2-modda. Oʻzbekiston Respublikasi aholisini ish bilan taʼminlash

1. Ish bilan taʼminlash odamlarning Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasiga va qonunlariga zid kelmaydigan, oʻz shaxsiy va ijtimoiy ehtiyojlarini qondirish bilan bogʻliq boʻlgan, ularga ish haqi (mehnat daromadi) keltiradigan faoliyatidir.

Unumli va ijodiy mehnat qilishga boʻlgan oʻz qobiliyatlarini tasarruf etish va qonun bilan taqiqlanmagan har qanday faoliyat, shu jumladan haq toʻlanadigan ishni bajarish bilan bogʻliq boʻlmagan faoliyat bilan shugʻullanish Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolarining mutlaq huquqlaridir.

Mehnat qilishga maʼmuriy yoʻl bilan biron-bir shaklda majbur etishga yoʻl qoʻyilmaydi. Oʻzbekiston Respublikasi qonunlarida koʻzda tutilgan hollar bundan mustasno. Odamlarning ixtiyoriy ravishda ish bilan band boʻlmasligi ularni javobgarlikka tortish uchun asos boʻlmaydi.

2. Oʻzbekiston Respublikasining:

yollanib ishlaydigan, shu jumladan haq evaziga toʻla yoki toʻla boʻlmagan ish kunida (haftasida) ish bajaradigan, shuningdek shartnoma (kontrakt, bitim) bilan tasdiqlangan haq toʻlanadigan ishga ega boʻlgan, lekin betobligi, otpuska, ishlab chiqarishning vaqtincha toʻxtatib qoʻyilganligi munosabati bilan vaqtincha ishda boʻlmagan fuqarolari;

oʻzini ish bilan mustaqil taʼminlaydigan fuqarolari, shu jumladan tadbirkorlar, ishlab chiqarish kooperativlarining aʼzolari, fermerlar va ularning ishlab chiqarishda qatnashayotgan oila aʼzolari;

haq toʻlanadigan lavozimga saylangan, tayinlangan yoki tasdiqlangan fuqarolari;

Qurolli Kuchlarda, ichki qoʻshinlar va temir yoʻl qoʻshinlarida, milliy xavfsizlik va ichki ishlar organlarida xizmatini oʻtayotgan harbiy xizmatchilar, shuningdek noharbiy (muqobil) xizmatni oʻtayotganlar;

xalqaro hamda chet el tashkilotlarida ishlovchi fuqarolari;

shaxsiy tomorqa xoʻjaligida va dehqon (fermer) xoʻjaligida ishlab, mahsulotini jamoa xoʻjaliklari, shoʻro xoʻjaliklari va matlubot kooperatsiyasi tashkilotlariga topshiruvchi hamda bozorda sotuvchi fuqarolari;

ishlab chiqarishdan ajralgan holda umumiy taʼlim maktablarida, hunar-texnika bilim yurtlarida, oʻrta maxsus harbiy va oliy oʻquv yurtlarida, aspirantura, ordinatura va doktoranturada taʼlim olayotgan fuqarolari;

oʻz faoliyatini Oʻzbekiston Respublikasi qonunlariga muvofiq amalga oshirayotgan jamoat tashkilotlari va diniy muassasalarda ishlayotgan fuqarolari ish bilan taʼminlangan aholi jumlasiga kiradi.