“1551-modda. Oʻzbekiston Respublikasi norezidentlarining mol-mulkni realizatsiya qilishdan olgan daromadlariga soliq solishning oʻziga xos x — Soliq va budjet siyosatining 2014-yilga moʻljallangan asosiy yoʻnalishlari qabul qilinganligi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining Soliq kodeksiga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida (O‘RQ-359-son)
“1551-modda. Oʻzbekiston Respublikasi norezidentlarining mol-mulkni realizatsiya qilishdan olgan daromadlariga soliq solishning oʻziga xos xususiyatlari
Soliq va budjet siyosatining 2014-yilga moʻljallangan asosiy yoʻnalishlari qabul qilinganligi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining Soliq kodeksiga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida (O‘RQ-359-son) · Sana: 25.12.2013 · Amalda
Ushbu modda mazkur Kodeks 155-moddasi uchinchi qismining 3-bandida koʻrsatilgan mol-mulk bir yuridik shaxs — Oʻzbekiston Respublikasi norezidenti tomonidan boshqa yuridik shaxsga — Oʻzbekiston Respublikasi norezidentiga, jismoniy shaxsga — Oʻzbekiston Respublikasi norezidentiga yoki rezidentiga realizatsiya qilingan taqdirda qoʻllaniladi.
Yuridik shaxs — Oʻzbekiston Respublikasi norezidenti tomonidan mol-mulkni realizatsiya qilishdan olingan daromadlar boʻyicha yuridik shaxslardan olinadigan foyda soligʻini ushlab qolish va toʻlash majburiyati soliq agenti deb eʼtirof etiladigan daromadni toʻlash manbaiga (mol-mulkni sotib oluvchining zimmasiga) yuklatiladi.
Mol-mulkni realizatsiya qiluvchi yuridik shaxs — Oʻzbekiston Respublikasi norezidenti soliq agentiga mol-mulkni olish qiymatini tasdiqlovchi hujjatlarning koʻchirma nusxalarini (mavjud boʻlsa) taqdim etishi shart. Taqdim etilgan hujjatlar asosida soliq agenti yuridik shaxslardan olinadigan foyda soligʻi summasini ushbu Kodeks 155-moddasi uchinchi qismining 3-bandiga muvofiq aniqlanadigan soliq solinadigan bazadan va ushbu Kodeks 160-moddasining 4-bandida belgilangan stavkadan kelib chiqqan holda hisoblab chiqaradi hamda ushlab qoladi.
Soliq agenti olinayotgan mol-mulkka boʻlgan mulk huquqi roʻyxatdan oʻtkazilguniga (rasmiylashtirilguniga) qadar Oʻzbekiston Respublikasi norezidentining mol-mulkni realizatsiya qilishdan olgan daromadlari boʻyicha yuridik shaxslardan olinadigan foyda soligʻi hisob-kitobini:
yuridik shaxsning — Oʻzbekiston Respublikasi rezidentining ustav kapitalidagi aksiyalari, ulushlari (paylari) realizatsiya qilinganda — ushbu yuridik shaxs roʻyxatdan oʻtkazilgan joydagi davlat soliq xizmati organiga;
koʻchmas mulk realizatsiya qilinganda — koʻchmas mulk joylashgan yerdagi davlat soliq xizmati organiga Oʻzbekiston Respublikasi Davlat soliq qoʻmitasi va Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi tomonidan tasdiqlanadigan shakl boʻyicha, mustaqil ravishda yoki vakolatli shaxs orqali taqdim etishi shart.
Oʻzbekiston Respublikasi norezidentining mol-mulkni realizatsiya qilishdan olingan daromadlari boʻyicha yuridik shaxslardan olinadigan foyda soligʻi hisob-kitobi Oʻzbekiston Respublikasi norezidenti qaysi valyutada daromad olayotgan boʻlsa, oʻsha valyutada tuziladi. Hisob-kitobga mol-mulk oldi-sotdi shartnomasining koʻchirma nusxasi va sotuvchi tomonidan taqdim etilgan mol-mulkni olish qiymatini tasdiqlovchi hujjatlarning koʻchirma nusxalari (mavjud boʻlsa) ilova qilinadi. Agar mol-mulkni olish qiymati hisob-kitob tuzilgan valyutada ifodalanmagan boʻlsa, u holda ushbu qiymat mol-mulkni olish sanasida Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy bankining kursi boʻyicha hisob-kitob tuzilgan valyutada qayta hisoblab chiqariladi. Davlat soliq xizmati organlari hisob-kitob taqdim etilgan sanadan eʼtiboran uch ish kuni ichida soliq agenti yoki uning vakolatli shaxsi nomiga yuridik shaxslardan olinadigan foyda soligʻining hisob-kitob taqdim etilgan sanada Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy bankining kursi boʻyicha hisoblangan milliy valyutadagi summasi koʻrsatilgan toʻlov xabarnomasini yozib beradi.
Yuridik shaxslardan olinadigan foyda soligʻining summasi olingan mol-mulkka boʻlgan mulk huquqi roʻyxatdan oʻtkazilguniga (rasmiylashtirilguniga) qadar budjetga toʻlanishi lozim.
Davlat soliq xizmati organlari yuridik shaxslardan olinadigan foyda soligʻi toʻlanganligi faktini tasdiqlovchi hujjat asosida soliq agentiga yoki uning vakolatli shaxsiga olingan mol-mulkka boʻlgan mulk huquqini roʻyxatdan oʻtkazuvchi (rasmiylashtiruvchi) organga taqdim etiladigan soliq toʻlanganligi toʻgʻrisida maʼlumotnoma beradi.
Olinadigan mol-mulkka boʻlgan mulk huquqini roʻyxatdan oʻtkazuvchi (rasmiylashtiruvchi) organlar mulk huquqini soliq toʻlanganligi toʻgʻrisidagi maʼlumotnoma taqdim etilgan taqdirdagina roʻyxatdan oʻtkazishni (rasmiylashtirishni) amalga oshiradi.
Ushbu modda ikkinchi — sakkizinchi qismlarining qoidalari aksiyalar Oʻzbekiston Respublikasi qimmatli qogʻozlarining birja bozori va uyushgan birjadan tashqari bozorida realizatsiya qilinganda qoʻllanilmaydi.
Aksiyalar qimmatli qogʻozlarning birja bozori va uyushgan birjadan tashqari bozorida realizatsiya qilinganda Oʻzbekiston Respublikasi qimmatli qogʻozlari bozoridagi hisob-kitob-kliring palatasi soliq agenti deb eʼtirof etiladi.
Aksiyalarning oldi-sotdisi boʻyicha amalga oshirilgan bitimlarga doir savdo yakunlari reyestri asosida soliq agenti hisob-kitob-kliring operatsiyalarini amalga oshirish vaqtida sotuvchining pul mablagʻlaridan realizatsiya qilingan aksiyalarning qiymati va ushbu Kodeks 160-moddasining 4-bandida belgilangan stavkadan kelib chiqqan holda yuridik shaxslardan olinadigan foyda soligʻini ushlab qoladi.
Yuridik shaxslardan olinadigan foyda soligʻi summasi sotuvchining hisobiga aksiyalar qiymatini toʻlash hisobidan pul mablagʻlarini oʻtkazish bilan bir vaqtda toʻlov valyutasida budjetga oʻtkaziladi. Soliq agenti bitim summasi va yuridik shaxslardan olinadigan foyda soligʻining ushlab qolingan summasi toʻgʻrisida aksiyalarni sotuvchining talabiga koʻra maʼlumotnoma berishi shart.
Soliq agenti yuridik shaxslardan olinadigan foyda soligʻi hisob-kitobini taqdim etish muddatlarida soliq boʻyicha hisobga olish joyidagi davlat soliq xizmati organlariga Oʻzbekiston Respublikasi Davlat soliq qoʻmitasi va Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi tomonidan tasdiqlanadigan shakl boʻyicha yuridik shaxslardan olinadigan foyda soligʻi ushlab qolingan aksiyalar oldi-sotdisi boʻyicha bitimlar reyestrini taqdim etadi.
Aksiyalarni olish qiymatini tasdiqlovchi hujjatlar mavjud boʻlganda sotuvchi ortiqcha toʻlangan yuridik shaxslardan olinadigan foyda soligʻini qaytarish toʻgʻrisidagi arizani soliq agentining soliq boʻyicha hisobga olish joyidagi davlat soliq xizmati organlariga taqdim etish huquqiga ega. Arizaga aksiyalarni realizatsiya qilish va olish qiymatini tasdiqlovchi hujjatlarning koʻchirma nusxalari hamda soliq agenti tomonidan berilgan bitim summasi va yuridik shaxslardan olinadigan foyda soligʻining ushlab qolingan summasi toʻgʻrisidagi maʼlumotnomaning koʻchirma nusxasi ilova qilinadi.
Yuridik shaxslardan olinadigan foyda soligʻining ortiqcha toʻlangan summasini qaytarish ariza berilgan sanadan eʼtiboran oʻttiz kun ichida, ushbu Kodeksning 57-moddasida belgilangan tartibda amalga oshiriladi”;
10) 156-modda:
uchinchi qismining ikkinchi jumlasi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Xuddi shunday tartib mol-mulkni moliyaviy ijaraga (lizingga) berishda ijaraga beruvchiga (lizing beruvchiga) toʻlanadigan foizli daromadlarga ham tatbiq etiladi”;
oltinchi qismi chiqarib tashlansin;
11) 158-modda:
birinchi qismining 1-bandi chiqarib tashlansin;
ikkinchi qismining 4 va 6-bandlari chiqarib tashlansin;
12) 159-modda:
birinchi qismining 2-bandi chiqarib tashlansin;
ikkinchi qismi chiqarib tashlansin;
13) 165-modda ikkinchi qismining birinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Agar ushbu Kodeksning 1551-moddasida boshqacha qoida nazarda tutilmagan boʻlsa, yuridik shaxslardan toʻlov manbaida olinadigan foyda soligʻini yuridik shaxslar quyidagilarni toʻlash paytida ushlab qolishi shart”;
14) 171-modda ikkinchi qismining 14-bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“14) yuridik shaxsdan — ish beruvchidan:
yosh oilalar aʼzolari tomonidan uy-joy olish uchun olingan mablagʻlar;
qishloq joylarda namunaviy loyihalar boʻyicha yakka tartibda uy-joy qurish uchun kreditlar berish qonun hujjatlariga muvofiq zimmasiga yuklatilgan banklar tomonidan ushbu maqsadlar uchun beriladigan ipoteka krediti boʻyicha boshlangʻich badal sifatida quruvchi shaxs tomonidan olingan mablagʻlar.
Uy-joy olingan (mulkka boʻlgan huquqlar davlat roʻyxatidan oʻtkazilgan) sanadan eʼtiboran besh yil ichida sotilsa, ushbu bandda koʻrsatilgan daromadlarga belgilangan tartibda soliq solinadi”;
15) 176-moddaning 4-bandi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“4) jismoniy shaxslarga xususiy mulk huquqi asosida tegishli boʻlgan mol-mulkni realizatsiya qilishdan olingan daromadlar. Mol-mulkni realizatsiya qilishdan olingan daromadlar mazkur mol-mulkni realizatsiya qilish summasining hujjatlar bilan tasdiqlangan uni olish qiymatidan oshgan qismi sifatida aniqlanadi. Mol-mulkni olish qiymatini tasdiqlovchi hujjatlar mavjud boʻlmagan taqdirda, mol-mulkni realizatsiya qilish qiymati, koʻchmas mulk boʻyicha esa, inventarizatsiya qiymati hamda realizatsiya qilish narxi oʻrtasidagi farq daromad deb eʼtirof etiladi”;
16) 179-modda:
1-bandining uchinchi xatboshisidagi “yigirma” degan soʻz “oʻn ikki” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
9-bandi chiqarib tashlansin;
11-bandining toʻrtinchi xatboshisidagi “ikki martadan” degan soʻzlar “bir martadan” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;
30-bandining uchinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“qishloq joylarda namunaviy loyihalar boʻyicha yakka tartibda uy-joy qurishni ushbu maqsadlar uchun kreditlar berish qonun hujjatlariga muvofiq zimmasiga yuklatilgan banklarning kreditlari hisobidan amalga oshirayotgan quruvchi shaxslar tomonidan olingan ipoteka kreditlarini hamda ular boʻyicha hisoblangan foizlarni qoplash uchun yoʻnaltirilganda”;
17) 180-modda ikkinchi qismining:
1 va 2-bandlari quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“1) “Oʻzbekiston Qahramoni”, Sovet Ittifoqi Qahramoni, Mehnat Qahramoni unvonlariga sazovor boʻlgan shaxslar, uchala darajadagi Shuhrat ordeni bilan taqdirlangan shaxslar. Mazkur imtiyoz tegishincha “Oʻzbekiston Qahramoni” unvoni berilganligi toʻgʻrisidagi guvohnoma, Sovet Ittifoqi Qahramoni, Mehnat Qahramoni daftarchalari, orden daftarchasi yoki mudofaa ishlari boʻyicha boʻlimning maʼlumotnomasi asosida beriladi;
2) urush nogironlari va qatnashchilari, shuningdek doirasi qonun hujjatlari bilan belgilanuvchi ularga tenglashtirilgan shaxslar. Mazkur imtiyoz urush nogironining (qatnashchisining) tegishli guvohnomasi yoki mudofaa ishlari boʻyicha boʻlimning yoxud boshqa vakolatli organning maʼlumotnomasi asosida, boshqa nogironlarga (qatnashchilarga) nogironning (qatnashchining) imtiyozlarga boʻlgan huquqi toʻgʻrisidagi guvohnoma asosida beriladi”;
3, 4, 6, 8 va 9-bandlari chiqarib tashlansin;
18) 182-modda birinchi qismining toʻrtinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“mehnat shartnomalari (kontraktlari) va fuqarolik-huquqiy tusdagi shartnomalar boʻyicha olingan daromadlarga, ushbu qismning ikkinchi va uchinchi xatboshilarida koʻrsatilmagan boshqa daromadlarga — 20 foiz”;
19) 184-moddaning:
birinchi qismi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Jismoniy shaxslarning daromadlariga solinadigan soliqni toʻlov manbaida hisoblab chiqarish, ushlab qolish va toʻlash majburiyati, agar ushbu Kodeksning 194-moddasida boshqacha qoida nazarda tutilgan boʻlmasa, yuridik shaxslar, faoliyatni Oʻzbekiston Respublikasida doimiy muassasa orqali amalga oshirayotgan Oʻzbekiston Respublikasi norezidentlari hamda chet el yuridik shaxslarining vakolatxonalari zimmasiga yuklatiladi”;
ikkinchi qismi 3-bandi “shuningdek ushbu Kodeksning 194-moddasida nazarda tutilgan hollarda” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin;
20) 194-modda:
nomi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
O'qish oynasida ochishRangli belgilar, qaydlar, qidiruv va tanlangan matn bo'yicha test bilan.
Matn lex.uz dan avtomatik olingan va mazmunan u bilan bir xil: bu alohida tahrir emas, o'sha matnning o'zi. U ta'lim va ma'lumot maqsadida keltirilgan, normalar mazmuni o'zgartirilmaydi. Bu rasmiy nashr emas: sud, shartnoma va rasmiy javoblar uchun lex.uz dagi amaldagi tahrirni tekshiring. Loyiha haqida
Sayt haqida: NEOLEX (veoskill) — O'zbekiston Respublikasi huquqi bo'yicha ta'lim loyihasi. U lex.uz o'rnini bosmaydi, o'sha matnlarga har bir modda uchun alohida manzil, oddiy so'zlar bilan izohlar, atamalar lug'ati, testlar va uch tilda o'qishni qo'shadi. Aloqa: Telegram @neovixar.
Quyidagicha iqtibos keltiring: “1551-modda. Oʻzbekiston Respublikasi norezidentlarining mol-mulkni realizatsiya qilishdan olgan daromadlariga soliq solishning oʻziga xos xususiyatlari Soliq va budjet siyosatining 2014-yilga moʻljallangan asosiy yoʻnalishlari qabul qilinganligi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining Soliq kodeksiga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida (O‘RQ-359-son). neolex.uz/uz/laws/law-2300981/1551 (lex.uz/docs/-2300979)
