Oziq-ovqat mahsulotlarining mikrobiologik koʻrsatkichlari boʻyicha sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlarini (0107-26-son SanQvaN) tasdiqlash toʻgʻrisida (32-son)

19.01.2026

Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi huzuridagi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasining

Qarori

[Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan 2026-yil 4-fevralda hisobga olindi, hisob raqami 386]

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2023-yil 2-iyundagi PQ-181-son “Oʻzbekiston Respublikasining Jahon savdo tashkilotiga aʼzo boʻlish jarayonini jadallashtirishga doir qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi qaroriga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi huzuridagi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasi qaror qiladi:

1. Oziq-ovqat mahsulotlarining mikrobiologik koʻrsatkichlari boʻyicha sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlari (0107-26-son SanQvaN) ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

2. Mazkur qaror Oʻzbekiston Respublikasi Qishloq xoʻjaligi vazirligi, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakil va Oʻzbekiston Savdo-sanoat palatasi bilan kelishilgan.

3. Mazkur qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan 24 oy oʻtgach kuchga kiradi.

Rais B. YUSUPALIYEV

Toshkent sh.,

2026-yil 19-yanvar,

32-son

Kelishildi:

Qishlоq хoʻjаligi vаziri I. ABDURAXMONOV

2026-yil 14-yanvar

Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakili o'rinbosari J. URUNOV

2025-yil 13-dekabr

Savdo-sanoat palatasi raisi D. VAXABOV

2025-yil 9-dekabr

Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi huzuridagi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasining 2026-yil 19-yanvardagi 32-son qaroriga ILOVA

Oziq-ovqat mahsulotlarining mikrobiologik koʻrsatkichlari boʻyicha sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlari (0107-26-son SanQvaN)

Mazkur sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlari (bundan buyon matnda sanitariya qoidalari deb yuritiladi) oziq-ovqat mahsulotlarining mikrobiologik koʻrsatkichlarga muvofiqligini tekshirish, ulardan namuna olish hamda laboratoriya tahlillari natijalarini baholashga oid talablarni belgilaydi.

1-bob. Umumiy qoidalar

1. Ushbu sanitariya qoidalarida quyidagi tushunchalardan foydalaniladi:

oziq-ovqat mahsulotlarining mikrobiologik koʻrsatkichlarga muvofiqligi — oziq-ovqat mahsulotidan olingan namunalar tahliliga koʻra ushbu mahsulot tarkibidagi mikroorganizmlar miqdori belgilangan meʼyorlarga mos kelishi;

mikrobiologik koʻrsatkichlar — oziq-ovqat mahsulotida inson sogʻligʻiga taʼsir etuvchi mikroorganizmlar va ularning toksinlari mavjudligi yoki miqdorini, mahsulot xavfsizligi hamda texnologik jarayonning maqbulligini baholovchi mezon;

mikroorganizmlar — bakteriyalar, viruslar, achitqilar, mogʻor, mikrosuvoʻtlar, parazit bir hujayrali organizmlar (protozoylar), mikroskopik parazit gelmintlar va ularning toksinlari hamda metabolitlari.

2-bob. Oziq-ovqat mahsulotlarining mikrobiologik koʻrsatkichlarga muvofiqligini tekshirishga qoʻyiladigan talablar

2. Oziq-ovqat biznesi operatorlari oziq-ovqat zanjirining barcha bosqichlarida quyidagilarga rioya qilishi lozim:

oziq-ovqat mahsulotining butun yaroqlilik muddati davomida, shu jumladan saqlash, tashish va realizatsiya (foydalanish) jarayonlarida ushbu sanitariya qoidalarining 1-ilovasida belgilangan mikrobiologik koʻrsatkichlarga muvofiqligini taʼminlash;

oziq-ovqat xomashyosi va mahsulotini ishlab chiqarish (tayyorlash), qayta ishlash, tashish, saqlash hamda sotish jarayonlarida ushbu sanitariya qoidalarining 2-ilovasida belgilangan texnologik jarayon talablariga muvofiqligini taʼminlash.

3. Oziq-ovqat mahsulotidagi mikroorganizmlar boʻyicha mazkur sanitariya qoidalarining 1-ilovasida keltirilgan mikrobiologik koʻrsatkichlarga muvofiqlik tahlillari natijalari qoniqarsiz deb topilganda, oziq-ovqat biznesi operatori tomonidan mahsulot yoki mahsulot turkumi muomaladan majburiy ravishda chiqarilishi yoki qaytarib olinishi lozim.

Bunda oziq-ovqat biznesi operatoriga muomaladan chiqarilgan yoki qaytarib olingan turkumdan oziq-ovqat maqsadlarida foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi (birlamchi maqsadga muvofiq boʻlmagan boshqa maqsadlarda foydalanish bundan mustasno).

4. Mikrobiologik tekshiruvlar natijasiga koʻra, salmonella bakteriyasi aniqlangan va qoniqarsiz deb topilgan mexanik usulda ajratilgan goʻshtdan faqat majburiy issiqlik ishlovi qoʻllaniladigan goʻsht mahsulotlarini ishlab chiqarishda foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.

5. Listeria monocytogenes bakteriyasi koʻpayishi mumkin boʻlgan va isteʼmolchilar sogʻligʻi uchun xavf tugʻdiruvchi tayyor oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqaruvchi oziq-ovqat biznesi operatorlari mahsulotning mikrobiologik koʻrsatkichlarga muvofiqligi aniqlashi lozim.

6. Oziq-ovqat biznesi operatorlari tomonidan oziq-ovqat mahsulotining mikrobiologik koʻrsatkichlarga muvofiqligini tekshirish ushbu sanitariya qoidalarining 1-ilovasiga, shuningdek ichki nazorati esa 2-ilovasiga koʻra amalga oshirilishi lozim.

7. Oziq-ovqat biznesi operatorlari namuna olish rejasini belgilashda quyidagilarga rioya qilishi lozim:

namuna olish davriyligiga;

ishlab chiqarish xususiyati va hajmiga;

oziq-ovqat mahsulotining xavfsizligiga.

8. Oziq-ovqat mahsulotidan qoʻshimcha namuna olish va mikrobiologik koʻrsatkichlarga muvofiqligini tekshirish quyidagi hollarda amalga oshirilishi kerak:

oziq-ovqat mahsuloti yoki ularga qoʻllaniladigan texnologik jarayonlarning xavfsizligiga asosli shubha tugʻilganda (masalan, mahsulotning organoleptik koʻrsatkichlari (hid, rang, taʼm, tashqi koʻrinish) oʻzgarishi, mahsulotda buzilish, mogʻorlanish yoki boshqa biologik ifloslanish belgilari mavjudligi);

oziq-ovqat mahsulotini ishlab chiqarishdan isteʼmolchiga yetkazishgacha boʻlgan zanjirda amalga oshiriladigan jarayonlarning xavfsizligiga asosli shubha tugʻilganda (masalan, texnologik jarayonlarda belgilangan rejimlar (harorat, vaqt, namlik) buzilganda);

xavflarni tahlil qilish jarayonida.

9. Ishlab chiqarish hududlaridan va oziq-ovqat mahsulotini tayyorlashda foydalaniladigan uskunalar sirtidan olinadigan namunalar mikrobiologik koʻrsatkichlarga tekshirilishi kerak.

3-bob. Oziq-ovqat mahsulotlaridan namuna olish va laboratoriya tahlillari natijalarini baholashga qoʻyiladigan talablar

10. Goʻsht va goʻsht mahsulotlarini mikrobiologik koʻrsatkichlarga muvofiqligini tekshirish mazkur sanitariya qoidalarining 2-ilovasi 1-jadvaliga asosan amalga oshirilishi lozim.

11. Sut va sut mahsulotlarini mikrobiologik koʻrsatkichlarga muvofiqligini tekshirish mazkur sanitariya qoidalarining 2-ilovasi 2-jadvaliga muvofiq amalga oshirilishi kerak.

12. Tuxum mahsulotlarini mikrobiologik koʻrsatkichlarga muvofiqligini tekshirish mazkur sanitariya qoidalarining 2-ilovasi 3-jadvaliga koʻra amalga oshirilishi lozim.

13. Baliq mahsulotlarini mikrobiologik koʻrsatkichlarga muvofiqligini tekshirish mazkur sanitariya qoidalarining 2-ilovasi 4-jadvaliga asosan amalga oshirilishi zarur.

14. Sabzavotlar, mevalar va ulardan tayyorlangan mahsulotlarni mikrobiologik koʻrsatkichlarga muvofiqligini tekshirish mazkur sanitariya qoidalarining 2-ilovasi 5-jadvaliga asosan amalga oshirilishi lozim.

15. Urugʻlardan, unib chiqqan maysalardan namuna olishda quyidagilarga rioya qilinishi lozim:

urugʻlik turkumini dastlabki sinovdan oʻtkazish (namuna har bir urugʻlik turkumidan kamida 25 gramm boʻlishi);

nihollarni sugʻorishda ishlatilgan suvdan 200 ml hajmdagi 5 ta namuna olinib, tahlil qilish (48 h (soat)dan soʻng shiga toksini, ichak tayoqchasi va Salmonella spp.larga tekshirish).

Oziq-ovqat mahsulotlarining mikrobiologik koʻrsatkichlari boʻyicha sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga (0107-26-son SanQvaN) 1-ILOVA

Oziq-ovqat mahsulotlarining mikrobiologik koʻrsatkichlariga qoʻyiladigan gigiyenik talablar

Izohlar:

1 n — tanlanmani tashkil etuvchi birliklar soni;

2 c — m va M oraligʻida qiymat qayd etilgan tanlanma birliklari soni;

3 ushbu koʻrsatkich mahsulotning butun yaroqlilik muddati davomida ruxsat etilgan qiymat 100 KHB/g dan oshmaganda qoʻllaniladi;

oziq-ovqat biznesi operatorlari ishlab chiqarish jarayonida oraliq ruxsat etilgan qiymatlarni belgilashi mumkin, bunda ushbu qiymatlar mahsulotning yaroqlilik muddati oxirida 100 KHB/g chegaraviy qiymatdan oshmasligi lozim;

4 diametri 140 mm boʻlgan bitta Petri kosachasiga yoki diametri 90 mm boʻlgan uchta Petri kosachasiga 1 ml inokulyat kiritiladi;

5 pH koʻrsatkichi 4,4 va undan past yoki suv faolligi (Aw) 0,92 va undan past, shuningdek pH koʻrsatkichi 5,0 va undan past hamda Aw 0,94 va undan past boʻlgan mahsulotlar toifasiga nisbatan qoʻllaniladi;

6 mahsulot namunalarida Enterobacteriaceae aniqlanganda, ishlab chiqarilgan butun turkum Cronobacter spp. (E. sakazakii) mavjudligiga tekshirilishi lozim;

7 namuna birligida kamida 10 ta hayvon boʻlishi kerak;

8 STEC O104:H4, shu jumladan verotoksinogen ichak tayoqchasi (E. coli)ni aniqlash maqsadida Escherichia coli boʻyicha tekshiruvlar eng soʻnggi (zamonaviy) usullarni inobatga olgan holda amalga oshirilishi lozim;

9 salmonella spp. va STECni yoʻq qilish uchun ishlov berilgan isteʼmolga moʻljallangan maysalar bundan mustasno.

Oziq-ovqat mahsulotlarining mikrobiologik koʻrsatkichlari boʻyicha sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga (0107-26-son SanQvaN) 2-ILOVA

Goʻsht va goʻsht mahsulotlarini mikrobiologik koʻrsatkichlarga muvofiqligini tekshirish

Izohlar:

1 n — tanlanmani tashkil etuvchi birliklar soni;

2 c — m va M oraligʻida qiymat qayd etilgan tanlanma birliklari soni;

3 oraliq ruxsat etilgan qiymatlar namuna olish tartibiga rioya qilinmagan hollarga nisbatan qoʻllaniladi;

4 ushbu koʻrsatkichlar mexanik usulda ajratilgan goʻshtga nisbatan qoʻllaniladi.

5 ichak tayoqchasi aniqlanishi ifloslanish koʻrsatkichi sifatida qoʻllaniladi.

Sut va sut mahsulotlarini mikrobiologik koʻrsatkichlarga muvofiqligini tekshirish

Izohlar:

1 n — tanlanmani tashkil etuvchi birliklar soni;

2 c — m va M oraligʻida qiymat qayd etilgan tanlanma birliklari soni;

3ushbu talab keyinchalik qayta ishlanishi koʻzda tutilgan mahsulotlarga nisbatan qoʻllanilmaydi;

4ichak tayoqchalari darajasining koʻrsatkichi;

5stafilokokk enterotoksinlari bilan zararlanish xavfi mavjud boʻlmagan pishloqlar bundan mustasno;

6faqat sut mahsulotlaridan tayyorlangan muzqaymoqlarga nisbatan qoʻllaniladi;

7mahsulot namunalarida Enterobacteriaceae aniqlanganda, ishlab chiqarilgan butun turkum Cronobacter spp. (E. sakazakii) mavjudligiga tekshirilishi lozim.

Tuxum mahsulotlarini mikrobiologik koʻrsatkichlarga muvofiqligini tekshirish

Izohlar:

1n = tanlanmani tashkil etuvchi birliklar soni;

2c — m va M orasidagi qiymatlarni koʻrsatuvchi tanlanma birliklari soni.

Baliq mahsulotlarini mikrobiologik koʻrsatkichlarga muvofiqligini tekshirish

Izohlar:

1 n — tanlanmani tashkil etuvchi birliklar soni;

2 c — m va M oraligʻida qiymat qayd etilgan tanlanma birliklari soni.

Sabzavotlar, mevalar va ulardan tayyorlangan mahsulotlarni mikrobiologik koʻrsatkichlarga muvofiqligini tekshirish

Izohlar:

1 n — tanlanmani tashkil etuvchi birliklar soni;

2 c — m va M oraligʻida qiymat qayd etilgan tanlanma birliklari soni.