Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Imom Moturidiy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazining faoliyatini takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida (583-son)

15.09.2025

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining

qarori

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Fuqarolarning vijdon erkinligi huquqi kafolatlarini yanada mustahkamlash hamda diniy-maʼrifiy sohadagi islohotlarni yangi bosqichga olib chiqish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2025-yil 21-apreldagi PF-68-son Farmoni ijrosini taʼminlash maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:

1. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Fuqarolarning vijdon erkinligi huquqi kafolatlarini yanada mustahkamlash hamda diniy-maʼrifiy sohadagi islohotlarni yangi bosqichga olib chiqish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2025-yil 21-apreldagi PF-68-son Farmoni bilan:

Oʻzbekiston xalqaro islom akademiyasi huzuridagi Imom Moturidiy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi (keyingi oʻrinlarda — Markaz) Vazirlar Mahkamasi boʻysunuviga oʻtkazilganligi va uning qoʻshimcha vazifalari belgilanganligi;

Markaz islomshunoslik yoʻnalishidagi ilmiy tadqiqotlarni hamda din bilan bogʻliq jarayonlar boʻyicha tahlillarni amalga oshiruvchi ilmiy-tadqiqot muassasasi etib belgilanganligi maʼlumot uchun qabul qilinsin.

2. Quyidagilar:

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Imom Moturidiy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazining tuzilmasi 1-ilovaga muvofiq;

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Imom Moturidiy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazining ustavi 2-ilovaga muvofiq;

2025 — 2028-yillarda Imom Moturidiyning ilmiy merosi va moturidiylik taʼlimotini oʻrganishni qoʻllab-quvvatlash boʻyicha “yoʻl xaritasi” 3-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

3. Belgilansinki:

Markaz Oʻzbekiston xalqaro islom akademiyasi huzuridagi Imom Moturidiy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazining huquq va majburiyatlari, shuningdek, tuzilgan shartnomalari boʻyicha huquqiy vorisi hisoblanadi;

Markaz direktori Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan lavozimga tayinlanadi va lavozimdan ozod etiladi;

Markaz faoliyatini qoʻllab-quvvatlash va muvofiqlashtirish boʻyicha Vasiylik kengashi Markaz faoliyatini muvofiqlashtiradi, unga yuklangan vazifalarni amalga oshirishga koʻmaklashadi hamda Markaz faoliyatining asosiy yoʻnalishlarini belgilaydi;

Diniy-maʼrifiy sohada taʼlim, fan va ilmiy-tadqiqotga oid faoliyatni muvofiqlashtiruvchi kengash Markazning taʼlim va ilmiy-tadqiqotga oid faoliyatini muvofiqlashtiradi.

4. Markaz direktoriga:

zarur hollarda, Markaz tuzilmasiga xodimlarning belgilangan umumiy cheklangan soni hamda mehnatga haq toʻlash fondi doirasida oʻzgartirishlar kiritish;

Imom Moturidiy nomidagi xalqaro stipendiyasi gʻoliblariga Oʻzbekistonga kirish vizasini rasmiylashtirishda masʼul vazirlik va idoralarga toʻgʻridan-toʻgʻri murojaat qilish huquqi berilsin.

5. Markaz Din ishlari boʻyicha qoʻmita bilan birgalikda Markaz kutubxonasini respublika hamda xorijiy davlatlarda nashr etilgan islom ilmlari va moturidiylik taʼlimotiga oid zamonaviy nashrlar hamda qoʻlyozma va toshbosma asarlar bilan doimiy boyitib borsin.

6. Din ishlari boʻyicha qoʻmita bir oy muddatda Oʻzbekiston xalqaro islomshunoslik akademiyasiga qarashli Toshkent shahar, Shayxontohur tumani, Abdulla Qodiriy koʻchasi, 11a-uy manzilida joylashgan binoga Markazni maʼmuriy binolarga xodimlarni joylashtirish meʼyorlaridan kelib chiqqan holda tekin foydalanish huquqi asosida joylashtirilishini taʼminlasin.

7. Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga 4-ilovaga muvofiq oʻzgartirishlar kiritilsin.

8. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Din ishlari boʻyicha qoʻmitasi raisi S.D. Toshboyev zimmasiga yuklansin.

Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A. ARIPOV

Toshkent sh.,

2025-yil 15-sentabr,

583-son

Vazirlar Mahkamasining 2025-yil 15-sentabrdagi 583-son qaroriga 1-ILOVA

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Imom Moturidiy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazining

TUZILMASI

Vasiylik kengashiDirektorIlmiy kotibDirektorning ilmiy-tadqiqot ishlari boʻyicha oʻrinbosariIshlar boshqaruvchisiMatbuot kotibiMoturidiylik taʼlimoti tadqiqotlari boʻlimi5Maʼmuriy-xoʻjalik boʻlimi1Xalqaro aloqalar boʻlimi1Moliya-iqtisod boʻlimi2Zamonaviy islom tadqiqotlari boʻlimi5Xodimlar bilan ishlash boʻyicha bosh mutaxassisTarjimalar boʻlimi3Bosh yuriskonsultNashrlar boʻlimi3Axborot-resurs markazi va axborot texnologiyalari boʻlimi2

Izoh. Imom Moturidiy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazining xodimlari (texnik va xizmat koʻrsatuvchi xodimlardan tashqari) soni — 29 nafar.

Ilmiy-texnik loyihalarni amalga oshirish uchun mutaxassislar va ilmiy xodimlar qoʻshimcha ravishda shartnoma asosida jalb etilishi mumkin.

* Texnik va xizmat koʻrsatuvchi xodimlar soni qonun hujjatlarida belgilangan meʼyorlar asosida aniqlanadi.

Vazirlar Mahkamasining 2025-yil 15-sentabrdagi 583-son qaroriga 2-ILOVA

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Imom Moturidiy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazining

USTAVI

1-bob. Umumiy qoidalar

1. Ushbu Ustav Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Imom Moturidiy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazining (keyingi oʻrinlarda — Markaz) asosiy vazifalari va funksiyalarini, huquqlari va majburiyatlarini, shuningdek, faoliyatini tashkil etish tartibini belgilaydi.

2. Markaz davlat muassasasi shaklidagi yuridik shaxs hisoblanadi, mustaqil balansga, Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Gʻaznachilik xizmati qoʻmitasida shaxsiy gʻazna hisobvaraqlariga, Oʻzbekiston Respublikasining Davlat gerbi tasviri tushirilgan va oʻz nomi davlat tilida yozilgan muhrlar, shtamplar, ramzlar va qonunchilik hujjatlariga muvofiq faoliyatini amalga oshirish uchun zarur boʻlgan boshqa rekvizitlarga ega boʻladi.

3. Markaz oʻz faoliyatida Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi va qonunlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalari qarorlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Farmonlari, qarorlari va farmoyishlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarorlari va farmoyishlariga, ushbu Ustavga va boshqa qonunchilik hujjatlariga amal qiladi.

4. Markaz oʻz faoliyatini Islom hamkorlik tashkiloti, Taʼlim, fan va madaniyat masalalari boʻyicha Islom tashkiloti (ICESCO), Islom tarixi, sanʼati va madaniyatini tadqiq qilish markazi (IRCICA), Oʻzbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasi, Oʻzbekiston Respublikasi Madaniyat vazirligi, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi, Oʻzbekiston Respublikasi Din ishlari boʻyicha qoʻmitasi, Oʻzbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi, Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi, Oʻzbekiston xalqaro islomshunoslik akademiyasi, Alisher Navoiy nomidagi Oʻzbekiston Milliy kutubxonasi, Imom Termiziy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi, Bahouddin Naqshband ilmiy-tadqiqot markazi va xorijiy mamlakatlardagi islomshunoslikka ixtisoslashgan ilmiy-tadqiqot markazlari bilan oʻzaro hamkorlikda amalga oshiradi.

5. Markazning rasmiy nomi:

a) davlat tilida:

toʻliq nomi — Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Imom Moturidiy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi;

qisqartirilgan nomi — Imom Moturidiy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi;

b) rus tilida:

toʻliq nomi — Mejdunarodniy nauchno-issledovatelskiy sentr Imama Maturidi pri Kabinete Ministrov Respubliki Uzbekistan;

qisqartirilgan nomi — Mejdunarodniy nauchno-issledovatelskiy sentr Imama Maturidi.

v) ingliz tilida:

toʻliq nomi — Imam Maturidi International Scientific Research Center under the Cabinet of Ministers of the Republic of Uzbekistan;

qisqartirilgan nomi — Imam Maturidi International Scientific Research Center.

g) arab tilida:

toʻliq nomi — أوزبكستان مركز الإمام الماتريدي الدولي للبحوث العلمية لدى مجلس الوزراء لجمهورية

qisqartirilgan nomi — مركز الإمام الماتريدي الدولي للبحوث العلمية

6. Markazning joylashgan yeri (pochta manzili): Toshkent shahar, Shayxontohur tumani, Abdulla Qodiriy koʻchasi, 11a-uy, 100011.

2-bob. Markazning asosiy vazifalari va funksiyalari

7. Quyidagilar Markazning asosiy vazifalari hisoblanadi:

aqida va kalom ilmi rivojiga beqiyos hissa qoʻshgan Imom Moturidiy va uning izdoshlari boʻlgan allomalarning ulkan ilmiy, diniy-maʼnaviy merosini chuqur oʻrganish, ular yaratgan asarlarning ilmiy-izohli tarjima va qiyosiy matnlarini nashr etish, xalq va jahon jamoatchiligi oʻrtasida keng targʻib qilish, ushbu mavzularga doir ilmiy tadqiqotlarni tizimli tashkil etish;

islom dinining insonparvarlik mohiyati, maʼrifiy-madaniy roli va rivojlanish yoʻnalishlarini ilmiy asosda oʻrganish va keng afkor ommaga, jumladan, xalqaro jamoatchilikka yetkazish;

Imom Moturidiy, Abu Muin Nasafiy kabi allomalarning kalom ilmi rivojiga qoʻshgan hissasi va uning taraqqiyotida tutgan oʻrnini chuqur tadqiq etish, yosh avlodni millatlararo va dinlararo bagʻrikenglik, oʻzaro hurmat, tinchlik-totuvlik kabi islom dinining asl qadriyatlari ruhida tarbiyalash;

mamlakatda hamda xorijiy davlatlarning kutubxonalari va arxiv fondlarida saqlanayotgan buyuk allomalarning kalom ilmiga oid merosi hamda islom dunyosi uchun muhim ilmiy ahamiyatga ega boʻlgan qoʻlyozma, toshbosma asarlarning asl hamda elektron nusxalarini toʻplash va kelajak avlodga yetkazish uchun tizimli ilmiy tadqiqotlarni tashkil etish;

islomiy ilmlar, xususan, kalom ilmi tarixi va uning bugungi kundagi ahamiyatini ilmiy tadqiq etish sohasidagi xalqaro hamkorlikni kuchaytirish maqsadida ilmiy-nazariy va uslubiy masalalarga bagʻishlangan anjuman, konferensiya, simpozium, koʻrgazma, ilmiy maʼruza, seminar-trening va tanlovlar hamda boshqa madaniy-maʼrifiy tadbirlarni tashkil etish;

tadqiqot natijalari yuzasidan qomuslar, kataloglar, albomlar, ilmiy-ommabop hujjatli filmlar, axborot-resurs bazasini tayyorlash va ommaviy axborot vositalari, xususan, Internet jahon axborot tarmogʻida eʼlon qilishni tashkil qilish;

islom tarixi va kalom ilmi yoʻnalishidagi yangi tadqiqotlar natijalaridan ilmiy jamoatchilikni keng xabardor etish;

“jaholatga qarshi maʼrifat” gʻoyasi asosida islom dinining ilm-maʼrifat, maʼnaviy poklik, tinchlik-osoyishtalik, taraqqiyot va bunyodkorlikka chaqiruvchi gʻoyalarini xalqqa, ayniqsa, yoshlarga yetkazish, mutaassiblik, ekstremizmning maqsadlari, gʻoyaviy negizlari, zamonaviy koʻrinishlari va faoliyat uslublarini oʻrganish hamda ularga qarshi kurashishning ilmiy-maʼrifiy asoslarini ishlab chiqish va amaliyotda qoʻllash uchun tavsiya etish;

Imom Moturidiy, Abu Muin Nasafiy kabi buyuk alloma ajdodlarimiz qoldirgan boy maʼnaviy merosni oʻrganish, jahon ilm-fani rivojiga qoʻshgan beqiyos hissasini xalqimiz, ayniqsa, yoshlarga yetkazish, ular yaratgan asarlarning ilmiy-izohli tarjima va qiyosiy matnlarini nashr etish, mamlakatimiz hududida roʻy bergan Birinchi va Ikkinchi Renessansning ilmiy-nazariy asoslarini tadqiq etish hamda Yangi Oʻzbekiston taraqqiyotining maʼnaviy poydevorini yaratishda ishtirok etish;

islom dinining insonparvarlik mohiyati, maʼrifiy-madaniy roli va rivojlanish yoʻnalishlarini ilmiy asosda oʻrganish va keng ommaga, jumladan, xalqaro jamoatchilikka yetkazish;

diniy taʼlim muassasalariga ilmiy-tadqiqot va oʻquv-uslubiy masalalarda hamda pedagog kadrlar va diniy xodimlarning malakasini oshirib borishda amaliy yordam koʻrsatish;

ijtimoiy-maʼnaviy muhit barqarorligini saqlash, yoshlarni yot gʻoyalar taʼsiridan asrashga qaratilgan strategik ahamiyatga ega loyiha va tashabbuslarni ishlab chiqish.

8. Markaz oʻziga yuklangan vazifalarni bajarish uchun quyidagi funksiyalarni amalga oshiradi:

Imom Moturidiy, Abu Muin Nasafiy va ularning izdoshlari tomonidan yozilgan aqida va kalom ilmlariga oid asarlarning tadqiqiga oid ilmiy loyihalarni amalga oshiradi;

islom dunyosining buyuk mutafakkiri, kalom ilmi peshvosi Imom Moturidiy va uning izdoshlarining ibratli hayoti va boy ilmiy-maʼnaviy merosini aholi, ayniqsa yoshlar orasida keng targʻib qiladi;

moturidiylik taʼlimotiga oid aqidaviy manbalarning ilmiy-tanqidiy matni hamda ularning zamonaviy sharhlarini tayyorlaydi, xalqchil risolalarni nashr qiladi;

islom dinining ilm-maʼrifat, bunyodkorlik va insoniylikka asoslangan mazmun-mohiyatini ochib berishga bagʻishlangan tadqiqotlarni amalga oshiradi, dinlararo bagʻrikenglik oʻzaro ahillik va hamjihatlik gʻoyalarini keng ommaga yetkazishga koʻmaklashadi;

moturidiylik taʼlimotidagi insoniylik, bagʻrikenglik, moʻtadillik va maʼrifatparvarlik tamoyillarini aholi orasida keng targʻib qilish maqsadida filmlar, videoroliklar, infografikalar va boshqa materiallarni tayyorlaydi hamda keng ommalashtirishda ishtirok etadi;

islom ilm-fani va madaniyati rivojiga beqiyos hissa qoʻshgan buyuk alloma ajdodlarimizning islom ilmlari, jumladan, kalom ilmi boʻyicha diniy-maʼnaviy merosini chuqur tadqiq etishga oid loyihalarni amalga oshiradi;

yurtimiz allomalarining Birinchi va Ikkinchi Renessansga qoʻshgan hissasini keng jamoatchilikka yetkazishga qaratilgan ilmiy loyihalar, media va targʻibot ishlarini amalga oshiradi;

xorijiy mamlakatlar, xususan, Islom hamkorlik tashkilotiga aʼzo davlatlarda saqlanayotgan islom diniga oid nodir yozma ilmiy merosni ommalashtirishga bagʻishlangan loyihalarni amalga oshiradi;

xorijiy mamlakatlarning kutubxonalarida saqlanayotgan Imom Moturidiy va uning izdoshlari qalamiga mansub qoʻlyozmalarni aniqlaydi, ularning kataloglarini yaratadi hamda elektron nusxalarini Markazga olib kelish choralarini koʻradi;

joylarda ijtimoiy-maʼnaviy muhitni yanada sogʻlomlashtirish, aholi, ayniqsa, yoshlar orasida islom dinining bunyodkorlik, ilm-maʼrifat va odob-axloqqa yoʻgʻrilgan taʼlimotini targʻib etishga qaratilgan tadbirlarda ishtirok etadi;

Internet jahon axborot tarmogʻi orqali targʻib qilinayotgan radikal mazmundagi maʼlumotlarni monitoring va tahlil qilish asosida ekstremizmning zamonaviy tendensiyalarini aniqlaydi hamda oldini olishga qaratilgan ilmiy asoslangan taklif va tavsiyalarni ishlab chiqadi;

respublika miqyosida diniy vaziyatga salbiy taʼsir koʻrsatayotgan omillarni oʻrganish, baholash, shu asosda ularni bartaraf etishga qaratilgan taklif va tashabbuslarni ishlab chiqadi;

ijtimoiy soʻrovlar, dala tadqiqotlari, monitoring xulosalari asosida din niqobidagi buzgʻunchi gʻoyalarga qarshi ilmiy asoslangan chora-tadbirlarni tayyorlaydi;

boy madaniy va maʼnaviy meros, dunyoviy hamda diniy ilmlar uygʻun ravishda tadqiq etilishini tashkil qilish orqali uning natijalarini taʼlim-tarbiya jarayonida qoʻllash va keng jamoatchilikka yetkazishda tashkiliy-amaliy yordam koʻrsatadi;

Oʻzbekiston Respublikasi Din ishlari boʻyicha qoʻmitasi huzuridagi Diniy-maʼrifiy sohada malaka oshirish va qayta tayyorlash instituti tinglovchilariga dolzarb mavzular yuzasidan maʼruza va seminar darslarini tashkil etishda ishtirok etadi;

diniy taʼlim muassasalarining oʻquv-uslubiy faoliyatini takomillashtirish, professor-oʻqituvchilarning malakasini oshirish, fan dasturlari mavzularini shakllantirish hamda ularning izchilligi va uzviyligini taʼminlash yuzasidan takliflar tayyorlaydi.

3-bob. Markazning huquqlari va majburiyatlari

9. Markaz oʻziga yuklangan asosiy vazifalar va funksiyalarni amalga oshirishda quyidagi huquqlarga ega:

qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda xorijiy tashkilotlar, taʼlim va ilmiy-tadqiqot muassasalari bilan toʻgʻridan-toʻgʻri aloqa oʻrnatish va oʻzaro hamkorlik toʻgʻrisida shartnomalar va boshqa hujjatlarni imzolash;

jahondagi nufuzli ilmiy-tadqiqot markazlari va oliy taʼlim muassasalarining ilmiy, diniy-maʼnaviy qadriyatlarni tadqiq etish yoʻnalishidagi tajribasini oʻrganish, ilmiy-tadqiqot ishlarini zamon talablari darajasida tashkil etish yuzasidan seminar-treninglar oʻtkazish;

vazirliklar, idoralar va boshqa tashkilotlardan Markaz vakolatiga taalluqli masalalar boʻyicha maʼlumotlarni soʻrab olish;

Imom Moturidiy va boshqa mutafakkirlarning faoliyatini oʻrganish boʻyicha ilmiy va ekspert ishlarini amalga oshirish hamda dolzarb ilmiy loyihalarni bajarishda hamkorlik qilish uchun vazirliklar, idoralar, xoʻjalik birlashmalari, taʼlim muassasalari va boshqa tashkilotlardan, shu jumladan, chet ellardan yuqori malakali mutaxassislarni shartnoma asosida ishga taklif etish;

Markazning budjetdan tashqari mablagʻlarini Markaz tomonidan oʻtkaziladigan tadbirlarni tashkil etishga yoʻnaltirish;

ijtimoiy tashabbuslar bilan chiqish va ushbu masalada tegishli davlat organlariga takliflar kiritish;

oʻz faoliyati toʻgʻrisida axborot tarqatish va belgilangan tartibda budjetdan tashqari mablagʻlar hisobidan matbaa va noshirlik faoliyatini amalga oshirish hamda multimedia mahsulotlarini chiqarish;

konferensiyalar, simpoziumlar, seminar-treninglar, sayyor majlislar tashkil qilish;

ilmiy-tadqiqot ishlarini rivojlantirish maqsadida oʻz faoliyatini Markaz direktori tomonidan tasdiqlanadigan nizom asosida olib boradigan ilmiy hayʼat tuzish.

Markaz qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin.

10. Markaz quyidagilarga majburdir:

oʻziga yuklangan vazifalar va funksiyalarning samarali bajarilishini taʼminlash;

oʻz faoliyati toʻgʻrisida axborot bilan tanishish erkinligini taʼminlash;

qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda tegishli davlat organlariga oʻz faoliyati toʻgʻrisidagi hisobotlar taqdim etish.

Markazga qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa majburiyatlar ham yuklanishi mumkin.

4-bob. Markaz faoliyatini tashkil etish

11. Markaz faoliyatini qoʻllab-quvvatlash va muvofiqlashtirish boʻyicha Vasiylik kengashi Markaz faoliyatini muvofiqlashtiradi, unga yuklangan vazifalarni amalga oshirishga koʻmaklashadi hamda Markaz faoliyatining asosiy yoʻnalishlarini belgilaydi.

Vasiylik kengashining asosiy vazifalari quyidagilar hisoblanadi:

boy madaniy va maʼnaviy meros, dunyoviy hamda diniy ilmlarni uygʻun ravishda tadqiq etish orqali uning natijalarini taʼlim-tarbiya jarayonida qoʻllash va keng jamoatchilikka yetkazishda tashkiliy-amaliy yordam koʻrsatish;

jahondagi nufuzli ilmiy-tadqiqot markazlari va oliy taʼlim muassasalarining ilmiy, diniy-maʼnaviy qadriyatlarni tadqiq etish yoʻnalishidagi tajribasini oʻrganish hamda xalqaro tashkilotlar bilan aloqalar oʻrnatish va ilmiy hamkorlikni yoʻlga qoʻyishda yordam berish, ilmiy-tadqiqot ishlarini zamon talablari darajasida tashkil etish yuzasidan amaliy tavsiyalar berish;

konseptual tadqiqotlar dasturlari hamda ilmiy loyihalarni ishlab chiqish va amalga oshirishda qoʻllab-quvvatlash, homiylar mablagʻlari, shuningdek, chet ellik mutaxassis olimlarni tadqiqotlar jarayoniga jalb etishda koʻmaklashish;

ilmiy-tadqiqot natijalari asosida taʼlim muassasalari oʻquv dasturlarini takomillashtirish, soha uchun kadrlar tayyorlash va qayta tayyorlash, ilmiy-tadqiqot olib borayotgan kadrlarning mahalliy va xorijiy mamlakatlardagi nufuzli ilmiy tadqiqot va taʼlim muassasalarida tajriba orttirishini hamda malaka oshirishini tashkil etish, yuqori natijaga erishgan va faol tadqiqotchilarni ragʻbatlantirish chora-tadbirlarini koʻrish.

Majlis bir yilda kamida bir marta chaqiriladi. Markaz Vasiylik kengashi majlisining chaqirilishi hamda uning kun tartibi haqidagi maʼlumotlar majlis chaqiriladigan sanadan bir oy oldin eʼlon qilinadi.

12. Vasiylik kengashining majlisi oʻz vakolatlari doirasida:

qonunchilik hujjatlariga va ushbu Ustavga muvofiq vazifalarni amalga oshiradi.

Vasiylik kengashining majlisi kengashning kamida toʻrtdan uch qismi hozir boʻlgan taqdirda vakolatli hisoblanadi.

Majlis qarori ishtirokchilarning yarmidan koʻpining ovozi bilan qabul qilinadi.

13. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Fuqarolarning vijdon erkinligi huquqi kafolatlarini yanada mustahkamlash hamda diniy-maʼrifiy sohadagi islohotlarni yangi bosqichga olib chiqish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2025-yil 21-apreldagi PF-68-son Farmoni bilan tasdiqlangan Diniy-maʼrifiy sohada taʼlim, fan va ilmiy-tadqiqotga oid faoliyatni muvofiqlashtiruvchi kengash Markazning taʼlim va ilmiy-tadqiqotga oid faoliyatini muvofiqlashtiradi.

14. Markazning kundalik faoliyatiga Markaz direktori rahbarlik qiladi. Markaz direktori Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan lavozimga tayinlanadi va lavozimdan ozod etiladi.

15. Markaz direktori oʻz vakolatlari doirasida:

Markaz faoliyatiga umumiy rahbarlik qiladi;

Markaz nomidan buyruqlar chiqaradi, ishonchnomalar beradi;

Markazga yuklangan vazifalar va funksiyalarning samarali bajarilishi, taqdim etiladigan tahliliy materiallar va hujjatlarning toʻliqligi uchun shaxsan javob beradi;

tarkibiy boʻlimlar faoliyatini muvofiqlashtiradi, boʻlimlar xodimlari oʻrtasida funksional vazifalarni taqsimlaydi, yuklangan topshiriqlar bajarilishi uchun har bir xodimning javobgarligi darajasini belgilaydi;

Markaz direktorining oʻrinbosari hamda xodimlarini lavozimga tayinlaydi va lavozimidan ozod etadi;

belgilangan tartibda Markaz xodimlari bilan mehnat shartnomalarini tuzadi va bekor qiladi;

Markaz xodimlarining lavozim maoshlariga qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda ustamalar belgilaydi;

Markaz faoliyatini takomillashtirish boʻyicha takliflarni ishlab chiqadi va Vasiylik kengashi majlisi muhokamasiga kiritadi;

Markaz direktori qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa vazifalarni ham amalga oshirishi mumkin.

16. Markaz direktorining ilmiy-tadqiqot ishlari boʻyicha bir nafar oʻrinbosari boʻladi. Markaz direktori boʻlmagan taqdirda uning funksiyasini direktor oʻrinbosari bajaradi.

5-bob. Markaz faoliyatini moliyalashtirish

17. Markaz oʻzining koʻchmas va koʻchar mulkiga, pul mablagʻlariga, shu jumladan, chet el valyutasidagi pul mablagʻlariga, qimmatli qogʻozlari va boshqa mol-mulkiga ega boʻlishi mumkin.

18. Markaz faoliyatini moliyalashtirish manbalari quyidagilar hisoblanadi:

Oʻzbekiston Respublikasi Davlat budjeti mablagʻlari;

jismoniy va yuridik shaxslarning homiylik xayriyalari;

adabiyot materiallarini chop etishdan tushadigan tushumlar;

xoʻjalik, ilmiy-tadqiqot va innovatsion faoliyatdan, startap loyihalarini amalga oshirishdan olinadigan mablagʻlar;

xalqaro tashkilotlarning grantlari va texnik koʻmaklari;

qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar.

6-bob. Yakunlovchi qoida

19. Markazni qayta tashkil etish va tugatish qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.

Vazirlar Mahkamasining 2025-yil 15-sentabrdagi 583-son qaroriga 3-ILOVA

2025 — 2028-yillarda Imom Moturidiyning ilmiy merosi va moturidiylik taʼlimotini oʻrganishni qoʻllab-quvvatlash boʻyicha

“YOʻL XARITASI”

T/rChora-tadbirlarAmalga oshirish mexanizmiIjro muddatiMasʼullarI. Tashkiliy chora-tadbirlar1.Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Imom Moturidiy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi (keyingi oʻrinlarda — Markaz) xodimlarining moturidiylik taʼlimoti va zamonaviy islomshunoslik muammolari boʻyicha jahonning yetakchi universitetlari hamda ilmiy-tadqiqot markazlarida stajirovka oʻtash va malaka oshirishini yoʻlga qoʻyish.1. Markaz xodimlari stajirovkalarini tashkil etish mumkin boʻlgan xorijiy taʼlim va ilmiy-tadqiqot muassasalari, shuningdek, stajirovka muddatlari boʻyicha asoslantirilgan takliflarni shakllantirish.2025-yil sentabr“El-yurt umidi” jamgʻarmasi,Markaz,Tashqi ishlar vazirligi2. Stajirovka oʻtashga yuboriladigan nomzodlar roʻyxati hamda ular qaytib kelganlaridan soʻng ikki yil davomida bajarishi lozim boʻlgan aniq vazifalar boʻyicha maqsadli koʻrsatkichlarni ishlab chiqish, belgilangan tartibda xodimlarning xorijda stajirovka oʻtash va malaka oshirishga yuborishni tashkil etish.Reja asosida2.Xorijiy mamlakatlarda moturidiylik taʼlimoti hamda zamonaviy islomshunoslik muammolariga bagʻishlab oʻtkaziladigan xalqaro konferensiyalarda Markaz xodimlari ishtirokini taʼminlash.1. Xorijiy mamlakatlarda moturidiylik taʼlimoti va zamonaviy islomshunoslik muammolariga bagʻishlangan xalqaro konferensiyalar roʻyxatini shakllantirish.2025 — 2028-yillarOliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi,Markaz,Tashqi ishlar vazirligi2. Markaz ilmiy xodimlarining reja asosida xalqaro konferensiyalarda ishtirokini taʼminlash.Reja asosida3.“Moturidiylik taʼlimoti va hozirgi zamon” mavzusida har ikki yilda bir marta xalqaro konferensiya oʻtkazish.1. Xalqaro konferensiyani tashkil etish va oʻtkazish boʻyicha tashkiliy qoʻmita, ishchi va ijodiy guruhlarni tuzish.2026-yil yanvarMarkaz,Din ishlari boʻyicha qoʻmita2. Konferensiyalarni yuqori saviyada oʻtkazish boʻyicha Vazirlar Mahkamasi farmoyishi loyihasini tayyorlash.2026-yil fevral3. Xalqaro konferensiyalarni yuqori saviyada oʻtkazish.Reja asosida4.Imom Moturidiy ilmiy merosi va u zot asos solgan taʼlimot boʻyicha xorijlik nufuzli olimlarning “Moturidiylik” mavzusidagi ilmiy seminarlarini oʻtkazish.1. Ilmiy seminarlarni yuqori saviyada oʻtkazish boʻyicha chora-tadbirlar rejasini ishlab chiqish.2025-yil sentabrMarkaz2. Ilmiy seminarlarda maʼruza bilan ishtirok etadigan xorijlik yetakchi olim va mutaxassislar roʻyxatini shakllantirish.2025-yil oktabr3. Ilmiy seminarlarni yuqori saviyada oʻtkazish.Reja asosida5.Xorijlik tadqiqotchilar oʻrtasida moturidiylik taʼlimoti boʻyicha xalqaro ilmiy tanlov tashkil etish.1. Mahalliy va chet ellik mutaxassislardan iborat Tashkiliy guruh tuzish.2025-yil sentabrMarkaz,Din ishlari boʻyicha qoʻmita2. Tanlov konsepsiyasini ishlab chiqish.2025-yil oktabr3. Xorijiy mamlakatlarning nufuzli taʼlim va ilmiy tadqiqot muassasalarida tanlov haqida eʼlon berish.Reja asosida4. Xorijlik tadqiqotchilar oʻrtasida har ikki yilda bir marta tanlov oʻtkazish.5. Tanlov gʻoliblarini aniqlash va ularni taqdirlash marosimini yuqori saviyada oʻtkazish.Har ikki yilda bir marta6. Gʻoliblarning Oʻzbekistonga safarini tashkillashtirish.Reja asosida6.Imom Moturidiy nomidagi xalqaro stipendiyaga Imom Moturidiy va moturidiylik taʼlimoti allomalarining ilmiy merosini oʻrganuvchi xorijlik olim va tadqiqotchilarni faol jalb qilish.1. Stipendiantlarni tanlab olish mezonlarini ishlab chiqish.2025-yil sentabrDin ishlari boʻyicha qoʻmita,Markaz2. Xarajatlar smetasini ishlab chiqish.2025-yil oktabr3. Xorijiy mamlakatlarning nufuzli taʼlim va ilmiy tadqiqot muassasalarida stipendiyani keng targʻib qilish choralarini koʻrish.Reja asosidaII. Ilmiy-tadqiqot yoʻnalishida amalga oshiriladigan ishlar7.“Musulmon mamlakatlarida konfessiyalararo birdamlik siyosatining ahamiyati” nomli kitob tayyorlash va nashr qilish.1. Kitobni tayyorlash uchun maʼlumotlar bazasini shakllantirish.2028-yil yanvarMarkaz,Din ishlari boʻyicha qoʻmita2. Maʼlumotlarni tahlil qilish, tizimlashtirish va tahrirlash.2028-yil may3. Kitobni nashr qilish choralarini koʻrish.2028-yil iyul8.Buyuk ajdodlarimizning ibratli hayot yoʻli va boy ilmiy-maʼnaviy merosini chuqur oʻrganish hamda keng jamoatchilikka targʻib qilish.1. Abu Muin Nasafiyning “Tabsirat al-adilla” (Dalillar yogʻdusi) asarini oʻzbek tiliga ilmiy-izohli tarjima qilish va nashr etish.2026-yil iyulMarkaz,Din ishlari boʻyicha qoʻmita2. Nuriddin Sobuniyning “Al-Kifoya fi-l-hidoya” (Hidoyatga kifoya) asarini oʻzbek tiliga ilmiy-izohli tarjima qilish va nashr etish.2026-yil oktabr3. Shamsiddin Samarqandiyning “As-Sahoif al-ilohiya” (Ilohiy sahifalar) asarini oʻzbek tiliga ilmiy-izohli tarjima qilish.2027-yil fevral4. Abul Barakot Nasafiy “Al-Iʼtimod fi-l-iʼtiqod” (Eʼtiqod tayanchi) asarini oʻzbek tiliga ilmiy-izohli tarjima qilish va nashr etish.2028-yil avgust5. Kamoliddin Andijoniyning “Sidq al-kalom” (Toʻgʻri soʻz) asarini oʻzbek tiliga ilmiy-izohli tarjima qilish.2028-yil noyabr6. Nashrlarning joylardagi taqdimotlarini tashkil etish.7. Nashrlarni Markazga Respublika budjetidan ajratiladigan mablagʻlar hisobidan amalga oshirish.Reja asosida9.Yurtimiz allomalarining mahalliy hamda xorijiy mamlakatlar fondlarida saqlanayotgan noyob qoʻlyozmalarini oʻrganish, ilmiy jamoatchilikka taqdim etish yuzasidan tadqiqotlarni amalga oshirish.1. Mahalliy va xorijiy mamlakatlar fondlarida saqlanayotgan yurtimiz allomalari qalamiga mansub noyob qoʻlyozmalarni aniqlash hamda ularning elektron nusxalarini jamlash.2025-yildan boshlabMarkaz,Din ishlari boʻyicha qoʻmita2. Abdurahim ibn Ali Shayxzoda “Sharh al-Aqoid at-tahoviya” (Tahoviy Aqoidi sharhi) qoʻlyozmasining zamonaviy ilmiy-tanqidiy matnini nashrga tayyorlash.2025-yil sentabr3. Muayyad Nasafiya “al-Manzuma ar-roiya” (“Ro” harfi asosiga qurilgan nazm) asariga zamonaviy sharh yozish va nashr qilish.2026-yil mart4. Abul Husayn Bashogʻariy “Kitob Sharh Jumal usul ad-din” (Din asoslariga oid jumlalar sharhi) qoʻlyozmasining zamonaviy ilmiy-tanqidiy matnini nashr qilish.2026-yil sentabr5. Roziy “Radd jidol al-Imom ar-Roziy” (Tahoviy Aqoidi sharhi) qoʻlyozmasining zamonaviy ilmiy-tanqidiy matnini nashrga tayyorlash.6. Ilmiy-tanqidiy matnlarning xalqaro kitob koʻrgazmalaridagi namoyishlarini tashkil etish.2028-yil aprel7. Nashrlarni Markazga Respublika budjetidan ajratiladigan mablagʻlar hisobidan amalga oshirish.Reja asosida10.Jahonning nufuzli moturidiyshunos olimlari tomonidan Imom Moturidiy va moturidiylik allomalarining hayoti va ilmiy merosiga bagʻishlangan yirik tadqiqotlarni oʻzbek tiliga tarjima qilish.1. Chora-tadbirlar rejasi va tarjimonlar guruhini shakllantirish.2. Imom Moturidiy va moturidiylik allomalarining hayoti va ilmiy merosiga bagʻishlangan yirik tadqiqotlarni saralash.2025-yil sentabrMarkaz,Din ishlari boʻyicha qoʻmita3. Tarjima ishlarini amalga oshirish va nashr etish.Reja asosida11.Moturidiylik taʼlimoti va zamonaviy islomshunoslik muammolariga bagʻishlangan monografiyalar tayyorlash va nashr qilish.1. Ilmiy-ijodiy guruh tuzish.2026-yil sentabrMarkaz,Din ishlari boʻyicha qoʻmita2. Moturidiylik taʼlimoti va zamonaviy islomshunoslik muammolariga bagʻishlangan monografiyalar roʻyxatini shakllantirish.2026-yil noyabr3. Monografiyalarni tahrir qilish.2027-yil noyabr4. Monografiyalarni nashr etish.Reja asosida12.Din niqobidagi buzgʻunchi kuchlarning gʻoyalari va ularga qarshi kurashning maʼnaviy-maʼrifiy asoslariga bagʻishlangan monografiya, risola va oʻquv-uslubiy qoʻllanmalar nashr etish.1. “Markaziy Osiyodagi ekstremizm va terrorizm tendensiyalari” toʻplami uchun maʼlumotlar bazasini shakllantirish.2026-yil avgustMarkaz,Din ishlari boʻyicha qoʻmita2. Toʻplamni nashrga tayyorlash, tahrirlash va chop etish.3. Nashrlarni Markazga Respublika budjetidan ajratiladigan mablagʻlar hisobidan amalga oshirish.2026-yil oktabrIII. Maʼnaviy-maʼrifiy targʻibot yoʻnalishida amalga oshiriladigan ishlar13.Tele va radiokanallar orqali yurtimizdan yetishib chiqqan buyuk allomalarning hayoti, boy ilmiy-maʼnaviy merosi, islom dinining asl insonparvarlik mohiyati haqida koʻrsatuv va eshittirishlar tayyorlash.1. Yurtimiz allomalari hayoti va ilmiy merosi, islom dinining tinchlikparvar va insonparvarlik mohiyati haqida koʻrsatuvlar ssenariylarini tayyorlash.2025 — 2028-yillarOʻzbekiston Milliy teleradiokompaniyasi,“Ziyo” media markazi,Oʻzbekiston milliy media assotsiatsiyasi2. Koʻrsatuv va eshittirishlarni tasvirga olish hamda efirga uzatish.Reja asosida14.Respublikadagi oliy taʼlim muassasalari, Oʻzbekiston musulmonlari diniy idorasi tasarrufidagi oliy va oʻrta maxsus diniy taʼlim muassasalari talabalari uchun radikallashuv va ekstremizmning oldini olishga qaratilgan profilaktik suhbatlar tashkil etish.1. Targʻibotchilar guruhlarini shakllantirish.2. Suhbatlar mavzulari, tezislar va taqdimot materiallarini tayyorlash.2025-yil sentabrMarkaz,Din ishlari boʻyicha qoʻmita,Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi,Oʻzbekiston xalqaro islomshunoslik akademiyasi,Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi,Oʻzbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi3. Tadbirlarni yuqori saviyada oʻtkazish.Reja asosida15.Moturidiylik taʼlimoti asosida yoshlarni bagʻrikenglik va moʻtadillikka chorlovchi tarqatma materiallar, jumladan, flayer va bukletlar tayyorlash.1. Tarqatma materiallar, bukletlar va flayerlarni tayyorlash.2. Tarqatma materiallarni nashr etish va tarqatish.2025 — 2028-yillarMarkaz,Din ishlari boʻyicha qoʻmita16.Islom dunyosidagi taniqli ulamolar va xalqaro islom tashkilotlari tomonidan mutaassiblik, ekstremizm va terrorizmni qoralab chiqarilgan fatvolarni ilmiy asosda oʻrganish, oʻzbek tiliga tarjima qilish va nashr etish.1. Xalqaro islom tashkilotlari va ulamolarning fatvolarini jamlash, tahlil va tarjima qilish.2025-yil sentabrMarkaz,Din ishlari boʻyicha qoʻmita,Oʻzbekiston musulmonlari idorasi2. Fatvolar toʻplamini nashr etish.2025-yil oktabr17.Yoshlar orasida islomning ilm-fanga ijobiy munosabatini keng targʻib qilish orqali din va zamonaviy taraqqiyot uygʻunligini asoslab berishga qaratilgan targʻibot faoliyatini olib borish.1. Islom dini manbalaridagi hamda ulamolarning zamonaviy ilm-fan haqidagi fikrlarini jamlash.2025-yil sentabrMarkaz,Din ishlari boʻyicha qoʻmita,Respublika Maʼnaviyat va maʼrifat markazi2. Jamlangan maʼlumotlarni tizimlashtirish va tahrir qilish.2025-yil noyabr3. Maʼlumotlar asosida tezislar, taqdimotlar, bukletlar, flayerlar va boshqa targʻibot materiallarini tayyorlash.2025-yil dekabr4. Tayyorlangan materiallardan maʼnaviy-maʼrifiy targʻibot tadbirlarida keng foydalanish.2026-yildan muntazam18.Jamiyatda ijtimoiy-maʼnaviy muhit barqarorligi va vijdon erkinligiga tahdid tugʻdirishi mumkin boʻlgan omillarni aniqlash, tahlil qilish hamda ularning oldini olish yuzasidan ilmiy asoslantirilgan takliflarni ishlab chiqish.1. Jamiyatda ijtimoiy-maʼnaviy muhit barqarorligi va vijdon erkinligiga tahdid tugʻdirishi mumkin boʻlgan omillarni aniqlash boʻyicha muntazam monitoring olib borish.2025-yildan muntazamMarkaz,Din ishlari boʻyicha qoʻmita2. Monitoring natijasida aniqlangan omillar hamda ularni bartaraf etish yuzasidan tahliliy maʼlumotlar tayyorlash.Har oyda3. Tayyorlangan tahliliy maʼlumotlarni mutasaddi tashkilotlarga kiritib borish.Har chorakda19.Jamiyatda shaxs radikallashuvini erta bosqichda aniqlash va uni sogʻlom ijtimoiy hayotga integratsiya qilishga qaratilgan chuqur tahliliy tadqiqotlarni amalga oshirish.1. Radikallashuv jarayonini tahlil qilishga qaratilgan tadqiqotlar olib borish.2. Tadqiqot natijalari asosida shaxs radikallashuvini erta bosqichda aniqlash metodlarini ishlab chiqish.3. Radikalizmga qarshi kurash hamda mutaassib shaxslarni sogʻlom ijtimoiy hayotga qaytarishning milliy modelini yaratish hamda uni amaliyotga tatbiq etishga yoʻnaltirilgan tadqiqotlarni amalga oshirish.4. Tadqiqotlarni Markazga Respublika budjetidan ajratiladigan mablagʻlar hisobidan amalga oshirish.2025 — 2028-yillarMarkaz,Din ishlari boʻyicha qoʻmita20.Diniy-maʼrifiy sohada amalga oshirilayotgan ilmiy tadqiqotlarni tahlil qilish asosida dolzarb mavzular yoʻnalishlarini belgilash, ularning Oʻzbekiston Respublikasida fuqarolarning vijdon erkinligini taʼminlash va diniy sohadagi davlat siyosati konsepsiyasiga muvofiqligini taʼminlash yuzasidan taklif va tavsiyalar ishlab chiqish.1. Diniy-maʼrifiy sohadagi taʼlim va ilmiy tadqiqot muassasalarida amalga oshirilayotgan tadqiqotlar tahlilini amalga oshirish.2. Dolzarb mavzulardagi ilmiy tadqiqot yoʻnalishlari va mavzularini shakllantirish yuzasidan tegishli tashkilotlarga takliflar kiritib borish.2025-yildan muntazamMarkaz,Din ishlari boʻyicha qoʻmita3. Ilmiy tadqiqotlarning Oʻzbekiston Respublikasida fuqarolarning vijdon erkinlgini taʼminlash va diniy sohadagi davlat siyosati konsepsiyasiga muvofiqligini taʼminlash boʻyicha taklif va tavsiyalar ishlab chiqish hamda ularni tegishli tashkilotlarga taqdim etish.Har yarim yilda

Vazirlar Mahkamasining 2025-yil 15-sentabrdagi 583-son qaroriga 4-ILOVA

Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatning ayrim qarorlariga kiritilayotgan oʻzgartirishlar

1. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston xalqaro islom akademiyasi huzuridagi Imom Moturidiy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi faoliyatini tashkil etish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2020-yil 6-noyabrdagi 693-son qarorida:

a) nomidagi “Oʻzbekiston xalqaro islom akademiyasi huzuridagi” soʻzlari “Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi” soʻzlari bilan almashtirilsin;

b) 2-band quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“2. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Imom Moturidiy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi (keyingi oʻrinlarda — Markaz) direktoriga, zarur hollarda, Markaz tuzilmasiga xodimlarning belgilangan umumiy cheklangan soni hamda mehnatga haq toʻlash fondi doirasida oʻzgartirishlar kiritish huquqi berilsin”;

v) 7-banddagi “Akademiyaning” soʻzi “Oʻzbekiston xalqaro islomshunoslik akademiyasining” soʻzlari bilan almashtirilsin;

g) 1 va 2-ilovalar oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin.

2. Vazirlar Mahkamasining “Ichki va ziyorat turizmini rivojlantirish boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida” 2021-yil 24-fevraldagi 100-son qarorining 6-bandidagi “Oʻzbekiston xalqaro islom akademiyasi” soʻzlari “Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi” soʻzlari bilan almashtirilsin.