Umumiy oʻrta taʼlim maktablarida musiqa madaniyati fani oʻqitilishini tubdan takomillashtirish hamda ushbu fan oʻqituvchilarining kasbiy faoliyatini rivojlantirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida (PQ-391-son)

15.11.2024

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining

qarori

Mamlakatimizda bolalarni vatanparvarlik hamda milliy anʼanalarimizga hurmat ruhida tarbiyalash, zamonaviy bilim va tajriba, ezgu fazilatlar egasi boʻlgan insonlar etib voyaga yetkazish bilan bir qatorda ularni madaniyat va sanʼat sohasiga qamrab olish borasida izchil chora-tadbirlar amalga oshirilmoqda.

Shu bilan birga bolalarni madaniyat va sanʼatga keng jalb qilish, ular bilan tizimli ishlash, madaniyat va sanʼat muassasalari faoliyati samaradorligini yanada oshirish borasida qoʻshimcha shart-sharoitlar yaratish zarurati mavjud.

Oʻquvchilarni musiqa va sanʼatga keng jalb etish va ularning iqtidorini roʻyobga chiqarish uchun bolalar musiqa va sanʼat maktablari hamda umumiy oʻrta taʼlim maktablari integratsiyasini yoʻlga qoʻyish maqsadida:

1. Quyidagilar umumiy oʻrta taʼlim maktablarida (keyingi oʻrinlarda — maktablar) musiqa madaniyati fanini rivojlantirishning asosiy vazifalari etib belgilansin:

musiqa madaniyati fani oʻqituvchilari uchun oʻquv qoʻllanmalarini ishlab chiqish;

oʻqituvchilar malakasini oshirishning yangi tartibini joriy etish;

oʻqituvchilarga malaka toifasini berish mexanizmini qayta koʻrib chiqish;

musiqa madaniyati fani oʻqituvchilarining bilim darajasi va kasbiy mahoratini aniqlash boʻyicha milliy baholash tizimini yoʻlga qoʻyish;

madaniyat va sanʼat yoʻnalishidagi oliy taʼlim muassasalari bitiruvchilarini maktablarga ishga qabul qilish tizimini soddalashtirish.

2. Belgilansinki:

a) 2025-yil 1-martdan boshlab musiqa madaniyati fani oʻqituvchilari uchun nazariya va amaliyot uygʻunlashtirilgan holda malaka oshirish tizimi yoʻlga qoʻyiladi.

Bunda malaka oshirish taʼlim dasturining nazariy qismi A. Avloniy nomidagi pedagogik mahorat milliy instituti, Qoraqalpogʻiston Respublikasi va viloyatlar pedagogik mahorat markazlarida (keyingi oʻrinlarda — markazlar), amaliy (ijodiy) qismi bolalar musiqa va sanʼat maktablarida tashkil etiladi va markazlarga ishga qabul qilinadigan musiqa madaniyati fani oʻqituvchilari mehnatiga soatbay asosda ish haqi toʻlanadi;

b) 2025-yil 1-sentabrdan boshlab:

bolalar musiqa va sanʼat maktablarining belgilangan oʻquv dasturlarini toʻliq yakunlagan, 11-sinfni tugatgan umumiy oʻrta taʼlim toʻgʻrisidagi shahodatnomaga ega boʻlgan bitiruvchilarga “Barkamol avlod” bolalar maktablarida toʻgarak rahbari sifatida ishlash huquqi beriladi;

madaniyat va sanʼat yoʻnalishidagi oliy taʼlim muassasalarning oʻquv dasturi doirasida psixologiya va pedagogika fanlarini oʻrgangan musiqa yoʻnalishi bitiruvchilariga maktablarda musiqa madaniyati fanini oʻqitishga ruxsat beriladi.

Bunda musiqa madaniyati fani oʻqituvchilariga milliy cholgʻu asboblaridan kamida 1 tasini ijro etish koʻnikmasiga ega boʻlish talabi qoʻyiladi;

v) madaniyat va sanʼat yoʻnalishidagi oliy taʼlim muassasalari bitiruvchilarining bitiruv oldi amaliyoti kelishuv asosida maktablarda tashkil etiladi.

3. Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi (K. Sharipov), Maktabgacha va maktab taʼlimi vazirligi (X. Umarova), Madaniyat vazirligi (O. Nazarbekov), Bilim va malakalarni baholash agentligi (M. Karimov):

2025/2026 oʻquv yiliga qadar musiqa madaniyati fani oʻqituvchilarining bilim darajasi va kasbiy mahoratini aniqlash boʻyicha milliy baholash tizimini ishlab chiqsin va amaliyotga joriy etish choralarini koʻrsin;

2025/2026 oʻquv yilidan boshlab madaniyat yoʻnalishida kadrlar tayyorlaydigan oliy taʼlim muassasalarida psixologiya va pedagogika fanlarini oʻqitish amaliyotini joriy qilsin.

4. Madaniyat vazirligi (O. Nazarbekov):

a) Maktabgacha va maktab taʼlimi vazirligi (X. Umarova) bilan hamkorlikda 2025-yil 1-apreldan boshlab “Turon” maktab teatrining ijobiy tajribasi asosida maktablarda “Iqtidor” badiiy havaskorlik jamoalarini tashkil etib, jamoalar oʻrtasida “Iqtidor maktab ansambli” respublika tanlovini (keyingi oʻrinlarda — tanlov) oʻtkazsin.

Bunda:

tanlov har yili milliy va jahon musiqasi yoʻnalishlari boʻyicha maktablarning badiiy havaskorlik jamoalari oʻrtasida oʻtkaziladi;

tanlovning respublika bosqichi gʻoliblari xorijiy davlatlarga taʼlim sayohatiga yuboriladi.

Tanlovning respublika bosqichini tashkil etish va oʻtkazish bilan bogʻliq xarajatlar Maktabgacha va maktab taʼlimi vazirligiga ajratiladigan mablagʻlar doirasida amalga oshiriladi;

b) ikki oy muddatda:

maktablarda darsdan tashqari tashkil etilgan “Iqtidor” badiiy havaskorlik jamoalari uchun 7 turdagi milliy musiqa cholgʻularida kuy ijro etishni oʻrgatish boʻyicha qoʻshimcha adabiyotlar, notalar va videodarslar ishlab chiqsin;

tuman (shahar)larda bolalar musiqa va sanʼat maktablari hamda milliy va zamonaviy cholgʻu ansambllarining hisobot konsertlari budjetdan tashqari va qonunchilikda taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobidan yoʻlga qoʻyilishini taʼminlasin;

har yili madaniyat va sanʼat yoʻnalishlari boʻyicha nufuzli xalqaro va respublika tanlovlari roʻyxatini shakllantirsin hamda vazirlikning rasmiy veb-saytida eʼlon qilib borsin;

bolalar musiqa va sanʼat maktablari maktablarning musiqa madaniyati fani oʻqituvchilariga uslubiy yordam koʻrsatish boʻyicha tayanch taʼlim muassasalari sifatida belgilasin. Bunda:

bolalar musiqa va sanʼat maktablari oʻqituvchilari maktablarning musiqa madaniyati fani oʻqituvchilariga uslubiy yordam koʻrsatib boradi;

oʻqituvchilarning musiqa cholgʻularida ijro etish koʻnikmalarini shakllantirish boʻyicha mahorat saboqlari tashkil etiladi;

v) oʻquvchilar orasidan iqtidorli bolalarni tanlab olish, ularni madaniyat va sanʼat sohasidagi taʼlim tashkilotlariga maqsadli yoʻnaltirish uchun Madaniyat vazirligi tasarrufidagi ixtisoslashtirilgan madaniyat va sanʼat maktablari, bolalar musiqa va sanʼat maktablari tomonidan maktablarda targʻibot va tashviqot ishlari amalga oshirilishini taʼminlasin.

5. Maktabgacha va maktab taʼlimi vazirligi (X. Umarova) Madaniyat vazirligi (O. Nazarbekov) bilan birgalikda uch oy muddatda musiqa madaniyati fani oʻqituvchilariga malaka toifalarini berish tartibini ishlab chiqsin.

Bunda malaka toifalarini berish 2 bosqichda amalga oshiriladi:

birinchi bosqich — Maktabgacha va maktab taʼlimi vazirligi tomonidan oʻtkaziladigan test sinovlari;

ikkinchi bosqich — Madaniyat vazirligi tomonidan belgilangan bolalar musiqa va sanʼat maktablarida tashkil etiladigan amaliy (ijodiy) imtihon.

6. Belgilansinki, mazkur qaror ijrosini taʼminlash bilan bogʻliq xarajatlarni moliyalashtirish 2025-yilda Oʻzbekiston Respublikasining respublika budjetidan birinchi darajali budjet mablagʻlarini taqsimlovchi sifatida Maktabgacha va maktab taʼlimi vazirligi hamda Madaniyat vazirligiga ajratilgan mablagʻlar doirasida amalga oshiriladi, 2026-yildan boshlab esa Davlat budjeti parametrlarida nazarda tutiladi.

7. Madaniyat vazirligi (O. Nazarbekov), Maktabgacha va maktab taʼlimi vazirligi (X. Umarova) manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda uch oy muddatda qonunchilik hujjatlariga ushbu qarordan kelib chiqadigan oʻzgartirish va qoʻshimchalar toʻgʻrisida Vazirlar Mahkamasiga takliflar kiritsin.

8. Mazkur qarorning ijrosini samarali tashkil qilishga masʼul va shaxsiy javobgar etib maktabgacha va maktab taʼlimi vaziri X.U. Umarova hamda madaniyat vaziri O.A. Nazarbekov belgilansin.

9. Mazkur qarorning ijrosini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vaziri A.N. Aripov zimmasiga yuklansin.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Sh. MIRZIYOYEV

Toshkent sh.,

2024-yil 15-noyabr,

PQ-391-son