Jizzax viloyati hududlarini ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish dasturlari ijrosini oʻrganish natijalari toʻgʻrisida (KQ-696-IV-son)
27.02.2024
Oʻzbekicton Respublikasi Oliy Majlisi Senati Kengashining
qarori
Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senati tomonidan Jizzax viloyati hududlarini ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish dasturlarining 2023-yildagi ijrosi parlament nazorati doirasida oʻrganildi.
2023-yilda yalpi hududiy mahsulot hajmi 5 foizga (33,3 trln soʻm), sanoat 7,4 foizga (19 trln soʻm), qishloq xoʻjaligi 4,1 foizga (27,6 trln soʻm), xizmatlar 12,8 foizga (10,4 trln soʻm) va qurilish ishlari 7,2 foizga (3,9 trln soʻm) oʻsgan. Aholi jon boshiga YHM hajmi 22,3 mln soʻmni va oʻsish surʼati 2,8 foizni tashkil etgan.
Investitsiya dasturlari doirasida 760 mln dollarlik 700 dan ziyod loyihalar ishga tushirilishi natijasida 10 mingta yangi ish oʻrni yaratilgan. 684,5 mln dollarlik yoki 2022-yilga nisbatan qariyb 1,7 barobarga koʻp toʻgʻridan-toʻgʻri xorijiy investitsiya va kreditlar oʻzlashtirilgan.
Viloyatda 202 mln dollarlik sanoat va qishloq xoʻjaligi mahsulotlari eksporti amalga oshirilgan. 25 ta yangi korxona eksport faoliyatiga jalb qilinib, jahon bozoriga 15 turdagi yangi mahsulot yetkazib berilgan.
Turizmni rivojlantirish boʻyicha koʻrilgan chora-tadbirlar natijasida 2023-yilda viloyatga 145 mingga yaqin xorijiy turistlar tashrif buyurgan, mahalliy sayyohlar soni 1,2 millionga yetgan.
Iqtisodiy faollikning oshishi natijasida qariyb 4,4 ming yangi tadbirkorlik subyekti tashkil etilib, bugungi kunda faoliyat yuritayotgan subyektlar soni 16,7 mingdan oshgan.
Yangi ish oʻrinlarini yaratish va bandlikni taʼminlash orqali aholining turmush darajasini oshirish boʻyicha belgilangan vazifalar ijrosiga mahallabay ishlash tizimi asosida yondashish oʻz samarasini bergan.
Jumladan, hokim yordamchilari, xotin-qizlar faollari va yoshlar yetakchilari koʻmagida ishsiz fuqarolarning 88,6 mingi doimiy va mavsumiy ish oʻrinlariga joylashtirilgan, 7,2 mingi kasb-hunarlarga oʻqitilgan va 6,3 mingi jamoat ishlariga jalb etilgan, 3,7 mingiga 16,7 mlrd soʻm subsidiya ajratilgan.
Oilaviy tadbirkorlikni rivojlantirish dasturi doirasida hokim yordamchilari tavsiyanomalari asosida 33,5 mingdan ortiq loyihalar uchun qariyb 560,3 mlrd soʻmlik kredit mablagʻlari ajratilgan.
Ijtimoiy himoyaga muhtoj aholini qoʻllab-quvvatlash maqsadida “Ayollar daftari”dagi 37,8 mingga yaqin xotin-qizlarga hamda “Yoshlar daftari”ga kiritilgan 18,4 ming yoshlarga amaliy yordam koʻrsatilib, ushbu maqsadda tegishli jamgʻarmalardan 52,4 mlrd soʻmdan ziyod mablagʻ sarflangan.
Mahallalarda ichki yoʻllar, ichimlik suvi, elektr energiyasi va gaz taʼminoti hamda boshqa infratuzilma obyektlarini yaxshilash boʻyicha 199 ta loyiha doirasida 417,1 mlrd soʻmlik qurilish-taʼmirlash ishlari amalga oshirilgan.
Ijtimoiy va ishlab chiqarish infratuzilmasini rivojlantirish dasturi doirasida ajratilgan 689,6 mlrd soʻm hisobiga 93 ta obyektda, shu jumladan, 12 ta maktab, 4 ta bogʻcha, 6 ta sogʻliqni saqlash muassasasi, 1 ta oliy taʼlim muassasasi, 2 ta sport obyekti hamda 68 ta boshqa turdagi obyektda yangidan qurilish, rekonstruksiya qilish va mukammal taʼmirlash ishlari bajarilgan, shundan 64 ta obyekt toʻliq foydalanishga topshirilgan.
Muqobil energiya manbalarini joriy etish borasida 363 ta ijtimoiy soha obyekti, 631 ta tadbirkorlik subyektiga tegishli bino va inshootlar hamda 1 424 ta aholi xonadoniga quyosh panellari oʻrnatilgan.
Shu bilan birga, oʻrganish va tahlillar viloyat hududlarini ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish, investitsiyalarni jalb qilish, aholi turmush darajasini yanada yaxshilash va bandlik dasturlari ijrosini taʼminlashda ayrim kamchilik va muammolar mavjudligini koʻrsatdi.
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2023-yil 2-maydagi PQ-146-sonli qarorida belgilangan Ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va iqlim oʻzgarishi vazirligi masʼulligida Zomin tumani “Nihol” MFY hududida yangi chiqindi toʻplash poligonini qurish ishlari buyurtmachi va pudratchi oʻrtasidagi shartnomaviy nizolar sababli hanuzgacha yakunlanmagan.
Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 26-apreldagi 213-sonli qaroriga muvofiq chegaraoldi hududlarining mavjud imkoniyatlaridan keng foydalanish, ushbu hududlarda sanoat, savdo va xizmat koʻrsatish majmualarini barpo etish, shu jumladan Mirzachoʻl tumanining Qozogʻiston bilan, Yangiobod tumanining Tojikiston bilan chegaradosh hududlarida erkin savdo zonasi va agrologistika markazi tashkil etish chora-tadbirlari doirasida amaliy ishlar qilinmagan.
Eksportchi korxonalarni qoʻllab-quvvatlash uchun oʻz vaqtida yetarlicha choralar koʻrilmaganligi natijasida eksport prognozi koʻrsatkichlari Zafarobod (19 foiz), Yangiobod (26 foiz), Doʻstlik (43 foiz), Arnasoy (48 foiz) va Paxtakor (49 foiz) tumanlarida 50 foizga ham bajarilmagan.
Mavjud yoshlar sanoat va tadbirkorlik zonalarining bosh rejalari bugungi kunga qadar ishlab chiqilmagan. Sanoat zonalarini tashqi muhandislik-kommunikatsiya infratuzilmasi bilan taʼminlash dasturi doirasida 289,5 mlrd soʻmlik 10 ta loyiha boʻyicha qurilish ishlari yakuniga yetkazilmagan.
Xizmat koʻrsatish va ishlab chiqarish obyektlarini tashkil qilish uchun boʻsh yer uchastkalarini auksion savdolariga chiqarishda aholi punktiga yaqinligi va zarur infratuzilma bilan taʼminlanganligi kabi mezonlar inobatga olinmagan. Buning oqibatida “E-auksion” elektron savdo platformasida 931 ta yer uchastkasi bir necha marotaba takroriy savdoga chiqarilganiga qaramasdan, tadbirkorlar tomonidan qiziqish bildirilmagan.
Kambagʻallikni qisqartirish va bandlik, Qishloq xoʻjaligi, Qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vazirliklari hamda tegishli tuman va shahar hokimliklari tomonidan hududiy bandlik dasturining ijrosi ayrim yoʻnalishlarda taʼminlanmagan.
Jumladan, qishloq xoʻjaligi sohasida doimiy ish oʻrinlarini yaratish boʻyicha belgilangan prognoz koʻrsatkichi atigi 52 foizga bajarilgan. Qurilish sohasida aholining norasmiy mehnat faoliyatini legallashtirish boʻyicha yillik reja Baxmal tumanida 35 foizga, Gʻallaorol tumanida 47 foizga taʼminlangan.
Gʻallaorol, Zomin, Doʻstlik tumanlari va Jizzax shahri mahallalarida ishga tushirilgan sanoat, hunarmandchilik, kasanachilik va chorvachilik mikromarkazlarida yaratilgan ish oʻrinlari rejaga nisbatan atigi 32 foizni tashkil qilgan.
Oilaviy tadbirkorlikni rivojlantirish dasturi doirasida 103,6 mlrd soʻmlik 1 334 ta loyihaga hokim yordamchilari tomonidan tavsiyalar berilgan boʻlsa-da, tijorat banklari tomonidan kredit ajratilmasdan rad etilgan. Shuningdek, “20 ming tadbirkor — 500 ming malakali mutaxassis” dasturida ishtirok etgan 122 ta tadbirkordan atigi 7 tasiga kredit ajratilgan.
Ijtimoiy himoyaga muhtoj aholi muammolarini tizimli hal etish, ushbu maqsadda ajratilgan mablagʻlardan maqsadli va samarali foydalanish borasida ham kamchiliklar mavjud. Jumladan, “Ayollar daftari”dagi ishsiz xotin-qizlar bandligini taʼminlashda Zomin va Paxtakor tumanlarida boʻsh (vakant) ish oʻrinlari hamda yangi yaratilgan ish oʻrinlaridan samarali foydalanilmagan.
“Yoshlar daftari”da joriy yilning 1-yanvar holatiga mavjud ijtimoiy himoyaga muhtoj yoshlarning 450 nafariga esa 6 oydan buyon amaliy yordam koʻrsatilmagan.
Budjet intizomiga rioya etilishi va budjet mablagʻlaridan maqsadli foydalanishda qator moliyaviy xato va kamchiliklarga yoʻl qoʻyilgan. Jumladan, 2023-yilda 690 ta holatda qariyb 15 mlrd soʻmlik xaridlar “Davlat xaridlari toʻgʻrisida”gi Qonun tartib-taomillariga zid ravishda amalga oshirilgan.
Mahallalar infratuzilmasini yanada yaxshilash dasturi doirasida Mirzachoʻl tumani “Mirzadala” mahallasida ichimlik suvi tarmoqlarini qurish boʻyicha 42,3 mln soʻmlik bajarilmagan ishlar hisobotlarda qoʻshib yozilgan.
Mahalliy budjet daromadlari ijrosini taʼminlashda, shu jumladan, muddati oʻtgan soliq qarzdorligini kamaytirishda ham ayrim hududlarda ishlar sust tashkil qilingan. Joriy yilning 1-yanvar holatiga 7,6 mingdan ortiq soliq toʻlovchilarining budjetdan 251,7 mlrd soʻm qarzdorligi mavjud yoki bu koʻrsatkich 2022-yilning mos davriga nisbatan qariyb 14,5 foizga oshgan.
Tashabbusli budjet jarayonlarining samaradorligi boʻyicha 2023-yil reyting natijalariga koʻra Doʻstlik, Paxtakor va Forish tumanlari “qizil” hudud toifasiga kiritilgan.
Tashabbusli budjet jarayonlarining 2023-yilning 1 mavsumida gʻolib deb topilgan loyihalardan 8 tasi (9,6 mlrd soʻmlik) foydalanishga topshirilmagan. Shundan 2 ta loyihada qurilish-taʼmirlash ishlari boshlanmagan boʻlsa, 6 ta loyihada muddati tugagan boʻlishiga qaramay ishlar yakunlanmagan.
Jizzax viloyati hududlarini ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish dasturlari ijrosi samaradorligini oshirish maqsadida “Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Senati toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyaviy Qonunining 16-moddasiga asosan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senatining Kengashi qaror qiladi:
1. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senatining Budjet va iqtisodiy islohotlar masalalari qoʻmitasi raisi E. Gadoyevning Jizzax viloyati hududlarini ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish dasturlari ijrosini oʻrganish natijalari toʻgʻrisidagi axboroti maʼlumot uchun qabul qilinsin.
2. Investitsiyalar, sanoat va savdo, Iqtisodiyot va moliya, Qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi, Kambagʻallikni qisqartirish va bandlik, Ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va iqlim oʻzgarishi, Qishloq xoʻjaligi, Suv xoʻjaligi, Energetika, Tashqi ishlar vazirliklariga, Soliq, Oila va xotin-qizlar qoʻmitalariga, Davlat aktivlarini boshqarish, Yoshlar ishlari, Mahallabay ishlash va tadbirkorlikni rivojlantirish agentliklariga hamda Jizzax viloyati hokimligiga Jizzax viloyati hududlarini ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish dasturlaridagi ayrim vazifalar oʻz vaqtida bajarilmaganligi koʻrsatib oʻtilsin.
3. Jizzax viloyati hokimligi:
viloyat hududlarini ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish dasturlari ijrosini taʼminlashda masʼuliyatsizlikka yoʻl qoʻyganligi uchun Jizzax viloyati hokimi oʻrinbosari — investitsiyalar, sanoat va savdo boshqarmasi boshligʻi hamda Doʻstlik, Yangiobod, Forish va Sharof Rashidov tumanlari hokimlarining moliya-iqtisodiyot va kambagʻallikni qisqartirish masalalari boʻyicha birinchi oʻrinbosarlarining faoliyatini tanqidiy koʻrib chiqsin;
Soliq qoʻmitasi bilan birgalikda Davlat budjeti daromadlari ijrosini taʼminlashda, shu jumladan muddati oʻtgan soliq qarzlarini qisqartirish borasida sustkashlikka yoʻl qoʻygan Paxtakor, Zomin va Zarbdor tumanlari hamda Jizzax shahri soliq inspeksiyalari rahbarlarining masʼuliyatini oshirish boʻyicha choralar koʻrsin.
4. Jizzax viloyati hududlarini ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish dasturlarining samarali ijro etilishini taʼminlash boʻyicha “yoʻl xaritasi” 1-ilovaga, mazkur “yoʻl xaritasi” ijrosi ustidan parlament nazoratini amalga oshirish yuzasidan Senat aʼzolari va mahalliy Kengashlar deputatlarini tuman (shahar)larga biriktirish jadvali 2-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
5. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi:
Jizzax viloyati hududlarini ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish dasturlari samarali ijro etilishini taʼminlash boʻyicha “yoʻl xaritasi” ijrosini nazoratga olsin;
mazkur “yoʻl xaritasi” ijrosi toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni har chorak yakuni bilan keyingi oyning 25-sanasiga qadar hamda yakuniy maʼlumotni 2025-yilning 25-yanvariga qadar, shuningdek, mazkur Qarorning 6-7-bandlarida belgilangan vazifalarning ijrosi toʻgʻrisidagi axborotni joriy yilning 15-apreliga qadar Senatga kiritsin.
6. Markaziy bank, Savdo-sanoat palatasi Jizzax viloyati hokimligi bilan birgalikda “20 ming tadbirkor — 500 ming malakali mutaxassis” dasturi doirasida viloyatda sertifikatga ega boʻlgan tadbirkorlik subyektlariga kredit ajratish masalasini bir oy muddatda koʻrib chiqib, oʻrnatilgan tartibda hal etish choralarini koʻrsin.
7. Energetika vazirligi Iqtisodiyot va moliya vazirligi, Soliq qoʻmitasi bilan birgalikda “Quyoshli xonadon” dasturi doirasida respublika hududlarida jismoniy shaxslarga tegishli obyektlarda oʻrnatilgan quyosh panellarida ishlab chiqarilgan va oʻz isteʼmolidan orttirib yagona elektr energetika tizimiga uzatilgan elektr energiyasining hisob-kitob tizimini toʻlaqonli yoʻlga qoʻyish, bunda “Soliq” mobil ilovasi orqali quyosh panellarini oʻrnatgan xonadonlarni roʻyxatga olish tizimini soddalashtirish choralarini koʻrsin.
8. Oliy Majlis Senatining Xalqaro munosabatlar, tashqi iqtisodiy aloqalar, xorijiy investitsiyalar va turizm hamda Budjet va iqtisodiy islohotlar masalalari qoʻmitalari Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining xorijiy davlatlarga tashriflari doirasida erishilgan kelishuvlar asosida viloyatda amalga oshirilayotgan loyihalar ijrosini doimiy oʻrganib, tegishli vazirlik va idoralar hamda hokimliklar ishtirokida muhokama qilib borsin.
9. Xalq deputatlari Jizzax viloyati, tuman va shahar Kengashlariga:
mavjud xato va kamchiliklarni bartaraf etish boʻyicha amalga oshirilgan ishlarni Kengash yigʻilishlarida tanqidiy muhokama qilish;
hududlarni kompleks ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish hamda aholi bandligi boʻyicha dasturlar ijrosini taʼminlashda masʼuliyatsizlikka yoʻl qoʻygan mutasaddilarga nisbatan taʼsirchan choralar qoʻllash masalasini koʻrib chiqish tavsiya etilsin.
10. Mazkur Qarorning ijrosini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senatining Budjet va iqtisodiy islohotlar masalalari qoʻmitasi raisi E. Gadoyev zimmasiga yuklansin.
Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senatining Raisi T. NARBAYEVA
Toshkent sh.,
2024-yil 27-fevral,
KQ-696-IV-son
Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senati Kengashining 2024-yil 27-fevraldagi KQ-696-IV-sonli qaroriga 1-ILOVA
Jizzax viloyati hududlarini ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish dasturlarining samarali ijro etilishini taʼminlash boʻyicha
“YOʻL XARITASI”
Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senati Kengashining 2024-yil 27-fevraldagi KQ-696-IV-sonli qaroriga 2-ILOVA
Jizzax viloyati hududlarini ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish dasturlarini samarali ijro etilishini taʼminlash boʻyicha “yoʻl xaritasi” ijrosi ustidan parlament nazoratini amalga oshirish yuzasidan Senat aʼzolari va mahalliy Kengashlar deputatlarini tuman (shahar)larga biriktirish jadvali
Izoh: zaruratga qarab mazkur biriktirish jadvaliga oʻzgartirish kiritilishi mumkin.
