Aholi murojaatlari bilan ishlash boʻyicha parlament nazoratini kuchaytirish toʻgʻrisida (KQ-335-V-son)

18.04.2026

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senati Kengashining

qarori

Mamlakatimizda davlat organlarining aholi bilan muloqotini takomillashtirish, fuqarolar huquq va erkinliklarining ishonchli himoyasini taʼminlash hamda ularning muammolarini hal etishning zamonaviy mexanizmlarini joriy qilish borasida izchil islohotlar amalga oshirilmoqda.

Xususan, yangi tahrirdagi “Jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlari toʻgʻrisida”gi Qonun qabul qilinib, murojaatlarni koʻrib chiqishning asosiy prinsiplari, shakl va turlari, murojaatlarga qoʻyiladigan talablar aniq belgilandi.

Murojaatlarni qabul qilish va koʻrib chiqish kafolatlari mustahkamlanib, qonunchilikni buzganlik uchun javobgarlik qatʼiylashtirildi.

Ushbu Qonun ijrosi yuzasidan barcha davlat organlari va tashkilotlari tomonidan oʻz ichki meʼyoriy hujjatlari qayta koʻrib chiqildi hamda murojaatlar bilan ishlash tartibi takomillashtirildi.

“Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyaviy sudi toʻgʻrisida”gi Konstitutsiyaviy qonun qabul qilinib, Konstitutsiyaviy sud fuqarolar hamda yuridik shaxslarning ayrim turdagi shikoyatlarini koʻrib chiqishi belgilandi.

Shuningdek, yangi tahrirdagi Konstitutsiyaning 98-moddasida Oʻzbekiston Respublikasining saylov huquqiga ega boʻlgan, yuz ming nafardan kam boʻlmagan fuqarolari qonunchilik takliflarini qonunchilik tashabbusi tartibida Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Qonunchilik palatasiga kiritishga haqli ekanligi mustahkamlandi.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Xalq qabulxonasi hamda virtual qabulxonasi tashkil etilishi natijasida joylarda barcha darajadagi rahbarlar bilan jonli muloqot va sayyor qabullar oʻtkazish amaliyoti yoʻlga qoʻyildi.

Xalq qabulxonalari orqali va sayyor qabullarda koʻtarilgan dolzarb muammolar tahlili natijasida koʻplab sud-huquq hamda ijtimoiy-iqtisodiy sohalardagi masalalar ijobiy hal etildi.

Bundan tashqari, xalq bilan muloqotni yanada kengaytirish orqali aholi muammolarini aniqlash va hal etish tizimining samaradorligini oshirish “Oʻzbekiston — 2030” strategiyasining maqsadlaridan biri etib belgilandi.

Shu bilan birga, bugungi kunda aholini murojaat qilishga majbur qilayotgan muammolarni mahallaning yoki hududning oʻzida hal qilish hamda ularning kelib chiqish sabablarini bartaraf etish boʻyicha yetarli choralar koʻrilmayapti. Bu esa murojaatlar sonining oshib ketishiga sabab boʻlmoqda.

Aholi bilan davlat organlari oʻrtasida ochiq va samarali muloqotni taʼminlash, fuqarolarning murojaat qilish huquqini soʻzsiz amalga oshirish orqali ularning davlat boshqaruvida ishtirokini yanada kengaytirish, Xalq qabulxonalari faoliyatini samarali tashkil qilish maqsadida “Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Senati toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyaviy Qonunining 16-moddasiga asosan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senatining Kengashi qaror qiladi:

1. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2026-yil 1-apreldagi “Aholi bilan muloqot tizimini samarali tashkil qilish boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi PF-51-sonli Farmoniga muvofiq 2026-yil 1-maydan eʼtiboran aholi murojaatlari bilan ishlash boʻyicha davlat organlari va tashkilotlari rahbarlari hisobotlarini Oliy Majlis Qonunchilik palatasi va Senatida, hokimlar hamda hududiy davlat organlari va tashkilotlari rahbarlari hisobotlarini esa tegishlicha Senatda yoki mahalliy Kengashlarda har chorakda kamida bir marta eshitish tartibi joriy qilinganligi maʼlumot uchun qabul qilinsin.

2. Oliy Majlis Senati tomonidan davlat organlari va tashkilotlarida aholi murojaatlari bilan ishlash samaradorligini oshirish hamda parlament nazoratini taʼminlash boʻyicha chora-tadbirlar rejasi ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

3. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senatining qoʻmitalari:

oʻz faoliyati yoʻnalishlari boʻyicha davlat organlari va tashkilotlarida aholi murojaatlari bilan ishlash holatini tanqidiy oʻrganib, tahlil qilib borsin;

eng koʻp murojaatlar kelib tushayotgan davlat organlari va tashkilotlari rahbarlarining axborotlarini qoʻmitada eshitish choralarini koʻrsin;

Chora-tadbirlar rejasida belgilangan vazifalar ijrosini oʻz vaqtida amalga oshirsin hamda har chorak yakuni bilan keyingi oyning 5-sanasiga qadar Senatning Sud-huquq masalalari va korrupsiyaga qarshi kurashish qoʻmitasiga maʼlumot kiritib borsin.

4. Senatning Sud-huquq masalalari va korrupsiyaga qarshi kurashish qoʻmitasi amalga oshirilgan ishlarni umumlashtirgan holda har chorak yakuni bilan keyingi oyning 20-sanasiga qadar Senat Kengashiga axborot kiritsin.

5. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi:

vazirlik va idoralar hamda mahalliy hokimliklar tomonidan chora-tadbirlar rejasida belgilangan vazifalarning ijro etilishini nazoratga olsin;

hududlarda oʻtkaziladigan oʻrganish va tahlillar hamda ularning natijalari boʻyicha Oliy Majlis Senatida hamda mahalliy Kengashlarda oʻtkaziladigan eshituvlarni samarali tashkil etishga koʻmaklashsin.

6. Oliy Majlis Senati devonining Hududiy vakillik organlari faoliyatini oʻrganish markazi ushbu Qarorning ijrosini taʼminlashda xalq deputatlari mahalliy Kengashlariga amaliy-uslubiy yordam koʻrsatib borsin.

7. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesi, xalq deputatlari viloyatlar va Toshkent shahar Kengashlariga:

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Xalq qabulxonalarining tegishli hududda murojaatlar bilan ishlash holati toʻgʻrisidagi axboroti asosida hududiy davlat organlari va tashkilotlari rahbarlarining hisobotlarini har chorakda sessiyalarda eshitib borish;

eshituv yakuni boʻyicha sohada tizimli muammolar saqlanib qolishiga, takroriy murojaatlar soni ortishiga yoʻl qoʻygan va murojaatlarni belgilangan muddatlarda koʻrib chiqmagan davlat organlari va tashkilotlari rahbarlari faoliyatiga tanqidiy baho berish;

Kengash deputatlari va “mahalla yettiligi” ishtirokida jamoaviy murojaatlarni joyiga chiqqan holda oʻrganish hamda aholi vakillari ishtirokida ochiq muhokamalar oʻtkazishni yoʻlga qoʻyish;

Kengashga kelib tushgan murojaatlarni hamda deputatlarning qabullarida koʻtarilgan masalalarni har chorak yakunida tahlil qilish, tahlil natijasiga koʻra aholi eʼtirozlariga sabab boʻlayotgan tizimli muammolarni bartaraf qilish boʻyicha tegishli davlat organlariga takliflar kiritib borish, zarur hollarda, deputat soʻrovi va Kengash soʻrovi yuborish;

aholi murojaatlari bilan ishlash borasida Kengash va deputatlar tomonidan amalga oshirilgan ishlarni ommaviy axborot vositalarida va ijtimoiy tarmoqlarda hamda Kengashning rasmiy veb-saytida yoritib borish tavsiya etilsin.

8. Ushbu Qarorning ijrosini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senati Raisining birinchi oʻrinbosari S. Safoyev zimmasiga yuklansin.

9. Ushbu Qaror qabul qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senatining Raisi T. NARBAYEVA

Toshkent sh.,

2026-yil 18-aprel,

KQ-335-V-son

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senati Kengashining 2026-yil 18-apreldagi KQ-335-V-sonli qaroriga ILOVA

Oliy Majlis Senati tomonidan davlat organlari va tashkilotlarida aholi murojaatlari bilan ishlash samaradorligini oshirish hamda parlament nazoratini taʼminlash boʻyicha

CHORA-TADBIRLAR REJASI