SHNQ 3.04.01-21 “Izolyatsiya va pardozlash qoplamalari” shaharsozlik normalari va qoidalarini tasdiqlash toʻgʻrisida (01/2-49-son)
09.08.2024
Oʻzbekiston Respublikasi Qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vazirining
buyrugʻi
[Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan 2024-yil 19-sentabrda hisobga olindi, hisob raqami 290]
Oʻzbekiston Respublikasining Shaharsozlik kodeksi, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 13-martdagi PF-5963-son “Oʻzbekiston Respublikasining qurilish sohasida islohotlarni chuqurlashtirishga doir qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi hamda 2020-yil 27-noyabrdagi PF-6119-son “Oʻzbekiston Respublikasi qurilish tarmogʻini modernizatsiya qilish, jadal va innovatsion rivojlantirishning 2021 — 2025-yillarga moʻljallangan strategiyasini tasdiqlash toʻgʻrisida”gi farmonlariga muvofiq buyuraman:
1. SHNQ 3.04.01-21 “Izolyatsiya va pardozlash qoplamalari” shaharsozlik normalari va qoidalari ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
2. Mazkur buyruq Oʻzbekiston Respublikasi Favqulodda vaziyatlar vazirligi, Energetika vazirligi, Togʻ-kon sanoati va geologiya vazirligi, Ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va iqlim oʻzgarishi vazirligi hamda Sogʻliqni saqlash vazirligi huzuridagi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasi bilan kelishilgan.
3. Ushbu buyruq rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.
Vazir v.b Sh. XIDOYATOV
Toshkent sh.,
2024-yil 9-avgust,
01/2-49-son
Kelishildi:
Energetika vaziri J. MIRZAMAHMUDOV
2024-yil 18-iyul
Togʻ-kon sanoati va geologiya vaziri B. ISLAMOV
2024-yil 1-iyul
Ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va iqlim oʻzgarishi vaziri A. ABDUXAKIMOV
2024-yil 5-avgust
Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasi raisi B. YUSUPALIYEV
2024-yil 23-iyul
Favqulodda vaziyatlar vaziri A. KULDASHEV
2024-yil 16-iyul
Oʻzbekiston Respublikasi qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vazirining 2024-yil 9-avgustdagi 01/2-49-son buyrugʻiga ILOVA
SHNQ 3.04.01-21 “Izolyatsiya va pardozlash qoplamalari” shaharsozlik normalari va qoidalari
Mazkur shaharsozlik normalari va qoidalari (bundan buyon matnda SHNQ deb yuritiladi) tomlar, uskuna va quvurlarning izolyatsiyasi qatlamlari, bino va inshootlarning izolyatsiya hamda ularni pardozlashga oid talablarni belgilaydi.
1-bob. Shaharsozlik normalari va qoidalari hamda texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga havolalar
1. Ushbu SHNQda quyidagi shaharsozlik normalari va qoidalari hamda texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga havolalar qoʻllanilgan:
SHNQ 2.01.01-22 “Loyihalash uchun iqlimiy va fizikaviy-geologik maʼlumotlar”;
SHNQ 2.01.02-04 “Binolar va inshootlarning yongʻin xavfsizligi”;
SHNQ 2.01.07-21 “Yuklar va taʼsirlar”;
SHNQ 2.03.10-19 “Tomlar va tom qoplamalar”;
QMQ 2.03.11-96 “Qurilish konstruksiyalarini korroziyadan himoya qilish”;
SHNQ 2.03.13-24 “Pollar”;
SHNQ 2.05.02-07 “Avtomobil yoʻllari”;
SHNQ 3.01.01-22 “Qurilishda ishlab chiqarishni tashkil qilish”;
SHNQ 3.01.02-23 “Qurilishda xavfsizlik texnikasi”;
GOST 4.233-86 “Mahsulot sifati koʻrsatkichlari tizimi. Qurilish. Qurilish qorishmalari. Koʻrsatkichlar nomenklaturasi” (rasmiy manba: “Sistema pokazateley kachestva produksii. Stroitelstvo. Rastvori stroitelnie. Nomenklatura pokazateley”);
GOST 8.579-2019 “Oʻlchovlarning bir xilligini taʼminlashning davlat tizimi. Ishlab chiqarish, qadoqlash, sotish va olib kirishda har qanday turdagi qadoqlangan tovarlar miqdoriga qoʻyiladigan talablar” (rasmiy manba: “Gosudarstvennaya sistema obespecheniya yedinstva izmereniy. Trebovaniya k kolichestvu fasovannix tovarov v upakovkax lyubogo vida pri ix proizvodstve, rasfasovke, prodaje i importe”);
GOST 8.113-85 “Oʻlchovlarning bir xilligini taʼminlash davlat tizimi. Shtangensirkullar. Tekshirish metodi” (rasmiy manba: “Gosudarstvennaya sistema obespecheniya yedinstva izmereniy. Shtangensirkuli. Metodika proverki”);
GOST 4030-63 “Tom yopish mixlari. Konstruksiya va oʻlchamlar” (rasmiy manba: “Gvozdi krovelnie. Konstruksiya i razmeri”);
GOST 5802-86 “Qurilish qorishmalari. Sinov usullari” (rasmiy manba: “Rastvori stroitelnie. Metodi ispitaniy”);
GOST 8735-88 “Qurilish ishlari uchun qum. Sinov usullari” (“Pesok dlya stroitelnix rabot. Metodi ispitaniy”);
GOST 11473-75 “Olti burchakli shruplar. Konstruksiya va oʻlchamlar” (rasmiy manba: “Shurupi s shestigrannoy golovkoy. Konstruksiya i razmeri”);
GOST 14192-96 “Yuklar markirovkasi” (rasmiy manba: “Markirovka gruzov”);
GOST 21718-84 “Qurilish materiallari. Namlikni oʻlchashning dielkometrik usuli” (rasmiy manba: “Materiali stroitelnie. Dielkometricheskiy metod izmereniya vlajnosti”);
GOST 22690-2015 “Betonlar. Buzmaydigan nazoratning mexanik usullari bilan mustahkamlikni aniqlash” (rasmiy manba: “Betoni. Opredeleniye prochnosti mexanicheskimi metodami nerazrushayushego kontrolya”);
GOST 30108-94 “Qurilish materiallari va mahsulotlari. Tabiiy radionuklidlarning oʻziga xos samarali faolligini aniqlash” (rasmiy manba: “Materiali i izdeliya stroitelnie. Opredeleniye udelnoy effektivnoy aktivnosti yestestvennix radionuklidov”);
GOST 30256-94 “Qurilish materiallari va mahsulotlari. Silindrsimon zond yordamida issiqlik oʻtkazuvchanlikni aniqlash usuli” (rasmiy manba: “Materiali i izdeliya stroitelnie. Metod opredeleniya teploprovodnosti silindricheskim zondom”);
GOST 31189-2015 “Quruq qurilish aralashmalari. Tasnifi” (rasmiy manba: “Smesi suxiye stroitelnie. Klassifikatsiya”);
GOST 31356-2007 “Sement bogʻlovchiga asoslangan quruq qurilish aralashmalari. Sinov usullari” (rasmiy manba: “Smesi suxiye stroitelnie na sementnom vyajushem. Metodi ispitaniy”);
GOST 31357-2007 “Sement bogʻlovchiga asoslangan quruq qurilish aralashmalari. Sinov usullari” (rasmiy manba: “Smesi suxiye stroitelnie na sementnom vyajushem. Obshiye texnicheskiye usloviya”);
GOST 31377-2008 “Gips bogʻlovchilar asosida biriktiruvchi quruq qurilish gips aralashmalari. Texnik shartlar” (rasmiy manba: “Smesi suxiye stroitelnie shtukaturnie na gipsovom vyajushem. Texnicheskiye usloviya”).
2-bob. Atamalar va taʼriflar
2. Mazkur SHNQda quyidagi atamalar va ularning taʼriflari qoʻllanilgan:
tom qoplama panellari — tom qoplamaning bir qismi boʻlib, poʻlat listlardan tayyorlangan falsli tom qoplama uchun tayyorlamalar;
yelimli birikmaning mustahkamligi — pardozlash plitkasini asosdan uzib olinishidan sodir boʻladigan, buzilishga olib keluvchi mexanik kuchlanish;
qoplamalar adgeziyasi — turli xil qattiq va/yoki suyuq jismlar yuzalarining bir-biriga yopishishi.
3-bob.Umumiy qoidalar
3. Izolyatsiya va pardozlash materiallari mazkur SHNQ, SHNQ 2.01.02-04, SHNQ 2.03.10-19, SHNQ 2.03.13-24 ga asosan loyihalanishi kerak.
4. Qurilish maydonida izolyatsiya va pardozlash ishlari ushbu SHNQ, loyiha va ishchi hujjatlari, SHNQ 3.01.01-22, SHNQ 3.01.02-23ga muvofiq amalga oshirilishi kerak.
5. Izolyatsiya va pardozlash ishlarini amalga oshirishda ularni ishlab chiqarishga qoʻyiladigan sanitariya-gigiyena talablari hisobga olinishi lozim.
6. Atrof-muhitning 5 C dan past haroratda pardozlash ishlarini amalga oshirishda sovuqqa qarshi qoʻshimchalarni qoʻllash kerak.
7. Izolyatsiya va pardozlash ishlarini boshlashda ulardan oldingi barcha qurilish-montaj ishlari bajarilgan boʻlishi zarur.
8. Izolyatsiya va pardozlash ishlarini bajarishda ularni oldingi qurilish-montaj ishlari natijalarini, konstruksiyalar yoki materiallarning berkitilayotgan elementlarini oʻrnatish boʻyicha ishlarning toʻgʻriligi oʻrganilgandan keyingina yoʻl qoʻyiladi.
4-bob.Tomlarning izolyatsiya qatlamlari
1-§. Asosiy talablar
9. Izolyatsiya ishlari ushbu SHNQ talablari hamda tom qoplama izolyatsiyalash materiallarining turini inobatga olgan holda loyihalanishi kerak.
10. Qurilish hududida tuman, momaqaldiroqli jala va tezligi 15 m/s va undan ortiq boʻlgan shamol taʼsirida ishlashga yoʻl qoʻyilmaydi.
11. Izolyatsiya ishlari boshlangunga qadar quyidagi ishlar bajarilishi lozim:
temir-beton plitalarga deformatsiya choklarining kompensatorlarini, muhandislik uskunasini oʻtkazish uchun patrubkalarni (yoki stakanlarni) oʻrnatish va mahkamlash;
gʻisht, beton konstruksiyalarning vertikal yuzalarini qoʻshimcha suv oʻtkazmaydigan qatlam tom qoplama va konstruksiyaning birikish joyiga yelimlash balandligida, biroq 300 mm dan kam boʻlmaganda suvab chiqish.
12. Havo harorati 5 °C dan past boʻlganda, izolyatsiya ishlarini bajarishda konstruksiyalarning vertikal yuzalarini fibrotsement plitalar bilan qoplashga yoʻl qoʻyiladi.
13. Donali materiallardan tayyorlangan konstruksiyalar vertikal yuzalarining qismlari zarur oʻrnatilgan detallarga ega boʻlishi kerak.
14. Tomqoplama ostidagi asos mazkur SHNQning 1-jadvalida keltirilgan talablarga muvofiq loyihalanishi zarur.
15. Yuk koʻtaruvchi temir-beton plitalardan asoslarni qum-beton qorishmasi va qumli asfalt betondan tayyorlangan tekislovchi qatlamlarni (styajka), monolit nishab hosil qiluvchi qatlamni, yigʻma tekislovchi qatlamlarni (styajka) va yogʻoch asoslarni qurishda quyidagilar inobatga olinishi kerak:
loyihada koʻrsatilgan nishabliklar;
asos tekisligi;
asos namligi (yopishtirish yoki eritish usuli bilan bugʻ izolyatsiyalovchi materiallarni yotqizish);
sement suvogʻida deformatsiya choklarining toʻgʻri oʻrnatilganligi;
mahkamlaydigan elementlarni sugʻurib olishga kuchlanishni va uning hisobiy koʻrsatkichga muvofiqligi (mexanik mahkamlanadigan tom qoplamalar).
1-jadvalIsh turiYoʻl qoʻyiladigan koʻrsatkichNazorat usuli1. Nishab (barcha turdagi asoslar uchun)0,2 foiz dan ortiq emasNivelir va reyka orqali oʻlchash 2. Tekislik:tutib turuvchi temir-beton plitalar; sement-qumli qorishmadan tekislovchi qatlam (styajka);qumli asfalt betondan tekislovchi qatlam (styajka);monolit nishab hosil qiluvchi qatlam; yigʻma tekislovchi qatlam (styajka);profillangan list;yogʻoch asosAsos yuzasining nishab boʻylab va gorizontal sirtda ogʻishi ±5 mm;nishabga koʻndalang va vertikal sirtda ogʻishi ± 10 mmNivelir va reyka orqali oʻlchash Qoʻshni mahsulotlar orasidagi balandlik boʻyicha farqlar 5 mm dan ortiq3. Namlik:Betonlar uchun elektron namlik oʻlchagichi orqali oʻlchash tutib turuvchi temir-beton plitalar;5 foizdan ortiq emassement-qumli qorishmadan tekislovchi qatlam (styajka);5 foizdan ortiq emasqumli asfalt betondan tekislovchi qatlam (styajka);2,5 foizdan ortiq emasmonolit nishab hosil qiluvchi qatlam;5 foizdan ortiq emasyigʻma tekislovchi qatlam (styajka);12 foizdan ortiq emasyogʻoch asos20 foizdan ortiq emas
16. Profillangan toʻshamadan tayyorlangan asosni qabul qilishda quyidagilar aniqlanishi lozim:
profillangan toʻshama markasining loyiha hujjatlariga muvofiqligi;
profillangan toʻshamaning toʻgʻri yotqizilganligi;
profillangan toʻshamani mahkamlash moslamalari soni va turining loyiha hujjatlariga muvofiqligi;
poʻlat profillangan toʻshamaning chiroqlar parapetlari va devorlariga tutashgan joylarida, shuningdek profillangan listlar orqali kommunikatsiyalar va suv oqib tushadigan voronkalarning ikki yoqlama oʻtish joylarida shaklli elementlar mavjudligi;
profillangan list yuzasida va gofralarida qurilish chiqindisi, suv, qor yoki muzning yoʻqligi.
17. Yigʻma temir-beton plitalardan tayyorlangan asoslarning haroratga kirishish choklarini monolit tekislovchi sement suvogʻida (styajkalarda) bajarish zarur.
18. Quyidagilarning tekislovchi qatlamlarida (styajka) eni 10 mm gacha boʻlgan harorat kirish choklari boʻlishi lozim:
oʻlchamlari 6x6 m dan ortiq boʻlmagan maydonlarda ajratuvchi tekislovchi qatlam ni (styajka) sement-qum qorishmadan bajarilishida;
oʻlchamlari 4x4 m dan ortiq boʻlmagan maydonlarda tekislovchi qatlamni (styajka) qumli asfalt betondan bajarilishida;
uzunligi 6 m boʻlgan yuk koʻtaruvchi plitali sovuq qoplamalarda maydon oʻlchamlari 3x3 m.
19. Chok ustiga kengligi 150 mm dan 200 mm gacha boʻlgan oʻramli (rulonli) material yotqizilishi kerak. Bunda, ushbu materialning tasmalarini chokning har ikki tomoniga 50 mm kenglikda yopishtirish lozim.
20. Yuk koʻtarish asosining turiga bogʻliq holda nishabli tomlarda quyidagicha bugʻdan himoyalar oʻrnatilishi zarur:
stropilli konstruksiyalarda — yaxlit yoki siyraklashtirilgan panjaralar (bugʻ himoyalovchi material turi va loyiha talablariga bogʻliq holda);
monolit temir-betonda ushbu SHNQning 16-bandiga muvofiq.
21. Tarkibida suv asosli boʻlgan muzlashga qarshi qoʻshimchalarsiz materiallar yoki tizimlarning bir komponentli yelim tarkibli va surtma (mastika) eritmalarini 5 °C dan past boʻlmagan havo haroratida amalga oshirish lozim.
22. Izolyatsiya ishlarini boshlashdan avval asos yuzasini changdan tozalash kerak.
Bitum tarkibli oʻramli (rulonli) materiallardan bugʻ izolyatsiyalovchi qatlamni oʻrnatishda asosni butun yuzasi boʻylab bitum tarkibli praymer bilan gruntlash lozim.
23. Polimer oʻramli (rulonli) materiallardan bugʻ izolyatsiyalovchi qatlamni oʻrnatishda va metall profillangan toʻshamadan tayyorlangan asos uchun asos yuzasini gruntlash talab etilmaydi.
24. Yopishadigan va izolyatsiya tarkiblarni qoplashdan oldin sirtni gruntlashni boʻshliqlarsiz va uzilishlarsiz yaxlit qatlam qilib loyihalash lozim.
25. Pardoz oldi qatlamining asos namligi ushbu SHNQning 1-jadvalida keltirilgan qiymatlardan oshmasligi zarur.
Namli asoslarda gruntlashni qatlamini suvga chidamli yoki suvdan himoyalovchi vositalardan surtishga yoʻl qoʻyiladi.
Namli asoslarga gruntlash qatlamini surtish vaqtida ularda suv boʻlmasligi lozim.
26. Gruntlash tarkibning qurish darajasi unga bosilgan tamponda bogʻlovchining izlari qolmaslik usuli bilan aniqlanishi kerak.
27. Izolyatsiyalash qoplamalarini oʻrnatishda, gidroizolyatsiya materiallari yaxlit va bir tekisda yoki boʻshliqlar va choʻkindilarsiz bitta qatlam qilib yotqizilishi (yuritilishi) lozim.
28. Manfiy haroratlarda ishlarni bajarishda oʻramli (rulonli) bitum tarkibli izolyatsiya materiallar 15 C dan past boʻlmagan haroratda kamida 24 h ushlab turilishi va bevosita ish boshlanishidan avval oʻrnatish joyiga yetkazilishi kerak.
Polimer oʻramli (rulonli) materiallar yotqizilishidan avval 10 °C dan 25 °C gacha haroratda kamida 6 h ushlab turilishi lozim.
29. Harorati 5 C dan past boʻlgan sovuq bitumli surtmalarni (mastika) qoʻllashdan oldin dastlab issiq xonada 20 °C haroratda kamida 24 h ushlab turilishi kerak.
30. Sovuq bitumli surtma (mastika)larni majburiy isitishga va ularni ochiq alanga yonida ishlatishga yoʻl qoʻyilmaydi.
31. Barcha sochiluvchan (sovuqqa chidamli) materiallar saralanishi va yuvilishi zarur.
2-§. Bugʻ izolyatsiyalovchi qatlamni oʻrnatish
32. Bugʻ izolyatsiyalovchi qatlam materialini yotqizish butun asos yuzasi boʻyicha uzluksiz (yaxlit) qatlam bilan amalga oshirilishi lozim.
33. Bugʻ izolyatsiyalovchi qatlamini yotqizishda quyidagilar nazorat qilinishi kerak:
kesimlar, yoriqlar va boshqa nuqsonlarning yoʻqligi;
bugʻ izolyatsiyalovchi materiallar matolarining bir-birining ustiga chiqarib biriktirilgan joylarida oʻzaro birikuvlarning zichligi (germetikligi);
bugʻ izolyatsiyalovchi material chetlarining vertikal sirtlarga birikish joylarida zich jipslashishi va mahkamlanishi (loyiha hujjatlari talablariga muvofiq).
34. Bugʻ izolyatsiyalovchi materialni vertikal sirtlarga yopishtirish issiqlik izolyatsiyalovchi qatlam qalinligiga teng balandlikda amalga oshirilishi lozim.
35. Bugʻ izolyatsiyalovchi material yotqizishni yon tomon choklarda 80 — 100 mm ga, yon qirra choklarda esa 150 mm ga ustma-ust chiqarib amalga oshirilishi zarur.
36. Bugʻ izolyatsiyalovchi material yonma-yon matolarining yon qirra tomondan ustma-ust chiqqan chekkalarini bir-biriga nisbatan kamida 300 mm ga siljitilishi lozim.
37. Bitum tarkibli material matolarining ustma-ust chiqqan chekkalarini payvandlash gorelka alangasi yoki issiq havo bilan amalga oshirilishi kerak.
38. Bitum tarkibli materiallardan 10 foizgacha asos nishabi bilan bugʻ izolyatsiyalovchi qatlami oʻrnatishda choklarni majburiy yopishtirish (eritish) bilan materialni erkin yotqizishga yoʻl qoʻyiladi.
39. Bitum tarkibli materiallardan 10 foizdan ortiq asos nishabi bilan bugʻ izolyatsiyalovchi qatlamni oʻrnatishda asosning butun yuzasi boʻylab bugʻ izolyatsiyalovchi materiallarni yopishtirish (eritish) lozim.
40. Profillangan toʻshamadan (nastil) tayyorlangan yuk koʻtaruvchi asosli tomlarda bugʻ izolyatsiyalovchi material oʻramlarini (rulonlar) gofralar boʻylab yoyish zarur.
Bugʻ izolyatsiyalovchi materialining boʻylama ustma-ust chiqqan chekkalari 80 — 100 mm ni tashkil qilishi va profillangan listning ustki tokchalarida joylashishi kerak.
41. Profillangan toʻshama asosidagi bugʻ izolyatsiyalovchi material matolarining yon bosh ustma-ust chiqqan chekkalarini yopishtirish profillangan list tokchasining ustki yuzasida amalga oshirilishi lozim.
Yon tomon ustma-ust chiqqan chekkalarini yopishtirish faqat qattiq asosda bajarilishi zarur.
42. Polimer oʻram (rulon) materiallaridan tayyorlangan bugʻ izolyatsiyalovchi qatlamni yotqizish yon bosh va qirra choklarda ustma-ust 100 mm ga chiqarib bajarilishi lozim.
Polimer materiallarning ustma-ust chiqqan chekkalarini bir yoqlama (kengligi 50 mm dan kam boʻlmagan) yoki ikki yoqlama (kengligi 20 mm dan kam boʻlmagan) yopishadigan tasmalar yoki maxsus yelim tarkiblar yordamida biriktirilishi kerak.
43. Polimer bugʻ izolyatsiyalovchi materiallarni yotqizish jarayonida shikastlanganda, ularni taʼmirlash bir yoki ikki yoqlama yelimlanuvchi tasmalar yoki yamoqlardan foydalanib, zararlangan joydan chekkalari kamida 100 mm li ustma-ust chiqarish bilan bajarilishi lozim.
44. Stropil tizimli tomlar konstruksiyalarida bugʻ izolyatsiyalovchi qatlamlarni oʻrnatishda kimyoviy vositalarni (antiseptiklar, antipirenlar) ishlatishdan oldin ularning bugʻ izolyatsiyalovchi material bilan mosligi aniqlanishi kerak.
45. Stropil tizimli tomlar konstruksiyalarida bugʻ izolyatsiyalovchi materiallar oʻramlarini (rulon) stropil oyoqlari boʻylab uzunasiga, koʻndalangiga yotqizishga yoʻl qoʻyiladi.
Barcha hollarda oʻram (rulon)larning ustma-ust choklarini yelimlash uchun bir yoqlamali tasmalardan foydalanish lozim.
Oʻram (rulon)lar birikuvlari bevosita stropil oyoqlarining yuzasida yoki yaxlit toʻshamada bajarilgan boʻlsa, ikki yoqlama biriktiruvchi tasmalardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
46. Stropil tizimli tomlar konstruksiyalarida bugʻ izolyatsiyalovchi materiallarni yotqizishda ularni osilib qolishi va burmalar paydo boʻlishiga yoʻl qoʻymagan holda amalga oshirishi kerak.
47. Stropil tizimli tomlar konstruksiyalarida bugʻ izolyatsiyalovchi materiallar matolarini stropillarda yoki pastki toʻshamada dastlabki mahkamlashni qurilish steplerining oʻqlari yoki keng qalpoqchali mixlar bilan bajarish lozim.
Qoʻshimcha mahkamlashni karkasli brusoklar yoki ichki pardozlash profillari bilan taʼminlashi kerak.
3-§. Issiqlik izolyatsiyalovchi qatlamni oʻrnatish
48. Issiqlik izolyatsiyalovchi plitalarni yotqizish avvaldan yotqizilgan bugʻ izolyatsiyalovchi qatlami yuzasi boʻylab bir-biriga yaqin “oʻzi tomon” yoʻnalishida amalga oshirishi lozim.
49. Issiqlik izolyatsiyalovchi qatlamlarda turli qalinlikdagi plitalardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
50. Issiqlik izolyatsiyalash ishlarini amalga oshirish jarayonida yotqizilgan issiqlik izolyatsiyalovchi plitalar yuzalarini brezent yoki polietilen plyonkalar bilan yopgan holda yogʻingarchilik taʼsiridan himoyalash zarur.
51. Bugʻ izolyatsiyalovchi qatlami materialni yotqizish boʻyicha talablarni taʼminlash sharti bilan, issiqlik izolyatsiyalovchi plitalarni yotqizishni bugʻ izolyatsiyalovchi qatlamini yotqizish bilan qoʻshishga yoʻl qoʻyiladi.
52. Issiqlik izolyatsiyalovchi plitalarni yotqizish uchun asos profillangan toʻshama boʻlgan hollarda, issiqlik izolyatsiyalovchi plitalarni yotqizish ularning uzun tomoni bilan toʻshama gofralariga koʻndalang amalga oshirishi lozim.
53. Profillangan toʻshama ustki tokchalariga issiqlik izolyatsiyalovchi plitalari tayanch yuzasining minimal maydoni 30 foizdan kam boʻlmasligi kerak.
54. Profillangan list gofralarini toʻldirish mineral paxtadan tayyorlangan yoki joyida kesilgan shakldor elementlar bilan amalga oshirilishi lozim (sochiluvchan issiqlik izolyatsiyalovchi materiallardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi).
55. Issiqlik izolyatsiyalovchi plitalarni profillangan toʻshamalarga mexanik mahkamlash, tom qoplama gilamini mahkamlashdan alohida va faqat issiqlik izolyatsiyalovchi plitalarning ustki qatlami uchun amalga oshirilishi, bunda bitta issiqlik izolyatsiyalovchi plitasiga kamida ikkita mahkamlash elementlari oʻrnatilishi lozim.
56. Issiqlik izolyatsiyalovchi plitalar chetidan mahkamlash elementigacha masofa kamida 200 mm boʻlishi kerak.
Bunda, issiqlik izolyatsiyalovchi plitalar bir qatlam qilib yotqizilganda, mexanik mahkamlash plitaning markaziy chizigʻi boʻyicha uzun tomoni boʻylab, ikki qatlam va undan ortiq yotqizilganda burchak zonalarda amalga oshirilishi lozim.
57. Issiqlik izolyatsiyalovchi plitalar bir yoki bir nechta qatlamlarda bir-biriga zich qilib yotqizilishi kerak.
58. Issiqlik izolyatsiyalovchi plitalarni ikki va undan ortiq qatlamda yotqizishda issiqlik izolyatsiyasining pastda yotqizilgan qatlamlari boʻylab harakatlanishdan saqlanishi, harakatlanish zarur boʻlganda moslamalar (tom traplari) loyihalanishi lozim.
59. Issiqlik izolyatsiyalovchi plitalarning qalinligi boʻyicha ikki yoki undan ortiq qatlamda yotqizilganda, ular bir-biriga zich tutashtirilgan holda tarqoq qilib joylashishi kerak.
60. Issiqlik izolyatsiyalovchi plitalarni yotqizishda qoʻshni qatorlar choklarini 150 mm dan kam boʻlmagan masofaga siljishiga rioya qilish zarur.
Issiqlik izolyatsiyalovchi plitalarni ikki va undan ortiq qatlamda yotqizishda har bir keyingi qatlamning oldingisiga nisbatan siljishi kamida 200 mm boʻlishi lozim.
61. Issiqlik izolyatsiyalovchi qatlam orqali muhandislik uskunasining oʻtishi uchun tom qoplama yuzasidan balandligi kamida 350 mm dan boʻlgan maxsus gilzalar inobatga olinishi kerak.
62. Issiqlik izolyatsiyalovchi plitalarni asosga va bir-biriga yopishtirishni (ikki qatlam va undan ortiq qalinlikda) loyiha va ishchi hujjatlarga muvofiq yelimli tarkiblar, sovuq va issiq bitumli surtmalar (mastika) bilan nuqtali yoki yoʻlma-yoʻl qilib loyihalash zarur.
63. Issiqlik izolyatsiyalovchi qatlamining materiali sifatida koʻpikli shishadan tayyorlangan plitalardan foydalanilganda, ularni yotqizishdan avval pastki sirtni va ikkita qoʻshni qirralarni bitumli surtma (mastika) bilan qoplash lozim.
Yotqizilgandan keyin plitalar (bloklar) barcha birikuvlarining bitumli surtma (mastika) bilan toʻlganini nazorat qilish kerak.
64. Bino balandligi 75 m gacha boʻlganda, nuqtali yoki yoʻlma-yoʻl yopishtirish bir tekisda boʻlishi, yelimlanayotgan yuzalarning 25 — 35 foizni tashkil qilishi lozim.
65. Bino balandligi 75 m dan ortiq boʻlganda, issiqlik izolyatsiyalovchi plitalar asosga yaxlit qatlam bilan yelimlanishi kerak.
66. Issiqlik izolyatsiyalovchi qatlami quyidagi 2-jadvalga muvofiq boʻlishi lozim.
2-jadvalTalablarYoʻl qoʻyiladigan koʻrsatkichNazorat usuli1. Issiqlik izolyatsiyalovchi qatlam yuzasining loyiha boʻyicha berilgan nishabdan chetlanishi (butun maydon boʻyicha)0,2 foizdan ortiq emasOʻlchash, tasdiqlangan nishab oʻlchagichni qoʻllab, har bir 50 — 70 m2 yuzaga kamida besh marta oʻlchashlar yoki koʻz orqali (vizual) tekshirish bilan aniqlanadigan joylardagi kichikroq maydonda2. Issiqlik izolyatsiyalovchi qatlamning chetlanishi:Oʻlchash, 2000x20x50 mm dan kam boʻlmagan yogʻoch yoki metall (alyumin) reykani va GOST 8.113-85 boʻyicha chizgʻichni qoʻllab, har bir 50 — 70 m2 yuzaga kamida besh marta oʻlchashlar yoki koʻz bilan (vizual) tekshirish bilan aniqlanadigan joylardagi kichikroq maydondagorizontal boʻyicha±5 mmvertikal boʻyicha±10 mm3. Issiqlik izolyatsiyalovchi materialning namligi5 foizdan ortiq emasOʻlchash, GOST 30256-94 boʻyicha silindrik zond usuli bilan har bir 50 — 70 m2 yuzaga kamida besh marta oʻlchashlar yoki koʻz bilan (vizual) tekshirish orqali aniqlanadigan joylardagi kichikroq maydonda4. Mineral paxtadan tayyorlangan issiqlik izolyatsiyalovchi plitalar orasidagi choklar kengligi 2 mm dan ortiq emasOʻlchash, GOST 166-89 boʻyicha shtangensirkul va GOST 8.113-85 boʻyicha metall chizgʻichni qoʻllab, har bir 50 — 70 m2 yuzaga kamida besh marta oʻlchashlar yoki koʻz bilan (vizual) tekshirish orqali aniqlanadigan joylardagi kichikroq maydonda
67. Issiqlik izolyatsiyalovchi qatlam sifatida koʻpiklangan polistirol, ekstruziyali koʻpiklangan polistirol, penopolizotsianurat asosidagi plitalardan foydalanilganda, ularni yopishtirish uchun sovuq surtmalar (mastika) yoki tarkibida organik erituvchilar boʻlmagan maxsus yelim tarkiblar ishlatilishi lozim.
68. Sochiluvchan issiqlik izolyatsiyalovchi materiallar yotqizishdan oldin fraksiyalar boʻyicha saralanishi kerak.
Issiqlik izolyatsiyasini mayoq reykalari boʻylab yoʻllar kengligini 2 — 4 m qilib yoʻlma-yoʻl oʻrnatishga yoʻl qoʻyiladi.
Ikkinchi va undan keyingi (zarurat boʻlganda) qatlamlarni oʻrnatish birinchisi (avvalgisi) zichlangandan keyin amalga oshirilishi, bunda har bir keyingi qatlamga maydaroq fraksiyali sochiluvchan isitgich yotqizilishi kerak.
69. Qatlamlarni 60 mm dan ortiq boʻlmagan qalinlikda yotqizish va zichlash lozim.
Zichlash koeffitsiyentini loyihalash talablariga muvofiq qabul qilish kerak.
Zichlash koeffitsiyentining chetlanishi 5 foizdan ortiq boʻlmasligi zarur.
70. Sochiluvchan issiqlik izolyatsiyalovchi materiallarni suv izolyatsiyalovchi qatlam ostiga asos sifatida qoʻllashga ushbu qatlam boʻyicha tekislovchi qatlamni (styajka) oʻrnatmasdan yoʻl qoʻyilmaydi.
71. Nishab tomlar konstruksiyalarida issiqlik izolyatsiyalovchi qatlamni oʻrnatishni pastki qismlardan boshlash lozim.
72. Nishab tomlar konstruksiyalarida issiqlik izolyatsiyalovchi plitalarni yotqizish stropillar (balkalar, progonlar) yoki qoʻshimcha bruschalar orasida bosim bilan amalga oshirilishi zarur.
73. Mineral paxtadan tayyorlangan issiqlik izolyatsiyalovchi materiallardan foydalanilganda, ularni zich birlashib (taqalib) turishini taʼminlash uchun har bir tomonidan 5 mm dan qoldirib bichish kerak.
4-§. Oʻramli (rulonli) materiallardan suv izolyatsiyalovchi qatlamni oʻrnatish
74. Oʻramli (rulonli) materiallarni payvandlash loyihasida, payvandlash texnologiyasiga mos keladigan maxsus payvandlash uskunasi bilan amalga oshirilishi lozim.
75. Oʻramli (rulonli) materialning tekislovchi qatlam (styajka) sirti va qatlamlar orasidagi ulanish mahkamligi 0,1 MRa dan kam boʻlmasligi kerak.
76. Oʻramli (rulonli) materiallarni yotqizishda ularni oʻzi tomon yoʻnalishida yotqizish lozim.
77. Oʻramli (rulonli) materiallarni eritib yopishtirishda, materialning yon chetidan bogʻlovchi moddaning 5 — 15 mm gacha chiqib ketish jarayonini nazorat qilish kerak.
78. Oʻramli (rulonli) materiallarni yopishtirishdan oldin oʻrnatish joyi boʻyicha belgilash, bunda oʻramli (rulonli) materiallar matolarini taqsimlash (joylashtirish) ularning yelimlashda chekkalarning ustma-ust chiqish koʻrsatkichini taʼminlashi lozim.
79. Oʻramli (rulonli) bitum tarkibli materiallar matolarini yotqizishda yonma-yon matolarning ikki qatlamli tom qoplama uchun kamida 100 mm ga va bir qatlami uchun kamida 120 mm ga koʻndalang chekkalarning ustma-ust chiqishini taʼminlash zarur.
Matolar chekkalarining chetki ustma-ust chiqishi 150 mm boʻlishi kerak.
80. Oʻramli (rulonli) materialni surtmaga (mastika) oʻrnatishda u yaxlit, uzluksiz qilib boʻshliqlarsiz, yoki yoʻlma-yoʻl qatlam qilib yotqizilishi lozim.
81. Matolarni asosga nuqtali qilib yelimlashda oʻramli material matolari tirqishlar joylashgan joylarda ochib yotqizilgandan keyin surtma (mastika) surtilishi kerak.
82. Qatlamlar orasida yoʻlma-yoʻl va nuqtali yelimlashlarga yoʻl qoʻyilmaydi.
83. Vertikal yuzalarda va tutashgan joylarda oʻramli (rulonli) materiallarni butun sirt boʻyicha yopishtirish lozim.
84. Kelgusida payvandlash choki sohasiga yelim tushishiga yoʻl qoʻyilmaydi.
85. Polivinilxlorid va termoplastli poliolefin asosidagi polimer materiallarni mexanik mahkamlashda mahkamlagichlar qoʻshni matolarning yon bosh ustma-ustliklarida ular tortilgandan va chetki qismlarda mahkamlangandan keyin oʻrnatilishi kerak.
86. Sintetik kauchuk asosidagi polimer materiallarni mexanik mahkamlashda mahkamlagich oʻz-oʻzidan yelimlanadigan lentalarga oʻrnatilishi lozim.
87. Poliizobutan asosidagi polimer materiallarni mexanik mahkamlashda mahkamlagich fiksatsiyalanadigan yelimlanadigan tasmalarga oʻrnatilishi kerak.
88. Oʻramli (rulonli) polimer materiallar matolarini yotqizishda chekkalarning talab qilinadigan ustma-ust chiqishi quyidagi 3-jadvalga muvofiq boʻlishi lozim.
3-jadvalYotqizish usuliQuyidagi asosdagi polimer materiallar uchun chekkalar ustma-ust chiqishning ahamiyati, mm kamidaPVX va TPOEPDMPIB1. Mexanik mahkamlash120200502. Ballastli, yelimlanadigan8010050
89. Oʻramli (rulonli) polimer materiallar matolarini yelimlashda boʻylama va koʻndalang choklardagi payvandlash zonasi 30 mm dan kam boʻlmasligi kerak.
90. Tomning chiqib turgan yuzalariga (parapetlar, devorlar) birikishda oʻramli (rulon) suv izolyatsiyalovchi bitum tarkibli materiallardan qoplamalarni oʻrnatishdan oldin oʻtish bortchasiga sepilmasdan mustahkamlovchi materialdan qatlamni gorizontal yuzaga chekkalarini 100 mm dan kam boʻlmagan ustma-ust chiqarish bilan yotqizish lozim.
91. Oʻramli (rulonli) chetki qismi bilan nishab bortikka keltirilganda, kuchaytirish qatlamini oʻrnatmasdan materialni nishab bortikka kiritishga yoʻl qoʻyiladi.
92. Tom choʻqqida eritiladigan oʻramli (rulonli) bitum tarkibli materiallardan suv izolyatsiyalovchi qatlamini oʻrnatishda 3,0 foiz va undan ortiq nishabli tom qoplamani har bir tomonidan 150 — 250 mm kenglikka, yendovani esa, 500 — 750 mm (bukilish chizigʻidan) kenglikka bitum tarkibli oʻramli (rulonli) materialning qoʻshimcha qatlami bilan mustahkamlashga yoʻl qoʻyiladi.
93. Oʻramli (rulonli) materiallar matolarini tom nishabi boʻylab yelimlashda mato pastki qatlamining yuqori qismi qarama-qarshi nishabni kamida 1000 mm ga yopishi kerak.
Oʻramli (rulonli) materialni surtmasiga (mastika) yopishtirilayotgan boʻlsa, uni yoyilayotgan oʻramli (rulonli) ostiga 80 — 100 mm kenglikdagi uchta tasma boʻylab yotqizilishi, bunda keyingi qatlamlar surtmaning (mastika) yaxlit qatlamiga yopishtirilishi zarur.
Matolarni tom nishabiga koʻndalang yopishtirishda, tom choʻqqisida (konyok) yotqizilayotgan matoning yuqori qismi qarama-qarshi nishabni 250 mm ga yopishi va surtmaning (mastika) yaxlit qatlamiga yopishtirilishi lozim.
5-§. Surtma (mastika) materiallardan suv izolyatsiyalovchi qatlamini oʻrnatish
94. Surtma (mastika) materialdan suv izolyatsiyalovchi qatlamini oʻrnatishda har bir qatlam gruntli tarkib yoki pastki qatlam qotganidan keyin yaxlit, uzilishlarsiz, bir tekis qalinlikda yotqizilishi kerak.
95. Polimer tarkiblardan izolyatsiyalash qoplamalarini oʻrnatishda, ularni qoplamaning bir tekis qalinligini va asos bilan 0,1 MPa dan kam boʻlmagan ulanish mustahkamligini taʼminlaydigan mexanik usul bilan yotqizilishi lozim.
96. Bitum va bitum-polimer surtmalar (mastika) qoʻllanganda, tarkiblar qoʻlda hamda mexanik usulda yotqizilishiga yoʻl qoʻyiladi.
Asos bilan va qatlamlar orasidagi ulanish mustahkamligi 0,1 MPa dan kam boʻlmasligi kerak.
97. Izolyatsiyalash qoplamasini oʻrnatishda surtmalar (mastika) qatlamlari orasiga aramaturalovchi material yotqizilishi lozim.
98. Surtmalar (mastika) gidroizolyatsiyalovchi qatlamni armaturalash hamda loyihada keltirilgan materiallardan foydalanish kerak.
99. Surtmali (mastika) tom qoplamalardagi armaturalovchi asoslarning bir-biriga ustma-ust oʻtishi 80 mm dan kam boʻlmasligi lozim.
100. Tutashuvlarni oʻrnatish joylarida qoʻshimcha ravishda armaturalovchi material bilan surtma (mastika) qatlami yotqizilishi kerak.
101. Toʻliq korxonada tayyorlangan yigʻma temir-beton plitalardan tom qoplamalarda surtmali (mastika) boʻyaladigan va shimdiriladigan tarkiblardan (oʻramli tom qoplama) gidroizolyatsiyalovchi qoplamalarni oʻrnatish korxona sharoitida amalga oshirilishi lozim.
102. Toʻliq korxonada tayyorlangan yigʻma temir-beton plitalarda izolyatsiyalovchi qoplamani oʻrnatishda armaturalovchi materialni uning (qoplama) qatlamlari orasida yotqizishga yoʻl qoʻyilmaydi.
5-bob. Donali materiallardan tom qoplama oʻrnatish
1-§. Asosiy talablar
103. Panjaraning qadami va uzunligi donali material oʻlchami boʻyicha hisoblanishi lozim.
Panjarani stropillarda joylashtirishda donali materiallar nishabda butun sonli qatorlarda va qatorda cherepitsalarning butun soni bilan yotqizilishi kerak.
Panjara sifatida kesilgan taxtadan foydalanilganda, taxtalar orasidagi tirqish 1,0 dan 5,0 mm gacha boʻlishi lozim.
104. Donali materiallarni karnizdan tom choʻqqisigacha (konyok) qatorlab, birinchi qator panjarasiga perpendikulyar ravishda ustunlarning dastlabki belgilanishi boʻyicha oʻrnatish zarur.
Har bir yuqorida yotqizilgan qator tom qoplama nishabi burchagiga bogʻliq boʻlgan chekkalarining maʼlum ustma-ust chiqishi bilan pastkisiga tushirilishi lozim.
105. Cherepitsani ustki tishlari bilan ilib panjaraga yotqizilishi, bunda cherepitsa birinchi qatorining ostiga, ularning pastki chetini koʻtarib va tom qoplamasi sirtiga chiqarib, karniz osilmasi aeroelementi oʻrnatilishi kerak.
Cherepitsani nishab perimetri boʻyicha chekka qatorlar va ustunlarga oʻz-oʻzini kesuvchan vintlar bilan mahkamlanishi lozim.
Nishab burchagi 60 foizdan yuqori boʻlganda, cherepitsaning oʻz-oʻzini kesuvchan vintlar bilan mahkamlanishi kerak.
106. Oval shakldagi cherepitsani bogʻlamda gorizontal ustma-ust chiqarish bilan cherepitsa kengligining yarmiga yotqizish lozim.
Vertikal ustma-ust chiqarish bir qatordan keyin pastda joylashgan cherepitsaga kirishi va kamida 40 mm boʻlishi kerak.
107. Oval shakldagi cherepetsani gorizontal qatorlar bilan, karnizdan tom choʻqqisigacha yurgizilgan vertikal belgilar boʻyicha keyingi qatorlarda gorizontal siljitishsiz yotqizish lozim.
Cherepitsa orqa tomoniga tishlar bilan ilingandan keyin vertikal va gorizontal qulflarda zich birikishi kerak.
108. Yarim doira shakldagi cherepitsasiniya xlit qorishmada, frontondan chapdan oʻngga yoʻnalishda yotqizish lozim.
Har bir ustki cherepitsa tor uchi bilan pastki cherepitsaning kengaygan uchiga kiritilishi kerak. Bunda, qoplovchi qatorda har bir yuqoridagi cherepitsa xuddi oʻsha koʻrsatkichga pastki cherepitsaning tor uchini yopishi lozim.
109. Egiluvchan (bitum) cherepitsani GOST 4030-63 boʻyicha keng kallakchalik ruxlangan mixlar yordamida asosga mahkamlash va bitum surtma (mastika) bilan yelimlanishi kerak.
110. 5°C dan past haroratda ishlar amalga oshirilganda plitkadagi oʻz-oʻzini yelimlaydigan tasmani qurilish feni bilan isitib turish lozim.
2-§. Listli materiallardan tom qoplamalarini oʻrnatish
111. Xrizotilsement tom qoplama va shaklli detallarni panjaraga mahkamlash materiallarining issiqdan va namlikdan chiziqli kengayishini kompensatsiyalash diametri mahkamlovchi element diametridan 2-3 mm ga oshib ketganda, avvaldan parmalab ochilgan teshiklar orqali bajarilishi lozim.
Teshiklarni urib ochishga yoʻl qoʻyilmaydi.
112. Xrizotilsement tom qoplama mahkamlagichi olti toʻlqinli listlarda ikkinchi va beshinchi toʻlqin choʻqqisiga va besh toʻlqinli listlarda ikkinchi va toʻrtinchi toʻlqin choʻqqisiga taqalguncha (qistirmagacha) oʻrnatilishi lozim.
113. Oddiy profilli va oʻrta toʻlqinsimon xrizotilsement toʻlqinsimon listlarni oldingi qator listlariga nisbatan bitta toʻlqinga siljitib yoki siljitmasdan oʻrnatish zarur.
Profillarning kuchaytirilgan va unifikatsiyalangan list oldingi qator listlariga nisbatan siljitishsiz oʻrnatilishi kerak.
114. Har bir yuqoridagi qator nishab boʻylab pastidagiga quyidagicha tushirilishi kerak:
120 — 140 mm ga — oddiy profil va oʻrta toʻlqinli xrizotilsement toʻlqinli listlardan qoplamalar oʻrnatishda;
200 mm ga — unifikatsiyalangan va kuchaytirilgan profillarning xrizotilsement listdan qoplamalar oʻrnatishda;
75 mm ga — xrizotilsement yassi listlardan qoplamalar oʻrnatishda.
115. Toʻrtta listlarning chekkalarini bir-birini ustiga yotqizish joylarida listlar burchagini kesishi, bunda oddiy listlarda qarama-qarshi diagonal burchaklarni kesish kerak.
Listlarning biriktirilayotgan kesilgan burchaklari orasida 3-4 mm li tirqish inobatga olinishi lozim.
116. Boshlanishdagi va oxirgi tom choʻqqisi (konyok) listlarida burchaklarni kesmaslikka yoʻl qoʻyiladi.
117. Karniz, tom choʻqqisi (konyok) va chetki listda bitta burchakni kesish lozim.
118. Profillangan listlar yoki metall cherepitsani EPDMdan zichlovchi shaybali va boʻyalgan kallakchalik kesib kiradigan shuruplar bilan GOST 11473-75 boʻyicha toʻsinlarga mahkamlash zarur.
119. Profillangan list chekkalarining nishab boʻyicha ustma-ustiga chiqishi 250 mm dan kam boʻlmasligi, nishabga koʻndalang esa bitta gofraga boʻlishi lozim.
120. Germetiklar bilan birikuvlar yopilib, tomlarning 30 — 45 foizgacha nishablarda, 45 foizdan va undan nishablarda profilni toʻliq yopmaslikka (listni bir toʻlqinga siljitish bilan) yoʻl qoʻyiladi, bunda qoʻyidagilar bajarilishi kerak:
qoplovchi yon tomonning qaytarmasi profilning toʻliq boʻlmagan (yoki toʻliq) yuqori tokchaning orqasiga uning yon tomon qoplovchi qirrasiga zich oʻrnatib;
bitta yon tomon yuzali pastki profil gorizontal pastki qaytarmali list profilining yon tomon yuzasi ostiga zich oʻrnatilib;
yuqori qoplovchi yon tomonga yopilayotgan list yuqori polkasidagi oʻyiqqa zich listlar oʻrtasida tirqishlarsiz) oʻrnatib.
121. Tomlarning 20 — 30 foizgacha nishablarida list birikishi ularni bitta toʻlqinga (butun profil) siljitish va birikuvlarni germetizatsiyalash bilan bajarilishi kerak.
3-§. Metall listlar tom qoplamalarni oʻrnatish
122. Metall list tom qoplamalarni oʻrnatishdan oldin qora metalldan tayyorlangan (ruxlanmagan) konstruksiyalari gruntlash yoki yogʻochdan konstruksiyalarga antiseptik va antipiren bilan ishlov berish lozim.
123. Karnizni mahkamlash uchun karkas elementlarini 600 mm dan koʻp boʻlmagan qadam (oraliq) bilan bajarish kerak.
Karniz osilmasini tomqoplama metall bilan qoplashda bitta yuza kengligi 150 mm dan ortiq boʻlgan elementlardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Bunda, qoplama yuzasi 150 mm dan ortiqni tashkil qilsa, unda element ustida pogʻona yoki boʻkish bajarilishi kerak.
124. Karnizlarda va tom qoplamalarning chiqib turgan konstruktiv elementlarga yondashish joylarida havo almashish imkoniyatini va tomning chiqib turgan qismlariga tom qoplama yondashgan joylarida panjaralarni havoning turib qolmasligi lozim.
125. Karniz osilmasi qoplamasining konstruksiyasida tom qoplama osti joyini ventilyatsiya qilish uchun havo tortib olish yechimlari mavjudligida teshilgan detallar oʻrnatilishi, bunda perforatsiyalangan detallar bir-birining ustiga oʻtishida teshiklar berkilib qolmasligi kerak.
126. Qoplama konstruksiyasida rangli tom qoplama materiallaridan (rux, mis, aluminiy) foydalanilganda, detallar uzunligi 1250 mm dan oshmasligi lozim.
127. Oddiy panellar montaji karniz osilmasi va lotoklari bilan devor tarnovlari oʻrnatilgandan keyin bajarilishi kerak. Bunda, montaj vertikal qatorlar bilan tom choʻqqi (konyok) qirrasini hosil qilish uchun 50-60 mm ga chiqarish bilan, fronton osilmasi uchun esa tom chetining orqasiga tushirish bilan amalga oshirilishi lozim.
128. Karniz osilmasi va devor tarnovlari lotoklari, shuningdek oddiy tom qoplama choklariga tom qoplama nishabi 40 foizdan kam boʻlganda, tutashishlarga (tarnovlar, tom qoplama chiqib turgan qismlari qurshovida) zichlovchi lenta (germetik) yotqizilishi kerak.
129. Rangli tom qoplama metallarini qoʻllashda korroziyani oldini olish uchun tom qoplama metallining bitum materiallari, sement, shuningdek ishqorli va kislotali reaksiyalarga hamda antiseptik eritmalarga ega materiallar bilan aloqasining oldi olinishi lozim.
130. Tom qoplama ruxini tom qoplama materiali sifatida ishlatilganda, yaxlit toʻshama oʻrnatish uchun sement-qirindi plitalardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
131. Qisqa tomon boʻyicha tom qoplama yotqizilgan birikma (fals)lar bilan, uzun tomon boʻyicha ikkilangan vertikal birikma (fals) bilan biriktirish lozim.
Tom qoplama nishabi 60 foizdan ortiq boʻlganda, burchakli G-simon falsni qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi.
Tom qoplama nishabi 30 foizdan kam boʻlganda, birikishlarni faqat ikkilangan birikma (fals)ga bajarish kerak.
132. Panellarni asosga mahkamlashni listlar birikma (fals)lari orasidan oʻtkazilgan klyammerlar bilan amalga oshirish lozim.
Klyammerlar qadami SHNQ 2.01.07-21 boʻyicha shamol yukiga koʻra hisob-kitoblar bilan aniqlanishi zarur.
133. Mahkamlovchi detallar SHNQ 2.03.10-19 ga asosan oʻzaro mosligiga koʻra bajarilishi kerak.
134. Karniz qoplamasi oʻrnatishni osilma boʻylab voronka ostidagi kostillar, tomizgich yoki karniz osilmasi qoplamasi (podshivka)ni ushlab turish uchun moʻljallangan kostillarni oʻrnatishdan boshlash lozim.
Barcha kostillar bir chiziqda yotqizilishi, bunda kostillarni mahkamlash 150 mm dan ortiq boʻlmagan qadam bilan ruxlangan mahkamlagich bilan amalga oshirilishi kerak.
Tom qoplamasi sifatida misdan foydalanilganda, kostillar va mahkamlagich zanglamaydigan poʻlat yoki misdan tayyorlanishi lozim.
135. Misdan tayyorlangan yarim mahsulotni ruxlangan mahkamlagich bilan mahkamlanishiga yoʻl qoʻyilmaydi.
136. Tom qoplamaning 60 foizdan ortiq nishabda SHNQ 2.03.10-19 boʻyicha suvning erkin oqishi cheklangan joylarni istisno qilganda, soxta plankadan foydalanilgan birikishlarni qoʻllagan holda, surtma (podvodka)ni bajarishga yoʻl qoʻyiladi.
137. Elementlarni bir-biriga ustma-ust qilib germetik bilan birikishida germetikning detal chetidan 1-3 mm ga tashqariga chiqib ketishini nazorat qilinishi kerak.
138. Kengligi 500 mm gacha boʻlgan tomning chiqib turgan elementi atrofida tom qoplamasini oʻrnatishda chiqib turgan element orqasida nishablantirgich oʻrnatmaslikka yoʻl qoʻyiladi.
139. Kengligi 500 — 1000 mm gacha boʻlgan tomning chiqib turgan elementini aylanib oʻtishda tomonlarning bittasiga nishablantirgich oʻrnatilishi lozim.
Kengligi 1000 mm va undan ortiq boʻlgan tomning chiqib turgan elementini aylanib oʻtishda chiqib turgan element vertikal oʻqidan ikki tomonga nishablantirgich oʻrnatilishi kerak.
140. Tom qoplama metallining yondashishlardagi balandligi 250 mm dan kam boʻlmasligi zarur.
Yondoshish detalining yuqori qismida mahkamlash klyammerlarini devorga oʻrnatish uchun qirrani 15 — 20 mm gacha kenglikda egish lozim.
141. Tom qoplama chiqib turgan qismlarining balandligi panjara sathidan 500 mm dan ortiq boʻlmagan hollarda, tomning metall qoplamasi uning butun yuzasiga oʻrnatilishi kerak.
142. Brandmauerlar, parapetlar, quvurlar, kamarlar, sandriklar, deraza tokchalari va tom hamda fasadning boshqa chiqib turgan qismlarini tomchilagich bilan pardozlanishi lozim.
143. Brandmauer devorlari va parapetlar bilan hosil qilingan barcha choʻntaklarda suvni toʻsiqsiz olib tashlash uchun 2 foizdan kam boʻlmagan nishab bilan nishablantirgichlar oʻrnatilishi kerak.
4-§. Tayyor qoplamalar va ularni oʻrganishga qoʻyiladigan talablar
144. Qoplamalar bajarilish sifatining koʻz bilan (vizual) nazorati bevosita ular yuzasidan amalga oshirilishi lozim.
145. Sirt yaxlitligining buzilishiga (yoriqlar, kesiklar, shishlar, qatlamlarga ajralishlar, qatlam koʻchishiga) yoʻl qoʻyilmaydi.
146. Nishab tomlarning tashqi tomonidan koʻrik oʻtkazilganda, quyidagilar tekshirilishi lozim:
tom choʻqqi (konyok)lari, karnizlar, bukilgan joy (yendova)lari va tarnovlar, radio va teleantennalar asoslari oʻrnatilgan joylardagi qoplama holati;
qorni ushlab qoluvchi konstruksiyalar holati;
suv oqib tushadigan voronkalar va tarnovlarning butunligi.
147. Nishabli tomning instrumental oʻrganishda quyidagilar tekshirilishi kerak:
tom nishabining loyihaga mosligi;
bajarilgan tugunlar oʻlchamlarining loyihalarga muvofiqligi.
148. Turgʻun zonalar aniqlanganda, ularning darajasi (chuqurligi) oʻlchami kamida 2000x20x50 mm boʻlgan yogʻoch yoki metall (alyumin) reyka va GOST 8.113-85 boʻyicha chizgʻichdan foydalanib, instrumental usul bilan aniqlanishi lozim.
5-§. Uskuna va quvurlarning izolyatsiyalovchi qoplamalari
149. Uskuna va quvurlarning izolyatsiyalovchi qoplamalarini oʻrnatish boʻyicha ishlarni boshlashdan oldin quyidagi tayyorgarlik tadbirlari bajarilishi kerak:
uskuna va quvurlarga loyihaga asosan shtutserlar va asboblar oʻyib oʻrnatilgan, issiqlikdan izolyatsiyani mahkamlash uchun detallar loyiha holatida oʻrnatilgan va ishonchli qilib mahkamlash;
izolyatsiyalanadigan obyektlar yuzasini zangdan va changdan tozalash;
yuzaga korroziyaga qarshi qoplamani qoplash;
issiqlik taʼminoti tizimlari kanallarini tuproq, qordan tozalash;
gruntni transheyalarga oʻpirilib tushish imkoniyatini istisno qiluvchi gruntni mustahkamlash.
150. Uskuna va quvurlarning izolyatsiyalovchi qoplamalarini oʻrnatish boʻyicha ishlar, ular doimiy mahkamlanganidan keyin amalga oshirilishi lozim.
151. Izolyatsiya qilishda quvurlar, uskuna va mahkamlovchi elementlarning metall yuzalari zangdan tozalanishi, korroziyadan himoyalanganda esa QR 04.01-23 ga asosan ishlov berilishi kerak.
152. Uskuna va quvurlarni issiqdan izolyatsiyalash, ular loyiha holatida oʻrnatilgan va mahkamlangandan keyin izolyatsiyalash uchun qiyin boʻlgan joylarda montaj qilishdan oldin bajarilishi zarur.
153. Oʻtib boʻlmaydigan kanallar va lotoklarda joylashgan quvurlarni issiqdan izolyatsiyalash ularni oʻrnatishdan oldin bajarilishi lozim.
154. Uskuna va quvurlarni issiqdan izolyatsiyalash texnologik moddalar va agregatlarsiz boʻlgan holatda amalga oshirilishi kerak.
155. Issiqdan izolyatsiyalash va qoplama qatlamlarini oʻrnatish (montaj qilish) tushirish uskunalari, flansli birikishlar, egri chiziqli qismlardan amalga oshirilishi lozim.
156. Issiqdan izolyatsiya oʻrnatishni nishabga qarama-qarshi yoʻnalishda, vertikal yuzalarda esa pastdan tepaga bajarilishi kerak.
157. Quruq qilib oʻrnatiladigan qattiq materiallardan issiqlik izolyatsiyasi oʻrnatishda mahsulot va izolyatsiya qilingan sirti orasidagi tirqish 2 mm dan ortiq boʻlmasligi lozim.
158. Zichlanuvchan issiqlik izolyatsiyalovchi materiallarni qoʻllab issiqlik izolyatsiyasini oʻrnatishda zichlik koeffitsiyentini texnik yoʻriqnomasiga muvofiq bajarilishi kerak.
159. Quvurlarning issiqlik izolyatsiyasini oʻrnatishda quyidagilarni hisobga olish zarur:
mahsulotlarning izolyatsiyalangan yuzaga va oʻzaro zich jipslashishi;
bir necha qatlamda izolyatsiyalashda uzunasiga va koʻndalang choklarni yopish;
quvur oʻqiga perpendikulyar boʻlgan sirtga nisbatan minimal ogʻish bilan simlar va chilvirlar yordamida izolyatsiyani zich spiral yotqizishni va koʻp qatlamli konstruksiyalarda har bir keyingi qatlamni avvalgi qatlam oʻramlariga qarama-qarshi yoʻnalishda oʻrash;
gorizontal quvurlar va apparatlarda issiqlik izolyatsiyasining osilib qolishini oldini olish uchun mahkamlagichlar oʻrnatish.
160. Plitalardan issiqlik izolyatsiyasini oʻrnatishda isitgichlar asosiga zich qilib yotqizilishi va har bir qatlamda bir xil qalinlikka ega boʻlishi lozim.
Bir necha qatlamli issiqlik izolyatsiyalarini oʻrnatishda plitalar choklarini tarqoq qilib loyihalash kerak.
161. Izolyatsiyalangan yuzalarga qattiq qoliplangan issiqlik izolyatsiyalovchi mahsulotlar va oʻramli (rulonli) issiqlik izolyatsiyalovchi materiallarni yotqizishda har bir qatlamda hamda qatlamlar orasida choklarni bogʻlash lozim.
162. Quvurlarda qattiq qoliplangan mahsulotlarni 200 — 250 mm dan ortiq boʻlmagan masofada joylashtirilgan, diametri 1,2 — 2,0 mm ruxlangan simdan tayyorlangan ikkitadan kam boʻlmagan halqa bilan mahkamlash zarur.
163. Simlar uchlari mahsulotlar mahkamlangandan keyin izolyatsiya qatlamiga koʻmilishi kerak.
164. Katta oʻlchamdagi yassi va egri chiziqli yuzalarga yotqiziladigan qattiq qoliplangan mahsulotlar loyiha va ishchi hujjatlar talablariga muvofiq simli halqalar yoki karkas bilan mahkamlanishi lozim.
165. Oʻramli (rulonli) issiqlik izolyatsiyalovchi materiallardan bajarilgan izolyatsiya har bir qatlamining tashqi yuzasi tekislanishi, izolyatsiya esa quvurlarga har 100 — 150 mm da joylashtiriladigan simli halqalar yoki bandajlar bilan mahkamlanishi kerak.
166. Uskunada oʻramli (rulonli) issiqlik izolyatsiyalovchi materiallarni mahkamlashda mahkamlash halqalari va bandajlar 200 mm masofada oʻrnatilishi lozim.
167. Gorizontal quvurlarning himoya qoplamalaridagi harorat choklarini kompensatorlar, tayanchlar va burilishlar oldida, vertikal quvurlarda esa tayanch konstruksiyalar oʻrnatilgan joylarda boʻlishi kerak.
168. Qattiq shakllangan mahsulotlar bilan izolyatsiyalashda harorat choklari oʻrnatilgan joylarda tolali materiallardan oʻrnatmalar boʻlishi lozim.
169. Qoplama qatlamini oʻrnatish boʻyicha ishlarni amalga oshirishda mahkamlash mahsulotlari yordamida mahkamlash va birikuvlarni zichlash bilan uning issiqlik izolyatsiyalovchi qatlam materialiga zich tutashishini taʼminlash zarur.
170. Oʻramli (rulonli) materiallardan qoplama qobiqlarni oʻrnatish uchun tayyorlangan yuza quruq, tekis va toza boʻlishi kerak.
171. Oʻramli (rulonli) materiallarni yopishtirishdan oldin yotqizish joylari boʻyicha belgilab olish lozim.
Oʻramli (rulonli) materiallar matolarni taqsimlash va yopishtirishda ular chekkalarining bir-birini ustiga chiqish koʻrsatkichlariga rioya qilishni taʼminlashi zarur.
Ish boshlashdan avval oʻramli (rulonli) materiallarni yozish, himoya changidan tozalash va yirtilgan joylar yoʻqligini tekshirish lozim.
172. Qoplama qatlamlarining oʻramli (rulonli) materiallari boʻylama va koʻndalang choklar boʻyicha 50 mm dan kam boʻlmagan chekkalarining bir-birini ustiga chiqishi bilan yotqizilishi, bunda qoplamani mahkamlash 300 — 600 mm qadamli bandajlar yordamida amalga oshirilishi kerak.
173. Qoplama qatlami listlarining boʻylama va koʻndalang choklar boʻyicha birikishi oʻz-oʻzini kesuvchi vintlar yoki parchin mixlar bilan amalga oshirilishi lozim.
174. Zichlanuvchi issiqlik izolyatsiyalovchi matlardan tayyorlangan quvurlar izolyatsiyasida metall qoplamalarni (kojux) har bir koʻndalang chok hamda birikmali (flans) birikishlar va shoxobchalar oldida joylashtirilgan tayanch halqalar boʻyicha oʻrnatilishi kerak.
Sigʻimlar, qutilar, tutun quvurlarida ishlatiladigan metalldan qoplama qatlami har 1,5 — 2 m masofada obyekt balandligi boʻyicha izolyatsiya qilinayotgan yuzaga payvandlangan tushirish qurilmalariga mahkamlanishi lozim.
175. Metall qoplamalar (kojux) izolyatsiya yuzasiga zich oʻrnashishi kerak.
176. Qoplamalar (kojux) ichiga namlik tushishini oldini olish uchun ularni nishab tomonga ziglar qirralariga joylashtirib oʻrnatilishi lozim.
177. Tayyor izolyatsiyalovchi qoplamalar sifati koʻz bilan (vizual) koʻrik bilan tekshirilishi, bunda izolyatsiyalovchi qoplama tekis yuzaga ega boʻlishi va izolyatsiyalanayotgan yuzaga zich tutashishi lozim.
Mexanik shikastlanishlar, qatlamlarning osilib qolishi va asos bilan zich boʻlmagan tutashishga yoʻl qoʻyilmaydi.
178. Ishlarni qabul qilishda izolyatsiyalovchi materiallar qatlamlarining uzluksizligini, quvurlar, uskunalar va konstruksiyalar detallari mahkamlagichlarining oʻtish joylarini pardozlash sifati nazorat qilinishi lozim.
6-bob. Pardozlash ishlari
1-§. Umumiy talablar
179. Xonalardagi pardozlash ishlari atrof-muhit va pardozlanayotgan sirtlarning 5 °C dan 30 °C gacha haroratida, havoning 60 foizdan koʻp boʻlmagan nisbiy namligida amalga oshirilishi lozim.
Xonadagi ushbu harorat-namlik rejimi ishning butun davri mobaynida sutka davomida va ish boshlanishidan kamida 2 d (sutka) oldin va ish tugaganidan 12 d (sutka) keyin saqlanishi kerak.
180. Gulqogʻoz yopishtirish ishlarini amalga oshirishda ushbu harorat-namlik rejimi obyektni foydalanishga topshirilgunga qadar saqlanishi lozim.
181. Qurilish qorishmalaridan foydalanib fasadni pardozlash ishlari, agar loyiha bilan boshqasi inobatga olinmagan boʻlsa, 5 °C dan 30 °C gacha boʻlgan atrof-muhitning oʻrtacha sutkalik harorati va asosning haroratida amalga oshirilishi zarur.
Pardozlash ishlari boshlanishidan oldin 2 d (sutka) va ular tugagandan keyin kamida 7 d (sutka) mobaynida atrof-muhitning oʻrtacha kunlik haroratini belgilangan diapazonda saqlab turishni taʼminlash kerak.
182. Minus 10°C dan past boʻlmagan haroratda organik erituvchilarga asoslangan boʻyoqlardan foydalanib boʻyash ishlarini bajarishga yoʻl qoʻyiladi.
183. Pardozlash ishlarini boshlashdan avval quyidagi ishlar bajarilishi va qabul qilinishi lozim:
qurilish konstruksiyalarini oʻrnatish (montaj) boʻyicha ishlar toʻliq tugallanishi;
sanitariya-texnika kommunikatsiyalar oʻrnatilishi va suv bosimida tekshirilgan boʻlishi;
yashirin elektrotexnika tarmoqlarining montaj qilinishi va sinovdan oʻtkazilishi;
gidroizolyatsiyalovchi, issiqlik izolyatsiyalovchi qatlamlarning oʻrnatilishi, shuningdek orayopmalarning tekislovchi qatlami (styajkasi) bajarilgan boʻlishi;
bloklar va panellar orasida choklar berkitilgan boʻlishi;
deraza, eshik va balkon bloklarining bir-biriga biriktirilgan joylari berkitilgan va izolyatsiyalangan boʻlishi;
romlarga oynalar qoʻyilishi;
oʻrnatilgan mahsulotlar montaj qilingan boʻlishi.
184. Fasadni pardozlash ishlarini boshlashdan oldin qoʻshimcha quyidagi ishlar bajarilishi va qabul qilinishi kerak:
tashqi gidroizolyatsiyaning oʻrnatilishi;
detallar va tutashishlar bilan tom qoplamaning bajarilishi;
balkonlarda pol konstruksiyalarining oʻrnatilishi;
loyiha hujjatlariga muvofiq barcha mahkamlash elementlarining (suv oqib tushadigan quvurlar, dekorativ elementlar) oʻrnatilishi.
185. Qurilish asosining mustahkamligi pardozlash qoplamasi mustahkamligidan kam boʻlmasligi va loyiha hujjatlari talablariga muvofiq boʻlishi lozim.
186. Har bir keyingi qatlamni yotqizishdan avval ishlov berilayotgan qatlamni changdan tozalash, zarur boʻlganda asosga uning singdirish qobiliyatini pasaytirish yoki tekislash uchun gruntlovchi tarkib bilan ishlov berish kerak.
187. Asosning dastlabki ishlovini suvda eruvchan polimerlar asosidagi gruntlovchi tarkib yordamida amalga oshirilishi lozim.
Asosga ishlov berish uchun gruntlash turlari quyidagi 4-jadvalda keltirilgan talablarga muvofiq tanlanishi kerak.
4-jadvalGruntlovchi tarkibning turiVazifasiQoʻllash sohasiGS 1Asosning singdirish qobiliyatini pasaytirishKuchli singdiruvchi (gigroskopik) asoslarga ishlov berish uchunGS 2Asosning singdirish qobiliyatini tekislash Turli materiallardan bajarilgan asoslarga ishlov berish uchunGSZKuchsiz asoslarni mustahkamlashToʻkiluvchan va maydalanuvchan asoslarga ishlov berish uchunGS 4Silliq singdiruvchi boʻlmagan asoslarni tayyorlashMonolit yoki yigʻma temir-betondan qilingan asoslarga ishlov berish uchun, sirtni gʻadir-budur qilish uchun gruntlovchi tarkibga mineral toʻldiruvchilar kiritiladiGS 5Asos va qoplama orasida ajratuvchi qatlamni hosil qilishQoplama materialga nisbatan past adgeziyaga ega asoslarga ishlov berish, yoki bir-biriga toʻgʻri kelmaydigan materiallar orasida himoya qatlamini yaratish uchun qoʻllaniladiGS 6Korroziyaning oldini olishTaʼmirlash ishlarini amalga oshirishda beton va armaturaga ishlov berish uchun qoʻllaniladi, shuningdek binolar fasadlarida metall elementlarga oʻrnatma detallarga ishlov berish uchun toʻgʻri keladiGS 7Sirtni boʻyash yoki dekorativ pardozlash uchun tayyorlashBoʻyash yoki dekorativ pardozlashdan oldin asosga ishlov berish uchun qoʻllaniladi, qoplama materialidan uni eritish yoʻli bilan tayyorlanishi mumkinGS 8Maxsus maqsadlar uchun moʻljallangan gruntlovchi tarkiblarPardozlovchi yoki izolyatsiyalovchi qoplamalar tizimi tarkibiga kiradi, ishlab chiqaruvchining yoʻriqnomasiga asosan qoʻllaniladi
188. Gruntlovchi tarkiblarni valik yoki choʻtka yordamida surtish lozim.
Bunda, kichik mexanizatsiya vositalari yordamida surtishga yoʻl qoʻyiladi.
189. Gipsokarton va gips tolali varaqlarni (listlarni) qoʻllab ishlarni amalga oshirishda loyiha va ishchi hujjatlari, shuningdek ishlab chiqaruvchining yoʻriqnomalari hisobga olinishi kerak.
190. Qurilish konstruksiyalarini korroziyadan himoyalash boʻyicha bajariladigan ishlar QMQ 2.03.11-96 ga asosan amalga oshirilishi kerak.
2-§. Suvoq ishlarini amalga oshirish
191. Suvoq ishlarini amalga oshirishni boshlashdan oldin asosning ushbu SHNQning 5-jadvali talablariga muvofiqligini tekshirish lozim.
Agar asosda kamchiliklar mavjudligi aniqlansa, unda ularni bartaraf etish choralari koʻrilishi kerak.
5-jadvalNazorat qilinuvchi parametrTaʼrifNazorat (usul, hajm, yoʻl qoʻyiladigan chetlanish)Kamchiliklarni bartaraf etish choralari1234Yuzada begona moddalar va aralashmalarning mavjudligi Quyidagilar mavjudligi oʻrganilishi lozim:asos yuzasida begona moddalar (iflosliklar, qorishma tomchilari, qolipdan qolgan yogʻoch qoldiqlari, qurum);yuzadagi ohakli tuz qatlamlariUzluksiz koʻz bilan (vizual) tekshirish, begona moddalar va aralashmalarning boʻlishiga yoʻl qoʻyilmaydiMexanik usul bilan olib tashlash yoki gʻadir-budur qilish (metall choʻtka, qirgʻich yoki qum purkovchi uskuna orqali)Asosning changlanganligiYuza boʻyicha qoʻl bilan yurgiziladi hamda chang va ifloslikning mavjudligi aniqlanadiUzluksiz koʻz bilan (vizual) tekshirish, chang va ifloslikning boʻlishiga yoʻl qoʻyilmaydiChang va ifloslik olib tashlanadi Asos yuzasining mustahkamligi Asos boʻylab metall jihozning (shpatel) oʻtkir qirrasi bilan yuritiladi, bunda koʻchib tushish, toʻkilish qayd qilinadi.Qatlamlab koʻchish urib koʻrish usuli bilan aniqlanadi Instrumental, yuzaning har bir 100 m2 ga kamida besh marta oʻlchash, toʻkilishga yoʻl qoʻyilmaydiQatlamlab koʻchayotgan qismlarni olib tashlash lozim. Boʻsh asoslar mustahkam qatlamgacha tozalanadi yoki GS 3 gruntlovchi tarkib surtiladi Asosning singdirish qobiliyati Hoʻllangan choʻtka yoki valik bilan toza suv surtiladi, agar 2 min dan keyin devordan hali ham suv oqsa yoki asos rangi oʻzgarmasa, quyidagilar buning sababi boʻlishi mumkin:asosda qolip smazkasi qoldiqlari;asos namligining yoʻl qoʻyiladigan qiymatlaridan oshib ketishi;yuza gibrofobligini oshiradigan moddalar;asosning yumshoq va qatlamlab koʻchadigan qismlar Koʻz bilan (vizual) yuzaning har bir 100 m2 ga kamida uch marta oʻlchash lozimSmazka bilan ifloslangan yuzani tozalovchi vositalar qoʻshib, suv va choʻtka bilan tozalanadi,shuningdek mexanik tozalash ham mumkinAsos namligiAsos ustki qatlamining qoldiq namligi (20 — 30 mm) nam oʻlchagich bilan oʻlchanadi Instrumental, yuzaning har bir 100 m2 ga kamida uch marta oʻlchash,asos namligi massa boʻyicha 5 foizdan ortiq emasyozgi davrda kamida toʻrt hafta texnologik toʻxtashni, qishki davrda — qolipni ajratgandan soʻng 0 °C dan 5 °C gacha haroratda kamida 69 kun ushlab turishAsos haroratiOʻlchashlar kontakt termometri bilan oʻtkaziladiInstrumental, yuzaning har bir 100 m2 ga kamida uch marta oʻlchash,asos harorati — 5 °C dan 30 °C gachaIsitish yoki toʻgʻridan-toʻgʻri quyosh nurlaridan himoya qilish lozim
192. Suvoq qorishmasini ishlatishdan oldin asosning turi va qoʻllaniladigan suvoq materiallariga asos tayyorlanishi lozim.
193. Keramika gʻisht, gaz yoki gʻovak bloklardan namni kuchli singdiruvchi asoslarga mazkur SHNQning 4-jadvali boʻyicha GS 1 gruntlovchi tarkib bilan uni devor yuzasiga boʻyoq choʻtkalari yoki purkagich yordamida surtib, ishlov berish kerak.
Pastki qatlam qurimasdan suvoq ishlarini boshlashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Gruntlovchi qatlam surtilgandan keyin gruntlovchi qatlam quriguncha asosni chang tushishdan himoya qilish kerak.
194. Qurilish ishlarni boshlashdan oldin asosning singdirish qobiliyati qaytadan aniqlanishi, bunda 2 min mobaynida yuza rangi butun qismida toʻq rangdan ochga bir tekisda oʻzgarishi lozim.
Alohida qismlar namlikni tezroq singdirsa, asos yuzasining singdirish qobiliyatini bir tekisga keltirish maqsadida, bunday qismlarga mazkur SHNQning 4-jadvali boʻyicha GS 2 gruntlovchi tarkib bilan qoʻshimcha ishlov berish kerak.
195. Nam singdirmaydigan, zich va beton asoslarga gips yoki ohak-gips suvoq ishlatilganda, mazkur SHNQning 4-jadvali boʻyicha GS 4 gruntlovchi tarkib bilan ishlov berish zarur. Sement va ohak-sement suvoq ishlatilganda, mineral gruntlash yoki purkashdan foydalanish lozim.
Purkashdan foydalanilganda, suvoq ishlarini u yuritilgandan 24 h oʻtib boshlash kerak. Bunda, mazkur SHNQning 4-jadvali boʻyicha GS 4 gruntlovchi tarkibdan foydalanilganda, keyingi ishlarni pastki qatlam qurigandan keyingina amalga oshirishga yoʻl qoʻyilishi lozim.
196. Koʻp qatlamli suvoq qoplamasini oʻrnatishda har bir qatlam avvalgisi qotganidan keyin qoplanishi zarur.
Ishlarning turi, suvoq qorishmasi, devorning notekisligi va qatlam qalinligini hisobga olgan holda suvoq tanlanishi va devorga mahkamlanishi kerak.
Suvoq toʻri va uni mahkamlash usulini tanlash mazkur SHNQning 55-jadvali talablariga muvofiq amalga oshirilishi zarur.
Suvoq toʻrlarining barcha turlari bir-birining ustiga kamida 100 mm ga chiqarilib (biriktirib oʻrnatiladigan suvoq toʻrlari bundan mustasno) oʻrnatilishi lozim.
197. Gips asosidagi qorishmalar bilan ichki suvoq ishlarini bajarishda suvoq toʻridan foydalanmasdan ishlarni amalga oshirishga yoʻl qoʻyiladi.
Gips asosidagi suvoq qorishmalari bir qatlam qilib suvalishi kerak.
Shiftlarni 20 mm dan ortiq qatlam bilan suvashda ruxlangan armaturalangan suvoq uchun moʻljallangan toʻrni oʻrnatish lozim.
198. Suvoq qorishmalarini konstruksiya elementlari boʻlgan poʻlat detallarga bevosita qoplashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Poʻlat detallar (tayanchlar yoki tutib turuvchi balkalar) suvoq surtilishi kerak boʻlgan konstruksiyaga birlashtirilgan boʻlsa, ularni korroziyaga qarshi qoplama yoki mazkur SHNQning 4-jadvali boʻyicha GS 6 gruntlash tarkibi yordamida korroziyadan himoyalash kerak.
Poʻlat detallarni suvoq ostiga asos sifatida metall suvoq uchun moʻljallangan toʻr bilan yopilishi lozim.
9-jadvalSuvoq toʻrlarining turlariQoʻllash sohasiOʻrnatish (montaj) tartibi GOST 3826 boʻyicha toʻqima metall toʻrFasad pardozlash ishlarini bajarishda 300 mm gacha yupqa qatlamli suvoqlar Devorga toʻrni mahkamlashdan oldin uni yogʻsizlantirish, metall toʻrni oʻrnatish (montaj) panelning yuqori chetini butun uzunligi boʻyicha mahkamlovchi elementlar yordamida mahkamlab, shiftdan boshlanadi, devorning butun yuzasi boʻylab shaxmat tartibda mahkamlagich oʻrnatiladi.Birikuvlarda matolar chekkalari 80 — 100 mm ga ustma-ust chiqish bilan bir-birini yopishi kerak. Toʻr va devor orasida suvoq qorishmasi qatlamining qalinligiga koʻra 5 — 10 mm li yoriq boʻlishini taʼminlash zarur. GOST 5336 boʻyicha poʻlat toʻqilgan toʻr(rabitsa)Qatlam qalinligi 50 mm dan oshmaganda, maydoni 100 m2 dan koʻp boʻlgan devorlarda fasad suvoq ishlarini bajarish uchun GOST 23279 boʻyicha armaturali payvandlangan toʻrQatlam qalinligi 50 mm dan oshmaganda, kirishishga moyil yuzalardagi (yangi qurilishlar, harakatchan gruntda turgan binolar) fasad suvoq ishlarida Normativ hujjatlar, texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlar yoki ishlab chiqaruvchining texnik shartlarga muvofiq yaxlit metall choʻziluvchan toʻrYupqa qatlamli suvoqlar qatlam qalinligi 50 mm dan oshmaganda, har qanday maydonli devorlarda fasad suvoq ishlarini bajarishda
199. Suvoq toʻrlari, shisha va armaturalovchi lentalarni qoʻllash va oʻrnatish (montaj) tartibi loyiha hujjatlariga muvofiq amalga oshirilishi kerak.
200. Yuza tekisligini taʼminlash uchun tayyorlangan asosga quyidagi ketma-ketlikda suvoq mayoqlari (yuqori sifatli va yaxshilangan suvoq uchun) oʻrnatilishi lozim:
suvoq mayoqlarini vertikal holatga olib chiqish (profil holatining nazorati qurilish sathi darajasi yordamida amalga oshiriladi);
darajaga olib chiqilgandan soʻng profil mahkamlash;
darajaga olib chiqilgandan soʻng profil mahkamlash usuli bilan qarama-qarshi tomondan suvoq mayoq oʻrnatish;
qolgan yoʻnaltirgichlar ikkita suvoq mayoqlar bilan hosil qilingan yuzada foydalanish usuliga koʻra, tomonlardan 10 sm dan kam boʻlmagan qadam bilan.
Ishlar sement va ohak-sement bogʻlovchidagi suvoq qorishmalar bilan bajarilganda, gips materiallar bilan mayoqni mahkamlashga (fiksatsiya) yoʻl qoʻyilmaydi.
201. Qoʻshimcha ishlar loyihada inobatga olinmagan boʻlsa, suvoq ishlari tugatilganidan keyin mayoqlarni olib tashlash va yuza yaxlitligini xuddi oʻsha suvoq qorishmasi bilan tiklanishi lozim.
202. Suvoq ishlarini amalga oshirishda GOST 31377-2008 boʻyicha quruq qurilish suvoq aralashmalaridan foydalanish zarur.
203. Suvoq ishlarini bajarish sifati ushbu SHNQning 10-jadvalida keltirilgan talablarga muvofiq baholanishi kerak.
Yuza sifatining toifasi loyiha bilan belgilanishi hamda mazkur SHNQning 11-jadvaliga muvofiq baholanishi lozim.
KZ va K4 yuza sifati toifalari faqat yuqori sifatli suvoq uchun oʻrnatilishi kerak.
204. Ganchkorlik mahsulotlarini oʻrnatish suvoq qorishmasining qotishi va qurishidan keyin bajarilishi lozim.
Binolar fasadlaridagi oʻrnatma detallarga arxitektura-bezak elementlarini oʻrnatishdan oldin korroziyaga qarshi tarkiblar bilan ularga ishlov berish zarur.
205. Bezak pardozlash ishlari suvda eriydigan polimerlar asosidagi dekorativ quruq qurilish, suvoq aralashmalari va ishlatishga tayyor dekorativ tarkiblar yordamida ular uchun belgilangan texnik tavsiflarga muvofiq bajarilishi kerak.
10-jadvalNazorat qilinadigan parametrChegaraviy ogʻishNazorat (usul, hajm, roʻyxatga olish turi)123Oddiy suvoqVertikaldan ogʻishi1 m balandlikka 3 mm gacha, biroq xonaning butun balandligiga 10 mm gachaOʻlchash, ikki metrli reyka yordamida nazorat, har 70 m2 maydonni kamida besh marta oʻlchash, natijani ishlar jurnaliga kiritishGorizontal boʻyicha ogʻish1 m balandlikka 3 mm dan ortiq emasSilliq konturli yuza notekisliklari4 m2 maydonda 1 m balandlikka 3 mm gacha, biroq butun elementga 10 mm gachaOʻlchash, lekalo yordamida elementni kamida uch marta oʻlchash, natijani ishlar jurnaliga kiritishDeraza va eshik qiyalama tirgaklari, pilyastralar, ustunlarning vertikal va gorizontaldan ogʻishi1 m balandlikka 4 mm gacha, butun elementga 10 mm gachaOʻlchash, ikki metrli reyka yordamida nazorat, har 70 m2 maydonni kamida besh marta oʻlchash, natijani ishlar jurnaliga kiritishEgri chiziqli yuzalar radiusining loyihaviy qiymatdan ogʻishiButun elementga 10 mm gachaqiyalama tirgak kengligining loyihaviydan ogʻishi Otkloneniye shirini otkosa ot proyektnoy5 mm gacha123Yaxshilangan suvashVertikaldan ogʻishi1 m balandlikka 2 mm gacha, xonaning butun balandligiga 10 mm gachaOʻlchash, ikki metrli reyka yordamida nazorat qilish, har 50 m2 maydonni kamida beshta oʻlchash, natijani ishlar jurnaliga kiritishGorizontal boʻyicha ogʻish1 m ga 3 mm gachaOʻlchash, ikki metrli reyka yordamida nazorat qilish, har 50 m2 maydonni kamida besh marta oʻlchash, natijani ishlar jurnaliga kiritishSilliq konturli yuza notekisliklari2 dona, chuqurligi (balandligi) 3 mm gachaOʻlchash, lekalo bilan, elementni kamida uch marta oʻlchash, natijani ishlar jurnaliga kiritishDeraza va eshik otkoslari, pilyastralar, ustunlar va hokazolarning vertikal va gorizontaldan ogʻishi4 m2 maydonda 1 m balandlikka 4 mm gacha, butun elementga 10 mm gachaOʻlchash, ikki metrli reyka yordamida nazorat, har 50 m2 maydonni kamida besh marta oʻlchash, natijani ishlar jurnaliga kiritishEgri chiziqli yuzalar radiusining loyihaviy qiymatdan ogʻishiButun element uchun 7 mm gacha Otkos kengligining loyihaviydan ogʻishi3 mm gacha Yuqori sifatli suvoq Vertikaldan ogʻishi1 m balandlikka 0,5 mm gacha, xonaning butun balandligiga 5 mm gachaOʻlchash, ikki metrli reyka yordamida bilan nazorat, har 50 m2 maydonni kamida besh marta oʻlchash, natijani ishlar jurnaliga kiritish Gorizontal boʻyicha ogʻish1 m ga 1 mm gacha Silliq konturli yuza notekisliklari2 dona, chuqurligi (balandligi) 1mm gachaOʻlchash, lekalo yordamida elementga kamida uch marta oʻlchash, natijani ishlar jurnaliga kiritish Deraza va eshik otkoslari, pilyastralar, ustunlar va boshqalarning vertikaldan va gorizontaldan ogʻishi4 m2 maydonda 1 m balandlikka 2 mm gacha, butun elementga 5 mm gachaOʻlchash, ikki metrli reyka yordamida nazorat qilish, har 50 m2 maydonni kamida beshta oʻlchash, natijani ishlar jurnaliga kiritish Egri chiziqli yuzalar radiusining loyihaviy qiymatdan ogʻishiButun elementga 4 mm gacha Otkos kengligining loyihaviydan ogʻishi2 mm gacha
3-§. Shpaklyovka ishlarini bajarish
206. Asosda kamchiliklar topilsa, ularni bartaraf etish choralarini koʻrish, shuningdek asosga shpaklyovka qoplamasini yotqizish vaqtidan to toʻliq quriguncha quyosh nurlarining toʻgʻridan-toʻgʻri tushishidan himoyalash kerak.
207. Shpaklyovkani 5°C dan 30°C gacha haroratga ega boʻlgan qurilish asoslariga surtishga yoʻl qoʻyiladi.
208. Mineral shpaklyovka qorishmalari ishlab chiqaruvchining yoʻriqnomasiga asosan va GOST 31357-2007 boʻyicha zavodda ishlab chiqarilgan quruq qurilish aralashmalaridan tayyorlanishi lozim.
209. Ishlatish uchun tayyor shpaklyovka tarkiblari ishlab chiqaruvchining texnik talablariga asosan qoʻllanilishi kerak.
210. Shpaklyovka tarkib (qorishmasi)ni surtishdan oldin asos toza, quruq va mustahkamligiga ishonch hosil qilinishi zarur.
Shpaklyovka tarkib (qorishma)lari shpatel bilan surtilishi, bunda avval chuqurliklar, yoriqlar va notekisliklar toʻldirilishi hamda asosiy qatlamga surtilishi va poʻlat shpatel bilan tekislanishi zarur.
Asosga surtilgan shpaklyovka qorishmalari qotgandan keyin asosda silliqlash ishlari bajarilishi lozim.
211. GOST 31377-2008 boʻyicha gips suvoqlarini qoʻllashda shpaklyovka ishlarini yangi gips suvoq yuzasiga qirgʻich va hoʻllangan gubka bilan ishlov berishdan hosil boʻladigan gips qorishmasidan bajarishga yoʻl qoʻyiladi.
212. Suvoq va (yoki) shpaklyovka pardozlash ishlarini bajargandan keyin, olingan yuzaning sifati loyihada belgilangan va quyidagi 11-jadvalda keltirilgan talablarga muvofiq boʻlishi lozim.
11-jadvalYuza sifati toifasiVazifasiTalablar (nazorat usullari)123K1Dekorativ xossalariga talab qoʻyilmaydigan yuzalar (yuzalar ustida turli tipdagi plitkalar va listli materiallar bilan pardozlash ishlarini bajarish uchun moʻljallangan)Chuqurligi 3 mm dan oshmaydigan qirilishlar, boʻshliqlar, chandiqlar, asbob izlarining borligiga yoʻl qoʻyiladi (yaxlit vizual nazorat). Yon chiroqlardan soyalar tushishiga yoʻl qoʻyiladi (nazorat oʻtkazilmaydi)K2Dekorativ xossalariga odatiy talablar qoʻyiladigan yuzalar (yuzalarni 900 sm2 dan kam boʻlmagan elementlar bilan pardozlash, 1 mm dan ortiq donador oʻlchamli dekorativ suvoqlar bilan suvash, tarkiblangan boʻyoq va qoplamalarni yotqizish, ogʻir gul qogʻozlarni yopishtirish uchun moʻljallangan)Chuqurligi 1 mm dan oshmaydigan qirilishlar, boʻshliqlar, chandiqlar boʻlishiga yoʻl qoʻyiladi (yaxlit vizual koʻrik). Yon chiroqlardan soyalar tushishiga yoʻl qoʻyiladi (nazorat yuza sifatini K3 toifasigacha yetkazish zarurati boʻlganda oʻtkaziladi)123KZDekorativ xossalariga yuqori talablar qoʻyiladigan yuzalar (yuzalar mayda donador va shaffof elementlar bilan pardozlash ishlarini bajarish, 1mm dan kam dona oʻlchamli dekorativ suvoqlar bilan suvash, tarkiblanmagan jilosiz boʻyoqlar va qoplamalarni yuritish, qogʻoz va flizelin asosdagi gul qogʻozlarni yopishtirish uchun moʻljallangan)Chuqurligi 0,3 mm dan oshmaydigan, yuzani shlifovka qilish (silliqlash)da qoʻllaniladigan abraziv izlarining boʻlishiga yoʻl qoʻyiladi (yaxlit vizual nazorat).Yon chiroqlardan soyalar tushishiga yoʻl qoʻyiladi, lekin ular K2 toifali yuza sifatiga nisbatan ancha kam boʻlishi lozim (nazorat zarurat boʻlganda oʻtkaziladi)K4Dekorativ xossalariga maksimal talablar qoʻyiladigan yuzalar (yuzalar jiloli (glyanseviy) pardozlashni bajarish, masalan metall yoki vinil gul qogʻozlar, jiloli boʻyoqlar, glazur yoki qoplamalarni qoplash, polimer, yupqa qatlamli, venetsiya suvogʻi yoki boshqa turdagi yuqori sifatli jilo berish, yuzani yupqa qatlamli yarim jilosiz yoki jiloli qoplamalar bilan havosiz changlatish apparatlarini qoʻllab boʻyash, oʻta ingichka metallashtirilgan gul qogʻozlarni (jiloli foto gulqogʻozlarini) yopishtirish uchun moʻljallangan).Yon tomon yoritishni oʻrnatishda tavsiya etiladiQirilishlar, boʻshliqlar, chandiqlar, asbob izlarining boʻlishiga yoʻl qoʻyilmaydi (yaxlit vizual nazorat). Yon chiroqlardan soyalar tushishiga yoʻl qoʻyilmaydi (yon tomon qoʻl chirogʻi yordamida yaxlit vizual baholash)
4-§. Pardozlash ishlarini amalga oshirish
213. Yuzalarni pardozlashni loyiha topshirigʻi va ishchi hujjatlar talablariga muvofiq bajarish lozim.
214. Xonalarning interyer devorlari, ustunlari, pilyastralarini pardozlash ishlarini pol qoplamasini oʻrnatishdan oldin bajarish kerak.
215. Pardozlash plitalarini yelimli qatlam boʻyicha mahkamlash uchun ishlatiladigan materiallar quyidagilarga muvofiq kelishi lozim:
sement bogʻlovchidagi plita yelimlarga;
ishlab chiqaruvchining texnik shartlariga (surtma (mastika)lar va dispers yelimlar uchun).
Fasadlarni pardozlash uchun sement asosidagi qorishmalarni qoʻllashda S1 sinfdan pastroq plitkali yelim aralashmalardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Birinchi qavatdan yuqorida yelimli qatlam boʻyicha qoplamani oʻrnatishda S2 sinfdan past plitkali yelim aralashmalardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Suvda eriydigan polimerlar dispersiyalarini qoʻshib sement qorishmalaridan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
216. Yuza toifasiga talablar pardozlashning donador elementlari oʻlchamidan kelib chiqib oʻrnatilishi kerak.
Yelimli qatlam boʻyicha qoplamani oʻrnatish ushbu SHNQning 11-jadvali boʻyicha K2 va K3 sinfdagi yuza sifatiga ega asoslarda hisobga olinishi lozim.
217. Tabiiy toshdan mahsulotlar bilan yelimli qatlam boʻyicha qoplamani oʻrnatishda mahsulotlar yuzasidan changni yoʻqotish uchun ularni suv bilan yuvish va quritish kerak.
Sunʼiy materiallarni qoʻshimcha namlantirishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Yelimli qorishma ishlatilayotgan tosh turi bilan mos boʻlishi lozim.
218. Yelimli qorishma devorga bir tekisda silliq qirgʻich yoki shpatel bilan qoplanishi, soʻng tishli shpatel bilan tekislanishi, bunda tishli shpatel oʻlchami devor va plitka (tosh) orasida boʻshliqlar boʻlmasligini taʼminlaydigan qilib pardozlash materialining oʻlchamidan kelib chiqib tanlanishi lozim.
219. Pardozlash ishlarida yuzasi 900 sm2 dan ortiq boʻlgan tabiiy tosh yoki sunʼiy materialdan foydalanilganda, uni oʻrnatishdan oldin ushbu materialning orqa tomoniga ham yelimli eritma surtilishi kerak.
220. Birinchi qavatdan yuqorida yelimli qatlamdagi yoki yirik oʻlchamli elementlar, 12 mm dan ortiq boʻlgan qalinlikdagi tabiiy tosh va sunʼiy plitalardan elementlarni ishlatib qoplamani oʻrnatish ishlarida loyiha va ishchi hujjat talablariga muvofiq qoʻshimcha mahkamlash elementlari oʻrnatilishi lozim.
221. Turli rang, faktura, tuzilish va oʻlchamdagi pardozlash mahsulotlari bilan qism va interyer hamda fasadning barcha yuzasini pardozlashni loyiha va ishchi hujjatlarga muvofiq pardozlash maydonining butun koʻrinishi (dizayni)ni tanlab amalga oshirilishi kerak.
222. Pardozlash ishlarini tabiiy toshdan tayyorlangan plitalar bilan, boʻshliqlarga qorishma quyib bajarishga yoʻl qoʻyiladi.
Plitalar bunday holda armatura toʻrlarga va devor barpo qilinayotganda unga berkitilgan zanglamaydigan poʻlatdan ilgaklarga (monolit temir-beton devorlar uchun ular barpo qilingandan keyin ilgaklar oʻrnatishga yoʻl qoʻyiladi) mustahkamlangan ishchi sterjenlarga mahkamlanishi kerak.
Ilgaklar diametri 6 mm dan, ishchi sterjenlarning diametri esa 10 mm dan kam boʻlmagan poʻlatdan bajarilishi lozim.
223. Qorishmani boʻshliqlarga quyishni pardozlash maydonining doimiy mahkamlagichi oʻrnatilgandan keyin bajarish kerak.
Qorishmani gorizontal qatlamlar bilan, qorishmaning oxirgi qatlami quyilgandan keyin pardozlash maydonining tepasigacha 50 mm masofa qoldirilishi lozim.
8 h dan oshgan texnologik tanaffuslarda boʻshliqlarga quyilgan qorishmani nam yoʻqotishdan himoyalash lozim.
Texnologik tanaffusdan keyin ishlarni davom ettirishdan oldin boʻshliqning toʻldirilmagan qismini siqilgan havo bilan changdan tozalanishi kerak.
224. Pardozlashdan keyin plitalar va mahsulotlardan bajarilgan yuzalar qorishma va surtma (mastika)ning choʻkindilaridan tozalanishi, bunda singdirmaydigan materialdan bajarilgan yuzalar issiq suv bilan yuvilishi, singdiruvchan materiallardan bajarilgan yuzalarga maxsus tarkiblar va bugʻ bilan ishlov berilishi kerak.
225. Pardozlash qoplamasining choklari tekis, bir xil kenglikda boʻlishi kerak.
Pardozlash qoplamasini oʻrnatish uchun materiallar qotishidan yoki polimerlashuvidan bir sutka keyin (texnologik tanaffusni qisqartirishga yoʻl qoʻyiladi) choklar maxsus chok materiallari bilan toʻldirilishi lozim.
Pardozlash choklarini toʻldirish boʻyicha ishlarni boshlashdan oldin tekislovchi tarkibning pardozlash qoplamasi toshi bilan mos boʻlishi tekshirilishi kerak.
226. Chok materiallari qotganidan yoki polimerlashuvidan keyin singdiruvchi jinsli tabiiy toshdan (ohaktosh, marmar) bajarilgan pardozlash qoplamasiga gidrofoblanuvchi tarkib bilan ishlov berilishi lozim.
227. Gidrofoblanuvchi tarkib surtilayotgan qatlamlarining turi va soni loyiha topshirigʻi bilan belgilanishi kerak.
228. Qorishma va soʻrtma (mastika)dan yelimli qatlamning qalinligi texnik hujjatda material ishlab chiqaruvchisi oʻrnatgan texnik koʻrsatkichdan oshmasligi kerak.
229. Pardozlash ishlarini bajarishda quyidagi 12-jadvalda keltirilgan talablar inobatga olinishi kerak.
12-jadvalPardozlangan yuzaParametrlar va talab qilinadigan koʻrsatkichlarVertikaldan ogʻishlar, mm1 mm uzunlikka, kamidaChoklar joylashuvining vertikaldan va gorizontaldan ogʻishi, mm 1 m uzunlikka, kamidaArxitektura detallari va choklari birikuvlarida profilning mos kelmasligi, mm 1m ga,kamidaPardozlash sirtining notekisiliklari(ikki metrli reyka bilan nazorat qilishda), mm, kamidaChok kengligi ogʻishlari, mm, kamidaOynaday, yaltiratilgan 2(qavatga 4ta)1,50,52±0,5Tekislangan,nuqtali,gʻadir-budur,egatsimon 3(qavatga 8 ta)314-“Qoya” turidagi faktura-32-±2Granitdan va sunʼiy toshdan ----±0,5Marmardan----±0,5Keramika, shisha keramika va boshqa mahsulotlardantashqi pardozlash2(qavatga 5 ta)243±0,5ichki pardozlash1,5(qavatga 4 ta)1,532±0,5Nazorat (usul, hajm, roʻyxatga olish turi)Oʻlchash, 50 — 70 m2 yuzalarda yoki yaxlit koʻz bilan (vizual) koʻrik orqali aniqlangan joylardagi kichikroq maydonli qismlarda kamida beshta oʻlchashlar, ishlar jurnaliOʻlchash, 70 — 100 m2 yuzalarda yoki yaxlit koʻz bilan (vizual) koʻrik orqali aniqlangan joylardagi kichikroq maydonli qismlarda kamida beshta oʻlchashlar, ishlar jurnali
230. I — III darajali yongʻinga chidamliligi, CO, C1 yongʻin xavfi sinflariga tegishli binolar tashqi devorlarining tashqi yuzasini Yo1 — Yo4 yonuvchanlik guruhiga mansub boʻlgan materiallardan qoplanishiga yoʻl qoʻyilmaydi.
5-§. Boʻyoq ishlarini amalga oshirish
231. Boʻyoq ishlari ushbu SHNQning 10-jadvali talablariga muvofiq amalga oshirilishi kerak.
Yuza toifasiga talablar mazkur SHNQning 11-jadvaliga muvofiq bajarilishi lozim.
232. Boʻyoq ishlarini amalga oshirishdan oldin yuzaning toʻgʻridan-toʻgʻri quyosh nurlari taʼsiridan (tarkibning qurib qolishigacha) himoyalashni taʼminlash kerak.
233. Grunt va boʻyoq tarkiblarini yuzalarga surtish ishlari ishlab chiqaruvchining texnik talablariga muvofiq amalga oshirilishi lozim.
Gruntovka ishlari boʻyoq tarkib bilan yuzani boʻyashdan oldin amalga oshirilishi, gruntovka ishlari bajarilgan yuza mustahkam, bir jinsli, changlanish va toʻkilish belgilarisiz boʻlishi lozim.
Boʻyoq qatlamini qoplash ishlari mazkur yuza qurigandan keyin amalga oshirilishi kerak.
234. Boʻyoqli tarkiblar yaxlit qatlam bilan ishlarni amalga oshirish boʻyicha loyiha talablarini hisobga olgan holda surtilishi lozim.
Keyingi qatlamni qoplash ishlari oldingi qatlam qurigandan keyin bajarilishi kerak.
Boʻyoqli tarkibni flutinglash yoki maxsus gullar qoplash ishlari yangi surtilgan tarkib boʻyicha amalga oshirilishi lozim. Bunday ishlarni bajarishda hoʻl asboblardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
235. Boʻyoq ishlarini qabul qilish yaxlit koʻz bilan (vizual) koʻrik orqali mazkur SHNQning 13-jadvalda keltirilgan boʻyalgan yuzalarga qoʻyilgan talablarni hisobga olib amalga oshirilishi lozim.
236. Turli ranglarga boʻyalgan yuzalarning qoʻshilgan joylarida boʻyash chizigʻining qiyshayishiga (ogʻishga) yoʻl qoʻyilmaydi.
237. Bajarilgan ishlar sifatini aniqlash uchun asosgacha boʻyoqni qisman olib tashlashga yoʻl qoʻyiladi.
13-jadvalTexnik talablarYoʻl qoʻyiladigan farqlanishlar Suv emulsiyali boʻyoqlar bilan boʻyalgan yuzalar Rang boʻyicha farqlanishlar Ishlab chiqaruvchi katalogi (palitrasi) boʻyicha bitta ton chegarasida Yoʻl-yoʻllar, dogʻlar, oqib qolgan izlar, tomchilar Turar joy va jamoat xonalari uchun yoʻl qoʻyilmaydi.Yordamchi va texnik xonalar uchun yuzadan 2 m masofada uzluksiz koʻz bilan (vizual) koʻrikda bilinmaydigan boʻlishi kerak Yuzani oqartirishYoʻl qoʻyilmaydiUmumiy fonda ajralib turadigan tuzatishlar Jamoat va turar joy obyektlari binolari xonalari uchun yoʻl qoʻyilmaydi.Yordamchi va texnik xonalar uchun yuzadan 2 m masofada uzluksiz koʻz bilan (vizual) koʻrikda bilinmaydigan boʻlishi kerak Suvsiz tarkiblar bilan boʻyalgan yuzalar Yoʻl-yoʻllar, dogʻlar, oqib qolgan izlar, tomchilar, choʻtkadan yoki valikdan izlar, notekisliklarYoʻl qoʻyilmaydiRang boʻyicha farqlanishlar Ishlab chiqaruvchi katalogi (palitrasi) boʻyicha bitta rang chegarasida Lok bilan boʻyalgan yuzalar YoriqlarYoʻl qoʻyilmaydiKoʻrinib turgan qalinlashishlar Yoʻl qoʻyilmaydiTamponda lok izlari (qurigandan keyin)Yoʻl qoʻyilmaydi
6-§. Gulqogʻoz yopishtirish ishlarini amalga oshirish
238. Gulqogʻoz yopishtirish uchun tayyorlangan yuza sifati tanlangan gulqogʻoz turiga koʻra mazkur SHNQning 11-jadvalida keltirilgan talablarga muvofiq boʻlishi kerak.
239. Gulqogʻoz ishlarini boshlashdan oldin kuchli singdiruvchi yuzalarga qoʻshimcha ravishda yelimning yoki GS 2 gruntli tarkibning kuchsiz qorishmasi bilan ishlov berish kerak.
Ushbu qorishmani changlanuvchi asoslarni mustahkamlash uchun ham ishlatishga yoʻl qoʻyiladi.
240. Gulqogʻozni yopishtirishdan oldin birinchi tasmaning chegarasi boʻyicha vertikal belgi qoʻyish kerak.
241. Yelim ishlab chiqaruvchining texnik tavsiyalariga muvofiq tayyorlanishi, yopishtirish ishlarini amalga oshirish uchun ishlatiladigan gulqogʻoz yelimi tanlangan gul qogʻozlarga mos kelishi lozim.
242. Yelim surtish turi gulqogʻoz oʻramidagi markirovkasidan kelib chiqib tanlanishi kerak:
yelim devorga surtiladi;
yelim gulqogʻozga surtiladi.
243. Yelim devorga surtilganda, gulqogʻoz oʻramining kengligidan kattaroq kenglikni qamrab olishi hamda yelim bir tekisda 1 mm dan kam boʻlmagan qalinlikdagi qatlam bilan surtilishi zarur.
244. Gulqogʻozlarga yelim surtishda ularni teskari tomonini yuqoriga qilib ishchi yuzalarga yotqizish va 1 mm dan kam boʻlmagan qalinlikdagi qatlam bilan yelim surtish lozim.
Yelim surtilgandan keyin gulqogʻoz tasmasining chap va oʻng qirralarini oʻrtaga qarab egish kerak (yopishtiruvchi tomonlarini ichkariga qilib) gulqogʻoz tasmasini quruq tomonlari bilan buklab, yelim singishi uchun qoldirish lozim.
Singish vaqti gulqogʻozning markirovka (uning xususiyatlari va tavsiflari) qismida belgilangan boʻlishi kerak.
245. Yelim surtilganidan keyin birinchi tasma vertikal ravishda yopishtirilishi va belgi boʻyicha tekislanishi lozim.
Burishgan joylarni tekislash va gulqogʻoz ostidagi havo pufakchalarini chiqarish markazdan tepaga va keyin pastga maxsus plastmassa (rezina) shpatellar yordamida amalga oshirilishi, bunda har qanday ortiqcha yelim olib tashlanishi kerak.
246. Ikkinchi gulqogʻoz listi birinchisi boʻylab uchma-uch yopishtirilishi, bunda gul qogʻozning burishgan joylarini tekislash va gulqogʻoz ostidagi havo pufakchalarini chiqarib tashlash kerak.
Mazkur jarayon ishchi yuzasi yopishtirilguncha takrorlanishi lozim.
247. Ichki burchaklarda bitta gulqogʻoz tasmasi burchakni 10 — 20 mm ga yopadigan qilib yopishtirilishi kerak.
Shoqul yordamida keyingi tasmani aniq burchakka birinchisiga ustma-ust chiqarilib yopishtirilishi hamda barcha ortiqcha yelim olib tashlanishi lozim.
248. Tashqi burchaklarda bitta gulqogʻoz tasmasi burchakni 10 — 20 mm ga yopadigan qilib yopishtirilib, keyingi gulqogʻoz listiga qoʻyilishi, bunda avvalgisi bilan ustma-ust tenglashtirib yopishtirilishi va shundan keyin barcha ortiqcha yelim olib tashlanishi lozim.
249. Gulqogʻozlarni isitish radiatorlari orqasiga yopishtirish uchun gulqogʻoz tasmalarini ularning kengligi isitish radiatorlarining mahkamlash skobalari orasidagi masofaga toʻgʻri kelish darajasida kesish kerak.
Yopishtirishdan oldin gulqogʻozlarning naqsh-bezagi boʻyicha bir-biriga toʻgʻri kelishini tekshirib olish lozim.
Kirish qiyin boʻlgan joylarda gulqogʻozlarni tekislash uchun ingichka valikdan yoki maxsus plastmassa (rezina) shpateldan foydalanishi kerak.
250. Oʻchirib-yoqish moslamasi va rozetkalar atrofida gulqogʻoz yopishtirishdan oldin ularni elektr taʼminotidan ajratish (oʻchirish) lozim.
Yopilish joyida chetlarning oxirgi qirqilishi yelim qurigandan keyin amalga oshirilishi lozim.
251. Xonada gulqogʻoz yopishtirish ishlarini amalga oshirishda gulqogʻozlar toʻliq quriguncha doimiy namlik rejimini oʻrnatib, xonani shamollatish va toʻgʻridan-toʻgʻri quyosh nurlari taʼsiridan himoya qilish kerak.
252. Yelimlangan gulqogʻozlarni quritishda havo harorati 23°C dan oshmasligi lozim.
253. Ishlarni qabul qilish koʻz bilan (vizual) koʻrik orqali oʻtkazilishi kerak.
Gulqogʻozlar yopishtirilgan yuzalarda havo pufakchalari, chuqurchalar, dogʻlar va boshqa iflosliklarni boʻlishiga, shuningdek batamom yopishtirish va qatlam koʻchishiga yoʻl qoʻyilmaydi.
7-§. Binolar interyerlarida yuzasi pardozlangan osma shiftlar, panellar va plitalarni oʻrnatish
254. Osma shiftlarni oʻrnatish ishlari karkasning barcha elementlari montaj qilinib, mahkamlanganidan keyin, uning yuzasini gorizontalligi va belgilarga muvofiqligi tekshirilganidan keyin amalga oshirilishi kerak.
255. Plitalar, devor panellari va osma shift elementlarini oʻrnatish yuza belgilanganidan keyin amalga oshirilishi va pardozlanayotgan yuza burchagidan boshlanishi lozim.
Loyiha bilan inobatga olinmagan listlar (osma shift panellari)ning gorizontal birikuvlariga yoʻl qoʻyilmaydi.
256. Panellar va plitalar bilan qoplangan yuza tekis, birikuvlardagi osilishlarsiz, qattiq, listlar (osma shift panellari) tebranishsiz va yuzadan qatlamlar koʻchishisiz (yelimlashda) boʻlishi lozim.
257. Binolar interyerlarida yuzasi pardozlangan osma shiftlar, panellar va plitalar oʻrnatishda quyidagi 14-jadvalda keltirilgan talablar hisobga olinishi kerak.
14-jadvalTexnik talablarChegaraviy ogʻishlar, mm, undan ortiq emasNazorat (usul, hajmi, roʻyxatga olish turi)Plitalar va panellar, shuningdek reykalar (osma shiftlarining) orasidagi tayyor qoplama qirralarining maksimal qiymatlari 2Oʻlchash, 50 — 70 m2 yuzaga kamida beshta oʻlchash yoki uzluksiz koʻz bilan (vizual) koʻrik orqali aniqlangan kichikroq maydonli alohida qismlarda, ishlar jurnali Butun pardozlash maydoni sirtining 1 m uzunlikka diagonal, vertikal va gorizontal boʻyicha ogʻishi 1,5(7 — butun yuzaga)1 m uzunlikka devor qoplamasi elementlari birikuvi yoʻnalishining vertikalga nisbatan ogʻishi 1
258. Orayopmalar va qoplamalarning olovbardoshlilik chegaralarini oshirish uchun qoʻllaniladigan osma shiftlar yongʻin xavfi boʻyicha ushbu orayopmalar va qoplamalarga qoʻyiladigan talablarga muvofiq boʻlishi lozim.
Xonalar va evakuatsiya yoʻllaridagi osma shiftlarning karkaslari yonmaydigan materiallardan bajarilishi kerak.
7-bob. Pollarni oʻrnatish
1-§. Umumiy talablar
259. Pollarni tayyorlashdan oldin SHNQ 3.01.01-22 ga muvofiq tayyorgarlik ishlari amalga oshirilishi lozim.
260. Pollarni oʻrnatish boʻyicha ishlar loyiha va tashkiliy-texnologik hujjatlarga, shuningdek ushbu SHNQ muvofiq bajarilishi kerak.
261. Bostirma plitalari va toʻshamalar boʻyicha pollarni oʻrnatishda materiallar, asbob va uskunalardan tushadigan qoʻshimcha yuklarni hisobga olish lozim.
Ularni joylashtirish tashkiliy-texnologik hujjatlarda inobatga olingan joylarda amalga oshirilishi kerak.
262. Polni qurish boʻyicha ishlarni boshlashdan oldin quyidagilar boʻyicha tadbirlar bajarilishi lozim:
gruntlarni barqarorlashtirish va zichlash;
shishlarning oldini olish va sunʼiy ravishda mustahkamlash;
yertoʻla inshootlari;
kommunikatsiyalar (kanallar, quvurlar);
uskuna ostiga poydevorlar;
priyamkalar;
oqova lotoklar;
traplar.
Orayopmalardagi montaj teshik va birikuvlari, shuningdek orayopmalarning devorlarga (pardevorlarga) tutashish joylardagi tirqishlari sement-qum qorishmasi yoki siqilishga mustahkamligi 15 MPa dan kam boʻlmagan beton bilan berkitilishi kerak.
263. Pol ostiga gruntli asos ishlarni SHNQ 2.03.13-24 va QR 02.01 talablariga muvofiq bajarilishi lozim.
Shagʻal, graviy, qum, qum-graviyli va qum-shagʻalli aralashmalar, bogʻlovchilar, shuningdek armaturalangan geosintetik materiallar bilan ishlov berilgan gruntlardan asoslarni va qattiq boʻlmagan toʻshovchi qatlamlarni oʻrnatish QR 06.02 ga muvofiq amalga oshirilishi lozim.
Oʻsimlik grunti, loyqa, torf, shuningdek qurilish yoki maishiy chiqindilardan toʻkilgan gruntlardan asos uchun foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
264. Polning yotqizilayotgan element va materiallarining, xonadagi va pol darajasidagi havoning quyidagi haroratlarida pollarni oʻrnatishga yoʻl qoʻyiladi:
10°C dan past boʻlmaganda (polimer materiallardan qoplamalarni bajarish, bunda haroratni ish tugaganidan keyin bir sutkadan kam boʻlmagan vaqt mobaynida saqlab turilishi kerak);
10°C dan past boʻlmaganda (tarkibiga suyuq shisha kirgan ksilolit va aralashmalardan pol elementlarini bajarish, bunda harorat yotqizilgan material loyihaviy mustahkamligining kamida 70 foiziga ega boʻlgunga qadar ushlab turilishi lozim);
5°C dan past boʻlmaganda (tarkibiga sement kirgan bitumli soʻrtma (mastikalar) va ular aralashmalarini qoʻllab, pol elementlarini bajarish, bunda harorat material loyihaviy mustahkamligining kamida 50 foiziga ega boʻlgunga qadar ushlab turilishi kerak);
5°C dan past boʻlmaganda — gips, sement, aralash bogʻlovchi asosidagi quruq aralashmalarni qoʻllab pol elementlarini bajarish, bunda haroratni qatlam quriguncha ushlab turish lozim (qotib qolgan qatlam namligi 6 foizdan ortiq boʻlmasligi kerak);
0°C dan past boʻlmaganda — (grunt, graviy, shlak, shagʻal va donali materiallardan pol elementlarini pastda yotgan qatlamga yopishtirmasdan yoki qum ustiga oʻrnatiladi).
Havo va asos haroratiga talablar material ishlab chiqaruvchisi tavsiyalariga koʻra toʻgʻrilanishiga yoʻl qoʻyiladi.
Pollarni muzlagan gruntlarda oʻrnatishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Isitkichsiz orayopmalarda pollarni oʻrnatishda pastdagi xonadagi havo harorati yuqorida koʻrsatilganidan past boʻlmasligi kerak.
Sement va boshqa materiallar qoʻllanilganda, pol yotqizilgandan keyin mustahkamlikka ega boʻladigan aralashmalarning tezkor qotishi uchun pol konstruksiyasini 5°C — 10°C ga yuqori haroratlarda loyiha hujjatida keltirilgan mustahkamlikka erishgunga qadar bajarish va ushlab turish kerak.
265. Konstruksiyasiga yogʻoch yoki uning chiqindilari, sintetik qatronlar va tolalar, ksilolit qoplamalar asosidagi mahsulotlar va materiallar kiritilgan pollarni oʻrnatishdan oldin, xonada qoplamalarni namlash bilan bogʻliq suvoq va boshqa ishlar amalga oshirilishi, shuningdek isitish, suv taʼminoti, oqova suv tizimi toʻliq oʻrnatilishi, chidamlik va zichlik uchun gidravlik yoki pnevmatik sinovlar oʻtkazilishi lozim.
Ushbu pollarni bajarishda va obyektni foydalanishga topshirishgacha boʻlgan davrda xonadagi havoning nisbiy namligi 60 foizdan oshmasligi lozim. Bunda, xonani shamollatishga yoʻl qoʻyilmaydi.
266. Tashqi va ichki muhitning agressiv taʼsiriga qarshi chidamli pollarni QMQ 2.03.11-96 talablariga muvofiq loyihalash lozim.
267. Asfaltbeton, shlak va shagʻal pollarni oʻrnatish boʻyicha ishlarni SHNQ 2.05.02-07 ga muvofiq amalga oshirilishi kerak.
268. Gipstolali list (panel)larni qoʻllab pollarni oʻrnatishda loyiha hujjatlari talablariga va ishlab chiqaruvning texnik tavsiyalari inobatga olinishi kerak.
269. Pollarning maxsus turlari (issiqqa va radiatsiyaga bardoshli, uchqunlanmaydigan, elektrostatik) uchun material va aralashmalarga talablar ishlarni ishlab chiqarish boʻyicha loyiha oldi yechimlarida koʻrsatilishi lozim.
270. Sement bogʻlovchidagi toʻshovchi va oraliq qatlamlar, tekislovchi qatlam (styajka)lar va monolit qoplamalar suv oʻtkazmaydigan material qatlami ostida yotqizilgandan keyin 7 d kam boʻlmagan vaqt mobaynida nam sharoitda saqlanishi kerak.
271. Ksilolit pollarda quyidagi materiallardan beton yoki qorishma siqilish boʻyicha loyiha hujjatida keltirilgan mustahkamlikka ega boʻlganidan keyin foydalanishga yoʻl qoʻyiladi:
sement yoki (va) kislota bardoshli beton yoki qorishma;
sement-qum yoki kislotaga bardoshli (suyuq shishada) qorishma;
oraliq qoplamalarda yotqizilgan donador materiallar.
Sement yoki kislotaga chidamli beton yoki qorishmadan, shuningdek sement-qum yoki kislotaga chidamli qorishma qatlamlariga yotqizilgan donali materiallardan tayyorlangan kislotali pollarning normativ ishlashiga beton yoki qorishma siqilishga boʻlgan mustahkamlikka ega boʻlgandan keyin yoʻl qoʻyiladi.
Ushbu pollarda piyodalar harakatiga qoplama 1,5 MRa ga teng siqilish boʻyicha mustahkamlikka ega boʻlgandan keyingina yoʻl qoʻyiladi.
272. Kichik mexanizatsiya vositalari yordamida pollarni oʻrnatish material ishlab chiqaruvchining texnologik xaritasi va uskuna ishlab chiqaruvchining texnik tavsiyalariga muvofiq amalga oshirilishi zarur.
273. Pol qoplamasi sifatida V3, D3, T3 va T4 guruhi materiallaridan bajarilgan gilam qoplamalarini qoʻllashga yoʻl qoʻyilmaydi.
2-§. Polning quyi qismidagi elementlarini tayyorlash
274. Yuzani changdan tozalash ishlari yuzaga gruntli tarkiblar, oʻramli (rulonli) va plitkali polimer qoplamalar ostiga yelimli oraqoplamalar hamda uzluksiz (choksiz) pollar uchun soʻrtmali (mastika) tarkiblarni qoplashdan oldin bajarilishi kerak.
275. Yuza qatlamining gruntovka qilish ishlari qorishma, soʻrtma (mastika) yoki yelim materialiga mos keladigan tarkiblar bilan butun yuzada boʻshliqlarsiz quyi qismdagi elementga qurilish qorishmalari, soʻrtma (mastika)lar, yelimlarni (bitum, sintetik qatron va polimerlarning suvli dispersiyalari asosida) surtishdan oldin bajarilishi lozim.
276. Beton va sement-qum qorishmasidan pol elementlari yuza qatlamini namlash ularga sement bogʻlovchilardan tayyorlangan qurilish aralashmalarini yotqizishdan oldin bajarilishi kerak.
Namlash suv oxirigacha singiguncha amalga oshirilishi kerak.
Gips bogʻlovchidagi aralashmalarni yotqizishda asos quruq boʻlishi (namligi 6 foizdan oshmasligi lozim) va gruntli tarkib bilan ishlov berilishi (GS 1 dan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi) lozim.
3-§. Beton toʻshama qatlamlarni yotqizish
277. Beton aralashmalarni tayyorlash, tashish va yotqizish ishlarini KR 3.03.01 ga muvofiq amalga oshirilishi kerak.
278. Beton toʻshama qatlamlarni bajarishda quyidagi 15-jadval talablari hisobga olinishi lozim.
15-jadvalTexnik talablarNazorat(usul, hajm, roʻyxatga olish turi)Shagʻalning maksimal yirikligi 40mm dan va toʻshama qatlam qalinligining 0,25dan oshmasligi lozimOʻlchash, aralashmalarni tayyorlash jarayonida toʻldiruvchining bir toʻpiga kamida uch marta oʻlchash, ishlar jurnali (kStalefibrobeton toʻshama qatlamlari uchun shagʻalning maksimal yirikligi 20 mm dan oshmasligi lozimHarorat-kirishish choklari oʻyiq (paz)larini kesishni qoplamaning siqilish mustahkamligi 8-10 MRa ga yetganda aralashmani yotqizgandan keyin 2 d dan kechiktirmay amalga oshirilishi lozim Oʻlchash, toʻsham qatlamning butun yuzasi, ishlar jurnali Vakuumlash usulini qoʻllashda:beton aralashmasining harakatchanligi — PZdan kam emas;vakuum-nasosda siyraklashtirish — 0,07-0,08 MRa;vakuumlashning davomiyligi — 10 mm toʻshovchi qatlam qalinligiga 1 — 1,5 minOʻlchash, vakuumlashning har bir qismida ishlar jurnali
4-§. Tekislovchi qatlam (styajka)
279. Betondan, asfalt-betondan, sement-qum qorishmasidan monolit tekislovchi qatlam (styajka)lar va yogʻoch tolali plitalardan yigʻma monolit tekislovchi qatlam (styajka)larni bajarishda, ularni oʻrnatish boʻyicha qoidalar hisobga olinishi kerak.
280. Gips, sement, aralash bogʻlovchidagi gʻovaklashtirilgan, oʻz-oʻzidan tekislanuvchi va tekislovchi qatlamlar (oraliq qatlamlar) loyihada keltirilgan hisobiy qalinlik boʻyicha bir vaqtda yotqizilishi lozim.
281. Tekislovchi qatlamni (styajkalar) yotqizishda quyidagi 16-jadvalda keltirilgan talablar inobatga olinishi kerak.
16-jadvalTexnik talablarNazorat(usul, hajm, roʻyxatga olish turi)12Tovush izolyatsiyalovchi qistirmalari yoki toʻkmalar boʻyicha yotqiziladigan tekislovchi qatlamni (styajkalar) devor, pardevor va boshqa konstruksiyalarga tutashish joylarida tekislovchi qatlamning butun qalinligi boʻylab 10 mm dan kam boʻlmagan kenglikdagi tirqish bilan yotqizish va xuddi shunday tovush izolyatsiyalovchi material bilan toʻldirish lozim.Monolit tekislovchi qatlamlar devor va pardevorlardan gidroizolyatsiyalovchi materiallardan ishlangan tasmalar va dempfer lentalar bilan ajratilishi (izolyatsiyalanishi) kerakkoʻz bilan (vizual) va oʻlchash, barcha tutashish joylarida, ishlar jurnaliYotqizilgan monolit tekislovchi qatlam qismining chekka yuzalari qatlamning qoʻshni qismlariga aralashmani yotqizishdan oldin mayoq va cheklovchi reykalar yechilganidan keyin gruntovka qilinishi yoki namlanishi, ishchi choklar esa bilinmaydigan qilib tekislanishi lozimkoʻz bilan (vizual), smenada kamida toʻrt marta, ishlar jurnaliMonolit tekislovchi qatlamlarning yuzasini tekislash ishlari aralashmalar qotguniga qadar bajarilishi lozimkoʻz bilan (vizual), tekislovchi qatlamlarning barcha yuzasini, smenada kamida marta, ishlar jurnaliYigʻma tekislovchi qatlam birikuvlarini yopishtirish loyiha yechimiga muvofiq birikuvlarning butun uzunligi boʻyicha bajarilishi kerakkoʻz bilan (vizual), barcha birikuvlarni, ishlar jurnaliQoʻshimcha elementlarni sement va gips bogʻlovchidagi yigʻma tekislovchi qatlam orasida yotqizishni qatlam materiali bilan bir xil aralashma bilan toʻldiriladigan, kengligi 10-15 mm boʻlgan tirqish bilan amalga oshirish lozimYigʻma tekislovchi qatlam plita va devor yoki pardevorlar orasidagi tirqishlar kengligi 0,4 m dan kam boʻlganda, aralashmani uzluksiz tovush izolyatsiyalovchi qatlam boʻyicha yotqizish kerakkoʻz bilan (vizual) va oʻlchash, barcha tirqishlarni, ishlar jurnal
5-§.Tovush izolyatsiyasini oʻrnatish
282. Tovushni izolyatsiyalovchi sochiluvchan material organik aralashmalarsiz boʻlishi kerak.
Changsimon materiallardan toʻldiruvchilarni qoʻllashga yoʻl qoʻyilmaydi.
283. Qistirmalar yopishtirishsiz orayopma plitalariga, plitalar va matlar esa quritib yoki yopishtirish bilan yotqizilishi lozim.
Laga (pol qoplamasi ostidagi toʻsin)lar ostiga tovush izolyatsiyalovchi qistirmalarni uzulishlarsiz lagalarning butun uzunligi boʻylab yotqizish kerak.
Lentali qistirmalar yigʻma tekislovchi qatlamlar (stayajka) ostiga uzluksiz tasmalar bilan xonalarning perimetri boʻyicha devorlar va pardevorlarga zich taqagan holda, qoʻshni plitalarning birikuvlari ostiga, shuningdek perimetr ichiga — plitaning kattaroq tomoniga parallel qilib joylashtirilishi kerak.
284. Tovush izolyatsiyasini oʻrnatishda quyidagi 17-jadvalda keltirilgan talablar inobatga olinishi kerak.
17-jadvalTexnik talablarChegaraviy chetlanishlarNazorat(usul, hajmi, roʻyxatdan oʻtkazish turi)123Tovush izolyatsiyalovchi sochiluvchan materialning yirikligi 0,15 mm dan 20 mm gachaOʻlchash, toʻldiruvchining har bir 50 — 70 m2 kamida uchta oʻlchash, natijalarni ishlar jurnaliga kiritishLagalar orasidagi toʻldiruvchi sochiluvchan materialining namligi 10 foizdan ortiq emasOʻlchash, toʻldiruvchining har bir 50 — 70 m2 kamida uchta oʻlchash, natijalarni ishlar jurnaliga kiritishTovush izolyatsiyalovchi qistirmalarning kengligi Loyihaga muvofiqOʻlchash, yuzaning har bir 50 — 70 m2 kamida uchta oʻlchash, natijalarni ishlar jurnaliga kiritishYigʻma styajkalar perimetri ichidagi tovush izolyatsiyalovchi qistirmalari tasmalarining oʻqlari orasidagi masofa Loyihaga muvofiqOʻlchash, yigʻma tekislovchi qatlam (styajka)ning har bir plitasiga kamida uchta oʻlchash, natijalarni ishlar jurnaliga kiritish
6-§. Gidroizolyatsiya oʻrnatilishi
285. Gidroizolyatsiyani quyida keltirilgan materiallardan loyihalashga yoʻl qoʻyiladi:
bitumdan;
soʻrtma (mastika)da yelimlanadigan oʻramdan (rulonli);
bitum oʻramli (rulonli) eritiladigan va oʻz-oʻzini yelimlaydigandan;
polimer oʻramdan (rulon);
bitum va bitum-polimer soʻrtmalardan (mastikalar);
sement asosidagi gidroizolyatsiyalovchi eritmalardan;
polimerlar va polimer soʻrtmadan (mastika);
changlatish usuli bilan qoplanadigan materiallarning suvli eritmalaridan.
Gidroizolyatsiya ushbu SHNQning 5-bobi hamda mazkur paragraf, shuningdek QMQ 2.03.11-20 ga muvofiq beton tayyorgarlik, tekislovchi qatlam (styajka) yoki orayopma plitasi boʻyicha amalga oshirilishi kerak.
286. Bitumni singdirish orqali shagʻaldan gidroizolyatsiyani QMQ 2.03.11-20 ga muvofiq amalga oshirish lozim.
287. Asos bilan ulanishga ega boʻlgan barcha turdagi gidroizolyatsiyalovchi qoplamalarni oʻrnatish asos gruntlanganidan keyin amalga oshirish kerak.
Bunda, gruntlash turi qoʻllanilayotgan gidroizolyatsiyalovchi materialning turiga mos kelishi lozim.
Oʻramli (rulonli) gidroizolyatsiyalovchi materiallar, uchma-uch biriktiriladiganlaridan tashqari, chekkalari bir-birining ustiga kamida 80 mm ga chiqarib yopishtirilishi kerak.
288. Soʻrtmada (mastika) yopishtirilgan gidroizolyatsiyani u qoplanganidan keyin yopishtirilishi lozim.
Butil kauchuk va poliizobutilendan yopishtirilgan gidroizolyatsiya sovuq sintetik soʻrtma (mastika) yopishtirilishi kerak.
Bitum oʻramli (rulon) materiallar bitum soʻrtmaga (mastika) yopishtirilishi lozim.
Bitum va bitum-polimer emulsiyadan tayyorlangan gidroizolyatsiyani ikki qatlamli bitum emulsiyasi bilan gruntlangan asos boʻyicha 1-1,5 mm qalinlikdagi uch-toʻrt qatlam qilib qoplash lozim.
Matolarni yopishtirish orqali polimer oʻramli (rulon) materiallardan tayyorlangan gidroizolyatsiyani oʻrnatishda ularni gruntlangan yuzaga bitum, bitum-poliizobutilen soʻrtmalar (mastika), polimer yoki rezina yelim bilan yopishtirish yoʻli bilan amalga oshirilishi kerak.
Plyonkali oʻram (rulon) materiallardan tayyorlangan gidroizolyatsiyani quyidagi usullar bilan oʻrnatilishi lozim:
qirralar yoki bir-birining ustiga chiqqan joylarni yopishtirish;
oʻramlarni (rulon) polimer yelimlar bilan gruntlangan asosga yopishtirish;
polimer yelimli qatlamli oʻramlarni (rulon) ushbu qatlamni past molekulali, issiqlik va kimyoviy taʼsirlarga bardoshli, yuqori haroratda qaynaydigan suyuqliklar (plastifikatorlar) qoʻshish hisobiga gruntlangan asosga yopishtirish.
Sement asosidagi qorishmadan gidroizolyatsiyani kataklarning oʻlchami 10x10 mm dan 20x20 mm gacha boʻlgan metall toʻr bilan yoki polimer materiallardan tayyorlangan toʻrlar bilan armaturalash lozim.
Poliuretan va boshqa moyga bardoshli tarkiblardan gidroizolyatsiyani keyinchalik tegishli polimer material qatlami bilan qoplab, surtilgan tarkibga choʻktirish orqali shisha toʻr bilan armaturalash kerak.
289. Koʻp qatlamli izolyatsiyalashda matolarning oʻzaro birikishlarini bosqichma-bosqich, chekkalarini kamida 100 mm dan bir-birini ustiga chiqarib bajarish lozim.
Polning devorlarga, uskuna ostidagi poydevorlarga, quvurlarga va boshqa poldan chiqib turgan konstruksiyalarga tutashgan joylarida gidroizolyatsiyani pol qoplamasi darajasidan 200 mm dan kam boʻlmagan balandlikda uzluksiz boʻlishi lozim.
290. Bajarilgan gidroizolyatsiya polning keyingi qatlamlarini oʻrnatishda mexanik shikastlanishlardan himoyalanishi lozim.
Bunda, himoya sifatida sement-qum tekislovchi qatlam (styajka) yoki profillangan yuqori zichlikdagi polietilendan tayyorlangan list (panel)lardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
291. Bitumli gidroizolyatsiya yuzasini uning ustiga qoplamalar, oraliq qatlamlar yoki tarkibiga sement va suyuq shisha kirgan tekislovchi qatlamlarni (styajka) yotqizishdan oldin ushbu SHNQning 18-jadvalida keltirilgan parametrlarga rioya qilgan holda, issiq bitum soʻrtma (mastika) bilan va unga quruq yirik donador qumni choʻktirish yoʻli bilan qoplanishi lozim.
18-jadvalTexnik talablarChegaraviy ogʻishlarNazorat(usul, hajm, roʻyxatdan oʻtkazish turi)Bitum soʻrtma (mastika)ning qoplashdagi harorati 160 °C+ 20 °COʻlchash, soʻrtma (mastika)ni qoplash uchun tayyorlangan har bir partiyani, natijani ishlar jurnaliga kiritishQum harorati 50 °C+ 10 °COʻlchash, uni qoplashdan oldin qumning har bir toʻpini, natijani ishlar jurnaliga kiritishBitum soʻrtma (mastika)si qatlamining qalinligi 1,0 mm+ 0,5 mmOʻlchash, gidroizolyatsiyaning har bir 50 — 70 m2 yuzasiga uch martadan kam boʻlmagan oʻlchash
7-§. Polning oraliq elementlariga qoʻyiladigan talablar
292. Yotqizilgandan keyin qotadigan materiallar loyihada keltirilgan mustahkamligidan kam boʻlmasligi lozim.
Polning oraliq elementlarini oʻrnatishda yoʻl qoʻyiladigan chetlanishlar mazkur SHNQning 19-jadvalida keltirilgan chegaraviy ogʻishlardan ortiq boʻlmasligi kerak.
19-jadvalTexnik talablarChegaraviy ogʻishlarNazorat(usul, hajm, roʻyxatdan oʻtkazish turi)Ikki metrli nazorat reykasi va pol elementining tekshirilayotgan yuzasi oʻrtasidagi oraliqlar:gruntli asoslar uchun20 mm gachaOʻlchash, polning har 50 — 70 m2 yuzasiga kamida beshta oʻlchashlarqattiq boʻlmagan toʻshovchi qatlamlar uchun 15 mm gachayoki kichikroq yuzali maydonligidroizolyatsiya qatlamini oʻrnatish ostidan5 mm gachabitta xonada, vizualbeton toʻshovchi va tekislovchi qatlamlarboshqa turdagi qoplamalar ostidan 10 mm gachatekshiruvda aniqlanganpolimer materiallar, polning himoya polimer pol2 mm gachajoylarda, ishlar jurnaliqoplamasi yogʻoch asosdagi donali elementlardan tayyorlangan qoplamalar ostidan tekislovchi qatlamlar - linoleum, sintetik tolalar asosidagi 2 mm gachaoʻramli (rulonli), polivinilxlorid plitkalar, parket qoplamalar, laminat va soʻrtma (mastika)li polimer materiallardan tayyorlangan qoplama ostidan beton toʻshama qatlamlar va styajkalarboshqa turdagi qoplamalar uchun styajkalar va tekislovchi qatlamlar4 mm dan ortiq emasyirik formatli plitka (1 m2dan katta) bilan qoplama ostidan styajkalar va toʻshama qatlamlar2 mm dan ortiq emasElement yuzasining gorizontaldan yoki berilgan nishabdan ogʻishlari xona tegishli oʻlchamining 0,2 foiz lekin gruntli asoslar va qattiq boʻlmagan toʻshama qatlamlar uchun 50 mm dan koʻp emas va boshqa tipdagi elementlar uchun 20 mm dan koʻp emasOʻlchash, polning har bir 50 — 70 m2 yuzasiga kamida beshta oʻlchashlar yoki kichikroq maydonli bitta xonada, ishlar jurnaliToʻshovchi va tekislovchi qatlamlarning qalinligi boʻyicha ogʻishlarloyihaning 10 foizidan ortiq emasOʻlchash, pol elementining har bir 100 m2 yuzasiga kamida bitta oʻlchash yoki kichikroq maydonli bitta xonada, ishlar jurnaliToʻshovchi va tekislovchi qatlamlarning qalinligi boʻyicha ogʻishlar loyihaning 10 foizdan ortiq emasOʻlchash, pol elementining har bir 100 m2 yuzasiga kamida bitta oʻlchash yoki kichikroq maydonli bitta xonada, ishlar jurnali
8-§. Monolit qoplamalarni oʻrnatish
293. Yangi yotqizilgan beton aralashmasiga monolit mozaikali qoplamalarni dekorativ va boshqa toʻkiluvchan materiallarni botirish orqali va keyinchalik qotgan yuzani silliqlash orqali bajarish lozim.
Mustahkamlangan ustki qatlamli beton qoplamalarni ustki qatlamni beton-pardozlash uskunasi bilan mexanik ishlov berish orqali, yangi yotqizilgan vibrozichlangan yoki vibrovakuumlangan beton aralashmasining yuzasi boʻylab bir tekisda dozalangan toʻkma holda bajarish lozim.
294. Monolit qoplamalarni oʻrnatishda quyidagi 20-jadval talablari hisobga olinishi kerak.
20-jadvalTexnik talablarNazorat(usul, hajm, roʻyxatga olish turi)Beton qoplamalar uchun shagʻalning maksimal yirikligi 20 mm dan va qoplamalar qalinligining 0,25 foizdan oshmasligi lozimOʻlchash — aralashmalarni tayyorlash jarayonida, toʻldiruvchining bir partiyasiga kamida uchta oʻlchash, ishlar jurnaliStalefibrobeton qoplamalar uchun shagʻalning maksimal qalinligi 20 mm dan oshmasligi kerakMozaikali polivinilatsetat-sement-beton, lateks-sement-beton qoplamalar uchun toʻldiruvchining maksimal yirikligi 15 mm dan va qoplamalar qalinligining 0,6 foizidan oshmasligi lozim.Mozaikali qoplamalar uchun marmar kroshka kamida 60 MPa siqilishga mustahkamlikka;polivinilatsetat-sement-beton, lateks-sement-beton qoplamalar uchun — kamida 80 MPa ga ega boʻlishi kerak Oʻlchash, toʻldiruvchining bir partiyasiga kamida uchta oʻlchash, ishlar jurnaliQoplamalarni silliqlash (shlifovka qilish) qoplamaning mustahkamligi toʻldiruvchini boʻyash kerak Olib tashlanadigan qatlam qalinligi dekorativ toʻldiruvchi fakturasining toʻliq ochilishini taʼminlashi lozimSilliqlash (shlifovka qilish) ishlarida ishlov berilayotgan yuza suv yoki yuzaki-faol moddalar suv eritmasining yupqa qatlami bilan qoplanishi kerakoʻlchash, qoplamaning har bir 50 — 70 m2 yuzasiga toʻqqiztadan kam boʻlmagan oʻlchashlar, ishlar jurnali Mustahkamlovchi aralashmaning sarfi — boʻyalmagani uchun kamida 3 kg/m2 va pigmentlanganlari uchun kamida 5 kg/m2Oʻlchash, qoplamaning butun yuzasini, ishlar jurnali Harorat-kirishish choklari yoriqlarini kesishni qoplama siqilishga mustahkamligi 8-10 MPa ga yetganida, biroq aralashma yotqizilgandan 2 kundan kechiktirmay bajarish lozim Oʻlchash, qoplamaning butun yuzasini, ishlar jurnaliMustahkamlovchi tarkiblar bilan yuzaki singdirish va beton qoplamalarni polimer materiallar asosidagi loklar va lok-boʻyoq tarkiblar bilan pardozlash xonadagi havo harorati 10 °C dan past boʻlmaganda, aralashma yotqizilgandan keyin 10 sutkadan kechiktirmay amalga oshirilishi kerak.Singdirish va lok-boʻyoq tarkiblar bilan boʻyashdan oldin qoplamani quritish va changdan tozalash, lok-boʻyoq tarkiblarni surtishdan oldin — gruntlash zarur Koʻz bilan (vizual) (singdirish va gruntlash mavjudligida) va oʻlchash) qoplamaning butun yuzasi, ishlar jurnali
9-§. Plita (plitka)lardan va unifikatsiyalangan bloklardan qoplamalarni oʻrnatish
295. Oraliq qatlam oʻrnatilgandan keyin quyidagi materiallardan tayyorlangan bogʻlovchilar yotqizilishi lozim:
sement-beton;
sement-qum;
mozaika-beton;
asfalt-beton;
keramika;
tosh-quyilgan;
choʻyan;
poʻlat;
tabiiy toshdan va unifikatsiyalangan bloklar;
suvda eruvchan polimerlar va reaktiv qatronlardan qorishma;
beton, issiq sshrma (mastika)lar, ishlatishga tayyor materiallar.
Plitalar va bloklarni oraliq qatlamga zichlashda vibratorlar yordamida, ular orqali zichlashning imkoni boʻlmagan joylarda esa, zichlash ishlari ortiq bilan amalga oshirilishi kerak.
Plita hamda bloklarni yotqizish va zichlash ishlarini qorishma tutib qolishi, soʻrtma (mastika)ning qotishi yoki oraliq qoplama materialining polimerlanishi boshlanmasdan tugatish lozim.
Oraliq qatlam sifatida tiksotrop materiallardan foydalanilganda, ushbu materialni boʻshliqsiz yotqizishni taʼminlash uchun yotqizilayotgan elementning teskari tomoniga qoʻshimcha ravishda qoplash ishlarini bajarishga yoʻl qoʻyiladi.
296. Plitalar va bloklardan qoplamalarni oʻrnatish ishlari quyidagi 21-jadvalga muvofiq boʻlishi kerak.
21-jadvalTexnik talablarNazorat(usul, hajm, roʻyxatga olish turi)Gʻovak plitalar (beton, sement-qum, mozaikali va keramika) sement-qum qorishmadan tayyorlangan oraliq qatlamga yotqizishdan oldin suvga yoki yuzaki-faol moddalarning suvli eritmasiga 15-20 min botirilishi lozim Koʻz bilan (vizual) va oʻlchash (vaqtni qayd etish), smenada kamida toʻrt marta, ishlar jurnali Plitkalar va bloklar orasidagi choklar kengligi quyidagidan oshmasligi lozim, mm:5 — plitalar va bloklarni oraliq qatlamga zichlashda;3 — loyiha bilan choklarning boshqa kengligi belgilangan boʻlmasa, plitkalarni vibrozichlashda Oʻlchash, qoplamalarning har bir 50 — 70 m2 yuzasiga kamida beshta oʻlchashlar yoki kichikroq maydonli xonada vizual tekshiruv bilan aniqlangan joylarda, ishlar jurnali Choklardan chiqib ketgan qorishma yoki beton qotishidan oldin qoplamadan uning yuzasi bilan baravar qilib olib tashlanishi kerak Issiq soʻrtmadan (mastika) foydalanilganda uni qotishi bilan, sovuq soʻrtmadan (mastika) foydalanilganda uni chokdan chiqib ketishi bilanKoʻz bilan (vizual), qoplamaning butun yuzasi, ishlar jurnali Oraliq qatlam materiali shlakositall plitalarning orqa tomoniga pastki gofrirovka qilingan yuzasi bilan ularni chiqib turgan gofrirovkasi bilan bir tekisda bevosita yotqizishdan oldin qoplanishi lozimKoʻz bilan (vizual) smenada kamida toʻrt marta, ishlar jurnali
10-§. Yogʻoch va uning asosidagi mahsulotlardan tayyorlangan qoplamalarni oʻrnatish
297. Qoplamalar ostiga lagalar derazadan tushadigan yorugʻlik yoʻnalishiga koʻndalang qilib, odamlar maʼlum yoʻnalishda harakatlanadigan xonalarda esa harakatga perpendikulyar qilib oʻrnatilishi lozim.
Lagalarni xonaning har qanday joyida qoʻshni lagalardagi birikuvlarni kamida 0,5 m ga siljitib, oʻzaro chetlari bilan bir-biriga birlashtirib (taqab) biriktirish lozim.
Lagalar va devorlar (pardevorlar) orasida kengligi 20 — 30 mm tirqish boʻlishi kerak.
298. Pollarda orayopmalar ustida lagalar yuzasi tekislangan qum qatlami bilan hamda ushbu qatlamni tovush izolyatsiyalovchi qatlam yoki lagalar tagiga ularning butun kengligi va uzunligi boʻyicha toʻkib tekislanishi kerak.
Lagalar tovush izolyatsiyalovchi qatlamga, orayopma plitalarga yoki tekislovchi qum qatlamiga butun pastki yuzasi bilan, tirqishlarsiz tegib turishi zarur.
Lagalar ostiga ularni tekislash uchun yogʻoch ponalar yoki tagliklar qoqilishi, bunda ularning yogʻoch tagliklarga tayanishiga yoʻl qoʻyilmaydi.
299. Gruntda, pollarda va ustunchalarda joylashgan lagalar ostiga polning ikki qatlami boʻyicha yogʻoch qistirmalar yotqizilishi, bunda pol chetlarini qistirmalar ostidan 30-40 mm ga chiqarish va ularni mixlar bilan mahkamlash lozim.
Lagalar birikuvlari ustunchalarda joylashishi kerak.
300. Qoʻshni xonalarning eshik oʻrnatish joylarida har bir tomondan kamida 50 mm ga pardevordan chiqib turuvchi kengaytirilgan laga oʻrnatilishi lozim.
301. Oʻzaro yon qirralari bilan shpuntga birlashtiriladigan yogʻoch qoplamaning taxtalari, parket taxtalarini (parket shchitlari — shponkalar yordamida) zich qilib mustahkam birlashtirish zarur.
Birlashtirishda qoplama mahsulotlari kengligining kamayishi kamida 0,5 foiz boʻlishi lozim.
302. Yogʻoch qoplamaning hamma taxtalari har bir lagaga uzunligi qoplama qalinligidan 2 — 2,5-marta katta boʻlgan mixlar bilan, parket shchitlari esa 50-60 mm uzunlikdagi mixlar bilan mahkamlanishi kerak.
Mixlarni qiya qilib yogʻoch qoplama taxtalarining yon tomoniga yotqizib hamda parket taxtalari va parket shchitlari qirralariga tirqish pastki yuzi asosiga mixlar qalpogʻini botirib qoqish lozim.
Mixlarni parket taxtalari va parket shchitlarining ust yuzalariga qoqishga yoʻl qoʻyilmaydi.
303. Lagalarda quyidagicha birikuvlar joylashtirilishi kerak:
yogʻoch qoplamalar taxtalari yon chekkalarining birikuvlari;
chekkalar va yon qirralarning yonma-yon parket taxtalarining chekkalari bilan birikuvlari;
lagalarga parallel yonma-yon parket shchitlari qirralarining birikuvlari.
304. Qoplama taxtalari chekkalarining birikuvlari qoplama yuzasi bilan baravar qilib oʻyib oʻrnatilishi, kengligi 50 — 60 mm, qalinligi 15 mm boʻlgan taxta (friz) bilan yopilishi kerak.
Friz 200 — 250 mm li qadam masofada laga boʻylab ikki qator mixlar bilan lagaga qoqilishi lozim.
Friz bilan yopmasdan chekkalarni biriktirishga faqat ikki-uchta devor oldi qoplama taxtalarida yoʻl qoʻyiladi.
Birikuvlar eshik oʻrinlariga qarama-qarshi tomonda boʻlmasligi va bitta lagada joylashishi lozim.
305. Oʻta qattiq yogʻoch tolali plitalar yigʻma va donador parket asosga sovuq yoki isitilgan holatda qoʻllaniladigan suvga bardoshli bogʻlovchilardagi tez qotadigan soʻrtma (mastika)lar bilan yopishtirilishi kerak.
Yelim soʻrtmani (mastika)ni oʻta qattiq yogʻoch tolali plitalar ostidagi asosga 300-400 mm oraliqda, plitalar perimetri boʻyicha kengligi 100-200 mm li yoʻlma-yoʻl (polosa boʻylab) qilib qoplanishi lozim.
Yogʻoch tolali plitalarni yotqizishda va kesishda plitalar toʻrt burchagini bir nuqtada birlashtirishga yoʻl qoʻyilmaydi.
306. Lagalar ostiga ustunchalar boʻyicha yotqiziladigan barcha lagalar, taxtalar (old tomon bundan mustasno), yogʻoch qistirmalar, shuningdek yogʻoch tolali plitalar asosi ostiga yogʻoch antiseptika qilinishi va yongʻindan himoyalovchi tarkiblar bilan chuqur shimdirilishi lozim.
307. Yogʻoch va uning asosidagi mahsulotlardan qoplamalarni oʻrnatishda mazkur SHNQning 22-jadvalida keltirilgan talablar hisobga olinishi lozim.
Polga katta foydalanish yuklarda (500 kg/m2 dan koʻp) lagalar uchun tayanchlar orasidagi, shuningdek lagalar orasidagi masofa va ularning qalinligi loyiha boʻyicha qabul qilinishi kerak.
22-jadvalTexnik talablarNazorat(usul, hajm, roʻyxatga olish turi)12Lagalar ostiga ustunchalar boʻyicha yotqiziladigan barchalagalar, taxtalar (old tomon bundan mustasno), yogʻochqistirmalar, shuningdek yogʻochtolali plitalar asos ostiga yogʻoch antiseptika qilinishi lozimKoʻz bilan (vizual), barcha materiallarMateriallar namligi, quyidagidan oshmasligi kerak:18 foiz — lagalar va qistirmalar uchun;12 foiz — qoplama va asos taxtalari, ularni yotqizishda;10 foiz — yigʻma va donador parket, parket taxtalari va parket shchitlari uchun;12 foiz — qoplamaning yogʻoch tolali plitalari uchunOʻlchash, har bir 50 — 70 m2 pol yuzasiga kamida uchta oʻlchash, ishlar jurnali Biriktiruvchi lagalar uzunligi 2 m dan kam boʻlmasligi, barcha pastki yuzasi bilan orayopma plitalariga yoki tovush izolyatsiyalovchi qatlamga tayanuvchi lagalar qalinligi esa 40 mm, kengligi 80 — 100 mm boʻlishi lozimAlohida tayanchlarga (gruntdagi pollardagi ustunchalar, orayopma balkalari) oʻrnatiladigan lagalar qalinligi 40 — 50 mm, kengligi esa 100 — 120 mm boʻlishi kerakOʻlchash, har bir 50 — 70 m2 pol yuzasiga kamida uchta oʻlchash, ishlar jurnaliGruntda poldagi lagalar ostiga yogʻoch tagliklar:kengligi 100-150 mm; uzunligi 200-250 mm; qalinligi 25 mm dan kam emasOʻlchash, har bir 50 — 70 m2 pol yuzasiga kamida uchta oʻlchash, ishlar jurnaliOrayopma plitalari boʻyicha va orayopma balkalari uchun lagalar oʻqlari orasidagi masofa (qoplamani bevosita balkalar boʻyicha yotqizishda) 0,4-0,5 m boʻlishi kerak Alohida tayanchlarga (grunt ustidagi poldagi ustunchalar, orayopma balkalari) lagalar yotqizishda, bu masofa m quyidagicha boʻlishi lozim:0,8-0,9 — 40 mm lagalar qalinligida;1,0-1,1 — 50 mm lagalar qalinligida.Polga katta foydalanish yuklarda (500 kg/m2 dan ortiq) lagalar uchun tayanchlar orasidagi, shuningdek ular orasidagi masofani va qalinligini ishlarni ishlab chiqarish loyihasi (PPR) boʻyicha qabul qilish lozim. Oʻlchash, har bir 50 — 70 m2 pol yuzasiga kamida uchta oʻlchash, ishlar jurnaliChekkalari bilan biriktiriluvchi qoplama taxtalarining uzunligi kamida 2 m, parket taxtalariniki esa kamida 1,2 m boʻlishi lozim Oʻlchash, har bir 50 — 70 m2 pol yuzasiga kamida uchta oʻlchash, ishlar jurnaliYigʻma va donador parket va oʻta qattiq yogʻoch tolali plitalar ostiga yelimli oraliq qatlam qalinligi 1 mm dan oshmasligi zarurOʻlchash, har bir 50 — 70 m2 pol yuzasiga kamida beshta oʻlchash yoki kichikroq maydonli bitta xonada, ishlar jurnaliYopishtirish maydoni:parket plankaniki kamida 80 foiz;yogʻoch tolali plitalarniki kamida 40 foizKoʻz bilan (vizual) 500 m2 pol yuzasiga kamida uch joydan sinov uchun koʻtarish bilan, ishlar jurnali
11-§. Oʻramli (rulonli) va donador polimer materiallardan qoplamalarni oʻrnatish
308. Sintetik tolalar linoleum, gilamlar, oʻramli (rulonli) materiallar va polivinilxlorid plitkalar yopishtirishdan oldin toʻlqinlar yoʻqolguncha toblanib turishi, asosga toʻliq yopishishi hamda ular ishlarni ishlab chiqarish boʻyicha (loyihada keltirilgan holatlardan bundan mustasno) butun maydoni boʻyicha pastki qatlamga yopishtirilishi lozim.
309. oʻramli (rulonli) materiallarning biriktirilayotgan matolarini kesishni matolarni asosiy yopishtirishdan keyin 3 d kechiktirmay amalga oshirish lozim.
Biriktirilayotgan linoleum matolarining qirralari kesishdan keyin payvandlanishi yoki yopishtirilishi kerak.
310. Yoʻlovchilarning harakatlanish zonalarida sintetik tolalardan linoleum, gilamlar va oʻramli (rulonli) materiallardan tayyorlangan qoplamalarda koʻndalang (harakat yoʻnalishiga perpendikulyar) choklarni oʻrnatishga yoʻl qoʻyilmaydi.
311. Polimer materiallardan qoplamalarni oʻrnatish ishlari quyidagi 23-jadval talablarini hisobga olgan holda amalga oshirilishi kerak.
23-jadvalTexnik talablarNazorat (usul, hajm, roʻyxatga olish turi)Ular ustidan qoplamalarni oʻrnatishdan oldin tortiladigan namlik quyidagidan oshmasligi lozim:4 foiz — qavatlararo orayopmalarning panellari uchun;4 foiz sement, polimersement va gips bogʻlovchi asosidagi styajkalar uchun;12 — yogʻochtolali plitalardan styajkalar uchun Oʻlchash, har bir 50 — 70 m2 qoplama yuzasiga bir tekisda kamida beshta oʻlchashlar, ishlar jurnaliYelimli qavat qatlamining qalinligi 0,8 mm dan ortiq boʻlmasligi kerakOʻlchash, har bir 50 — 70 m2 qoplama yuzasiga bir tekisda kamida beshta oʻlchashlar, ishlar jurnali
12-§. Polning himoya polimer qoplamasini oʻrnatish
312. Polning himoya polimer qatlamlari mazkur SHNQning 24-jadvalida keltirilgan talablarga muvofiq yupqa qatlamli, quyiladigan (oʻz-oʻzini nivelirlaydigan) va yuqori toʻldirilganlariga boʻlinishi kerak.
24-jadvalHimoya polimer pol qoplamalarining turlariIshchi qatlamning qalinligi,mmIzohHimoya polimer quyiladigan (oʻz-oʻzini nivelirlaydigan) qoplamalar1,0-3,0Quyish (naliv) usuli bilan qoplanadi, silliq tekis yuzaga ega boʻladi, shuningdek materialga yeyilishga chidamli toʻldiruvchini qoʻshishga yoʻl qoʻyiladi Himoya polimer yuqori toʻldirilgan qoplamalar2,0-12Quyish usuli hamda qoʻlda ishqalash bilan yoki ishqalash mashinalarini qoʻllab qoplanadiMaterialga yeyilishga chidamli toʻldiruvchini qoʻshishga yoʻl qoʻyiladiYeyilishga chidamli toʻldiruvchi bilan qatlamlararo sepishga yoʻl qoʻyiladiSilliq, silliq-fakturali yoki gʻadir-budur yuzaga (qoʻllanilgan oʻrnatish texnologiyasiga bogʻliq) ega boʻladiTarkibiga 3,0 dan ortiq toʻldiruvchi (qatron) mavjud
313. Himoya polimer pol qoplamalari beton yoki qorishmalardan (qorishmalar zavodda ishlab chiqarilgan yoki quruq qurilish aralashmalaridan tayyorlangan) tayyorlangan sement asoslar boʻyicha va quyidagi 25-jadvalga muvofiq boʻlishi kerak.
25-jadvalNazorat koʻrsatkichlariTalablarNazorat (usul, hajm)Nuqsonlarni bartaraf etish choralari1234Konstruksiya yaxlitlikAsos zich va mustahkam boʻlishi,darzlar, koʻchishlar va changlanish boʻlishiga yoʻl qoʻyilmaydiUzluksiz koʻz bilan (vizual) koʻrik tekshirishKuchsiz asoslarni mustahkamlash kerakAgar buni bajarish imkoni boʻlmaganda, ularni olib tashlash hamda yangi tekislovchi qatlam (styajka) qilish lozim Darzlar mavjudligida ularning turini (statik yoki dinamik) oʻrnatish va ishlab chiqilgan loyiha yechimiga muvofiq ularni bartaraf etish choralarini koʻrish lozimAsosning siqilishga mustahkamligi:Kamida 30 MPaGOST 22690-2015 boʻyicha, har bir 100 m2 kamida oltita oʻlchashlar(zarbali impuls usuli) va sindirish bilan uzib olishOlingan natijalardan kelib chiqib, asosni mustahkamlash yoki ushbu talablarga muvofiq toʻshadigan qatlamni oʻrnatish boʻyicha tadbirlar rejasini boʻlishiqoʻllashning koʻcha sharoitlari uchun ichki xonalar uchun transport harakati mavjudligidaKamida 25 MPaichki xonalar uchun piyoda harakatlanishidaKamida 20 MPaAsosning uzib olishda choʻzilishga mustahkamligi:qoʻllashning koʻcha Kamida 2,0 MPaGOST 22690-2015 boʻyicha, har bir 100 m2 kamida oltita oʻlchashlarOlingan natijalardan kelib chiqib, asosni mustahkamlash yoki ushbu talablarga muvofiq toʻshadigan qatlamni oʻrnatish boʻyicha tadbirlar rejasini boʻlishisharoitlari uchunichki xonalar uchun transport harakati mavjudligidaKamida1,5 MPaichki xonalar uchun piyoda harakatlanishidaKamida1,0 MPa (uzib olishning kogezion tabiati)Asosning namligiMassa boʻyicha 4 foizdan ortiq emas, boʻlsaGOST 21718-84, har bir 100 m2 kamida oltita oʻlchashlarQuritishni tashkil qilish Sirtdan ogʻishlarIkki m reykada 2 mm dan ortiq emasInstrumental, har bir 100 m2 kamida oltita oʻlchashlarTekislovchi tarkiblar yordamida tekislashBeton asosning yoshiKamida 28 sutka, agar boshqasi qoplama materiallari ishlab chiqaruvchisining texnik hujjatlarida koʻrsatilmagan boʻlsaQurilish obyektining loyiha hujjatlariga muvofiqPolimer qoplamani yotqizishni oʻtkazish yoki qoplamaning boshqa turini tanlash
314. Polning polimer himoya qoplamasini oʻrnatishda atrof-muhit va asosning 10 °C dan 30 °C gacha haroratida va havoning 80 foizdan ortiq oʻp boʻlmagan nisbiy namligida amalga oshirilishi, bunda harorat-namlik rejimi ishlarni amalga oshirishning butun davrida hamda pol qoplamasi toʻliq quriguncha ushlab turilishi lozim.
315. Polning polimer himoya qoplamasi oʻrnatilayotgan yuza ishlarini amalga oshirishning butun davrida va pol qoplamasi toʻliq quriguncha toʻgʻridan-toʻgʻri quyosh nuridan, yelvizak (havo oqimi)lardan hamda suv tushishidan himoyalash zarur.
316. Asos ostida kapillyar namlik koʻtarilishiga toʻsqinlik qiluvchi gidroizolyatsiya oʻrnatilishi kerak.
317. Materialni qoplashda asos harorati ishlarni amalga oshirishning butun davrida shudring nuqtasidan kamida 3 °C ga yuqori boʻlishi lozim.
318. Himoya polimer qoplamasini qoplashdan oldin sement sutini, boʻshashgan va yopishgan zarralarni, turli iflosliklar va eski qoplamalarni olib tashlash maqsadida, sement asosga mexanik ishlov berish zarur.
Ishlov berish yuzada pastki qatlamning yirik toʻldiruvchisi paydo boʻlgunga qadar amalga oshirish hamda ishlov berilgan asosni changdan tozalash va gruntlash kerak.
319. Tikilgan yoriqlar, gʻadir-budirlar, siniqlar, shuningdek haroratga kirishish choklarini (choksiz qoplamani bajarish holatida) polimer material yordamida asos yuzasi bilan baravar qilib shpaklyovka qilinishi kerak.
320. Polning himoya polimer qoplamasi qavatma-qavat yotqizilishi lozim.
Har bir keyingi qavat oldingi qavat yotqizilgandan va texnik jihatdan ushlab turilganidan keyin yotqizilishi, bunda minimal va maksimal qatlamlararo oraliq (interval) hisobga olinishi lozim.
321. (20 ± 2) °C haroratda va (60 ± 5) foiz namlikda keyingi qatlamni kamida 12 h dan keyin hamda 48 h dan kechiktirmay yotqizishga yoʻl qoʻyiladi.
322. Grunt qatlamini yotqizishda materialning bir tekisdaligi va uning sarfini ishchi loyiha hujjatlarga muvofiqligini nazorat qilish kerak.
323. Quyiladigan va yuqori toʻldirilgan qoplamalarni oʻrnatishda qoplamaning bir tekisligi, rangi va qavat qalinligi hisobga olinishi lozim.
324. Yuqori boʻyoq qatlamini (emal qatlami) oʻrnatishda yotqizishning bir tekisdaligini va qatlam qalinligi inobatga olinishi kerak.
325. Polning koʻp qatlamli himoya polimer qoplamalarining qavatlararo adgeziyasi (turli xil qattiq va/yoki suyuq jismlar yuzalarining bir-biriga yopishishi) asosga qoplamaning adgeziyasidan kam boʻlmasligi lozim.
326. Himoya polimer qoplamasini qabul qilish ishlari quyidagi 26-jadvalda keltirilgan talablar asosida amalga oshirilishi kerak.
26-jadvalNuqson nomlanishiQoplamalar uchun talablaryaltiroqyarim jilolijilosiz (matovix)koʻpiklar va oʻtkazmas gʻovaklar):100 m2 ga donalar soni102030oʻlchami1 mm dan koʻp emas1 mm dan koʻp emas1 mm dan koʻp emasular orasidagi masofakamida 100 mmkamida 100 mmkamida 100 mmSiyrak gʻovaklarYoʻl qoʻyilmaydiShagren silliq yuzalarda uchun Shagren shagrenYoʻl qoʻyiladiShtrixlar, chuqurchalar (siyrak boʻlmagan)Vizual — yoʻl qoʻyiladiChuqurlikka ega yoʻl qoʻyilmaydiUstalar foydalanadigan asbob izlariVizual — yoʻl qoʻyiladiChuqurlikka ega yoʻl qoʻyilmaydiDogʻli izlarYoʻl qoʻyilmaydiSirtdan ogʻishIngichka qatlamlilar uchun normalanmaydi.Quyiladigan va yuqori toʻldirilganlar uchun ikki m reykada 2 mm dan ortiq emasRangIshlab chiqaruvchining katalogi (palitra) boʻyicha bitta rang doirasida
13-§. Sement-polimer pol qoplamasini oʻrnatish
327. Himoya sement-polimer pol qoplamalari quyiladigan yeyilishga bardoshli finish va bufer quyiladigan qoplamalarga boʻlinishi lozim.
328. Himoya sement-polimer finish pol qoplamalari betonlardan, qorishmalardan tayyorlangan sement asoslar boʻyicha yoki metall asoslar (poʻlatdan, ruxlangan poʻlatdan, alyumindan tayyorlangan) boʻyicha va quyidagi 27-jadval talablariga muvofiq oʻrnatilishi kerak.
27-jadvalNazorat koʻrsatkichlariTalablarNazorat (usul, hajm)Nuqsonlarni bartaraf etish choralari1234Konstruksiya yaxlitlikAsos zich va mustahkam boʻlishi lozimDarzlar, koʻchishlar va changlanish boʻlishiga yoʻl qoʻyilmaydiUzluksiz koʻz bilan (vizual) koʻrik tekshirishKuchsiz asoslarni mustahkamlash zarur Agar buning imkoni boʻlmaganda, bunda olib tashlab bufer sement-polimer qoplama oʻrnatish lozim Darzlar mavjudligida ularning turini (statik yoki dinamik) oʻrnatish va ishlab chiqilgan loyiha yechimiga muvofiq ularni bartaraf etish choralarini koʻrish lozimAsosning siqilishga mustahkamligi:GOST 22690 boʻyicha, har bir 100 m2 kamida oltita oʻlchashlarOlingan natijalardan kelib chiqib, asosni mustahkamlash yoki ushbu talablarga muvofiq boʻladigan toʻshovchi qatlamni oʻrnatish boʻyicha tadbirlar rejasi boʻlishifinish sement-polimer quyiladigan qoplamalar uchunKamida 30 MPabufer sement-polimer quyiladigan qoplamalar uchunKamida 25 MPaAsosning siqilishga mustahkamligi:finish sement-polimer quyiladigan qoplamalar uchun turar joy, jamoat va maʼmuriy binolarda,ishlab chiqarish xonalarida(piyoda yuki)Kamida 15 MPaGOST 22690, har bir 100 m2 kamida oltita oʻlchashlarBeton asosning uzib olishda choʻzilishga mustahkamligi:GOST 22690, har bir 100 m2 kamida oltita oʻlchashlarfinish sement-polimer quyiladigan qoplamalar uchunbufer sement-polimer quyiladigan qoplamalar uchunKamida 1,5 MPava sement-polimer quyiladigan qoplamalar uchun turarjoy, jamoat va maʼmuriy binolarda,ishlab chiqarish xonalarida(piyoda yuki)Kamida 1,0 MPaSirtdan ogʻishlar finish sement-polimer quyiladigan qoplamalar uchunIkki m reykada 2 mm dan ortiq emasInstrumental, har bir 100 m2 kamida oltita oʻlchashlarTekislovchi tarkiblar yordamida tekislashBeton asosning yoshiKamida 28 d, boshqasi qoplama materiallari ishlab chiqaruvchisining texnik hujjatlarida keltirilmagan boʻlsaQurilish obyektining loyiha hujjatiga muvofiqPolimer qoplamani yotqizishni oʻtkazish yoki qoplamaning boshqa turini tanlash
329. Polning sement-polimer qoplamasini oʻrnatish boʻyicha ishlar atrof-muhit va asosning 10 °C dan 30 °C gacha haroratida va havoning 80 foizdan ortiq boʻlmagan nisbiy namligida amalga oshirilishi lozim.
330. Polning sement-polimer qoplamasi oʻrnatilayotgan yuza ishlarini amalga oshirishning butun davrida va pol qoplamasi toʻliq qotguncha toʻgʻridan-toʻgʻri quyosh nuridan, yelvizak (havo oqimi)lardan hamda suv tushishidan himoyalanishi zarur.
331. Finish sement-polimer yoki bufer sement-polimer qoplamasini qoplashdan oldin sement suti, boʻshashgan, yopishgan zarralarni, eski qoplamalarni olib tashlash maqsadida, beton asosga mexanik ishlov berish lozim.
Ishlov berish yuzada pastki qatlamning yirik toʻldiruvchisi paydo boʻlgunga qadar amalga oshirilishi kerak.
Ishlov berilgan asosni changdan tozalash va gruntlash zarur.
332. Polning sement-polimer qoplamasi qavatma-qavat yotqizilishi lozim.
333. Gruntovka ishlari sement-polimer qoplamasining har bir qatlamini yotqizishdan oldin amalga oshirilishi lozim.
334. Quyiladigan sement-polimer qoplamasini oʻrnatishda ishlarni bajarish vaqtida suv qattiqligi nisbatini oʻzgartirishga yoʻl qoʻyilmaydi.
335. Himoya polimer qoplamasini qabul qilish ishlari quyidagi 28-jadvalda keltirilgan talablar asosida amalga oshirilishi kerak.
28-jadvalNuqson nomlanishiYakunlovchi sement-polimer jilosiz (yaltiramaydigan) qoplamalar uchun normalarBegona narsalar (koʻpiklar va siyrak boʻlmagan gʻovaklar):100 m2 ga donalar soni30oʻlchami1 mm dan koʻp emasular orasidagi masofa:kamida 100 mmSiyrak gʻovaklar Yoʻl qoʻyilmaydi Silliq yuzalar uchun shagrenYoʻl qoʻyiladi Shtrixlar, chuqurchalar (siyrak boʻlmagan)Vizual — yoʻl qoʻyiladi.Chuqurlikka ega — yoʻl qoʻyilmaydiUstalar foydalanadigan asbob izlari Vizual — yoʻl qoʻyiladi.Chuqurlikka ega — yoʻl qoʻyilmaydiDogʻli izlarYoʻl qoʻyilmaydiSirtdan ogʻish Quyiladigan uchun — 2 m li reykada 2 mm dan koʻp emas yoki loyiha hujjatlari talablariga muvofiq Rang (faqat rangl finish sement-polimer qoplamalar uchun)Ishlab chiqaruvchining katalogi (palitrasi) boʻyicha bitta rang doirasida vizual farqlar boʻlishiga yoʻl qoʻyiladi
14-§. Polning tayyor qoplamasiga qoʻyiladigan talablar
336. Polning tayyor qatlamasiga qoʻyiladigan asosiy talablar quyidagi 29-jadvalga muvofiq boʻlishi lozim.
29-jadvalParametr nomiYoʻl qoʻyiladigan qiymatiNazorat(usul, hajm, roʻyxatga olish turi )123Ikki m nazorat reykasi bilan tekshirilganda qoplama yuzasining sirtdan ogʻishi:yer, graviy, shlak, shagʻal, tuproq qoplamalar va chorqirra toshlardan (bruschatka) qoplamalar10 mm dan ortiq emasOʻlchash, ikki m reyka bilan nazorat, qoplamaning har bir 50 — 70 m2 yuzasiga kamida toʻqqizta oʻlchash yoki kichikroq maydonli bitta xonadaasfaltbeton qoplamalar, oraliq qatlam boʻyicha qumdan, yon chekka elementlardan, choʻyan plitalardan va gʻishtdan6 mm dan koʻp emassement-beton, mozaika-beton, sement-qum, polivinilatsetat-beton, metallsement, ksilolit qoplamalar va kislota bardoshli va issiqqa bardoshli betondan qoplamalar4 mm dan koʻp emasSoʻrtma (mastika)dan oraliq qatlamda, yon chekka elementlardan, choʻyan va poʻlat plitalardan, barcha turdagi gʻishtdan qoplamalarqum, mozaika-beton, asfaltbeton, keramika, tosh, shlakositallpolivinilatsetat, taxta, parket qoplamalar va linoleumdan, polivinilxlorid va oʻta qattiq yogʻochtolali plitalardan sintetik tolalar asosidagi rulonli qoplamalar2 mm dan koʻp emasQuyidagi donador materiallardan qoplamalarning qoʻshni mahsulotlari orasidagi doʻngliklar:bruschatkadan3 mm dan koʻp emasOʻlchash, qoplamaning har bir 50 — 70 m2 yuzasiga kamida toʻqqizta oʻlchash yoki kichikroq maydonli bitta xonadagʻisht, yon chekka elementlardan, beton, asfaltbeton, choʻyan va poʻlat plitalardan2 mm dan koʻp emaskeramika, tosh, sement-qum, mozaika-beton, shlakostall plita1 mm dan koʻp emastaxta, parket, linoleumdan, polivinilxlorid va oʻta qattiq yogʻoch tolali plitalardan, polivinilxloridplastikdanYoʻl qoʻyilmaydiOʻlchash, kamida beshta oʻlchashQoplamalar va polhoshiyasi elementlari orasidagi doʻngliklar2 mm dan koʻp emasQoplamalarning berilgan nishabidan chetlanishlarXona tegishli oʻlchamidan 0,2 foiz dan koʻp emas, biroq 10 mm dan koʻp emasQoplama qalinligi boʻyicha chetlanishlarLoyihaning 10 foiz dan koʻp emas proyektnoyUrib koʻrib, monolit qoplamalar va qattiq plita materiallardan qoplamalarning pol quyi elementlari bilan ulanishini tekshirishdaTovush chiqish xususiyatida oʻzgarish boʻlmasligi lozimKatakchalarining oʻlchami kamida 50x50 sm boʻlgan shartli toʻr boʻyicha kvadratlar markazida pol butun yuzasi urib koʻriladiYogʻoch qoplamaning taxtalari orasidagi tirqishlar1 mm dan koʻp emasOʻlchash, qoplamaning har bir 50 — 70 m2 yuzasiga kamida beshta oʻlchash yoki kichikroq maydonli bitta xonadaParket taxtalar va parket shchitlar orasidagi tirqishlar0,5 mm dan koʻp emasDonador parket qoʻshni tomonlari orasidagi tirqishlar0,2 mm dan koʻp emasPlintuslar va pol qoplamasi yoki devorlar (pardevorlar), linoleum, gilamlar, rulonli materiallar va plitkalar matolarining qoʻshni qirralari orasidagi tirqishlar va yoriqlarYoʻl qoʻyilmaydiOʻlchash, qoplamaning har bir 50 — 70 m2 yuzasiga kamida beshta oʻlchash yoki kichikroq maydonli bitta xonadaQoplama yuzalarida oʻyiqlar, darzlar, toʻlqinlar, shishlar, koʻtarilib qolgan qirralar boʻlmasligi lozim. Qoplama rangi loyihadagiga muvofiq kelishi kerak
