155-modda. Oʻzbekiston Respublikasi norezidentlarining doimiy muassasa bilan bogʻliq boʻlmagan daromadlariga soliq solish — Oʻzbekiston Respublikasining Soliq kodeksi
155-modda. Oʻzbekiston Respublikasi norezidentlarining doimiy muassasa bilan bogʻliq boʻlmagan daromadlariga soliq solish
Oʻzbekiston Respublikasining Soliq kodeksi · Sana: 25.12.2007 · Amalda
Oʻzbekiston Respublikasi norezidentining doimiy muassasa bilan bogʻliq boʻlmagan daromadlariga, agar ushbu moddaning ikkinchi qismida boshqacha qoidalar nazarda tutilmagan boʻlsa, mazkur daromadlarni olish bilan bogʻliq xarajatlar chegirib tashlanmagan holda toʻlov manbaida soliq solinadi.
Investitsiya loyihalarini moliyalashtirish uchun jalb qilingan kreditlar boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasi banklari va lizing beruvchilari tomonidan xorijiy moliya institutlariga toʻlanadigan daromadlar soliqqa tortilmaydi.
Oʻzbekiston Respublikasi norezidentlarining toʻlov manbaida soliq solinadigan daromadlariga quyidagilar kiradi:
1) dividendlar va foizlar;
2) ushbu Kodeksning 157-moddasiga muvofiq belgilanadigan, oddiy shirkat shartnomasi asosida birgalikdagi faoliyatda ishtirok etishdan olinadigan daromadlar;
3) Oʻzbekiston Respublikasi hududida joylashgan quyidagi mol-mulkni realizatsiya qilishdan olinadigan daromadlar:
yuridik shaxslarning — Oʻzbekiston Respublikasi rezidentlarining ustav fondidagi (ustav kapitalidagi) aksiyalari (bundan fond birjasida realizatsiya qilinadigan aksiyalar mustasno), ulushlari (paylari);
koʻchmas mulk.
Toʻlov manbaida soliqqa tortiladigan mol-mulkni realizatsiya qilishdan olinadigan daromadlar mazkur mol-mulkni realizatsiya qilish summasining hujjatlar bilan tasdiqlangan uni olish qiymatidan oshgan qismi sifatida aniqlanadi. Mol-mulkni olish qiymatini tasdiqlovchi hujjatlar mavjud boʻlmagan taqdirda, yuridik shaxslardan olinadigan foyda soligʻini toʻlov manbaida ushlab qolish mol-mulkni realizatsiya qilish qiymatidan kelib chiqqan holda amalga oshiriladi;
4) Oʻzbekiston Respublikasi norezidentiga tegishli tovarlarni Oʻzbekiston Respublikasi norezidentining oʻzi yoxud Oʻzbekiston Respublikasi rezidenti tomonidan vositachilik, topshiriq shartnomasi asosida Oʻzbekiston Respublikasi hududida realizatsiya qilishdan olinadigan daromadlar. Bunda tovarlarni realizatsiya qilishdan olinadigan mazkur daromadlar Oʻzbekiston Respublikasi norezidentiga toʻlanadigan summaning olib kirilgan tovarning kontrakt (faktura) qiymatidan oshgan qismi sifatida aniqlanadi;
5) royalti;
6) ushbu Kodeksning 134-moddasiga muvofiq aniqlanadigan, Oʻzbekiston Respublikasi hududida foydalaniladigan mol-mulkni ijaraga yoki ikkilamchi ijaraga topshirishdan olinadigan daromadlar;
7) tavakkalchiliklarni sugʻurta qilish, birgalikda sugʻurta qilish va qayta sugʻurta qilish shartnomalari boʻyicha toʻlanadigan sugʻurta mukofotlari;
8) oʻtkazgichli, radio, optik yoki boshqa elektromagnitli tizimlar orqali belgilar, signallar, matnlar, tasvirlar, tovushlarni uzatganlik, qabul qilganlik va qayta ishlaganlik uchun Oʻzbekiston Respublikasi rezidentlari tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi norezidentlariga haq toʻlanishini nazarda tutuvchi xalqaro aloqa uchun telekommunikatsiyalar xizmatlariga toʻlov;
9) dengiz, daryo va havo kemalaridan, temir yoʻl yoki avtomobil transporti vositalaridan xalqaro tashishlarda foydalanishdan olinadigan daromadlar. Ushbu daromadlarga transport vositalaridan toʻgʻridan-toʻgʻri foydalanishdan, ularni ijaraga berishdan yoki har qanday boshqa shakllarda foydalanishdan, shu jumladan konteynerlardan, konteynerlarni tashish uchun treylerlar va qoʻshimcha uskunalardan foydalanish, ularni saqlash yoki ijaraga berishdan olinadigan daromadlar (fraxtdan olinadigan daromadlar) kiradi. Ayrim hollarda fraxt (shartnoma shartlaridan kelib chiqib) yukni ortish, qayta yuklash, tushirish va joylashtirish uchun toʻlovlarni ham oʻz ichiga oladi. Bunda, agar joʻnatish punkti yoki tayin etilgan punkt Oʻzbekiston Respublikasi hududidan tashqarida joylashgan boʻlsa, tashish xalqaro tashish deb hisoblanadi, bundan faqat Oʻzbekiston Respublikasi hududidan tashqarida joylashgan punktlar oʻrtasida amalga oshiriladigan tashish mustasno;
10) xalqaro tashishlarda va Oʻzbekiston Respublikasi hududidagi tashishlarda transport-ekspeditorlik xizmatlarini koʻrsatishdan olinadigan daromadlar. Bunda yuk joʻnatuvchidan (yukni qabul qilib oluvchidan) olingan summa bilan yuk tashuvchiga toʻlanishi kerak boʻlgan, yuk tashuvchining tegishli birlamchi hujjatlari bilan tasdiqlangan summa oʻrtasidagi farq sifatida hisoblangan haq summasi soliq solinadigan daromad hisoblanadi. Yuk tashuvchining tegishli birlamchi hujjatlari boʻlmagan taqdirda, Oʻzbekiston Respublikasining norezidentiga norezidentning ushbu qismning 9-bandida koʻrsatilgan fraxtdan olinadigan daromadlariga soliq solish uchun belgilangan stavkalar boʻyicha toʻlangan umumiy summaga soliq solinadi;
11) Oʻzbekiston Respublikasining yuridik va jismoniy shaxslari tomonidan shartnoma majburiyatlari buzilganligi uchun jarimalar hamda penya;
111) tekinga olingan mol-mulk;
12) Oʻzbekiston Respublikasining norezidenti tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi hududida ishlar bajarish va xizmatlar koʻrsatishdan olingan boshqa daromadlar.
Oʻzbekiston Respublikasi norezidentining Oʻzbekiston Respublikasidagi manbalardan olgan daromadlariga quyidagilar kirmaydi:
Oʻzbekiston Respublikasi norezidentining, faqat shu norezident nomidan amalga oshiriladigan va faqat tovarlar xarid qilish (olish), shuningdek tovarlarni Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirish bilan bogʻliq tashqi savdo operatsiyalari (shu jumladan tovar ayirboshlash operatsiyalari) boʻyicha olingan daromadlari;
banklarning — Oʻzbekiston Respublikasi rezidentlarining vakillik hisobvaraqlarini ochish va yuritish hamda ular boʻyicha hisob-kitoblarni amalga oshirish bilan bogʻliq xizmatlar koʻrsatishdan, shuningdek xalqaro toʻlov kartochkalari orqali hisob-kitoblarni amalga oshirishdan olinadigan daromadlar;
Oʻzbekiston Respublikasi hududidan tashqarida bajarilgan ishlar, koʻrsatilgan xizmatlardan olinadigan daromadlar, bundan ushbu moddaning uchinchi qismida nazarda tutilgan bajarilgan ishlar, koʻrsatilgan xizmatlardan olinadigan daromadlar mustasno.
Daromadni toʻlash deganda naqd pulli va (yoki) naqd pulsiz shaklda pulni, qimmatli qogʻozlarni, ishtirok etishdagi ulushni, tovarlarni, mol-mulkni berish, ishlar bajarish, xizmatlar koʻrsatish yoki Oʻzbekiston Respublikasidagi manbalardan daromadlar toʻlash boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasi norezidenti oldidagi qarzdorlikni uzish hisobiga amalga oshiriladigan, daromad oluvchining — Oʻzbekiston Respublikasi norezidentining qarzi talabini hisobdan chiqarish yoki hisobga olish tushuniladi.
Oʻzbekiston Respublikasi norezidentining daromadlariga soliq solish mazkur Oʻzbekiston Respublikasi norezidenti oʻz daromadlarini uchinchi shaxslar, boshqa davlatlardagi oʻz boʻlinmalari foydasiga va boshqa maqsadlarda tasarruf etishidan qatʼi nazar, amalga oshiriladi.
Yuridik shaxslardan olinadigan foyda soligʻini toʻlov manbaida ushlab qolishni Oʻzbekiston Respublikasi rezidentlari, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasida faoliyatni doimiy muassasa orqali amalga oshiruvchi va Oʻzbekiston Respublikasining boshqa norezidentiga daromad toʻlovchi Oʻzbekiston Respublikasi norezidentlari amalga oshirishlari shart.
Yuridik shaxslardan olinadigan foyda soligʻining summasi daromadni Oʻzbekiston Respublikasi norezidentiga toʻlash sanasida Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki tomonidan belgilangan kurs boʻyicha hisoblab chiqariladi.
Sugʻurta badallaridan olingan daromadlar boʻyicha soliqlarning toʻlangan summalari sugʻurta hodisasi yuz berganda qayta koʻrib chiqilishi mumkin.
Sugʻurta hodisasi yuz berganda sugʻurta uchun toʻlovga doir xarajatlar toʻlov manbaida yuridik shaxslardan olinadigan foyda soligʻi ushlab qolingan va budjetga oʻtkazilgan sugʻurtalovchining — Oʻzbekiston Respublikasi norezidentining daromadlarini kamaytirish uchun hisobga olinadi. Mazkur qayta hisob-kitobni Oʻzbekiston Respublikasi norezidentiga daromadni toʻlagan va toʻlov manbaida soliqni ushlab qolgan yuridik shaxs bajarishi mumkin.
Oʻzbekiston Respublikasining norezidentiga toʻlov manbaida yuridik shaxslardan olinadigan foyda soligʻi ushlab qolinmagan holda daromadni toʻlash ushbu Kodeksning 20-moddasiga muvofiq doimiy muassasani tashkil etishga olib keladigan faoliyatdan olinadigan daromadlar boʻyicha — Oʻzbekiston Respublikasining norezidenti faoliyatni Oʻzbekiston Respublikasi norezidentining doimiy muassasasi sifatida amalga oshirishi va davlat soliq xizmati organida hisobda turganligi toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi davlat soliq xizmati organlari tomonidan tasdiqlangan maʼlumotnoma mavjud boʻlgan taqdirda amalga oshiriladi.
Oʻzbekiston Respublikasining norezidentiga daromadlarni toʻlash toʻlov manbaida Oʻzbekiston Respublikasining norezidenti tomonidan taqdim etilgan, chet davlatning vakolatli organi tomonidan berilgan, Oʻzbekiston Respublikasi qaysi davlat bilan soliq solish masalalarini tartibga soluvchi xalqaro shartnomaga ega boʻlsa, oʻsha davlatda mazkur shaxsning rezidentligi borligi faktini tasdiqlovchi hujjat mavjud boʻlgan taqdirda ham Oʻzbekiston Respublikasining xalqaro shartnomasi qoidalariga muvofiq toʻlov manbaida yuridik shaxslardan olinadigan foyda soligʻi ushlab qolinmagan yoki yuridik shaxslardan olinadigan foyda soligʻining pasaytirilgan stavkasi qoʻllanilgan holda amalga oshiriladi.
Daromadlar xorijiy banklarga va xalqaro banklararo telekommunikatsiya tizimlariga toʻlangan taqdirda, qaysi davlat bilan soliq solish masalalarini tartibga soluvchi xalqaro shartnoma mavjud boʻlsa, oʻsha davlatda xorijiy bankning yoki xalqaro banklararo telekommunikatsiya tizimining doimiy joylashgan yeri mavjudligi faktini tasdiqlash, agar ushbu doimiy joylashilgan yer hamma foydalanishi mumkin boʻlgan axborot manbalaridagi maʼlumotlar bilan tasdiqlangan boʻlsa, talab qilinmaydi.
Oʻzbekiston Respublikasidagi manbalardan toʻlangan Oʻzbekiston Respublikasi norezidentlari daromadlaridan ushlab qolingan yuridik shaxslardan olinadigan foyda soligʻi budjetga toʻlangan taqdirda, Oʻzbekiston Respublikasining mazkur norezidenti Oʻzbekiston Respublikasining tegishli xalqaro shartnomasi qoidalariga muvofiq ushbu Kodeksning 38-moddasida belgilangan soliq majburiyatlari boʻyicha daʼvo muddati ichida toʻlangan yuridik shaxslardan olinadigan foyda soligʻini budjetdan qaytarish huquqiga ega. Bunda Oʻzbekiston Respublikasining norezidenti Oʻzbekiston Respublikasi davlat soliq xizmati organlariga quyidagi hujjatlarni taqdim etadi:
Oʻzbekiston Respublikasi Davlat soliq qoʻmitasi tomonidan belgilangan shakldagi soliqni qaytarish uchun ariza;
daromadni toʻlash paytida Oʻzbekiston Respublikasining mazkur norezidenti Oʻzbekiston Respublikasi soliq solish masalalarini tartibga soluvchi xalqaro shartnomaga ega boʻlgan mamlakatda doimiy joylashgan joyiga (rezidentligiga) ega boʻlganligini tasdiqlovchi, tegishli chet davlatning vakolatli organi tomonidan berilgan rasmiy tasdiqnoma;
Oʻzbekiston Respublikasining norezidentiga qaysi kontrakt yoki boshqa hujjatga muvofiq daromad toʻlangan boʻlsa, oʻsha kontrakt yoki boshqa hujjatning nusxalari, shuningdek daromadning toʻlanganligini va qaytarilishi lozim boʻlgan, yuridik shaxslardan olinadigan foyda soligʻini ushlab qolingan va budjetga oʻtkazilganligini tasdiqlovchi toʻlov hujjatlarining nusxalari.
Agar ushbu moddaning oʻn birinchi va oʻn toʻrtinchi qismlarida koʻrsatilgan hujjatlar, shuningdek ushbu Kodeksning 1551-moddasida koʻrsatilgan tasdiqlovchi hujjatlar chet tilida tuzilgan boʻlsa, Oʻzbekiston Respublikasi davlat soliq xizmati organi ularning notarial tartibda tasdiqlangan davlat tilidagi tarjimasini talab etishga haqli. Bunda hujjatlarni taqdim etish qonun hujjatlarida belgilangan tartibda, ular konsullik orqali legallashtirilgan yoki apostil qoʻyilgan holda amalga oshiriladi.
Ortiqcha hisoblangan va toʻlangan soliqni qaytarish Oʻzbekiston Respublikasi Davlat soliq qoʻmitasi tomonidan qaytarish toʻgʻrisida chiqarilgan qaror asosida, ariza berilgan kundan eʼtiboran oʻn besh ish kuni ichida ushbu Kodeksning 57-moddasida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
Ushbu modda qoidalarini qoʻllash maqsadida Oʻzbekiston Respublikasi norezidenti mazkur shaxsning rezidentligini tasdiqlovchi hujjatda koʻrsatilgan vaqt davri mobaynida Oʻzbekiston Respublikasi tomonidan qaysi davlat bilan soliq solish masalalarini tartibga soluvchi xalqaro shartnoma tuzilgan boʻlsa, oʻsha davlatning rezidenti deb eʼtirof etiladi. Agar rezidentlikni tasdiqlovchi hujjatda rezidentlik vaqtining davri koʻrsatilmagan boʻlsa, ushbu hujjat berilgan kalendar yil davomida Oʻzbekiston Respublikasi norezidenti Oʻzbekiston Respublikasi tomonidan qaysi davlat bilan soliq solish masalalarini tartibga soluvchi xalqaro shartnoma tuzilgan boʻlsa, oʻsha davlatning rezidenti deb eʼtirof etiladi.
O'qish oynasida ochishRangli belgilar, qaydlar, qidiruv va tanlangan matn bo'yicha test bilan.
Matn lex.uz dan avtomatik olingan va mazmunan u bilan bir xil: bu alohida tahrir emas, o'sha matnning o'zi. U ta'lim va ma'lumot maqsadida keltirilgan, normalar mazmuni o'zgartirilmaydi. Bu rasmiy nashr emas: sud, shartnoma va rasmiy javoblar uchun lex.uz dagi amaldagi tahrirni tekshiring. Loyiha haqida
Sayt haqida: NEOLEX (veoskill) — O'zbekiston Respublikasi huquqi bo'yicha ta'lim loyihasi. U lex.uz o'rnini bosmaydi, o'sha matnlarga har bir modda uchun alohida manzil, oddiy so'zlar bilan izohlar, atamalar lug'ati, testlar va uch tilda o'qishni qo'shadi. Aloqa: Telegram @neovixar.
Quyidagicha iqtibos keltiring: 155-modda. Oʻzbekiston Respublikasi norezidentlarining doimiy muassasa bilan bogʻliq boʻlmagan daromadlariga soliq solish Oʻzbekiston Respublikasining Soliq kodeksi. neolex.uz/uz/laws/law-1286689/155 (lex.uz/docs/-1286558)