha ishlarni markazlashtirilgan holda boshqarishga, shuningdek ularning ishlashini cheklashga yoki toʻxtatib turishga haqli.

Operatorlar va provayderlar ushbu moddaning birinchi qismida nazarda tutilgan hollar toʻgʻrisida aholini xabardor qilishni tashkil etish uchun zarur boʻlgan vositalar oʻrnatilishini va ulardan foydalanilishini taʼminlashi shart.

Ushbu moddaning birinchi qismida nazarda tutilgan hollarda telekommunikatsiyalar tarmoqlari hamda vositalaridan foydalanish chogʻida operatorlar va provayderlarga yetkazilgan zararlarning oʻrni davlat budjeti mablagʻlari hisobidan qoplanadi.

Operatorlar va provayderlar odamlarning dengizdagi, yerdagi, havodagi, kosmik fazodagi xavfsizligiga, mudofaa, xavfsizlik va huquq-tartibotni saqlash sohasidagi kechiktirib boʻlmaydigan tadbirlarni oʻtkazishga taalluqli barcha xabarlarga, shuningdek yirik avariyalar, falokatlar, epidemiyalar, yongʻinlar va boshqa favqulodda vaziyatlar haqidagi xabarlarga mutlaq ustuvorlik berishi kerak.

25-modda. Telekommunikatsiyalar tarmoqlarida roʻy bergan hodisalar oqibatlarini bartaraf etish

Telekommunikatsiyalar tarmoqlarida roʻy bergan hodisalar (avariyalar, shikastlanishlar) oqibatlarini bartaraf etish ushbu tarmoqlarning operatorlari tomonidan amalga oshiriladi.

Davlat organlari va tashkilotlari operatorlarga telekommunikatsiyalar tarmoqlarida roʻy bergan hodisalar oqibatlarini bartaraf etishda koʻmaklashadi.

Telekommunikatsiyalar tarmoqlarida roʻy bergan hodisalarning oqibatlarini bartaraf etish ishlarini amalga oshirish telekommunikatsiyalar infratuzilmasi joylashgan yer uchastkasi, bino yoki inshoot mulkdorining (egasining, ijaraga oluvchisining) roziligi olinishini talab etmaydi. Hodisalarning oqibatlarini bartaraf etish natijasida mulkdorga (egalik qiluvchiga, ijaraga oluvchiga) yetkazilgan zararlarning oʻrni tegishli operator tomonidan qoplanishi lozim.

Telekommunikatsiyalar tarmoqlarida yuridik va jismoniy shaxslarning aybi bilan roʻy bergan hodisalar natijasida operatorlar hamda provayderlarga yetkazilgan zararlarning oʻrni qonunchilikda belgilangan tartibda ushbu shaxslar tomonidan qoplanadi.

5-bob. Operatorlar va provayderlarning huquq va majburiyatlari

26-modda. Operatorlar va provayderlarning huquqlari

Operatorlar va provayderlar quyidagi huquqlarga ega:

foydalanuvchilarga telekommunikatsiyalar xizmatlarini koʻrsatish;

foydalanuvchilarning muayyan guruhiga yoki maʼlum cheklangan hududda alohida tarif rejalarini va imtiyozlarni taqdim etish;

foydalanuvchilar telekommunikatsiyalardan foydalanishning belgilangan qoidalarini buzgan taqdirda ularga xizmat koʻrsatishni toʻxtatish;

yuridik va jismoniy shaxslardan ularning aybi bilan yuzaga kelgan zararlarning oʻrni qoplanishini talab qilish;

yuridik va jismoniy shaxslarning qonunga xilof harakatlari ustidan qonunchilikka muvofiq shikoyat qilish;

davlat organlarining qonunga xilof qarorlari, harakatlari va harakatsizligi telekommunikatsiyalar xizmatlari bozoriga asossiz aralashishi, erkin bozor munosabatlariga va raqobatga toʻsqinlik qilishi ustidan qonunchilikka muvofiq shikoyat qilish hamda oʻz manfaatlarini himoya qilish.

Operatorlar va provayderlar qonunchilikka muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin.

27-modda. Operatorlar va provayderlarning majburiyatlari

Operatorlar va provayderlar:

telekommunikatsiyalar sohasidagi faoliyatni litsenziya talablari va shartlariga, shuningdek belgilangan qoidalarga muvofiq amalga oshirishi;

koʻrsatilayotgan xizmatlarning sifati qonunchilik va texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar talablariga muvofiq boʻlishini taʼminlashi;

koʻrsatilayotgan xizmatlar sifatini baholash uslublarini ochiq manbalarda koʻrsatishi;

telekommunikatsiyalar tarmoqlari orqali uzatiladigan barcha turdagi soʻzlashuvlarning, xabarlarning sir saqlanishiga rioya etishi;

xizmatlar koʻrsatish shartlari va tartibi toʻgʻrisidagi, shu jumladan telekommunikatsiyalar xizmatlarining tariflari oʻzgarishi toʻgʻrisidagi toʻliq axborotni foydalanuvchilarga oʻz vaqtida taqdim etishi;

qonunchilikka, shuningdek litsenziya talablari va shartlariga muvofiq vakolatli davlat organi bilan kelishuvga koʻra oʻz tarmoqlarini izchillik bilan rivojlantirishi hamda kengaytirishi;

telekommunikatsiyalar xizmatlari koʻrsatish toʻgʻrisidagi shartnomalar bajarilmaganligi yoki lozim darajada bajarilmaganligi uchun, shuningdek xizmatlarni koʻrsatmaganlik yoki lozim darajada sifatli xizmatlar koʻrsatmaganlik oqibatida foydalanuvchilarga yetkazilgan zararlarning oʻrnini qonunchilikka muvofiq qoplashi;

oʻzi koʻrsatayotgan xizmatlar toʻgʻrisidagi axborotni bepul taqdim etishi, shuningdek abonentlarni qoʻllab-quvvatlash markazi orqali abonentlarning murojaatlarini bepul qabul qilishi va ularning ijrosini taʼminlashi shart.

Operatorlar va provayderlarning zimmasida qonunchilikka muvofiq boshqa majburiyatlar ham boʻlishi mumkin.

6-bob. Foydalanuvchilarning huquq va majburiyatlari

28-modda. Foydalanuvchilarning huquqlari

Foydalanuvchilar quyidagi huquqlarga ega:

umumiy foydalanishdagi telekommunikatsiyalar tarmoqlari xizmatlaridan foydalanish;

oʻz foydalanuvchi qurilmalarini qonunchilikda belgilangan shartlar asosida va tartibda umumiy foydalanishdagi telekommunikatsiyalar tarmoqlariga ulash;

operatorlar va provayderlar tomonidan belgilangan qoidalarga muvofiq oʻz vaqtida va sifatli xizmatlar koʻrsatilishini talab qilish;

texnik imkoniyatlar mavjud boʻlgan taqdirda operatorlar va provayderlarni erkin tanlash;

muayyan xizmatlarga doir alohida tarif rejalaridan operator tomonidan belgilangan shartlarga muvofiq maqsadli foydalanish;

operator va provayder shartnomada kelishilgan shartlarni buzgan taqdirda telekommunikatsiyalar xizmatlarini rad etish;

telekommunikatsiyalar xizmatlarini koʻrsatmaganlik yoki lozim darajada sifatli xizmatlar koʻrsatmaganlik natijasida yetkazilgan zararlarning oʻrni qoplanishini, maʼnaviy ziyonning kompensatsiya qilinishini talab etish;

oʻz huquqlari buzilgan taqdirda vakolatli davlat organlariga yoki sudga murojaat qilish.

Foydalanuvchilar qonunchilikka muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin.

29-modda. Foydalanuvchilarning majburiyatlari

Foydalanuvchilar:

telekommunikatsiyalar xizmatlaridan foydalanishning belgilangan qoidalariga rioya etishi;

texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar talablariga muvofiqlik sertifikatiga ega boʻlgan, xalqaro oʻziga xos identifikatsiya kodlari roʻyxatdan oʻtkazilgan mobil qurilmalardan foydalanishi;

oʻziga koʻrsatilgan xizmatlar uchun haqni oʻz vaqtida toʻlashi;

ish sifatini pasaytirishga yoki telekommunikatsiyalar tarmoqlarini shikastlantirishga qaratilgan xatti-harakatlar qilmasligi shart.

Foydalanuvchilarning zimmasida qonunchilikka muvofiq boshqa majburiyatlar ham boʻlishi mumkin.

30-modda. Telekommunikatsiyalar xizmatlaridan foydalanishdagi imtiyozlar

Qonunchilikda foydalanuvchilarning ayrim toifalariga telekommunikatsiyalar xizmatlaridan foydalanishga doir imtiyozlar belgilanishi mumkin.

Foydalanuvchilarning ayrim toifalariga telekommunikatsiyalar xizmatlaridan foydalanishga doir belgilangan imtiyozlar berilishi munosabati bilan operatorlar va provayderlarning mablagʻlarini kompensatsiya qilish qonunchilikda belgilangan tartibda amalga oshiriladi.

7-bob. Yakunlovchi qoidalar

31-modda. Telekommunikatsiyalar infratuzilmasini qoʻriqlash

Telekommunikatsiyalar infratuzilmasini qoʻriqlash tartibi qonunchilikda belgilanadi.

Telekommunikatsiyalar infratuzilmasiga shikast yetkazilishiga, unga ruxsatsiz ulanishga yoʻl qoʻygan yuridik va jismoniy shaxslar qonunchilikda belgilangan tartibda javobgar boʻladi.

32-modda. Nizolarni hal etish

Vakolatli davlat organi, davlat nazorati organi, tartibga soluvchi organ, operatorlar, provayderlar va foydalanuvchilar oʻrtasida yuzaga keladigan telekommunikatsiyalar sohasidagi nizolar qonunchilikda belgilangan tartibda hal etiladi.

33-modda. Telekommunikatsiyalar toʻgʻrisidagi qonunchilikni buzganlik uchun javobgarlik

Telekommunikatsiyalar toʻgʻrisidagi qonunchilikni buzganlikda aybdor shaxslar belgilangan tartibda javobgar boʻladi.

34-modda. Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlarini oʻz kuchini yoʻqotgan deb topish

Quyidagilar oʻz kuchini yoʻqotgan deb topilsin:

1) Oʻzbekiston Respublikasining 1992-yil 13-yanvarda qabul qilingan “Aloqa toʻgʻrisida”gi 512-XII-sonli Qonuni (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Kengashining Axborotnomasi, 1992-yil, № 3, 159-modda);

2) Oʻzbekiston Respublikasining 1997-yil 26-dekabrda qabul qilingan “Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi 549-I-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1998-yil, № 3, 38-modda) IV boʻlimi;

3) Oʻzbekiston Respublikasining 1999-yil 20-avgustda qabul qilingan “Telekommunikatsiyalar toʻgʻrisida”gi 822-I-sonli Qonuni (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1999-yil, № 9, 219-modda);

4) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining 1999-yil 20-avgustda qabul qilingan “Telekommunikatsiyalar toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonunini amalga kiritish haqida”gi Qarori (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1999-yil, № 9, 220-modda);

5) Oʻzbekiston Respublikasining 2000-yil 26-mayda qabul qilingan “Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartishlar va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi 82-II-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 2000-yil, № 5-6, 153-modda) III boʻlimi;

6) Oʻzbekiston Respublikasining 2003-yil 25-aprelda qabul qilingan “Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartishlar va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi 482-II-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 2003-yil, № 5, 67-modda) II boʻlimi;

7) Oʻzbekiston Respublikasining 2004-yil 27-avgustda qabul qilingan “Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartishlar va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi 671-II-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 2004-yil, № 9, 171-modda) XIV boʻlimi;

8) Oʻzbekiston Respublikasining 2005-yil 22-sentabrda qabul qilingan “Tadbirkorlik subyektlarining faoliyati tartibga solinishi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-7-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2005-yil, № 9, 311-modda) 4-moddasi;

9) Oʻzbekiston Respublikasining 2006-yil 6-aprelda qabul qilingan “Mahsulotlar va xizmatlarni sertifikatlashtirish tartib-taomillari soddalashtirilganligi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-31-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2006-yil, № 4, 157-modda) 6-moddasi;

10) Oʻzbekiston Respublikasining 2007-yil 5-sentabrda qabul qilingan “Telekommunikatsiyalar toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonunining 19-moddasiga oʻzgartish kiritish haqida”gi OʻRQ-107-sonli Qonuni (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2007-yil, № 9, 414-modda);

11) Oʻzbekiston Respublikasining 2011-yil 30-dekabrda qabul qilingan “Telekommunikatsiyalar toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonuniga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish haqida”gi OʻRQ-314-sonli Qonuni (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2011-yil, № 12/2, 366-modda);

12) Oʻzbekiston Respublikasining 2012-yil 29-dekabrda qabul qilingan “Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-345-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2012-yil, № 12, 336-modda) 11-moddasi;

13) Oʻzbekiston Respublikasining 2013-yil 30-aprelda qabul qilingan “Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-352-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2013-yil, № 4, 98-modda) 31-moddasi;

14) Oʻzbekiston Respublikasining 2014-yil 14-mayda qabul qilingan “Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish, shuningdek ayrim qonun hujjatlarini oʻz kuchini yoʻqotgan deb topish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-372-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2014-yil, № 5, 130-modda) 1-moddasi;

15) Oʻzbekiston Respublikasining 2017-yil 18-aprelda qabul qilingan “Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-429-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2017-yil, № 4, 137-modda) 1-moddasi;

16) Oʻzbekiston Respublikasining 2019-yil 23-mayda qabul qilingan “Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga jinoyat protsessi ishtirokchilarining huquqlari himoya qilinishini taʼminlash bilan bogʻliq oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-542-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2019-yil, № 5, 267-modda) 20-moddasi;

17) Oʻzbekiston Respublikasining 2021-yil 21-aprelda qabul qilingan “Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartishlar kiritish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-683-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2021-yil, 4-songa ilova) 12 va 110-moddalari;

18) Oʻzbekiston Respublikasining 2021-yil 12-oktabrda qabul qilingan “Litsenziyalash, ruxsat berish va xabardor qilish tartib-taomillari toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonuni qabul qilinganligi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish haqida”gi OʻRQ-721-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2021-yil, № 10, 968-modda) 16-moddasi;

19) Oʻzbekiston Respublikasining 2022-yil 6-iyunda qabul qilingan “Yer munosabatlarida tenglik va shaffoflikni taʼminlash, yerga boʻlgan huquqlarni ishonchli himoya qilish va ularni bozor aktiviga aylantirish tizimi takomillashtirilishi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-775-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2022-yil, № 6, 570-modda) 9-moddasi;

20) Oʻzbekiston Respublikasining 2022-yil 3-noyabrda qabul qilingan “Standartlashtirish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-800-sonli Qonuni (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2022-yil, № 11, 1061-modda) 28-moddasi birinchi qismining 7-bandi;

21) Oʻzbekiston Respublikasining 2023-yil 23-oktabrda qabul qilingan “Yer toʻgʻrisidagi qonunchilik takomillashtirilishi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi OʻRQ-871-sonli Qonunining (Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2023-yil, № 10, 795-modda) 3-moddasi.

35-modda. Ushbu Qonunning ijrosini, yetkazilishini, mohiyati va ahamiyati tushuntirilishini taʼminlash

Oʻzbekiston Respublikasi Raqamli texnologiyalar vazirligi va boshqa manfaatdor tashkilotlar ushbu Qonunning ijrosini, ijrochilarga yetkazilishini hamda mohiyati va ahamiyati aholi oʻrtasida tushuntirilishini taʼminlasin.

36-modda. Qonunchilikni ushbu Qonunga muvofiqlashtirish

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi:

hukumat qarorlarini ushbu Qonunga muvofiqlashtirsin;

respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari ushbu Qonunga zid boʻlgan oʻz normativ-huquqiy hujjatlarini qayta koʻrib chiqishlari va bekor qilishlarini taʼminlasin.

37-modda. Ushbu Qonunning kuchga kirishi

Ushbu Qonun rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.

Oʻzbekiston Respublikasining Prezidenti Sh. MIRZIYOYEV

Toshkent sh.,

2024-yil 27-dekabr,

OʻRQ-1015-son