Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablarini (0059-23-son SanQvaN) tasdiqlash toʻgʻrisida (26-son)

22.11.2023

OʻZBEKISTON RESPUBLIKASI SOGʻLIQNI SAQLASH VAZIRLIGI HUZURIDAGI SANITARIYA-EPIDEMIOLOGIK OSOYISHTALIK VA JAMOAT SALOMATLIGI QOʻMITASINING

qarori

[Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan 2023-yil 22-dekabrda hisobga olindi, hisob raqami 225]

Oʻzbekiston Respublikasi “Aholining sanitariya-epidemiologik osoyishtaligi toʻgʻrisida”gi Qonuni va Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 25-iyuldagi PF-6035-son “Koronavirus pandemiyasini yumshatish, aholining sanitariya-epidemiologik osoyishtaligi va salomatligini saqlash tizimini tubdan takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” Farmoniga muvofiq, Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi huzuridagi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasi qaror qiladi:

1. Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablari (0059-23-son SanQvaN) ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

2. Oʻzbekiston Respublikasi Bosh davlat sanitariya vrachi tomonidan 2019-yil 19-iyulda tasdiqlangan “Bolalar ozuqa mahsulotlarining xavfsizligiga, ishlab chiqarishga, transportda tashilishiga, saqlanishiga va sotuviga boʻlgan gigiyenik talablar” (0369-19-sonli SanQvaN) oʻz kuchini yoʻqotgan deb topilsin.

3. Mazkur qaror Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakil, Sogʻliqni saqlash vazirligi, Qishloq xoʻjaligi vazirligi, Investitsiyalar, sanoat va savdo vazirligi huzuridagi Oʻzbekiston texnik jihatdan tartibga solish agentligi hamda Savdo-sanoat palatasi bilan kelishilgan.

4. Mazkur qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran uch oy oʻtgach kuchga kiradi.

Rais B. YUSUPALIYEV

Toshkent sh.,

2023-yil 22-noyabr,

26-son

Kelishildi:

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha vakili D. KASIMOV

2023-yil 16-oktabr

Sogʻliqni saqlash vaziri A. INOYATOV

2023-yil 16-oktabr

Oʻzbekiston Savdo-sanoat palatasi Raisi D. VAXABOV

2023-yil 16-noyabr

Investitsiyalar, sanoat va savdo vazirligi huzuridagi Oʻzbekiston texnik jihatdan tartibga solish agentligi Bosh direktori D. SATTAROV

2023-yil 21-noyabr

Qishloq xoʻjaligi vaziri I. ABDURAHMONOV

2023-yil 13-noyabr

Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi huzuridagi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasining 2023-yil 22-noyabrdagi 26-son qaroriga ILOVA

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablari (0059-23-son SanQvaN)

Ushbu sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlari (bundan buyon matnda sanitariya qoidalari deb yuritiladi) bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish bilan shugʻullanadigan korxonalarning (bundan buyon matnda korxonalar deb yuritiladi) joylashuviga, ularning sanitariya-gigiyena holatiga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlash va tashishga, shuningdek xodimlarning shaxsiy gigiyenasiga qoʻyilgan sanitariya-gigiyena talablarini belgilaydi.

Mazkur sanitariya qoidalarni ishlab chiqishda mahsulot xavfsizligiga doir talablar belgilangan Kodeks Alimentarius komissiyasi qoidalari va prinsiplari tavsiyalaridan foydalanilgan.

1-bob. Umumiy qoidalar

1. Mazkur sanitariya qoidalarida quyidagi tushunchalardan foydalaniladi:

bolalar uchun oziq-ovqat mahsulotlari — goʻdaklar (bir yoshgacha boʻlgan bolalar), ilk bolalik (bir yoshdan uch yoshgacha boʻlgan bolalar), maktabgacha boʻlgan kichik yosh (uch yoshdan toʻrt yoshgacha), maktabgacha boʻlgan oʻrtacha yosh (toʻrt yoshdan besh yoshgacha), maktabgacha boʻlgan katta yosh (besh yoshdan yetti yoshgacha) bolalar va maktab yoshidagi (yetti yosh va undan katta) bolalar organizmining fiziologik xususiyatlariga hamda ehtiyojlariga javob beradigan mahsulotlar;

bolalar qoʻshimcha oziq-ovqat mahsulotlari — bola yoshining fiziologik xususiyatlari hisobga olingan holda ishlab chiqarilgan, maʼlum muddatga ona sutiga, ona sutining oʻrnini bosuvchi mahsulotlarga qoʻshimcha sifatida goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar ovqatlanish ratsioniga kiritiladigan oziq-ovqat mahsulotlari;

moslashtirilgan sutli aralashmalar (ona sutining oʻrnini bosuvchi) — goʻdaklar uchun kimyoviy tarkibi va xususiyatlari boʻyicha ona sutiga yaqin boʻlgan, zarur oziq-ovqat moddalariga va energiyaga ega boʻlgan, bolalarni fiziologik ehtiyojlariga javob bera oladigan hamda mahsuldor hayvonlar sutlari asosida suyuq yoki kukunsimon shaklda ishlab chiqarilgan oziq-ovqat mahsulotlari;

glyuten — bugʻdoy, javdar, arpa, suli kabi don mahsulotlari tarkibida mavjud boʻlgan oʻsimlik oqsili;

boshlangʻich sutli aralashmalar — moslashtirilgan (kimyoviy tarkibi boʻyicha ona sutiga yaqinlashtirilgan) yoki qisman moslashtirilgan (kimyoviy tarkibi boʻyicha ona sutiga qisman yaqinlashtirilgan) aralashmalar, mahsuldor hayvonlar sutlari asosida ishlab chiqarilgan va 6 oylikkacha boʻlgan bolalarni ovqatlantirish uchun moʻljallangan mahsulotlar;

oziq-ovqat — oziq-ovqat xomashyosidan tayyorlangan hamda natural yoki qayta ishlangan holida isteʼmol qilinadigan mahsulotlar;

tahlika — bolalar oziq-ovqat mahsulotida mavjud boʻlgan potensial xavf-xatarlarning (biologik, kimyoviy, fizikaviy va boshqa omillar) isteʼmolchilar hayoti va sogʻligʻiga salbiy taʼsir koʻrsatish ehtimoli;

tahlikani baholash — ilmiy maʼlumotlar va usullarga asoslangan holda xavfli omillarning xususiyatlarini aniqlash, taʼsirini baholash va xavfni tavsiflash bosqichlardan iborat boʻlgan jarayon;

tahlikani boshqarish — xavf-xatarlarni va boshqa omillarni baholash natijasida ularni bartaraf qilish maqsadida ogohlantiruvchi choralarni tanlash jarayoni;

tahlikani tahlil qilish — mavjud maʼlumotlardan foydalangan holda tahlikani baholash, boshqarish va tahlika toʻgʻrisida maʼlumot berishni oʻz ichiga oluvchi oʻzaro bogʻliq boʻlgan xavf-xatarlarni aniqlash va tahlikani tahlil qilish jarayoni;

xavf-xatar — bolalar oziq-ovqat mahsuloti yoki uning tarkibida mavjud boʻlgan hamda inson hayoti va salomatligiga salbiy taʼsir koʻrsatadigan biologik, kimyoviy, fizikaviy va boshqa omillar;

koloniya hosil qiluvchi birlik (KHQB) — nazorat qilinadigan sharoitlarda boʻlinish yoʻli bilan koʻpayish qobiliyatiga ega boʻlgan namunadagi mikrob hujayralari sonining oʻlchov birligi;

ichak tayoqchasi guruhi bakteriyalari (ITGB) — enterobakteriyalar oilasiga mansub, morfologik va mahsulot xususiyatlari bilan shartli ajralib turuvchi, sanitar mikrobiologiyada fekal ifloslanish belgisi sifatida foydalaniladigan, sanitar-koʻrsatkich mikroorganizmlar guruhiga kiruvchi bakteriyalar guruhi;

toʻyinmagan yogʻ kislotalari (TYOK) — molekulalarida kamida ikkita ikki yoki uch karrali uglerod-uglerod bogʻlamalari mavjud boʻlgan yogʻ kislotalari;

geksaxlorotsiklogeksanning γ-izomeri (GXSG, hexachloroylohexane) — pestitsidlarning kimyoviy faol moddasi (insektitsid);

dixlordifeniltrixlormetilmetan (1,1,1-trikloro-2,2-bis (4-xlorofenil) etan) (DDT) — zararkunandalarga qarshi ishlatiladigan insektitsid;

koliform bakteriyalar — oziq-ovqat va suvning sanitariya sifati koʻrsatkichini belgilovchi bakteriyalar guruhi;

zarur ishlab chiqarish amaliyoti GMP (GMP standarti) — mahsulotlarni saqlash va sinovdan oʻtkazishni oʻz ichiga olgan yuqori sifatli ishlab chiqarish jarayonini taʼminlashga yordam beradigan normalar tizimi, qoidalar va koʻrsatmalar toʻplami.

2-bob. Korxonalarning joylashuvi va hududiga qoʻyiladigan sanitariya-gigiyena talablari

2. Korxonalar quyidagi hududlarga joylashtirilmasligi kerak:

ishlab chiqarish amalga oshirilayotgan va ekologik ifloslangan joylar;

suv toshqini xavfi mavjud boʻlgan joylar;

zararkunandalarga moyil boʻlgan joylar;

qattiq va suyuq chiqindilar mavjud boʻlgan joylar.

3. Korxonalarning sanitariya-himoya mintaqasi “Oʻzbekiston Respublikasi aholi turar-joy atmosfera havosini muhofaza qilish sanitariya qoidalari va normalari” 0350-17-son SanQvaNga mos boʻlishi kerak.

4. Tahlikani oldini olish maqsadida korxona hududi alohidalangan, shuningdek korxona atrofidagi xodimlar, piyodalar va avtotransport vositalari uchun moʻljallangan yoʻllar (yoʻlaklar) qattiq qoplamli yuzaga ega boʻlishi va toza saqlanishi kerak.

5. Epidemiologik xavfsizlikni taʼminlash maqsadida korxona hududi quyidagilarga boʻlinishi lozim:

ishlab chiqarish hududi;

kommunal-xoʻjalik hududi;

sanitariya muhofazasiga ega boʻlgan suv taʼminoti manbalari joylashgan hudud.

6. Kommunal-xoʻjalik hududida yordamchi xona va inshootlar (nasos stansiyalari, yoqilgʻi moylash materiallari va kimyoviy reagent omborlari, qozonxona, kompressor xonasi va boshqalar), qurilish materiallari va idishlarni saqlash uchun xona, qattiq chiqindilarni yigʻish uchun konteynerlar, hojatxonalar va boshqalar joylashtirilishi kerak.

7. Korxonaning oqava suv inshootlari va ishlab chiqarish binolari oraligʻida sanitariya muhofaza zonasiga rioya qilish lozim.

8. Xavf-xatarlarning oldini olish maqsadida korxona hududida binolar va inshootlarni joylashtirishda xom ashyo, toza va ifloslangan idishlarning yuk oqimi tayyor oziq-ovqatlarning yuk oqimi bilan kesishishining oldini olish kerak.

9. Epidemiologik xavfsizlikni taʼminlash maqsadida korxona hududidagi ishlab chiqarish, yordamchi va maishiy binolarining kirish eshigi oldida qattiq va maishiy chiqindi qutilari oʻrnatilishi hamda oyoq kiyimlarni tozalash uskunalari joylashtirilishi kerak.

10. Maxsus idishlar (tara), qurilish va xoʻjalik buyumlari omborlarda saqlanishi kerak. Idishlarni usti yopiq boʻlgan, asfaltlangan yoki qattiq qoplamali joylarda vaqtincha saqlashga ruxsat etiladi.

11. Xavf-xatarlarning oldini olish maqsadida korxona hududi oldida ishlab chiqarish uzluksizligini hisobga olgan holda xom ashyoni olib keluvchi hamda tayyor mahsulotlarni olib ketuvchi avtotransportlar uchun alohida sanitariya ishlov berish maydoni boʻlishi kerak.

3-bob. Korxonalarning suv taʼminoti va kanalizatsiyasiga qoʻyilgan sanitariya-gigiyena talablari

12. Korxonalarni suv bilan taʼminlash uchun markazlashtirilgan maishiy va ichimlik suv taʼminotiga ulangan boʻlishi kerak. Markazlashtirilgan suv taʼminoti mavjud boʻlmagan taqdirda, mustaqil suv taʼminoti tizimi qurilgan boʻlishi zarur. Ishlab chiqarish jarayonida foydalaniluvchi suv SanQvaN № 0211-06 “Oʻzbekiston aholisining xoʻjalik-ichimlik suv taʼminoti markazlashtirilgan tizimi suvining gigiyenik mezonlari va ular sifatining nazorati” talablariga javob berishi kerak.

13. Ichimlik suv taʼminoti tarmoqlari texnik (ichimlik boʻlmagan) suv taʼminoti tarmoqlari bilan kesishmasligi va oʻziga xos ranglarga boʻyalgan boʻlishi kerak. Ushbu suv taʼminoti tizimlarining suv olish joylari “Ichimlik” va “Texnik” yozuvlar bilan belgilanishi kerak.

14. Suv taʼminoti tizimidagi avariyalar va taʼmirlanishlarning sabablari alohida jurnallarda qayd etib borilishi kerak. Bunda avariyaning joyi, sanasi va vaqti, zararlanish tavsifi, taʼmirlanish oʻtkazilgan sana va vaqt, yakunlanuvchi dezinfeksiya oʻtkazilgan usul va vaqt hamda kim tomonidan oʻtkazilganligi, dezinfeksiya oʻtkazilgandan soʻng mikrobiologik tahlillar natijalari va uni oʻtkazgan masʼul shaxs imzosi koʻrsatilishi shart.

15. Korxonaning suv taʼminoti tizimi har bir taʼmirlanishdan keyin va korxonaga suv berilishidan oldin yuviladi va unga ruxsat etilgan vositalar yordamida ishlov beriladi. Epidemiologik eng xavfli nuqtalarda (suvda, suv saqlovchi katta hajmli idishlarda, ishlab chiqarish xonalarida, yuvish xonalarida va boshqalar) laborator tadqiqotlar olib boriladi.

16. Tahlikani oldini olish maqsadida laboratoriya tadqiqotlari uchun sinamalarni saralash vaqtida suvni polga yigʻilib qolishiga yoʻl qoʻyilmaydi, bunda uning oqib ketishiga sharoit yaratilishi kerak.

17. Ishlab chiqarish texnologiyasiga, korxonaning jihozlari va xonalariga sanitariya ishlov berishda korxonani isitish tizimidagi suvdan foydalanish taqiqlanadi.

18. Ishlab chiqarish texnologiyasida ishlatiladigan bugʻda inson salomatligi uchun xavf tugʻdiradigan yoki bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining ifloslanishiga olib kelishi mumkin boʻlgan moddalar mavjud boʻlmasligi lozim.

19. Drenaj kanallarini loyihalashtirishda chiqindi va oqava suvlar ifloslangan joydan toza joyga, shu jumladan xom ashyo va tayyor mahsulotlar joylashgan hududga oqmasligini inobatga olish lozim.

20. Korxonalardagi oqava suv tizimining zinalari, lotoklari, osma quvurlarini korxonaning doimiy ish joylari va jihozlari ustida joylashtirmaslik kerak.

21. Xavf-xatarning oldini olish maqsadida maishiy oqavali quvurlar korxonaning xom ashyolarini qayta ishlash va tayyor mahsulotni saqlash xonalari orqali oʻtmasliklari kerak.

22. Korxonaning xoʻjalik, mahalliy, yomgʻir suvlaridan hosil boʻladigan oqavalari umumiy kanalizatsiya tarmogʻiga tozalangan holda chiqarilishi kerak. Sanoat va maishiy oqava suvlarni tozalamasdan va zararsizlantirmasdan umumiy kanalizatsiyaga tushirish taqiqlanadi.

23. Bolalar oziq-ovqat mahsulotini ishlab chiqarishning va realizatsiya qilishning hamma bosqichlarida ochiq suv havzalariga va yutib yuboruvchi quduq qurilmalariga tegishli tozalashdan oʻtmagan xoʻjalik-maishiy va ishlab chiqarish oqava suvlarini oqizish man etiladi.

4-bob. Korxonalarning ventilyatsiya, isitish va yoritilishiga qoʻyilgan sanitariya-gigiyena talablari

24. Xonalarni yoritish QMQ 2.01.05-19 “Tabiiy va sunʼiy yoritish” talablariga mos boʻlishi kerak.

25. Sunʼiy yoritish barcha binolarda umumiy boʻlishi, ishlab chiqarish binolarida esa zarur hollarda mahalliy yoki aralash boʻlishi kerak.

26. Maxsus rejali faoliyatga (bolalar oziq-ovqat mahsulotini vakuum ostida modifikatsiyalangan gaz muhitida qadoqlash, bolalar uchun yarim tayyor mahsulotlarni ishlab chiqarishda) ega ishlab chiqarish binolari bakteriotsid lampalar bilan jihozlanishi kerak.

27. Ishlab chiqarish jarayonini xavfsiz tashkil qilish maqsadida ishlab chiqarish xonalaridagi yoritgichlarning yuza qismi himoyalanmagan uskunalar ustida joylashtirilmasligi lozim.

28. Korxonaning xom ashyo saqlanadigan, ishlab chiqarish, idish va qopqoq vositalarini tayyorlash, tayyor mahsulotni saqlash va realizatsiya qilish ishlari amalga oshiriladigan binolarini sunʼiy yoritishda shisha boʻlaklarining oziq-ovqat mahsulotlariga tushishiga yoʻl qoʻymaydigan plafonlar boʻlishi kerak. Yoritish moslamalari ularni har chorakda kamida bir marta tozalash uchun qulay boʻlishi kerak.

29. Yorugʻlik tirqishlarini korxonaning ichki va tashqi tomonidan toʻsish man etiladi.

30. Ishlab chiqarish, yordamchi va maishiy binolarning mikroiqlim parametrlari “Ishlab chiqarish xonalari mikroiqlimining sanitariya-gigiyena normativlari” 0324-16-son SanQvaN talablariga muvofiq boʻlishi lozim.

31. Ishlab chiqarish va maishiy binolarni isitish uchun konstruksiyalari changdan yaxshi tozalanadigan isitish uskunalari oʻrnatilishi kerak.

32. Xodimlar ish vaqtining yarmidan koʻproq qismini yordamchi binolarda oʻtkazsa, mazkur binolar isitish tizimi qurilmalariga ega boʻlishi va uning konstruksiyalari changdan yaxshi tozalanadigan boʻlishi shart.

33. Ishlab chiqarish, yordamchi va maishiy binolarda ishlab chiqarish tavsifiga muvofiq boʻlgan tabiiy, mexanik, aralash ventilyatsiya tizimi koʻzda tutilishi kerak.

Bunda ventilyatsiya tizimi korxonadagi havo oqimini toza hududdan ifloslangan hududga oʻtkazib berishi kerak.

34. Ventilyatsiya tizimlarini tozalash oson boʻlishi kerak.

35. Laboratoriya, oziq-ovqat mahsulotlarini yuvish, maishiy xonalar hamda hojatxonalar umumalmashuv va mahalliy ventilyatsiyaning mustaqil tizimi bilan yoki konditsionerlash tizimi bilan jihozlangan boʻlishi kerak.

36. Ventilyatsiya tizimining havo oqimini boshqaruvchi tarmoqlarining ichki yuzasi ifloslanish darajasiga qarab tozalanishi zarur.

37. Issiqlikni, namlikni, chang va zararli moddalarni ajratuvchi qurilmalar tortuvchi ventilyatsiya va tozalashning mahalliy tizimi bilan jihozlanishi kerak.

38. Ventilyatsiya tizimi yaxshi holatda saqlanishi va ifloslanish manbai boʻlib qolmasligi kerak.

39. Ventilyatsiya tizimi filtrlarini oʻrnatishda boʻshliqlar boʻlmasligi kerak va filtrlanmagan havo kirmasligi uchun mahkam yopilgan boʻlishi kerak.

40. Ventilyatsiya tizimining tashqi qurilmalari quritish, qozonxona yoki atrof-muhit ifloslanishining boshqa manbalari yonida oʻrnatilmasligi kerak.

41. Filtrlarni muntazam ravishda oʻzgartirish, tozalash va dezinfeksiya qilishda ishlab chiqarish muhitini ifloslantirmaydigan usullardan foydalanish kerak.

42. Ventilyatsiya qurilmalaridan foydalanishda ulardan chiquvchi shovqin va tebranishlar “Ish joylarida ruxsat etilgan shovqin darajasi boʻyicha sanitariya meʼyorlari” 0325-16-son SanQvaN va “Ish joylarida umumiy va mahalliy tebranish boʻyicha sanitariya meʼyorlari” 0326-16-son SanQvaNda belgilangan talablarga muvofiq boʻlishi kerak.

5-bob. Korxonaning xonalariga qoʻyilgan sanitariya-gigiyena talablari

43. Tahlikani oldini olish maqsadida korxonaning barcha binolari va xonalarida ularning nima maqsadga moʻljallanganligini koʻrsatuvchi koʻrsatkichlar (belgilar) boʻlishi kerak.

44. Tahlikani boshqarish maqsadida ishlab chiqarish binolariga kirish eshigi oldida poyabzalni loydan tozalash uchun kurakcha, panjara yoki metall toʻr, bino ichidagi ishlab chiqarish sexlari va maishiy xonalarda esa dezinfeksiyalovchi gilamchalar toʻshalishi va tamburlar bilan jihozlangan boʻlishi kerak.

45. Tahlikani baholash maqsadida bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish texnologiyalari mavjud ishlab chiqarish va yordamchi binolar hamda omborlar psixrometrlar bilan jihozlangan boʻlishi kerak.

Omborlardagi psixrometrlar eshiklar yonida va poldan 1,6 m balandlikda omborning markaziga joylashtirilishi lozim.

46. Korxona binolarining pollari:

soz holda saqlanishi;

ishlab chiqarish texnologiyasiga konstruktiv mos keladigan, sanitariya ishlov berish va dezinfeksiya qilish uchun qulay, namga chidamli, absorbsiyalanmaydigan, yuviluvchi va zaharli boʻlmagan materiallardan ishlangan boʻlishi;

traplar (oqava suvlarni yigʻish va drenaj tizimiga toʻkish uchun polga oʻrnatilgan sanitar-texnik uskuna) qiya holatda boʻlishi lozim.

47. Korxona binolarining devorlari silliq yuzaga ega boʻlishi, sanitariya ishlovga qulay, mahsulotning ifloslanishiga xavf solmaydigan, suv oʻtkazmaydigan, absorbsiyalanmaydigan, yuviluvchi va zaharli boʻlmagan materiallardan ishlangan boʻlishi kerak.

48. Shiftlarning (shiftlar mavjud boʻlmagan holda tomning) ichki yuzasi toza tutilishi kerak. Shiftda, devorlarda va jihozlarda mogʻor boʻlishiga yoʻl qoʻyilmaydi.

49. Hasharotlardan himoya qilish uchun derazalar oson tozalanadigan toʻrlar bilan jihozlanishi lozim.

50. Qoʻshimcha xom ashyo va tarkibiy qismlardan foydalanilganda korxona binolari SHNK 2.09.02-19 “Sanoat binolari” talablariga muvofiq jihozlanishi kerak.

51. Korxona ishlab chiqarish binolarining eshiklari mustahkam, zich va oʻzi yopiladigan boʻlishi kerak. Eshiklar oson yuviladigan va dezinfeksiyalanadigan, suv oʻtkazmaydigan, zaharli boʻlmagan materiallardan ishlangan boʻlishi kerak. Eshiklar ishlab chiqarish binolaridan tashqariga ochilishi kerak.

52. Bolalar oziq-ovqat mahsulotlari tegib turadigan yuzalar soz holda, oson yuviluvchi va dezinfeksiyalanuvchi, zanglashga chidamli, silliq, zaharli boʻlmagan materiallardan tayyorlangan boʻlishi kerak.

53. Goʻdaklar uchun oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish maxsus binolarda yoki sexlarda, maxsus texnologik liniyalarda amalga oshirilishi kerak.

54. Turli maqsadlarga moʻljallangan tozalash inventarlari alohida, vazifasi belgilangan, boshqa inventardan ranglar boʻyicha ajratilgan boʻlishi va alohida xonalarda yoki maxsus ajratilgan joylarda saqlanishi kerak.

55. Tozalash inventariga sanitariya ishlovi berish uchun binolar yuvish vannalari va issiq, sovuq suv mavjud boʻlgan oqizish qurilmalari hamda tozalash inventarini quritish moslamalari bilan jihozlanishi kerak.

56. Yigʻishtirish tugagandan soʻng barcha tozalash inventarlarini qoʻllash yoʻriqnomasiga muvofiq, qoʻllashga ruxsat etilgan yuvish vositalari qoʻshilgan suvda yuvish va dezinfeksiya vositalari bilan ishlov berish kerak.

57. Dezinfeksiya, yuvish va tozalash vositalarining sifatini tasdiqlovchi maʼlumotlari mavjud boʻlishi kerak. Dezinfeksiya, yuvish va tozalash vositalarini xom ashyo va tayyor mahsulotlar bilan birgalikda saqlash man etiladi.

58. Oziq-ovqat mahsulotlarining ifloslanish ehtimoli yuqori boʻlgan joyda oziq-ovqat texnologik jarayonlarining xavfsizligini taʼminlash uchun ishlab chiqarish maydonlariga kirish sanitariya-nazorat punkti orqali amalga oshirilishi lozim.

59. Ishlab chiqarish jarayonida bevosita qatnashadigan xodimlar uchun maishiy xonalar tarkibiga:

ustki va uy kiyimi, ish kiyimi, sanitariya kiyimi va poyabzal uchun kiyim saqlash xonasi;

toza va iflos sanitariya kiyim uchun alohida shkaflar;

dushxonalar, hojatxona, ayollar shaxsiy gigiyenasi uchun xonalar yoki dushli maxsus kabina;

qoʻl yuvish uchun rakovinali yuvinish xonasi;

tibbiyot xonasi;

tozalash inventarini saqlash va sanitar ishlov berish xonasi boʻlishi kerak.

60. Ishlab chiqarish binolarida qoʻl yuvish uchun sharoit yaratilgan boʻlishi, yaʼni issiq va sovuq suv (20 kishiga bitta qoʻl yuvish uchun rakovina), qoʻl yuvish vositasi, choʻtkalar, elektr-sochiq yoki bir martalik qogʻoz sochiqlar va dezinfeksiyalovchi vositalar bilan jihozlanishi kerak.

61. Koʻp sonli smenada ishlaydigan ayollar soni 15 kishidan ortiq boʻlganda ayollar dush va hojatxonasi, ayollar shaxsiy gigiyena xonasi boʻlishi kerak. Ishchi ayollar soni 15 kishidan kamroq boʻlsa, ayollar hojatxonasida tamburdan kiriladigan dushli kabina koʻzda tutilishi kerak.

Dushxonalardagi dush kabinalari uchta tomondan toʻsilgan hamda kabinalar orasida ochiq oʻtish joyi mavjud boʻlishi kerak.

62. Dushxonalar rezinali yoki plastik gilamchalar va hammom jihozlari uchun tokchalar bilan jihozlangan boʻlishi kerak. Dushxonalarda yogʻoch tagliklardan va panjaralardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.

63. Yuvinish xonalari sanitariya kiyim uchun kiyim saqlash xonalar bilan yonma-yon joylashishi kerak. Qoʻl yuvish uchun guruhli rakovinalar korxonaning eng koʻp sonli smenasidagi xodimlarning sonidan kelib chiqib oʻrnatiladi.

64. Hojatxonalar, dushlar, ayollar shaxsiy gigiyenasi va yuvinish xonalari korxonaning ishlab chiqarish, omborxonalar, maʼmuriyat xonalari, ovqatlanish joylari, tibbiyot xonalari ustida vertikal joylashishiga ruxsat etilmaydi.

65. Hojatxonalar:

isitilgan va oqava suv tizimiga ega boʻlishi;

statsionar aralashtirgich orqali keladigan issiq va sovuq suvli rakovinalar bilan jihozlanishi;

suyuq sovunli dozator va qoʻllarga ishlov berish uchun antiseptik, shuningdek bir marotabalik sochiq yoki elektr sochiqlar bilan taʼminlanishi kerak.

66. Korxonaning maishiy xonalari har kuni ishdan keyin tozalanishi, pollar va inventarlar sovunli-ishqorli eritma va issiq suv bilan yuvilishi, kiyim saqlash xonalaridagi shkaflar har kuni nam usul bilan tozalanishi va haftada kamida bir marta dezinfeksiya vositalari bilan ishlov berilishi kerak.

67. Hojatxonalarni yigʻishtirish va dezinfeksiyalash uchun tegishli belgilari yoki ajralib turuvchi tamgʻalari bor maxsus inventar va maxsus kiyim ajratilgan boʻlishi kerak.

68. Ovqatlanish joylari maishiy binolar tarkibida yoki alohida binolarda joylashishi mumkin. Ovqatlanish joylaridagi oʻrindiqlar soni korxonaning eng koʻp sonli smenasidagi xodimlar soniga qarab hisoblanishi lozim.

69. Ovqatlanish joylarining kirish qismida:

xodimlarning sanitariya kiyimi uchun kiyim ilgichlar (ovqatlanish joylaridagi oʻrindiqlar soniga mos ravishda)

qoʻl yuvish uchun issiq va sovuq suvli rakovinalar;

suyuq sovunli dozator;

bir marotabalik sochiqlar yoki elektr sochiqlar boʻlishi kerak.

70. Korxonada oshxona mavjud boʻlmagan hollarda xodimlar taom tanovul qiladigan xonaga ega boʻlishi lozim.

6-bob. Asbob-uskuna va jihozlarga qoʻyilgan sanitariya-gigiyena talablari

71. Uskunalar, idishlar va qadoqlash materiallari maxsus belgilangan xonada saqlanishi kerak.

72. Uskunalarni joylashtirishda:

ishchilar uskunalar oldiga bemalol kirishi;

ishlab chiqarish jarayonlarining nazoratini oʻtkazish;

uskunalarni yuvish va dezinfeksiya qilish, shuningdek uskunalar oʻrnatilgan korxona binolarini tozalash;

bolalar ozuqasi tayyor mahsulotlari xom ashyosi, ishlab chiqarish chiqindilari bilan alohida boʻlishi kabi talablarga rioya qilinishi kerak.

73. Oziq-ovqat mahsulotlari va suv bilan aloqada boʻluvchi, ishlab chiqarishda ishlatiladigan uskunalar, inventarlar, taralar oʻrnatilgan tartibda qoʻllash uchun xavfsiz materiallardan tayyorlanishi kerak. Ishlab chiqarishda emali shikastlangan sirlangan idishlardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.

74. Uskunalar, taralar va inventarlar toza va maqsadiga koʻra tamgʻalangan boʻlishi kerak.

75. Korxona binolaridagi taralar va tashuvchi uskunalar har bir xom ashyo turlariga koʻra turli ranglarda tamgʻalanishi kerak.

76. Xavf-xatarning oldini olish maqsadida qadoqlash materiali bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ifloslantirmaydigan va ifloslanish xavfini yuzaga keltirmaydigan holda saqlanishi kerak.

77. Avtoklavlar, uzluksiz sterilizatorlar va boshqa sterillovchi qurilmalar zararsizlantirish rejimlarini tartibga solish va boshqarish haroratini belgilovchi qurilmalar yoki avtomatik tizimlar bilan jihozlanishi kerak.

78. Bolalar oziq-ovqat mahsulotlari ishlab chiqarishda, meva va sabzavotlarni quritishda, yuvishdan soʻng texnologik jarayonning barcha bosqichlarida xom ashyo, materiallar va yarim tayyor mahsulotlarni saqlash uchun yogʻoch idishlardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.

79. Ishlab chiqarish binolarida uskunalar va inventarlarning olinadigan qismlarida sanitariya ishlovi berish uchun sovuq va issiq suv olinadigan shlang va joʻmragi, shuningdek statsionar yoki koʻchma yuvish vannalari va yuvish vannalaridan oqava suvlarni oʻziga qabul qiladigan uskunalar boʻlishi kerak.

80. Oziq-ovqat mahsulotlarini oʻtkazish uchun shlanglar maxsus ilgaklarda osilgan holda saqlanishi, uchlari yopiladigan boʻlishi kerak. Ushbu shlanglarni ishchilar harakatlanadigan va jihozlar olib oʻtiladigan joylarda polga qoʻyish taqiqlanadi.

81. Sanitariya ishlovi berilgandan soʻng uskunalarning yechib olinadigan qismlari (detallari), inventarlar, idishlar quritilishi va poldan 0,5 — 0,7 metrdan kam boʻlmagan tokchalarda saqlanishi kerak.

82. Yuvish va dezinfeksiyalovchi eritmalarni tayyorlash maxsus belgilangan xonada (xonalarda) markazlashgan holda amalga oshirilishi kerak. Dezinfeksiyalovchi moddalarning miqdori ishlab chiqarish obyektlariga smena ehtiyojidan oshmaydigan darajada yetkazib berilishi kerak.

83. Yuvish va dezinfeksiyalash vositalari maxsus belgilangan xonada yoki maxsus shkaflarda saqlanishi kerak.

84. Gidrotransportyorlar kuniga kamida bir marta xom ashyo qoldiqlaridan tozalanadi va suv bilan yuviladi.

85. Transportyor lentalarining taxtasi, stol yuzalari ifloslanish darajasiga qarab qaynoq suv, qoʻllash uchun ruxsat berilgan va ularni qoʻllash boʻyicha yoʻriqnomaga asosan yuvish vositalari bilan doimiy mexanik ravishda tozalanishi va yuvilishi kerak.

86. Korxona uskunalarini sanitariya sharoitida qayta ishlashda xodimlar maxsus kiyim, shaxsiy himoya vositalari va shikastlanishlarda zarur yordam koʻrsatish vositalari bilan taʼminlanishi kerak.

Ish oxirida maxsus kiyimlarni yuvish kerak.

87. Texnologik katta sigʻimli idishlarga qoʻlda sanitariya ishlovi berishda xodimlar alohida maxsus kiyimlar, inventar va rezina gilamchalar bilan taʼminlanishi kerak. Ushbu narsalar maxsus ajratilgan shkaflarda saqlanadi. Ish oxirida ular yuviladi, dezinfeksiyalanadi va quritiladi.

88. Tahlikani boshqarish maqsadida uskunani taʼmirlashda begona yoki zararli moddalarning bolalar oziq-ovqat mahsulotlariga tushishiga yoʻl qoʻymaslik kerak.

89. Taʼmirlashdan soʻng asbob-uskunalarni topshirishga sanitar ishlov berilgandan keyingina ruxsat etiladi.

7-bob. Bolalar oziq-ovqat mahsulotlari xavfsizligiga qoʻyilgan sanitariya-gigiyena talablari

1-§. Bolalar oziq-ovqat mahsulotlari xavfsizligini taʼminlash choralari

90. Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligi birinchi navbatda qadoqlash idishlarini ishlab chiqarish, unga ishlov berish va qayta ishlab chiqarish, shuningdek tayyor mahsulotni saqlash va taqsimlash jarayonlarida sanitariya qoidalari va GMP standartiga rioya qilish kerak.

91. Xom ashyo yoki tayyor bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining sifati jihatidan xavfsizligiga shubha mavjud boʻlganda ishlab chiqarish jarayonlarining GMP standartiga rioya qilinganligi tekshiriladi.

92. Tahlikani baholash maqsadida bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligini taʼminlash uchun namlikni nazorat qilish kerak (masalan, quritilgan oziq-ovqat mahsulotlarining namligini oshirishga yoʻl qoʻymaslik kerak, chunki bu mikroorganizmlarning koʻpayishini va toksik metabolitlarning paydo boʻlishini kuchaytiradi).

93. Qoida tariqasida, quruq aralashmalar ishlab chiqarishda nam yoki quruq aralashtirish yoki kombinirlangan jarayon qoʻllaniladi. Amaldagi ishlab chiqarish jarayonining turidan qatʼi nazar, salmonella va E. sakazaki (Cronobacter) bakteriyalarini yoʻq qilish uchun moʻljallangan issiqlik bilan ishlov berish bosqichlaridan keyin quruq mahsulotni qayta ishlash bosqichlarida bakterial ifloslanishning oldini olish choralarini koʻrish kerak.

94. Bolalar oziq-ovqat mahsulotlari aralashmasini ishlab chiqaruvchi korxonada quruq aralashtirish jarayonida ham, kombinatsiyalangan jarayonlarda ham mikrobiotsid issiqlik bilan ishlovdan oʻtmagan moddalar ishlatilsa u holda bunday moddalarning mikrobiologik xavfsizlik korsatkichlari xom ashyoni ishlab chiqaruvchilar tomonidan koʻrilgan choralarga hamda tashish va saqlash vaqtida qadoqning yaxlitligini saqlab qolishga muvaffaq boʻlganiga bogʻliq.

Sterilizatsiyalangan sut, qaymoq va boshqa sut asosidagi aseptik toʻldirilgan mahsulotlar xavfsizligining mikrobiologik koʻrsatkichlari (sanoat sterilligi) 1-ilovaga muvofiq boʻlishi lozim.

95. Tahlikani baholash uchun sovutish kameralarining mogʻor bilan zararlanishini oʻz vaqtida aniqlash uchun ularning mikrobiologik nazorati har 15 kunda amalga oshirilishi kerak.

96. Sovutish kameralari yukdan boʻshatilgandan keyin, sovutish kameralarini yukning koʻp miqdorda kelishiga tayyorlash davrida, sovutish kameralarini yuzasida mogʻor aniqlanganda va saqlanayotgan sut mahsulotlarining mogʻor bilan zararlanishidan keyin yuviladi va dezinfeksiyalanadi.

97. Tahlikani baholash maqsadida tayyor bolalar oziq-ovqat mahsulotlari saqlovchi sovutish kameralari va saqlash omborxonalarining harorati va namligini laboratoriya xodimlari smenada 2-3-marta nazorat qilishi kerak. Nazorat natijalari alohida jurnalda qayd etilishi kerak.

98. Sovutish kameralarida hamma yuklar (tarada) vaqti-vaqti bilan yuviladigan va dezinfeksiyalanadigan panjara va tagliklarga joylashtiriladi.

99. Tahlikani baholash uchun sovutish kameralarini dezinfeksiya qilish samaradorligi mikrobilogik tahlil bilan aniqlanadi. Agar mogʻor zamburugʻlarining soni 1 sm2 da 10 ta hujayrani tashkil etsa, dezinfeksiya ishlari qoniqarli tarzda amalga oshirilgan hisoblanadi.

100. Xom ashyo va tayyor bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini saqlash muzlatgichda yoki omborxonalarda amalga oshirilib, bunda qadoq yorliqlaridagi sana, ishlab chiqarish vaqti va partiya raqami koʻrsatilgan holda qadoqlarda joylashtirilishi kerak.

101. Mogʻorga qarshi kurashish uchun sovutish kameralari, yoʻlaklar, sovutgichli kanallariga fungitsid bilan ishlov beriladi.

102. Korxonaning omborxonalaridan tashqarida bolalar oziq-ovqat mahsulotlari, tara (maxsus idish), qadoqlash buyumlari va materiallarini saqlashga yoʻl qoʻyilmaydi.

103. Tayyor bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini tashib olib chiqish va xom ashyoni tushirish yomgʻir va qordan himoya qiladigan inshoot ostida amalga oshirilishi lozim.

104. Tahlikaning oldini olish maqsadida xom ashyo va bolalar oziq-ovqat mahsulotlar boʻlgan konteynerlarni toʻgʻridan-toʻgʻri yerga, qorga, qor bilan qoplangan yoki nam pollarga, pastki qavatlarga, platformalarga qoʻyish taqiqlanadi.

105. Konservalarga qoʻshiladigan oziq-ovqat qoʻshimchalari “Oziq-ovqat qoʻshimchalarini ishlab chiqarish, muomalasi va meʼyorlashga qaratilgan gigiyenik talablar” 0296-11-son SanQvaNga muvofiq boʻlishi kerak.

106. Bolalar oziq-ovqat mahsulotlariga qoʻshiladigan qoʻshimchalarining eritmalari korxonaning maxsus ajratilgan xonasida tayyorlanadi. Bunda oziq-ovqat qoʻshimchalarining tayyor eritmalari oziq-ovqat qoʻshimchasining nomi va konsentratsiyasini koʻrsatuvchi belgili idishlarda bir smenadan ortmaydigan miqdorda ishlab chiqarish uchun tayyorlanadi.

107. Tahlikani baholash maqsadida bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarishda, simobli termometrlar va simob toʻldirgichli uskunalardan foydalanish man etiladi. Shuningdek, mikroiqlim parametrlari har kuni alohida jurnalda qayd etilishi kerak.

108. Bolalar mahsulotini ishlab chiqarish texnologik jarayonida xavf-xatarni oldini olish maqsadida dezinseksiya va deratizatsiya chora-tadbirlarini oʻtkazish man etiladi.

109. Korxonaning ishlab chiqarish binolarida “Yaroqsiz mahsulotlar” degan nomga ega maxsus idishlar oʻrnatilishi kerak. Ushbu idishlarni har kuni tozalash, yuvish va zarur boʻlganda dezinfeksiya qilish kerak.

110. Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish jarayonida hosil boʻladigan chiqindilarni muntazam ravishda chiqarib tashlash kerak.

111. Ishlab chiqarish chiqindilarini saqlash va tashish shartlari tayyor mahsulotlarning ifloslanishida xavf-xatar paydo boʻlish ehtimolini istisno qilishi kerak.

2-§. Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish xom ashyolariga qoʻyilgan sanitariya-gigiyena talablari

112. Korxonalarga kelib tushadigan barcha xom ashyo, materiallar va buyumlar, shuningdek, mahsulotlar ishlab chiqarish texnologiyalariga, mahsulotdan foydalanishga hamda ularning sifati va xavfsizligi boʻyicha “Oziq-ovqat mahsulotlari xavfsizligining gigiyenik normativlari” № 0366-19-son SanQvaN va texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga muvofiq boʻlishi kerak.

113. Xom ashyo uning ifloslanishi va buzilish xavfini istisno qiladigan sharoitlarda saqlanishi kerak.

114. Xom ashyoni korxonalarda va xom ashyoga birlamchi ishlov berish punktlarida saqlash “Oziq-ovqat mahsulotlari xavfsizligining gigiyenik normativlari” № 0366-19-son SanQvaN va texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga muvofiq amalga oshiriladi.

115. Qadoqlar ochilgandan keyin xom ashyo korxonaning ishlab chiqarish binosi ichidagi rangli tamgʻalangan taralarga (maxsus idish) toʻkib solinadi yoki joylashtiriladi. Xom ashyoni korxonaning ishlab chiqarish binolarida ishlatiladigan taralarda saqlash qatʼiyan man qilinadi. Xom ashyoni aseptik holda saqlangan qoplardan olib bevosita texnologik jarayonga berishga ruxsat beriladi.

116. Hidsiz xom ashyolarini alohida, oziq-ovqat mahsulotlari uchun moʻljallangan polimer qoplarda saqlashga ruxsat beriladi.

117. Quritilgan oʻtkir hidli oʻsimlik xom ashyolar oziq-ovqat mahsulotlari uchun moʻljallangan polimer qoplarda, shamollatiladigan xonalarda, aluminiy qatlam bilan qoplangan yogʻoch qutilarda, qopqoqlar bilan mahkam yopilgan holda saqlanishi kerak.

118. Sochma va suyuq tarkibiy qismli xom ashyolar ishlab chiqarishda foydalanilishidan oldin filtrlanishi va magnit ushlagichlar orqali elakdan oʻtkazilishi kerak.

119. Sochma va suyuq tarkibiy qismli xom ashyolarni oʻlchash uchun maxsus oʻlchagichlar, choʻmichlar, yapaloq kurak va boshqa inventarlar ajratiladi. Xom ashyoni qoʻl bilan solish, xom ashyoli tarani polga qoʻyish taqiqlanadi.

120. Xom ashyoni tayyorlash korxonaning alohida binosida — tayyorlash boʻlimida amalga oshirilishi kerak. Taralarni (maxsus idish) ochish ularning yuzasidagi ifloslanishlarni tozalashdan keyin amalga oshirilishi kerak.

121. Taralar (maxsus idish) ochilgandan soʻng, xom ashyo korxona ishlab chiqarish binosida tamgʻalangan taraga toʻkib agʻdariladi yoki qayta taxlanadi. Xom ashyoni korxonaning ishlab chiqarish binolarida aylanma taralarda saqlash qatʼiyan man etiladi.

122. Bolalar ozuqasi mahsulotlarini ishlab chiqarishda foydalaniladigan ichimlik suvi SanQvaN № 0211-06 “Oʻzbekiston aholisining xoʻjalik-ichimlik suv taʼminoti markazlashtirilgan tizimi suvining gigiyenik mezonlari va ular sifatining nazorati” talablariga mos boʻlishi kerak.

123. Goʻdaklar uchun oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarishda quyidagi xom ashyolardan foydalanish taqiqlanadi:

yaroqlilik muddati oʻtgan;

genetik modifikatsiyalangan oziq-ovqat xom ashyosi va komponentlari;

yot aralashmalar va zararkunandalar bilan ifloslangan soya uni, don va don mahsulotlari;

soʻyilgan hayvonlar va parrandalarning qayta muzlatilgan mahsulotlari;

soʻyilgan hayvonlarning yurak, jigar va tildan tashqari submahsulotlari;

tarkibida umumiy fosfor miqdori 0,2 foizdan koʻp boʻlgan goʻsht;

yogʻ toʻqimalarining massa ulushi 9 foizdan yuqori boʻlgan payli mol goʻshti;

biriktiruvchi va yogʻ toʻqimalarining massa ulushi 12 foizdan yuqori boʻlgan payli mol goʻshti;

yogʻ toʻqimalarining massa ulushi 32 foizdan yuqori boʻlgan payli choʻchqa goʻshti;

yogʻ toʻqimalarining massa ulushi 9 foizdan yuqori boʻlgan payli qoʻy goʻshti;

2-toifali joʻja va broyler joʻjalarining nimtalanmagan yaxlit goʻshti;

har xil turdagi kesilgan hayvonlarning payli goʻshtidan muzlatilgan qismlari, shuningdek saqlash muddati 6 oydan ortiq boʻlgan submahsulotlari (jigar, yurak, til);

mahsuldor hayvonlarning va parrandalarning mexanik nimtalangan goʻshti;

parranda goʻshtidan tayyorlangan kollagen saqlovchi xom ashyo;

buqa goʻshti, erkak choʻchqa va yosh erkak choʻchqa goʻshti, choʻchqa bolasi (choʻchqa goʻshtini shtampga koʻra farqlash mumkin), ozgʻin hayvonlar va parrandalar goʻshtlari;

shartli yaroqli goʻshtlar va submahsulotlar;

suvda suzuvchi parrandalar tuxumi va goʻshti;

sunʼiy suv havzalarida yetishtirilgan baliqlardan va suv tubida yashaydigan baliq turlaridan olingan baliq xom ashyosi;

qayta muzlatilgan baliq xom ashyosi;

tuxum kukuni;

kislotaliligi 150° ternerdan ortiq boʻlgan tvorog;

oliy navdan pastroq boʻlgan sigir suti;

kislotaliligi 100° ternerdan ortiq boʻlgan sut-qatiq mahsulotlari;

kislotaliligi 75° ternerdan ortiq boʻlgan sutli ozuqa zardobi;

kislotaliligi 18° ternerdan ortiq boʻlgan ichimlik suti;

kislotaliligi 17° ternerdan ortiq boʻlgan suyuq qaymoqlar;

oliy navdan past boʻlgan saryogʻ;

shoʻr saryogʻ;

spredlar (umumiy yogʻning massa ulushi kamida 39 foiz boʻlgan emulsiyaviy yogʻ mahsuloti);

peroksid soni 2 mol faol kislorod/kg yogʻdan ortiq boʻlgan oʻsimlik yogʻlari;

yuqorierukli (oʻzida erukli kislotani yuqori miqdorda tutuvchi) raps, paxta, kunjut oʻsimlik yogʻlari;

toʻyingan yogʻ kislotalarini yuqori darajada saqlovchi gidrogenizirlangan moy va yogʻlar;

mayonez, mayonezli qaylalar (souslar);

oʻsimlik yogʻlari asosidagi souslar;

oʻsimlik yogʻlari asosidagi kremlar;

maxsus tayyorlanadigan yogʻlar;

frityurli (qizdirilgan) yogʻ;

xushtaʼm oʻsimlikli ziravorlar (shivit, petrushka, selderey, zira, rayhon, oq va xushboʻy bulgʻori qalampiri, oregano, dolchin, vanil, koriandr, qalampirmunchoq, lavr yaprogʻi miqdorlari ishlab chiqaruvchi tomonidan belgilanadi, shuningdek piyoz, sarimsoqpiyoz bundan mustasno);

achchiq ziravorlar (achchiq garimdori, yerqalampir, xantal);

diffuz yoʻli bilan olingan konsentratsiyasi yuqori boʻlgan sharbatlar.

qadoqlanmagan holda kelgan goʻshtli mahsulotlar (tana goʻshti, yarim tana goʻshti, chorak, boʻlak va boshqa goʻsht qismlari).

124. Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarishda quyidagi xom ashyolardan foydalanish taʼqiqlanadi:

qayta muzlatilgan soʻyilgan mahsuldor hayvonlar va parrandalarning mahsulotlari;

tarkibida umumiy fosfor miqdori 0,2 foizdan koʻp boʻlgan goʻsht;

mahsuldor hayvonlarning va parrandalarning mexanik nimtalangan goʻshti;

parranda goʻshtidan tayyorlangan kollagen saqlovchi xom ashyo;

har xil turdagi hayvonlarning kesilgan payli goʻshtidan muzlatilgan qismlari, shuningdek saqlash muddati 6 oydan ortiq boʻlgan submahsulotlari (jigar, yurak, til);

yogʻ va biriktiruvchi toʻqimalarining massa ulushi 20 foizdan yuqori boʻlgan payli mol goʻshti kolbasasi;

yogʻ toʻqimalarining massa ulushi 70 foizdan yuqori boʻlgan payli choʻchqa goʻshti;

yogʻ toʻqimalarining massa ulushi 9 foizdan yuqori boʻlgan payli qoʻy goʻshti;

mahsuldor hayvonlarning submahsulotlari jigar, yurak, til bundan mustasno;

parrandalarning submahsulotlari jigar, yurak bundan mustasno;

buqa goʻshti, erkak choʻchqa goʻshti (organizmdagi gormonal oʻzgarishni hisobga olgan holda), choʻchqa bolasi goʻshti, ozgʻin hayvonlar va parrandalar goʻshtlari;

shartli yaroqli goʻshtlar va submahsulotlar;

suvda suzuvchi parrandalar tuxumi va goʻshti;

sunʼiy suv havzalarida yetishtirilgan baliqlardan va suv tubida yashaydigan baliq turlaridan olingan baliq xom ashyosi;

peroksid soni 2 mol faol kislorod/kg yogʻdan ortiq boʻlgan oʻsimlik yogʻlari;

oʻsimlik yogʻi, paxta yogʻi;

gidrogenizirlangan moylar va yogʻlar;

achchiq ziravorlar (garimdori, yerqalampir, xantal).

125. Ona suti bilan oziqlanadigan bolalar uchun tayyorlanadigan bolalar oziq-ovqat mahsulotining biologik faol qoʻshimchalarini (bundan buyon matnda BFQ deb yuritiladi) ishlab chiqarishda yovvoyi holda oʻsadigan va dorivor oʻsimliklardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi (ukrop, arpabodiyon va moychechak bundan mustasno).

3-§. Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining modda va kimyoviy tarkibiga qoʻyilgan sanitariya-gigiyena talablari

126. Primaxin anemiyasining rivojlanish xavfi tufayli bolalar qoʻshimcha oziq-ovqat mahsulotlari uchun ot yoki bogʻ loviyalaridan foydalanish ulardagi toksik tarkibiy qismlarni hatto issiqlik bilan ishlov berish orqali ham toʻliq nofaollashtirib boʻlmaganligi sababli tavsiya etilmaydi.

127. Seziy-137 va stronsiy-90 radionuklidlarining ruxsat etilgan miqdori 2-ilovaga muvofiq boʻlishi lozim.

128. Qoʻshimcha oziq-ovqat mahsulotlari tarkibidagi oziq-ovqat tolasi miqdori 100 g quruq massaga 5 g dan oshmasligi kerak.

129. Goʻdaklar oziq-ovqat mahsulotlari uchun mahsulotlarning ingredientli va kimyoviy tarkibida quyidagilar boʻlmasligi kerak:

xushboʻy hidlar, boʻyoqlar, stabilizatorlar, konservantlar va boshqa oziq-ovqat qoʻshimchalari (“Oziq-ovqat qoʻshimchalarini ishlab chiqarish, muomalasi va meʼyorlashga qaratilgan gigiyenik talablar” 0296-11-son SanQvaNda belgilangan holatlar bundan mustasno);

ona sutining oʻrnini bosa oladigan oziq-ovqat mahsulotlaridagi transizomerlarning miqdori mazkur mahsulotlardagi umumiy yogʻ kislotalarining miqdoridan 2 foizdan ortiq boʻlishi;

goʻshtli va baliqli yarim tayyor mahsulotlarga hamda kolbasa mahsulotlariga qoʻshilgan fosfatlar;

sunʼiy shirinlashtirilgan moddalar (qandning oʻrnini bosuvchi), qandli diabet bilan kasallangan bolalar uchun maxsus oziq-ovqat mahsulotlari bundan mustasno;

qoʻshimcha oziq-ovqat mahsulotlarida osh tuzi 0,4 foizdan yuqori (tomat sharbati bundan mustasno), tomat sharbati uchun 0,6 foizdan yuqori boʻlishi.

130. Maktabgacha yoshdagi va maktab yoshidagi bolalar tayyor oziq-ovqat mahsulotlarining ingredientli tarkibida quyidagilarga yoʻl qoʻyilmaydi:

oziq-ovqat mahsulotidagi osh tuzining miqdori baliqli yarim tayyor mahsulotlarda 0,8 foizdan yuqori, goʻshtli yarim tayyor mahsulotlarda 0,9 foizdan yuqori, goʻshtli konservalarda 1,2 foizdan yuqori, kolbasa mahsulotlarida 1,8 foizdan yuqori boʻlishi;

kolbasa mahsulotlarida nitritlar miqdori 0,003 foizdan yuqori boʻlishi;

fosfatlarni goʻshtli va baliq yarim tayyor mahsulotlariga, kolbasa mahsulotlariga qoʻshish;

alkogol, tabiiy qahva, achchiq ziravorlar (yanchilmagan qora murch va yanchilgan, achchiq, kuchsiz achchiq va oʻrta achchiq qizil garimdori va yerqalampir (xren), xantal), oʻrik danagining magʻzi, kulinar va qandolatchilik yogʻlari;

taʼmni va xushboʻy hidni kuchaytirgichlar;

benzoy kislotasi, sorbin kislotasi, ularning tuzlari va efirlari hamda boshqa konservantlari, ozuqaviy qoʻshimchalarning sifati va xavfsizligi hamda ularning qoʻllanilishi boʻyicha tegishli sanitariya qoidalarida belgilangan holatlar bundan mustasno;

uksus kislotasi qoʻshib tayyorlangan mayonez.

4-§. Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar oziq-ovqat mahsulotlari xavfsizligiga qoʻyilgan sanitariya-gigiyena talablari

131. Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar oziq-ovqat mahsulotlari mahsulotlarning turlariga qarab alohida gigiyena talablari belgilanadi, bunda:

quruq sutli yuqori oqsilli mahsulotlarning ozuqaviy qiymati 3-ilovaning 1-jadvali va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq;

moslashtirilgan sutli aralashmalar (quruq, suyuq, chuchuk va nordon-sut) va qisman gidrolizlangan oqsillar asosida tayyorlangan oziq-ovqat mahsulotlarining ozuqaviy qiymati 4-ilovaning 1-jadvali va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq;

6 oylikdan oshgan bolalar isteʼmoli uchun qisman moslashtirilgan sutli aralashmalarning (quruq, suyuq, chuchuk va nordon sut mahsulotlari) ozuqaviy qiymati 5-ilovaning 1-jadvali va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq;

pasterizatsiyalangan, sterilizatsiyalangan, ultrpasterizatsiyalangan ichimlik suti, shuningdek boyitilgan sut, sterilizatsiyalangan yogʻsizlantirilgan suyuq qaymoqning (slivka) ozuqaviy qiymati 6-ilovaning 1-jadvali va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq;

nordon sut mahsulotlari, shuningdek oʻzida meva va (yoki) sabzavot komponentlarini tutuvchi oziq-ovqat mahsulotlarining ozuqaviy qiymati 7-ilovaning 1-jadvali va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq;

tvorog va tvorogga asoslangan pasta sut mahsulotlari, shuningdek oʻzida meva va (yoki) sabzavot komponentlarini tutuvchi oziq-ovqat mahsulotlarining ozuqaviy qiymati 8-ilovaning 1-jadvali va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq;

isteʼmol uchun quruq sutning ozuqaviy qiymati 9-ilovaning 1-jadvali va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq;

6 oylikdan oshgan bolalar uchun quruq va suyuq sutli, sut tarkibli va sut asosidagi ichimliklarning ozuqaviy qiymati 10-ilovaning 1-jadvaliga, xavfsizlik koʻrsatkichlari 2-jadvaliga, bir yoshgacha boʻlgan bolalar uchun past laktozali va laktozasiz mahsulotlarning ozuqaviy qiymati 3-jadvaliga va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 4-jadvaliga muvofiq boʻlishi lozim.

132. Don asosida tayyorlangan goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar qoʻshimcha oziq-ovqat mahsulotlari, shu jumladan:

pishirish talab etiladigan un va yormalarning ozuqaviy qiymati 11-ilovaning 1-jadvali va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq;

tez eruvchi sutsiz quruq boʻtqaning (tez tayyor boʻluvchi) ozuqaviy qiymati 12-ilovaning 1-jadvali va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq;

pishirish talab etiladigan sut asosli quruq boʻtqalarning ozuqaviy qiymati 13-ilovaning 1-jadvali va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq;

sutli tez eruvchi quruq boʻtqalarning (tez tayyor boʻluvchi) ozuqaviy qiymati 14-ilovaning 1-jadvali va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq;

isteʼmolga tayyor sutli boʻtqalar, sut mahsulotlari tayyorlanadigan oshxonalardagi sterillangan tayyor sutli boʻtqalar uchun xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 15-ilovaga muvofiq;

eriydigan pechenelarning ozuqaviy qiymati 16-ilovaning 1-jadvali va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq boʻlishi kerak.

133. Konservalangan meva va sabzavot tarkibli goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar isteʼmoliga moʻljallangan oziq-ovqat mahsulotlarining (mevali, sabzavotli va meva-sabzavotli ichimliklar, nektarlar va ichimliklar, morslar, sabzavot va (yoki) meva asosli pyure mahsulotlari, meva-sut va meva-dukkak pyurelari) ozuqaviy qiymati 17-ilovaning 1-jadvali va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq boʻlishi kerak.

134. Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalarni qoʻshimcha oziqlantirish uchun goʻsht asosli mahsulotlar, shu jumladan:

submahsulotlar qoʻshilgandagi goʻsht konservalari ozuqaviy qiymati 18-ilovaning 1-jadvali va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq;

goʻsht asosli pasterizatsiyalangan kolbasa mahsulotlarining (1,5 yoshdan kattalar) ozuqaviy qiymati 19-ilovaning 1-jadvali va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq boʻlishi kerak.

135. Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar uchun goʻsht oʻsimlik konservalarining (oʻsimlik-goʻsht konservalari) ozuqaviy qiymati 20-ilovaning 1-jadvali va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq boʻlishi lozim.

136. Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalarni qoʻshimcha oziqlantirish uchun baliq mahsulotlari, shu jumladan:

baliq konservalarining ozuqaviy qiymati 21-ilovaning 1-jadvali va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq;

baliq-oʻsimlik konservalarining ozuqaviy qiymati 22-ilovaning 1-jadvali va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq boʻlishi lozim.

137. Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar uchun oʻsimlik asosli choylarning ozuqaviy qiymati 23-ilovaning 1-jadvali va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq boʻlishi kerak.

138. Goʻdaklar uchun fenilalaninsiz yoki uni kam saqlovchi mahsulotlarning ozuqaviy qiymati 24-ilovaning 1-jadvali va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq boʻlishi lozim.

139. Chala tugʻilgan bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining ozuqaviy qiymati 25-ilovaning 1-jadvali va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq boʻlishi kerak.

140. 1,5 yoshdan 3 yoshgacha boʻlgan bolalar uchun BFQ va oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarishda foydalaniladigan mineral tuzlar va vitaminlar tarkibiga gigiyenik talablar 26-ilovaga muvofiq boʻlishi lozim.

141. Sanoat korxonasida ishlab chiqarilgan asosiy va qoʻshimcha oziq-ovqat mahsulotlarini kichik yoshdagi bolalarga berish muddatlari 27-ilovaga muvofiq boʻlishi lozim.

5-§. Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar oziq-ovqat mahsulotlariga qoʻyilgan sanitariya-gigiyena talablari

142. Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar oziq-ovqat mahsulotlariga boʻlgan gigiyena talablari mahsulotlarning turlariga qarab belgilanishi, bunda maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun goʻsht asosli mahsulotlar, shu jumladan goʻshtli konservalarning (shuningdek parranda goʻshti) ozuqaviy qiymati 28-ilovaning 1-jadvali va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq boʻlishi lozim.

143. Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun kolbasa mahsulotlarining ozuqaviy qiymati 29-ilovaning 1-jadvalida va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga;

goʻshtli yarim tayyor mahsulotlarning ozuqaviy qiymati 30-ilovaning 1-jadvalida va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga;

pashtetdan tayyorlangan oziq-ovqat mahsulotlarining ozuqaviy qiymati 31-ilovaning 1-jadvalida va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq boʻlishi lozim.

144. Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun non mahsulotlari, un-qandolat va un-sut-don mahsulotlarining ozuqaviy qiymati 32-ilovaning 1-jadvalida va xavfsizlik va mikrobiologik xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2 va 3-jadvallarga muvofiq boʻlishi lozim.

145. Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun baliq va baliq hisoblanmaydigan dengiz oziq-ovqat mahsulotlari, shu jumladan:

baliqdan yarim tayyor mahsulotlar va baliq hisoblanmaydigan dengiz oziq-ovqat mahsulotlarining ozuqaviy qiymati 33-ilovaning 1-jadvalida va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga;

baliq va baliq hisoblanmaydigan dengiz oziq-ovqat mahsulotlarining ozuqaviy qiymati 34-ilovaning 1-jadvaliga, xavfsizlik va mikrobiologik xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-3-jadvallariga muvofiq boʻlishi lozim.

146. Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun sut va sut mahsulotlari, shu jumladan:

ichimlik suti, suyuq qaymoq, nordon sut mahsulotlari, sut mahsulotlari asosida tayyorlanadigan ichimliklar (quruq va suyuq), shu jumladan boyitilgan sut va sut mahsulotlarining ozuqaviy qiymati 35-ilovaning 1-jadvalida, xavfsizlik va mikrobiologik xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-3-jadvallariga;

suyuq sut mahsulotlarining (isteʼmolga tayyor mahsulotlar) mikrobiologik xavfsizlik koʻrsatkichlari 36-ilovaga;

tvorog va tvorog asosli mevali va sabzavotli qoʻshimchalar bilan tayyorlangan mahsulotlarning ozuqaviy qiymati 37-ilovaning 1-jadvaliga, xavfsizlik va mikrobiologik xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-3-jadvallariga;

pishloqlar (qattiq, yarim qattiq, yumshoq, suyuq, tvorogsimon)

va pishloqli pastalarning ozuqaviy qiymati 38-ilovaning 1-jadvaliga, xavfsizlik va mikrobiologik xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-3-jadvallariga muvofiq boʻlishi lozim.

147. Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun mevali va sabzavotli konservalarning (sharbatlar, nektarlar, ichimliklar, morslar, meva yoki sabzavot asosida tayyorlangan pyuresifat mahsulotlar, mevali-sutli va mevali-donli pyure, aralash mahsulotlar) ozuqaviy qiymati 39-ilovaning 1-jadvaliga va xavfsizlik koʻrsatkichlari 2-jadvalida keltirilgan.

149. Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun soya oqsili izolyati asosidagi mahsulotlarning ozuqaviy qiymati 41-ilovaning 1-jadvaliga va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq boʻlishi lozim.

150. Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar oziq-ovqat mahsulotlaridagi past oqsilli mahsulotlarning (kraxmallar, yormalar va makaron mahsulotlari) ozuqaviy qiymati 42-ilovaning 1-jadvaliga va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq boʻlishi lozim.

151. Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun oqsilning toʻliq gidrolizatlari asosidagi oziq-ovqat mahsulotlarning ozuqaviy qiymati 43-ilovaning 1-jadvaliga va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvalida muvofiq boʻlishi lozim.

152. Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun sutli asosdagi sublimatsiyalangan oziq-ovqat mahsulotlarining (tvorog va boshq.) ozuqaviy qiymati 44-ilovaning 1-jadvaliga va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq boʻlishi lozim.

153. Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun goʻsht mahsuloti asosidagi sublimatsiyalangan oziq-ovqat mahsulotlarining ozuqaviy qiymati 45-ilovaning 1-jadvaliga va xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq boʻlishi lozim.

154. Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun oʻsimlik asosidagi sublimatsiyalangan oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizlik koʻrsatkichlari 46-ilovaga muvofiq boʻlishi lozim.

155. Sogʻliqni saqlash vazirligi tizimidagi oshxonalarda tayyorlanadigan bolalar ozuqasidagi sutli mahsulotlarni mikrobiologik xavfsizlik koʻrsatkichlari 47-ilovada keltirilgan.

156. Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarishda foydalanadigan asosiy xom ashyo va komponentlarning xavfsizlik koʻrsatkichlari 48-ilovaning 1 — 3-jadvallariga va mikrobiologik xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 4 — 6-jadvallariga muvofiq boʻlishi lozim.

157. Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar oziq-ovqat mahsulotlaridagi parranda goʻshtining xavfsizlik koʻrsatkichlari 49-ilovaning 1-jadvaliga va mikrobiologik xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq boʻlishi lozim.

158. Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun baliq mahsulotlarining xavfsizlik koʻrsatkichlari 50-ilovaning 1-jadvaliga va mikrobiologik xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq boʻlishi lozim.

159. Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun oʻsimlik yogʻining xavfsizlik koʻrsatkichlari 51-ilovaning 1-jadvaliga va mikrobiologik xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq boʻlishi lozim.

160. Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun oliy navli saryogʻ mahsulotining xavfsizlik koʻrsatkichlari 52-ilovaning 1-jadvaliga va mikrobiologik xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq boʻlishi lozim.

161. Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun shakar mahsulotining xavfsizlik koʻrsatkichlari 53-ilovaning 1-jadvaliga va mikrobiologik xavfsizlik koʻrsatkichlari esa 2-jadvaliga muvofiq boʻlishi lozim.

162. 3 yoshdan 14 yoshgacha boʻlgan bolalar uchun giyohli choylarni ishlab chiqarishda foydalaniladigan davolovchi oʻsimliklar xom ashyosi uchun gigiyenik talablar 54-ilovaga muvofiq boʻlishi lozim.

163. Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun konservalangan oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga boʻlgan gigiyenik talablar 55-ilovaga muvofiq boʻlishi lozim.

164. Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun konservalangan oziq-ovqat mahsulotlari ularning tarkibi, faol kislotalik qiymati (pH) va quruq moddalar tarkibiga qarab A, B, V, G, D va E kabi 6 ta guruhga boʻlinadi.

165. Mazkur guruhlar mikrobiologik xavfsizlik koʻrsatkichlariga ega hisoblanib, bunda:

A va B guruhidagi oziq-ovqat mahsulotlarining mikrobiologik xavfsizlik koʻrsatkichlari 56-ilovaga;

V va G guruhidagi oziq-ovqat mahsulotlarining mikrobiologik xavfsizlik koʻrsatkichlari 57-ilovaga;

E guruhidagi oziq-ovqat mahsulotlarining mikrobiologik xavfsizlik koʻrsatkichlari 58-ilovaga;

D guruhidagi (yarim konservalangan) oziq-ovqat mahsulotlarining mikrobiologik xavfsizlik koʻrsatkichlari 59-ilovaga muvofiq boʻlishi lozim.

8-bob. Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini saqlash va tashishga qoʻyilgan sanitariya-gigiyena talablari

166. Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini saqlash mahsulotlarning oʻziga xos xususiyatiga va saqlash meʼyorlariga qatʼiy rioya etgan holda amalga oshirilib, bunda oʻziga xos hidga ega mahsulotlar oʻziga hid qabul qiluvchi mahsulotlardan alohida saqlanishi talab etiladi.

167. Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini saqlash uchun moʻljallangan omborxonalarda oziq-ovqat mahsulotlari boʻlmagan materiallarni saqlash taqiqlanadi.

168. Ziravorlar va bolalar oziq-ovqat mahsulotlariga xushtaʼmlik beradigan moddalar tashkilotning ventilyatsiyalanadigan alohida omborxonalarida saqlanadi. Ularni ogʻirligini tarozida oʻlchash mexanik ventilyatsiya bilan jihozlangan alohida xonada oʻtkaziladi.

169. Oziq-ovqat qoʻshimchalarini omborxonada saqlash uchun boshqa taraga (maxsus idish) toʻkib agʻdarish (qayta quyish) taʼqiqlanadi.

170. Korxonada xavf-xatarning oldini olish maqsadida oziq-ovqat qoʻshimchalari ifloslanmaydigan va buzilmaydigan sharoitlarda saqlanishi kerak.

171. Bolalar oziq-ovqat mahsulotlari ularni tashish uchun ajratilgan transport vositalari bilan amalga oshirilishi, shuningdek toza saqlanishi kerak. Tashish sharoitlari bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini tashish uchun belgilangan shartlarga mos kelishi, ularning ifloslanishi va buzilish xavfini istisno qilishi kerak.

172. Tahlikaning oldini olish uchun bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqaruvchi bir korxonaning hududlarida joydan-joyga koʻchirish oʻzaro kontaminatsiyani istisno qiluvchi sharoitlarda amalga oshirilishi kerak.

173. Transport vositalari:

ifloslantiruvchi moddalardan, shu jumladan chang va bugʻlardan samarali himoya qilishni taʼminlanishi;

bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini zararli va xavfli mikroorganizmlarning oʻsishidan va oziq-ovqat mahsulotlarini xavfli yoki isteʼmol qilishga yaroqsiz holga keltirishi mumkin boʻlgan buzilishlardan himoya qilish uchun zarur boʻlgan harorat, namlik, havo muhiti va boshqa sharoitlarni samarali saqlashi;

bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini tashish paytida harorat, namlik va boshqa atrof-muhit sharoitlarini monitoring qilish imkonini berishi lozim.

174. Transport vositalaridagi idishlar va taralar (maxsus idish) faqat bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini tashish uchun ishlatilishi kerak.

175. Tara (maxsus idish) “Faqat oziq-ovqat mahsulotlari uchun” deb yozilgan tamgʻaga ega boʻlishi kerak.

176. Transport vositalaridagi yoki konteynerlardagi xom ashyo va tayyor mahsulot ifloslanish xavfi eng kam darajada boʻladigan tartibda joylashtirilishi kerak.

177. Xom ashyo va tayyor sut mahsulotlarini tashish maxsus jihozlangan sovutgichli transport vositalarida amalga oshirilishi kerak.

178. Xom ashyo va bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini tashish uchun ishlatiladigan transport vositasi toza boʻlishi kerak, avtomobilning kuzovi tozalash oson boʻlgan gigiyenik qoplamaga ega boʻlishi kerak, yaxshi holatda, boshqa oʻzga yoki noodatiy hidlar boʻlmasligi kerak.

179. Tayyor mahsulot bilan xom ashyo va bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini birga tashishilishiga yoʻl qoʻyilmaydi.

180. Xom ashyo va oziq-ovqat mahsulotlarini tashishda tegishli harorat tartibiga rioya qilish kerak.

9-bob. Dezinfeksiya, dezinseksiya va deratizatsiya tadbirlari

181. Xom ashyo va tayyor mahsulotlarni kemiruvchilardan himoya qilish uchun quyidagi choralar koʻrilishi kerak:

yertoʻla pollaridagi yoriqlarni metall panjaralar, qopqoqlar bilan zich yopish;

0,25×0,25 smdan koʻp boʻlmagan yacheykali metall panjaralar bilan shamollatish teshiklari va kanallarni yopish;

teshiklarni, qavatlar yoriqlarini gʻisht, sement, metall qirindi yoki qatlamli temir bilan yopish;

ombor eshiklarini temir qoplama bilan taʼminlash.

182. Korxonalarning ishlab chiqarish korxonalarini rekonstruksiya qilish va taʼmirlash jarayonida bino va inshootlarni kemiruvchilar kirib kelishidan himoya qilish boʻyicha tadbirlar toʻliq amalga oshirish lozim.

183. Kemiruvchilar paydo boʻlganda ularni yoʻq qilishning mexanik usullari (xoʻraklar, tuzoqlar) qoʻllaniladi. Hasharot va kemiruvchilarni kimyoviy yoʻl bilan yoʻq qilish ishlari faqat mutaxassislar va deratizatorlar tomonidan amalga oshirilishi mumkin.

184. Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonasida kemiruvchilarga qarshi kurashishda bakteriologik usullardan foydalanish mumkin emas.

10-bob. Xodimlarning shaxsiy gigiyenasiga qoʻyiladigan qoʻyilgan sanitariya-gigiyena talablari

185. Ishchi xodimlarni ishga kirishdan oldin dastlabki va keyinchalik davriy tibbiy koʻrikdan oʻtkazish “Xodimlarni tibbiy koʻrikdan oʻtkazish tartibi toʻgʻrisida”gi nizomga (roʻyxat raqami 2387, 2012-yil 29-avgust) muvofiq amalga oshiriladi.

186. Tahlikaning oldini olish maqsadida ishchi xodimlar quyidagi talablarga rioya qilishlari lozim:

ochiq yaralar, tirnalgan, kesilgan yoki boshqa teri jarohati boʻlganda, jarohatni plastir bilan berkitish;

ish joyida zargarlik buyumlari, soatlar va choʻntaklarda buyumlar bilan yurmaslik;

kerakli joyda maxsus himoya kiyimlari, bosh kiyim va poyabzal kiyish.

187. Bolalar oziq-ovqat mahsulotlari infeksiya manbai boʻlib qolmasligi uchun mahsulotlar bilan bogʻliq ishlarni bajaruvchi xodimlar tibbiy tekshiruvdan oʻtkazish toʻgʻrisida qaror qabul qilish uchun rahbariyatga quyidagi holatlar yuz berganda darhol xabar qilish kerak:

sariqlik;

diareya;

qusish;

isitma;

isitma bilan tomoq ogʻrigʻi;

koʻrinadigan infeksiyalangan teri jarohatlari (furunkullar, kesmalar va boshqalar);

quloq, koʻz yoki burundan suyuqlik kelishi.

Agar teri butunligi buzilishi holatlari va jarohatlar boʻlsa, xodimlar

korxonaning bolalar oziq-ovqat mahsulotlari bilan toʻgʻridan-toʻgʻri ishlashni istisno qiladigan joylariga yuborilishi kerak.

188. Agar xodimlarga ishlashni davom ettirishga ruxsat berilsa, teri butunligi buzilishi holatlariga va jarohatlar suv oʻtkazmaydigan plastir bilan yopilishi va kerak boʻlganda qoʻlqop bilan himoyalangan boʻlishi kerak. Plastir ifloslanish manbai boʻlib qolmasligi uchun choralar (bolalar oziq-ovqat mahsulotlaridan ajralib turadigan boshqa rangdagi plastir yoki metall detektor yoxud rentgen apparati tomonidan aniqlanishi mumkin boʻlgan plastirdan foydalanish) koʻrish kerak.

189. Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalarida ishlaydigan barcha xodimlar qoʻllarini ishlab chiqarish bilan bogʻliq har qanday jarayonlardan oldin va hojatdan soʻng darhol yuvishlari (sovun bilan), shuningdek qoʻllarini yana ifloslantirmaydigan tarzda quritishlari lozim. Qoʻllarni dezinfeksiyalovchi vositalar faqat qoʻllar yuvilgandan keyin ishlatilishi kerak.

190. Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini kesish va qayta ishlash jarayonlari amalga oshiriladigan xonalarda quyidagilar taqiqlanadi:

chekish;

tupurish;

ovqatlanish;

ochiq mahsulotlar ustida aksirish yoki yoʻtalish;

zargarlik buyumlari, soatlar, taqinchoqlar va shu kabi zargarlik buyumlarini taqish.

191. Mazkur sanitariya qoidalarini tuzuvchilar roʻyxati 60-ilovada keltirilgan.

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 1-ILOVA

Sterilizatsiyalangan sut, qaymoq va boshqa sut asosida aseptik toʻldirilgan bolalar oziq-ovqat mahsulotlari xavfsizligining mikrobiologik koʻrsatkichlari (sanoat sterilligi)

Koʻrsatkichlar Sanoat sterilligiga javob beruvchi ruxsat etilgan miqdor 37°S haroratda 3 — 5 kun davomida termostatda ushlash sezilarli nuqsonlarni yoʻqligi va buzilganlik belgilari (qadoqni shishi, tashqi koʻrinishini oʻzgarishi va boshqalar) Kislotaligi, Terner* 2° ternerdan oshmagan titrlangan kislotalikning oʻzgarishi Mezofil aerob va fakultativ-anaerob mikroorganizmlar soni 10 KHQB g (sm3) koʻp boʻlmagan Mikroskopik preparat bakteriya hujayralarini boʻlmasligi Organoleptik tarkibi taʼm va konsistensiyasidagi oʻzgarishlarning boʻlmasligi

Izoh: * bolalar va parhez oziq-ovqat mahsulotlarining nazoratida va qayta tekshiruvlarda sanitariya-epidemiologik baholash oʻtkazilganda aniqlanadi.

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 2-ILOVA

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlaridagi seziy-137 va stronsiy-90 radionuklidlarining ruxsat etilgan miqdori

Oziq-ovqat mahsulotlari guruhi Meʼyoriy aktivligi seziy-137, Bk/kg(l) Meʼyoriy aktivligi stronsiy-90, Bk/kg(l) Goʻsht, goʻsht mahsulotlari va submahsulotlari 200 - Ohu goʻshti, yovvoyi hayvonlar goʻshti 300 - Baliq va baliq mahsulotlari 130 - Quritilgan va dudlangan baliq 260 - Sut va sutdan qayta ishlangan mahsulotlar (bolalar ovqatidagi quyultirilgan konsentrlangan mahsulotlardan, quruq, pishloq va pishloq mahsulotlaridan, sigir sutining yogʻi/va yogʻ pastasidan, saryogʻli oʻsimlik mahsulot va sariyogʻoʻsimlik aralashmasidan, sut oqsili konsentratidan, laktulozidan, sut qandidan, kazein, kazenat, sut oqsili gidrolizatlaridan tashqari) 100 25 Quyultirilgan sut konservalari, sut tarkibli, sut saqlovchi konsentrlangan sutni qayta ishlash mahsulotlari 300 100 Sut oqsillari konsentrati, laktuloza, sutli qand, kazein, kazeinatlar, sutli oqsil gidrolizatlari 300 80 Sut mahsulotlari, sut tarkibli quruq, sublmirlangan (sut, qaymoq, sut mahsulotlari, ichimliklar, muzqaymoq uchun aralashmalar, zardob, paxta, yogʻsizlantirilgan sut) 500 200 Pereeterifitsirlangan, rafinadlangan, hidsizlantirilgan yogʻlar; gidrogenizlangan, rafinadlangan, hidsizlantirilgan yogʻlar, margarinlar; maxsus yogʻlar, shu jumladan qandolat, non pishirishdagi yogʻlar; sutli yogʻ oʻrindoshlari, kakao yogʻi ekvivalenti, SOS-tipdagi (triglitserid oleodistearinli) kakao yogʻini yaxshilovchi, POP-tipdagi (triglitserid oleodipalmitinli) kakao yogʻi oʻrindoshlari, kakao, haroratsiz kakao yogʻi oʻrinbosari, oʻsimlik-yogʻ spredlari, eritilgan oʻsimlik yogʻ aralashmalari, oʻsimlik yogʻi asosidagi souslar, mayonezlar, mayonezli souslar, oʻsimlik yogʻidan kremlar 60 80 Pishloqlar, pishloq mahsulotlari:yuzaki qattiq, qattiq, yarim qattiq, yumshoq, zardobli-albuminli, suyultirilgan, quruq; pishloqli pastalar, souslar 50 100 Yogʻ, sigir sutidan yogʻli pasta, sutli yogʻ 200 60 Sariyogʻ oʻsimlik spredi, sariyogʻ oʻsimlik eritilgan aralashma 100 80 Sut va sut asosli barcha turdagi muzqaymoqlar 100 25 Probiotik mikroflora va achitqi kultivirlash uchun sutli quruq ozuqa muhitlari 160 80 35 foizdan(1) yuqori sutli boʻlmagan komponent saqlovchi sut tarkibli va sut saqlovchi mahsulotlar - - Sariyogʻ oʻsimlik spred, sariyogʻ oʻsimlik eritilgan aralashma, oʻsimlik yogʻli spredlar, oʻsimlik yogʻ eritilgan aralashmalar 200 60 Tabiiy asal (asalni hamma turlari) 100 80 Donli mahsulotlar (bugʻdoy, arpa, tritikale, suli, grechixa, guruch, makkajoʻhori, sorgo) 60 11(2) Bugʻdoy dukkakli mahsulotlar (noʻxot, loviya, nut, chechevitsa, dukkaklar, mosh, china) 60 11(2) Yogʻli mahsulotlar (kungaboqar, soya, paxta, len, raps, saflor, gorchitsa, kunjut, araxis) 60 11(2) Sabzavotlar, kartofel qoʻshilganda 80 (600(3)) 40 (200(3)) Non va non mahsulotlari 40 20 Un, yormalar, xlopya, ozuqaviy yormalar, makaron mahsulotlari 60 11(2) Yovvoyi oʻsuvchi oʻsimliklar va ulardan tayyorlangan konservantlar 160 - Barra qoʻziqorinlar 500 - Quritilgan qoʻziqorinlar 2500 - Bolalar ovqatidagi tayyor holatda(4) isteʼmol qilish uchun maxsus mahsulotlar 40 25 Ozuqa xomashyosidan rektfikatlangan etil spirti; etil spirti; spirtli ichimliklarni barcha turi; vino mahsulotlarini barcha turlari 70 100

Izoh: (1) — radionuklidlarning ruxsat etilgan darajalariga qoʻyiladigan talablar sut va sutsiz komponentlarning tarkibi va nisbati, ulardagi potensial xavfli moddalarning turlari va darajasini hisobga olgan holda belgilanadi;

(2) — stronsiy-90 moddasini nazorati radiatsiya sharoiti noqulay boʻlgan hududlardan don olib kirilganda amalga oshiriladi;

(3) — quruq oziq-ovqat mahsulotida ruxsat etilgan daraja;

(4) — sublimatsiyalangan oziq-ovqat mahsuloti uchun oʻziga xos faollik tiklangan mahsulotda aniqlanadi (isteʼmol uchun tayyor mahsulotda).

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 3-ILOVA

1-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar oziq-ovqat mahsulotlaridagi quruq sutli yuqori oqsilli mahsulotlarning ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Modda nomi Oʻlchov birliklari Ozuqaviy qiymati Izoh belgilangan meʼyori belgilanganligi Oqsil g 40 — 90 + mineral moddalar Kalsiy mg 1130 + Kaliy mg 1450 + Natriy mg 900 + Magniy mg 210 + Temir mg 11 + Choʻkma g 4-5 + vitaminlar Retinol (A) mg-ekv 0,18 + Tokoferol (E) mg 3,3 + Kalsiferol (D) mkg 12 + Tiamin (B1) mg 1,6 + Riboflavin (B2) mg 3,6 + Piridoksin (B6) mg 1,6 + Niatsin (PP) mg 14 + Askorbin kislotasi (C) mg 66 +

2-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar oziq-ovqat mahsulotlaridagi quruq sutli yuqori oqsilli mahsulotlarning xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol qilish uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan miqdor, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh oksidativ zarar koʻrsatkichlari Peroksid 4 yogʻni mmol dagi aktiv kislorodi/kg toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,02 Margimush 0,05 Kadmiy 0,02 Simob 0,005 mikotoksinlar Aflatoksin M1 ruxsat etilmaydi antibiotiklar* Levomitsetin (xloramfenikol) ruxsat etilmaydi Tetratsiklin guruhi ruxsat etilmaydi Penitsillinlar ruxsat etilmaydi Streptomitsin ruxsat etilmaydi Melamin*** ruxsat etilmaydi Yogʻ kislotasining trans-izomerlari ruxsat etilmaydi pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,02 DDT va uning metabolitlari 0,01 Dioksini**** ruxsat etilmaydi mikrobiologik koʻrsatkichlar (quruq moddada) MAFAnMS (mezofil aerob va fakultativ anaerob mikroorganizmlar soni) 2,5×104 KNQB/g, koʻp boʻlmagan ITGB (koliform bakteriyalar) 0,3 ruxsat etilmaydigan massa (g) S.aureus 1 Patogen, shu jumladan salmonellalar va L.monocytogenes* 100 Mogʻorlar 100 KNQB/g, koʻp boʻlmagan Achitqilar 50

Izoh: * — goʻdaklar isteʼmoli uchun moʻljallangan oziq-ovqat mahsulotlarida: E.coli va patogen mikroorganizmlarni, shu jumladan salmonellalarni nazorat qilishda va E.coli va salmonellalarga tegishli boʻlmagan Enterobateriaeae bakteriyalarining normallashtirilgan mahsulot massasida aniqlanganda, 300 g mahsulotda patogen mikroorganizmlarning yoʻqligi nazorat qilinadi.

Bolalarning barcha quruq sut asosli oziq-ovqat mahsulotlarda stafikolokokk enteretoksinlari yukligi nazorat qilinadi, agar S. aureus stafilokokklari mahsulotning normallashtirilgan massasida aniqlansa — tahlil har biri 25 gramm ogʻirlikdagi besh dona namunalarda amalga oshiriladi.

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 4-ILOVA

1-jadval Moslashtirilgan sutli aralashmalar (quruq, suyuq, chuchuk va nordon-sut) va qisman gidrolizlangan oqsillar asosida tayyorlangan mahsulotlarning ozuqaviy qiymati (isteʼmolga tayyor mahsulotda) Mezonlari va koʻrsatkichlari Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyor Izoh meʼyorlashtirilgan markirovkalanadigan Oqsil g/l 12 — 17 + Sut zardobi oqsillari oqsilning umumiy miqdoridan foiz qiymatida, kamida 50* + Taurin mg/l, koʻp boʻlmagan 80 + Yogʻ2 g/l 30 — 40 + Linolen kislotasi yogʻ kislotalarining umumiy miqdoridan foizda 14 — 20 + mg/l, kam boʻlmagan 4000 — 8000 - E vitaminini (mg/l)/TYoK ga (g/l) nisbati - 1-2 - Uglevodlar3 g/l 65 — 80 + Laktoza uglevodlarning umumiy miqdoridan foiz qiymatida, kamida 65 (qisman gidrolizlangan oqsillar asosidagi aralashmalardan tashqari) + Energetik qiymati kkal/l 640 — 700 + miner al moddalar Kalsiy mg/l 330 — 700 + Fosfor mg/l 150 — 400 + Kalsiyni/fosforga nisbati - 1,2 — 2 - Kaliy mg/l 400 — 850 + Natriy mg/l 150 — 300 + Kaliyni/natriyga nisbati - 2,5 — 3 - Magniy mg/l 30 — 90 + Mis mkg/l 300 — 600 + Marganets mkg/l 10 — 300 + Temir mg/l 3 — 9 + Rux mg/l 3 — 100 + Xloridlar mg/l 300 — 800 - Yod mkg/l 50 — 150 + Selen mkg/l 10 — 40 + Choʻkma g/l 2,5 — 4 + vitaminlar Retinol (A) mkg-ekv/l 400 — 1000 + Tokoferol (E) mg/l 4 — 12 + Kalsiferol (D) mkg/l 7,5 — 12,5 + Vitamin K mkg/l 25 — 100 + Tiamin (B1) mkg/l 400 — 2100 + Riboflavin (B2) mkg/l 500 — 2800 + Pantoten kislotasi mkg/l 2700 — 14000 + Piridoksin (B6) mkg/l 300 — 1000 + Niatsin (PP) mkg/l 2000 — 10000 + Foli kislotasi (B9) mkg/l 60 — 350 + Siankobalamin (B12) mkg/l 1 — 3 + Askorbin kislotasi (C) mg/l 55 — 150 + Inozit mg/l 20 — 280 + Xolin mg/l 50 — 350 + Biotin mkg/l 10 — 40 + L-karnitin mg/l, koʻp boʻlmagan 20 (qoʻllanilganda) + Lyutein mkg/l, koʻp boʻlmagan 250 (qoʻllanilganda) + Nukleotidlar (sitidin-, uridin-, adenozin-, guanozin-, inozin-5 monofosfatlar yigʻindisi) mg/l, koʻp boʻlmagan 35 (qoʻllanilganda) + Kislotalilik Terner graduslari, koʻp boʻlmagan 60 - suyuq sutli nordon mahsulotlar uchun Osmolyallik mOsm/kg, koʻp boʻlmagan 320 + 6 dan 12 oylikkacha boʻlgan bolalar uchun Oqsil g/l 12 — 21 + Sut zardobi oqsili oqsilning umumiy miqdoridan foiz qiymatida, kamida 35** + Yogʻ2 g/l 25 — 40 + Linolen kislotasi yogʻ kislotalarining umumiy miqdoridan foiz qiymatida 14 — 20 + mg/l 4000 — 8000 - Uglevodlar3 g/l 70 — 90 + Laktoza uglevodlarning umumiy miqdoridan foiz qiymatida, kamida 50 (qisman gidrolizlangan oqsil asosli ozuqalardan tashqari) + Energetik qiymati kkal/l 640 — 750 + mineral moddalar Kalsiy mg/l 400 — 900 + Fosfor mg/l 200 — 600 + Kalsiyni/fosforga nisbati - 1,2 — 2 - Kaliy mg/l 500 — 1000 + Natriy mg/l 150 — 300 + Kaliyni/natriyga nisbati - 2-3 - Magniy mg/l 50 — 100 + Mis mkg/l 400 — 1000 + Marganets mkg/l 10 — 300 + Temir mg/l 7 — 14 + Sink mg/l 4 — 10 + Xloridlar mg/l 300 — 800 - Yod mkg/l 50 — 350 + Selen mkg/l 10 — 40 + Choʻkma g/l 2,5 — 6 + vitaminlar Retinol (A) mkg-ekv/l 400 — 1000 + Tokoferol (E) mg/l 4 — 20 + Kalsiferol (D) mkg/l 8 — 21 + Vitamin K mkg/l 25 — 170 + Tiamin (B1) mkg/l 400 — 2100 + Riboflavin (B2) mkg/l 600 — 2800 + Pantoten kislotasi mkg/l 3000 — 14000 + Piridoksin (B6) mkg/l 400 — 1200 + Niatsin (PP) mkg/l 3000 — 10000 + Foli kislota (B9) mkg/l 60 — 350 + Siankobalamin (B12) mkg/l 1,5 — 3 + Askorbin kislotasi (C) mg/l 55 — 150 + Xolin mg/l 50 — 350 + Biotin mkg/l 10 — 40 + Inozit mg/l 20 — 280 + L-karnitin mg/l, koʻp boʻlmagan 20 (qoʻllanilganda) + Lyutein mkg/l, koʻp boʻlmagan 250 (qoʻllanilganda) + Nukleotidlar (sitidin-, uridin-, adenozin-, guanozin-, inozin- 5 monofosfatlar yegʻindisi) mg/l, koʻp boʻlmagan 35 (qoʻllanilganda) + Kislotalilik Terner graduslari, koʻp boʻlmagan 60 - sutli nordon mahsulotlar uchun Osmolyallik mOsm/kg, koʻp boʻlmagan 320 + tugʻilgandan 12 oylikkacha boʻlgan bolalar uchun Oqsil g/l 121 — 21 + Sut zardobi oqsili oqsilning umumiy miqdoridan foiz qiymatida, kamida 50* + Taurin mg/l, koʻp boʻlmagan 80 + Yogʻ2 g/l 30 — 40 + Linolen kislotasi yogʻ kislotalarining umumiy miqdoridan foiz qiymatida 14 — 20 - mg/l 4000 — 8000 + E vitaminini (mg/l)/ TYoK ga (g/l) nisbati 1 — 2 - Uglevodlar3 g/l 65 — 80 + Laktoza uglevodlarning umumiy miqdoridan foiz qiymatida, kamida 65 (qisman gidrolizlangan oqsil asosli aralashmalardan tashqari 40 dan kam boʻlmagan holda) + mineral moddalar Kalsiy mg/l 400 — 900 + Fosfor mg/l 200 — 600 + Kalsiyni/fosforga nisbati -Kaliy 1,2 — 2 - mg/l 400 — 800 + Natriy mg/l 150 — 300 + Magniy mg/l 40 — 100 + Mis mkg/l 300 — 1000 + Marganets mkg/l 10 — 300 + Temir mg/l 6 — 10 + Sink mg/l 3 — 10 + Xloridlar mg/l 300 — 800 - Yod mkg/l 50 — 350 + Selen mkg/l 10 — 40 + Choʻkma g/l 2,5 — 6 - vitaminlar Retinol (A) mkg-ekv/l 400 — 1000 + Tokoferol (E) mg/l 4 — 12 + Kalsiferol (D) mkg/l 821 + Vitamin K mkg/l 25 — 170 + Tiamin (B1) mkg/l 400 — 2100 + Riboflavin (B2) mkg/l 500 — 2800 + Pantoten kislotasi mg/l 2,7 — 14 + Piridoksin (B6) mkg/l 300 — 1200 + Niatsin (PP) mg/l 3 — 10 + Foli kislotasi (B9) mkg/l 60 — 350 + Siankobalamin (B12) mkg/l 1,5 — 3 + Askorbin kislotasi (C) mg/l 55 — 150 + Inozit mg/l 20 — 280 + Xolin mg/l 50 — 350 + Biotin mkg/l 10 — 40 + L-karnitin mg/l, koʻp boʻlmagan 20 (qoʻllanilganda) + Lyutein mkg/l, koʻp boʻlmagan 250 (qoʻllanilganda) + Nukleotidlar (sitidin-, uridin-, adenozin-, guanozin-, inozin- 5 monofosfatlar yigʻindisi) mg/l, koʻp boʻlmagan 35 (qoʻllanilganda) + Osmolyarlik mOsm/kg 320 + Kislotalik Ternera gradus, koʻp boʻlmagan 60 - suyuq nordon sut mahsulotlar uchun

Izoh: * - moslashtirilgan kazeindominantlovchi aralashmalardan tashqari (umumiy oqsil miqdoridan 50 foizdan yuqori boʻlgan kazein tutuvchi sutli aralashmalar);

** — moslashtirilgan kazeindominantlovchi aralashmalardan tashqari (umumiy oqsil miqdoridan 65 foizdan yuqori boʻlgan kazein tutuvchi sutli aralashmalar);

1 — ona suti tarkibidagi oqsillarga yaqinlashtirilgan oqsillar tutishini taʼminlanilsagina;

2 — kunjut va paxta yogʻi ishlatilishi man qilingan;

umumiy yogʻ miqdoridan 3 foizdan oshmagan holda trans-izomerlar tutishi;

umumiy yogʻ miqdoridan 20 foizdan oshmagan holda miristin va laurin kislotasi tutishi;

linol kislota va b-linolen kislotasi nisbati 5 dan kam va 15 dan yuqori boʻlmasligi kerak;

aralashmalarni uzun zanjirli toʻyinmagan yogʻ kislotalari (UZT magan YOK) bilan boyitilganda, ularning umumiy yog' miqdoridan omega-3 UZT magan YOK lari 1 foizdan va omega-6 UZT magan YOK uchun esa 2 foizdan oshmagan holda boʻlishi;

eykozapentaen kislotaning miqdori dokozageksaen kislotaning miqdoridan oshmasligi kerak.

3 — laktozadan tashqari maltodekstrin va qisman gidrolizlangan glyutensiz kraxmal qoʻllanilishi mumkin; saxaroza va fruktoza — qisman gidrolizlangan oqsillarga asoslangan faqat boshlangʻich va keyingi aralashmalarda va keyingi qisman moslashtirilgan aralashmalarda; saxaroza va(yoki) fruktoza tutishi yoki ularning umumiy miqdori umumiy uglevodlar miqdoridan 20 foizdan yuqori boʻlmasligi kerak; glukoza va glukozali siroplar — faqatgina qisman gidrolizlangan oqsil asosli boshlangʻich va keyingi aralashmalarda 14 g/l dan oshmagan miqdorda; uglevod komponentlari oʻzida galaktooligosaxarid va fruktooligosaxarid (mahsulotning umumiy miqdoridan 8 g/l dan oshmagan) va laktuloza prebiotiklarini oʻz ichiga olishi mumkin.

4 — maltodekstrin, nukleotidlar, galaktooligosaxarid va fruktooligosaxaridlarning laboratoriya nazorati, belgilangan tartibda tasdiqlangan nazorat qilish usuli bilan olib boriladi.

2-jadval Moslashtirilgan sutli aralashmalar (quruq, suyuq, chuchuk va nordon sut) va qisman gidrolizlangan oqsillar asosida tayyorlangan mahsulotlarning xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmolga tayyor mahsulotda) Modda nomi Ruxsat etilgan meʼyorlar, mg/kg, yuqori emas Izoh, mg/kg oksidativ buzilish koʻrsatkichlari Peroksid 4 mmol aktiv kislorod /kg yogʻ miqdori toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,02 Mishyak 0,05 Kadmiy 0,02 Simob 0,005 antibiotiklar* Levomitsetin (xloramfenikol) ruxsat etilmaydi 01.01.2012-yildan Tetratsiklin guruhi ruxsat etilmaydi Penitsillinlar ruxsat etilmaydi Streptomitsin ruxsat etilmaydi mikotoksinlar Aflatoksin M1 ruxsat etilmaydi pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,02 DDT va uning metabolitlari 0,01 Dioksinlar**** ruxsat etilmaydi Melamin*** ruxsat etilmaydi Yogʻ kislotalarining transizomerlari ruxsat etilmaydi mikrobiologik koʻrsatkichlar tez tayyor boʻluvchi quruq sutli aralashmalar (chuchuk, nordon sut mahsulotlari) MAFAnMS 2×103 KNQB/g, yuqori boʻlmagan, 37-50 °C da qayta tiklanuvchi aralashmalar uchun; nordon sut mahsulotlariga uchun meʼyorlanmaydi 3×103 KNQB/g, yuqori boʻlmagan, 70-85 °C da qayta tiklanuvchi aralashmalar uchun; nordon sut mahsulotlariga uchun meʼyorlanmaydi ITGB (koliform bakteriyalar) 1 ruxsat etilmaydigan massa (g) E.coli 10 S.aureus 10 B.cereus 100 KNQB/g, yuqori boʻlmagan Patogen, shu jumladan salmonellar va L.monocytogenes 100 ruxsat etilmaydigan massa (g) Mogʻor zamburugʻi 20 KNQB/g, yuqori boʻlmagan Zamburugʻlar 10 Izoh: bolalar uchun moʻljallangan barcha quruq sutga asoslangan mahsulotlarda stafilokokk enterotoksinlarining boʻlmasligi nazorat qilinadi, mahsulotning meʼyorlashgan ogʻirligida S.aureus aniqlansa — xar birining ogʻirligi 25 g boʻlgan mahsulotning beshta namunasida tahlil oʻtkaziladi. yangi sterillangan suyuq sutli mahsulotlar Sanoat sharoitida ishlab chiqarilayotkan UYUH bilan ishlov berilgan va aseptik quyib tiqinlash Sanoat sterillik talablariga javob berishi shart: 37°C haroratda 3 — 5 sutka davomida termostatda ushlanganda koʻzga koʻrinarli nuqsonlar va mahsulotning buzilish belgilari (qadoqning shishganligi, tashqi koʻrinishdagi oʻzgarish va boshqalar), taʼm va tarkibiy sifatining yomonlashuvi kabi belgilari boʻlmasligi; termostatda ishlov berilgandan soʻng quyidagi oʻzgarishlar ruxsat etiladi: a) titrlangan kislotalilik 2 terner; b) MAFAnMS koʻp boʻlmagan 10 KNQB/sm3 (g) suyuq nordon sut mahsulotlari aseptik quyilganda, shuningdek atsidofil mikroorganizmlar yoki bifidobakteriyalar qoʻllanilganda ITGB (koliform bakteriyalar) 3 hajm (sm3), ruxsat etilmaydigan E.coli 10 S.aureus 10 Patogen, shuningdek salmonellalar va L.monocytogenes 50 Atsidofil mikroorganizmlar 1×107 KNQB/sm3, kam boʻlmagan (ishlab chiqarishda ularni qoʻllagan holda) Bifidobakteriyalar 1×106 Nordon sut mikroorganizmlari 1×107 KNQB/sm3, kam boʻlmagan Mogʻor zamburugʻlari 10 KNQB/sm3, kam boʻlmagan Zamburugʻlar 10 tiklangandan soʻng termik qayta ishlash talab qilinadigan, keyingi aralashmalar uchun MAFAnMS 2,5×104 KNQB/g, koʻp boʻlmagan ITGB (koliform bakteriyalar) 1 ogʻirligi (g), ruxsat etilmaydigan S.aureus 1 B.cereus 200 KNQB/g, koʻp boʻlmagan Patogen, shuningdek salmonellalar va L.monocytogenes 50 Mogʻor zamburugʻlari 100 Zamburugʻlar 50

Izoh: bolalar uchun moʻljallangan barcha quruq sutga asoslangan mahsulotlarda stafilokokk enterotoksinlarining boʻlmasligi nazorat qilinadi, mahsulotning meʼyorlashgan ogʻirligida S.aureus aniqlansa — xar birining ogʻirligi 25 g boʻlgan mahsulotning beshta namunasida tahlil oʻtkaziladi;

* — goʻdaklar isteʼmoli uchun moʻljallangan oziq-ovqat mahsulotlarida: E.coli va patogen mikroorganizmlarni, shu jumladan salmonellalarni nazorat qilishda va E.coli va salmonellalarga tegishli boʻlmagan Enterobacteriaceae bakteriyalarining normallashtirilgan mahsulot massasida aniqlanganda, 300 g mahsulotda patogen mikroorganizmlarning yoʻqligi nazorat qilinadi.

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 5-ILOVA

1-jadval 6 oylikdan oshgan bolalar isteʼmoli uchun qisman moslashtirilgan sutli aralashmalarning (quruq, suyuq, chuchuk va nordon sut mahsulotlari) ozuqaviy qiymati (isteʼmol uchun tayyor mahsulotda) Modda nomi Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyor Izoh meʼyorlangan belgilangan Oqsil1 g/l 15 — 24 + Sut zardobi oqsili oqsilning umumiy miqdoridan foiz qiymatida, kamida 20 - Yogʻ2 g/l 25 — 40 + Linolen kislotasi yogʻ kislotalarining umumiy miqdoridan foiz qiymatida, kamida 14 + mg/l, kam boʻlmagan 4000 - Uglevodlar3 g/l 60 — 90 + Laktoza uglevodlarning umumiy miqdoridan foiz qiymatida, kamida 50 Energetik qiymati kkal/l 520 — 820 + mineral moddalar Kalsiy mg/l 600 — 900 + Fosfor mg/l 200 — 600 + Kalsiy/fosfor nisbati 1,2 — 2 Kaliy mg/l 400 — 1000 Natriy mg/l 150 — 350 Magniy mg/l 50 — 100 + Mis mkg/l 400 — 1000 + Marganets mkg/l 10 — 650 + Temir mg/l 5 — 14 + Sink mg/l 4 — 10 + Xloridlar mg/l 300 — 800 Yod mkg/l 50 — 350 Choʻkma g/l 2,5 — 6 + vitaminlar Retinol (A) mkg-ekv/l 400 — 1000 + Tokoferol (E) mg/l 4 — 12 + Kalsiferol (D) mkg/l 7 — 21 + Tiamin (B1) mkg/l 400 — 2100 + Riboflavin (B2) mkg/l 500 — 2800 + Pantoten kislotasi mkg/l 2500 — 14000 + Piridoksin (B6) mkg/l 400 — 1200 + Niatsin (PP) mkg/l 3000 — 10000 + Foli kislotasi (B9) mkg/l 60 — 350 + Siankobalamin (B12) mkg/l 1,5 — 3 + Askorbin kislotasi (C) mg/l 55 — 150 + Osmolyallik mOsm/kg, koʻp boʻlmagan 330 + Kislotalilik Terner graduslar, koʻp boʻlmagan 60 - suyuq nordon sut mahsulotlari uchun

2-jadval 6 oylikdan oshgan bolalar isteʼmoli uchun qisman moslashtirilgan sutli aralashmalarning (quruq, suyuq, chuchuk va nordon sut mahsulotlari) xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmolga tayyor mahsulotda) Koʻrsatkich nomi Ruxsat etilgan meʼyorlar, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh oksidativ buzilish koʻrsatkichlari Peroksid 4 mmol aktiv kislorod /kg yogʻ miqdori Toksik moddalar, antibiotiklar, mikotoksinlar, pestitsidlar, melamin, dioksinlar moslashtirilgan sut aralashmalari boʻyicha Yogʻ kislotalarining transizomerlari umumiy yogʻ miqdorining 2 foiz koʻp boʻlmagan mikrobiologik koʻrsatkichlar tez tayyor boʻluvchi aralashmalar MAFAnMS 2×103 KNQB/g, yuqori boʻlmagan, 37-50 °S da qayta tiklanuvchi aralashmalar uchun 3×103 KNQB/g, yuqori boʻlmagan, 70-85 °S da qayta tiklanuvchi aralashmalar uchun ITGB (koliform bakteriyalar) 1 ruxsat berilmaydigan ogʻirligi (g) E.coli 10 S.aureus 10 B.cereus 100 KNQB/g, koʻp boʻlmagan Patogen, shuningdek salmonellalar va L.monocytogenes* 100 ruxsat berilmaydigan ogʻirligi (g) Mogʻor zamburugʻlari 50 KNQB/g, koʻp boʻlmagan Zamburugʻlar 10 termik ishlov talab etuvchi aralashmalar MAFAnMS 2,5×104 KNQB/g, koʻp boʻlmagan ITGB (koliform bakteriyalar) 1 ruxsat berilmaydigan ogʻirligi (g) S.aureus 1 B.cereus 200 KNQB/g, koʻp boʻlmagan Patogen, shuningdek salmonellalar va L.monocytogenes* 50 ruxsat berilmaydigan ogʻirligi (g) Mogʻor zamburugʻlari 100 KNQB/g, koʻp boʻlmagan Zamburugʻlar 50

Izoh: bolalar uchun moʻljallangan barcha quruq sutga asoslangan oziq-ovqat mahsulotlarida stafilokokk enterotoksinlarining boʻlmasligi nazorat qilinadi, mahsulotning meʼyorlashgan ogʻirligida S.aureus aniqlansa — xar birining ogʻirligi 25 g boʻlgan mahsulotning beshta naʼmunasida tahlil oʻtkaziladi;

* — E.coli va patogen mikroorganizmlarning nazoratida, shuningdek salmonellalar va meʼyorlangan mahsulot ogʻirligida Enterobacteriaceae bakteriyalarining E.coli va salmonellalarga bogʻliq boʻlmagan holda aniqlanishi, 300 g mahsulotda E.sakazakii patogen mikroorganizmining boʻlmasligi nazorat qilinadi.

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 6-ILOVA

1-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining pasterizatsiyalangan*, sterilizatsiyalangan, ultrpasterizatsiyalangan ichimlik suti, shuningdek boyitilgan sut, sterilizatsiyalangan yogʻsizlantirilgan suyuq qaymoqning (slivka) 100 ml isteʼmoli uchun tayyor mahsulotning ozuqaviy qiymati Kriteriya va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyor Izoh meʼyorlangan belgilangan Oqsil: + Sut g 2,8 — 3,2 Yogʻsizlantirilgan qaymoq g, kam boʻlmagan 2,6 Yogʻ: + Sut g 2 — 4 Yogʻsizlantirilgan qaymoq g, kam boʻlmagan 10 Choʻkma g 0,6 — 0,8 - mineral moddalar Kalsiy mg, kam boʻlmagan 100

2-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining pasterizatsiyalangan*, sterilizatsiyalangan, ultrpasterizatsiyalangan ichimlik suti, shuningdek boyitilgan sut, sterilizatsiyalangan yogʻsizlantirilgan suyuq qaymoqning (slivka) uchun xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmolga tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan meʼyor, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh Toksik moddalar, antibiotiklar, mikotosinlar, pestitsidlar, melamin, dioksinlar moslashtirilgan sut aralashmalari boʻyicha Mikrobiologik koʻrsatkichlar sterilizatsiyalangan, shuningdek vitaminlangan 72 soatdan koʻp boʻlmagan pasterizatsiyalangan, shuningdek saqlash muddati

sanoat sterillik talablariga javob berishi shart: 37°S haroratda 3 — 5 sutka davomida termostatda ushlanganda koʻzga koʻrinarli nuqsonlar va yomonlashuv belgilari (qadoqning shishganligi, tashqi koʻrinishdagi oʻzgarish va boshqalar), taʼm va tarkibiy sifatining yomonlashuv belgilari boʻlmasligi; termostatda ishlov berilgandan soʻng quyidagi oʻzgarishlarga ruxsat etiladi:

a) titrlangan kislotalilik 2 Terner;

b) MAFAnMS koʻp boʻlmagan 10 KNQB /sm3 (g) MAFAnMS, KNQB/sm3 (g), 1,5×104 — koʻp boʻlmagan; ITGB (koliform bakteriyalar) 0,1 g/sm3 da; 50 g/sm3 da patogen, shuningdek salmonellalar va L.monocytogenes ruxsat etilmaydi; 1,0 g/sm3 da S.aureus stafilokoklari ruxsat etilmaydi; E.coli v 1

Izoh: * — goʻdaklar uchun faqat termik ishlovdan soʻng isteʼmolga ruxsat beriladi.

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 7-ILOVA

1-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar oziq-ovqat mahsulotlaridagi nordon sut mahsulotlari, shuningdek oʻzida meva va (yoki) sabzavot komponentlarini tutuvchi oziq-ovqat mahsulotlarining ozuqaviy qiymati (100 ml isteʼmol uchun tayyor mahsulotda) Kriteriyalar va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyor Izoh meʼyorlangan belgilangan Oqsil g 2 — 3,2 + g, koʻp boʻlmagan 4 + profilaktik oziqlanish uchun Yogʻ g 2 — 4 + g, koʻp boʻlmagan 2,6 + profilaktik oziqlanish uchun Uglevodlar, shuningdek saxaroza g, koʻp boʻlmagan 12 + g, koʻp boʻlmagan 10 + Choʻkma g 0,5 — 0,8 - mineral moddalar Kalsiy mg, kam boʻlmagan 60 + Kislotalilik Terner °si, koʻp boʻlmagan 100 -

Izoh: * — saxarozani 5 g dan ortiq boʻlmagan miqdorda fruktoza bilan almashtirishga ruxsat beriladi.

2-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar oziq-ovqat mahsulotlaridagi nordon sut mahsulotlari, shuningdek oʻzida meva va (yoki) sabzavot komponentlarini tutuvchi oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmolga tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan meʼyor, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh Toksik moddalar, antibiotiklar, mikotoksinlar, pestitsidlar, melamin, dioksinlar moslashtirilgan sut aralashmalari boʻyicha mikrobiologik koʻrsatkichlar ITGB (koliform bakteriyalar) 3 ruxsat etilmaydigan hajm (sm3) E.coli 10 hamda saqlash muddati 72 soatdan ortiq boʻlgan mahsulotlar uchun S.aureus 10 ruxsat etilmaydigan hajm (sm3) Patogen, shuningdek salmonellalar, L.monocytogenes 50 Zamburugʻlar 10 KNQB /sm3, saqlash muddati 72 soatdan ortiq boʻlmagan mahsulotlar uchun 1×104 qatiq uchun Mogʻor zamburugʻlari 10 KNQB /sm3, saqlash muddati 72 soatdan ortiq boʻlmagan mahsulotlar uchun Nordon sut mikroorganizmlari 1×107 KNQB /sm3, kam boʻlmagan Bifidobakteriyalar 1×106 KNQB /sm3, kam boʻlmagan; ularniqoʻllagan holda ishlab chiqarish Atsidofil mikroorganizmlar 1×107

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 8-ILOVA

1-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar oziq-ovqat mahsulotlaridagi tvorog va tvorogga asoslangan pasta sut mahsulotlari, shuningdek oʻzida meva va (yoki) sabzavot komponentlarini tutuvchi oziq-ovqat mahsulotlarining ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Kriteriyalar va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyor Izoh meʼyorlangan belgilangan Oqsil g 7 — 17 + Yogʻ g 3 — 10 + Uglevodlar, shuningdek saxaroza* g, koʻp boʻlmagan 12 + g, koʻp boʻlmagan 10 + mineral moddalar Kalsiy mg, kam boʻlmagan 85 + Kislotalilik °T, koʻp boʻlmagan 150 +

Izoh: * — 5 g dan ortiq boʻlmagan miqdorda saxarozani fruktozaga almashtirish ruxsat etiladi.

2-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar oziq-ovqat mahsulotlaridagi tvorog va tvorogga asoslangan pasta sut mahsulotlari, shuningdek oʻzida meva va (yoki) sabzavot komponentlarini tutuvchi oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmolga tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Ruxsat etilagn meʼyorlar, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh oksidativ buzilish koʻrsatkichlari Peroksid 4 mmol aktiv kislorod/kg yogʻ miqdoriga, oʻzida 5 g/100 g gacha yogʻ tutuvchi mahsulotlar uchun, oʻsimlik yogʻlari bilan boyitilgan toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,06 Margimush 0,15 Kadmiy 0,06 Simob 0,015 Antibiotiklar, mikotoksinlar, melamin, dioksinlar moslashtirilgan sut aralashmalari boʻyicha pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,55 yogʻlar jihatidan DDT va uning metabolitlari 0,33 mikrobiologik koʻrsatkichlar ITGB (koliform bakteriyalar) 0,3 ruxsat berilmaydigan ogʻirligi (g) larda E.coli 1 hamda yaroqlilik muddati 72 soatdan koʻp boʻlgan mahsulotlar uchun St.aureus 1 ruxsat berilmaydigan ogʻirligi (g) larda Patogen, shuningdek salmonellalar, L.monocytogenes 50 Zamburugʻlar, KNQB /g, koʻp boʻlmagan 10 hamda yaroqlilik muddati 72 soatdan koʻp boʻlgan mahsulotlar uchun Mogʻor zamburugʻlari, KNQB /g, koʻp boʻlmagan 10 Mikroskopik preparat yot mikrofloraning boʻlmasligi texnologik boshlangʻich ivituvchi mikrofloraning mavjudligi

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 9-ILOVA

1-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar isteʼmoli uchun quruq sutning ozuqaviy qiymati (100 ml isteʼmol uchun tayyor mahsulotda) Kriteriya va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar Izoh meʼyorlangan belgilangan Oqsil g 2,8 — 3,2 + Yogʻ g 2 — 4 + mineral moddalar Kalsiy mg, kam boʻlmagan 100 -

2-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar isteʼmoli uchun quruq sutning xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan meʼyorlar, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh Toksik moddalar, antibiotiklar, mikotoksinlar, pestitsidlar, melamin, dioksinlar moslashtirilgan sut aralashmalari boʻyicha mikrobiologik koʻrsatkichlar Tez tayyor boʻluvchi sut uchun qisman moslashtirilgan sutli aralashmalar Sut uchun, tiklangandan soʻng termik ishlov talab etadigan mikroorganizmlar MAFAnMS 2,5×104 KNQB/g, koʻp boʻlmagan ITGB (koliform bakteriyalar) 1 ruxsat berilmaydigan ogʻirligi (g) larda S.aureus 1 B.cereus 200 KNQB/g, koʻp boʻlmagan Patogen, shuningdek salmonellalar va L.monocytogenes 50 Mogʻor zamburugʻlari 100 Zamburugʻlar 50

Izoh: bolalar uchun moʻljallangan barcha quruq sut asosli oziq-ovqat mahsulotlarida stafilokokk enterotoksinlarining boʻlmasligi nazorat qilinadi, mahsulotning meʼyorlashgan ogʻirligida S.aureus aniqlansa — xar birining ogʻirligi 25 g boʻlgan mahsulotning beshta naʼmunasida tahlil oʻtkaziladi.

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 10-ILOVA

1-jadval 6 oylikdan oshgan bolalar uchun quruq va suyuq sutli, sut tarkibli va sut tutuvchi ichimliklarning ozuqaviy qiymati (isteʼmol uchun tayyor 100 g mahsulotda) Koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar meʼyorlangan belgilangan Oqsil g, kam boʻlmagan 1,8 + Yogʻ g, kam boʻlmagan 1 — 4 + Uglevodlar, shuningdek saxaroza*,** g, kam boʻlmagan 12 + g, kam boʻlmagan 6 - Kalsiy mg 90 — 240 +

Izoh: * — 3 g dan ortiq boʻlmagan miqdorda saxarozani fruktozaga almashtirish ruxsat etiladi;

** — nazorat oziq-ovqat mahsuloti tarkibidagi moddalarning haqiqiy miqdori mavjudligi bilan amalga oshiriladi.

2-jadval 6 oylikdan oshgan bolalar uchun quruq va suyuq sutli, sut tarkibli va sut tutuvchi ichimliklarning xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmolga tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan meʼyor, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh Oksidativ buzilish koʻrsatkichlari, toksik moddalar, antibiotiklar, mikotoksinlar, pestitsidlar, melamin, dioksinlar moslashtirilgan sutli aralashmalar boʻyicha quruq ichimliklar uchun tiklangan mahsulot qiymatida mikrobiologik koʻrsatkichlar suyuq ichimliklar MAFAnMS 1,5×104 KNQB /sm3, koʻp boʻlmagan ITGB (koliform bakteriyalar) 0,1 ruxsat berilmaydigan hajm (sm3) larda E.coli 1 hamda yaroqlilik muddati 72 soatdan koʻp boʻlmagan mahsulotlar uchun S.aureus 1 ruxsat berilmaydigan hajm (sm3) larda Patogen, shuningdek salmonellalar va L.monocytogenes 50 Zamburugʻlar 50 KNQB / sm3, koʻp boʻlmagan; yaroqlilik muddati 72 soatdan koʻp boʻlgan mahsulotlar uchun Mogʻor zamburugʻi 50 B.cereus 20 KNQB /sm3 (g), koʻp boʻlmagan tiklangandan soʻng termik ishlov talab etadigan quruq ichimlilar MAFAnMS 2,5×104 KNQB /g, koʻp boʻlmagan ITGB (koliform bakteriyalar) 1 ruxsat berilmaydigan ogʻirligi (g) larda S.aureus 1 Patogen, shuningdek salmonellalari L.monocytogenes 50 Mogʻor zamburugʻlari 100 KNQB /g, koʻp boʻlmagan Zamburugʻlar 50 Tez tayyor boʻluvchi ichimliklar qisman moslashtirilgan sutli aralashmalar boʻyicha

Izoh: bolalar uchun moʻljallangan barcha quruq sut asosli oziq-ovqat mahsulotlarida stafilokokk enterotoksinlarining boʻlmasligi nazorat qilinadi, mahsulotning meʼyorlashgan ogʻirligida S.aureus aniqlansa — xar birining ogʻirligi 25 g boʻlgan mahsulotning beshta namunasida tahlil oʻtkaziladi.

3-jadvalBir yoshgacha boʻlgan bolalar uchun past laktozali va laktozasiz mahsulotlarning ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda)Kriteriya va koʻrsatkichlarOʻlchov birliklariRuxsat etilgan meʼyorlarIzohmeʼyorlanganbelgilangan1 yoshgacha boʻlgan bolalar uchun past laktozali va laktozasiz mahsulotlarOqsilg/l12 — 21+Taurinmg/l, koʻp boʻlmagan80+L-karnitinmg/l, koʻp boʻlmagan20 (qoʻshilganda)Yogʻg/l30 — 40+Linol kislotasifoiz yogʻ kislotalari qiymatidan14 — 20+mg/l, koʻp boʻlmagan4000 — 8000+Uglevodlarg/l65 — 80+Laktozag/l, koʻp boʻlmagan10+past laktozali mahsulotdag/l, koʻp boʻlmagan0,1laktozasiz mahsulotdamineral moddalarKalsiymg/l330 — 700+Fosformg/l150 — 400+Kaliymg/l400 — 800+Natriymg/l150 — 300+Magniymg/l30 — 90+Mismg/l0,3 — 1,0+Marganetsmkg/l10 — 300+Temirmg/l3 — 14+Ruxmg/l3 — 10+Xloridlarmg/l400 — 800+Yodmkg/l50 — 150Choʻkmag/l3 — 5+vitaminlarRetinol (A)mkg-ekv/l400 — 1000+Tokoferol (E)mg/l4 — 12+Kalsiferol (D)mkg/l7,5 — 12,5+Vitamin Kmkg/l25 — 60-Tiamin (B1)mkg/l400 — 1000+Riboflavin (B2)mkg/l500 — 1500+Pantoten kislotasimkg/l2700 — 5000+Foliy kislotasi (B9)mkg/l60 — 150+Siankobalamin (B12)mkg/l1,0 — 3,0+Niatsin (PP)mg/l2 — 10+Askorbin kislotasi (C)mg/l60 — 150+Biotinmkg/l10 — 40-Karnitinmg/l10 — 20-Inozitmg/l20 — 60-Xolinmg/l50 — 150-OsmolyalligimOsm/kg, koʻp boʻlmagan300+past laktozali sutOqsilg/l40 — 47+Kazein/ zardobli oqsil-80:20-Yogʻg/l20 — 38+Linol kislotasiFoiz, yogʻ kislotasi qiymatidan, koʻp boʻlmagan15+mg/l5000 — 6000-Uglevodlarg/l60 — 65+Glukozag/l25 — 28+Galaktozag/l6-7Laktozag/l, koʻp boʻlmagan16+Energetik qiymatikkal/l600 — 680+

4-jadvalBir yoshgacha boʻlgan bolalar uchun past laktozali va laktozasiz mahsulotlarning xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol qilish uchun tayyor mahsulotda)KoʻrsatkichlarRuxsat etilgan meʼyor, mg/kg, koʻp boʻlmaganIzohoksidativ zarar koʻrsatkichlariPeroksid4yogʻni mmol aktiv kislorod/kg quruq mahsulotlar uchuntoksik moddalarQoʻrgʻoshin0,02Margimush0,05Kadmiy0,02Simob0,005mikotoksinlarAflatoksin M1ruxsat etilmaydiantibiotiklar*Levomitsetin (xloramfenikol)ruxsat etilmaydiTetratsiklin guruhiruxsat etilmaydiPenitsillinlarruxsat etilmaydiStreptomitsinruxsat etilmaydiMelamin****ruxsat etilmaydipestitsidlar** Yogʻ qiymatigaGXSG (α, β, γ — izomerlari)0,02DDT va uning metabolitlari0,01Dioksinlarruxsat etilmaydimikrobiologik koʻrsatkichlar (quruq moddada)MAFAnMS2,5×104KNQB/g, koʻp boʻlmaganITGB (koliform bakteriyalar)1ruxsat etilmaydigan massa (g),S.aureus1B.cereus200KNQB/g, koʻp boʻlmaganPatogen, shu jumladan salmonellalar va L.monocytogenes*100ruxsat etilmaydigan massa (g),Mogʻorlar100KNQB/g, koʻp boʻlmagan

Izoh: E.coli va patogen mikroorganizmlarni, shu jumladan salmonellalarni nazorat qilishda va E.oli va salmonellalarga tegishli boʻlmagan Enterobateriaeae bakteriyalarining normallashtirilgan mahsulot massasi aniqlanganda, 300 g mahsulotda patogen mikroorganizmlarning yoʻqligi nazorat qilinadi.

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 11-ILOVA

1-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar qoʻshimcha oziq-ovqat mahsulotlaridagi pishirish talab etiladigan un va yormalarning ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Kriteriya va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar Izoh meʼyorlangan belgilangan Namlik g, koʻp boʻlmagan 9 - Oqsil g 7 — 14 + Yogʻ g 0,5 — 7 + Uglevodlar g 70 — 85 + Energetik qiymati kkal 310 — 460 + Choʻkma g 0,5 — 2,5 - mineral moddalar Natriy mg, koʻp boʻlmagan 25 - Temir mg 1 — 8 -

2-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar qoʻshimcha oziq-ovqat mahsulotlaridagi pishirish talab etiladigan un va yormalarning xavfsizlik koʻrsatkichlar (isteʼmol uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan meʼyorlar, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh, mkg/kg toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,3 Margimush 0,2 Kadmiy 0,06 Simob 0,02 mikotoksinlar Aflatoksin B1 ruxsat etilmaydi Dezoksinivalenol ruxsat etilmaydi bugʻdoy va yachmen unlari uchun Zearalenon ruxsat etilmaydi makkajoʻxori, yachmen, bugʻdoy unlari T-2 toksin ruxsat etilmaydi Oxratoksin A ruxsat etilmaydi unning barcha turlari uchun B1 va B2 fumonizinlar 0,2 makkajoʻxori uni uchun pestitsidlar GXSG (α, β, γ -izomerlari) 0,01 DDT va uning metabolitlari 0,01 Geksaxlorbenzol 0,01 Simoborganik pestitsidlar ruxsat etilmaydi 2,4-D kislotasi, uning tuzlari, efirlar ruxsat etilmaydi Benz(a)piren ruxsat etilmaydi Non zaxirasining zararkunandalar bilan ifloslanganligi va zararlanganligi (hasharotlar, kanalar) ruxsat etilmaydi Metall aralashmalar 3×104 foiz; alohida zarrachalar hajmi 0,3 mm dan katta boʻlmasligi shart mikrobiologik koʻrsatkichlar MAFAnMS 5×104 KNQB /g, koʻp boʻlmagan ITGB (koliformlar) 0,1 ruxsat berilmaydigan ogʻirligi (g) larda Patogen, shuningdek salmonellalar 25 Mogʻor zamburugʻlari 200 KNQB /g, koʻp boʻlmagan Zamburugʻlar 100

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 12-ILOVA

1-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar qoʻshimcha oziq-ovqat mahsulotlaridagi tez eruvchi sutsiz quruq boʻtqaning (tez tayyor boʻluvchi) ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Kriteriya va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar Izoh meʼyorlangan belgilangan Namlik g 4-6 - Oqsil g, kam boʻlmagan 4 + Yogʻ g, koʻp boʻlmagan 12 + Uglevodlar shuningdek saxarozani qoʻshilishi bilan*,** g 70-85 + g, koʻp boʻlmagan 30 - Energetik qiymati kkal 315-480 + Choʻkma g 0,5-3,5 - mineral moddalar Natriy mg, koʻp boʻlmagan 30 + Kalsiy mg 300-600 + boyitilgan mahsulotlar uchun Temir mg 5-12 + Yod mkg 40-80 + vitaminlar Tiamin (B1) mg 0,2-0,6 + Riboflavin (B2) mg 0,3-0,8 + Niatsin (PP) mg 3-8 + Askorbin kislotasi (C) mg 30-100 + Retinol (A) mkg-ekv 300-500 + Tokoferol (E) mg 5-10 +

Izoh: * — 15 g dan ortiq boʻlmagan miqdorda saxarozani fruktozaga almashtirish ruxsat etiladi.

** — nazorat oziq-ovqat mahsuloti tarkibidagi moddalarning haqiqiy miqdori mavjudligi bilan amalga oshiriladi.

2-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar qoʻshimcha oziq-ovqat mahsulotlaridagi tez eruvchi sutsiz quruq boʻtqaning (tez tayyor boʻluvchi) xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan meʼyorlar, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh Toksik moddalar, mikotoksinlar, pestitsidlar, benz(a)piren, non zaxirasining zararkunandalar bilan ifloslanganligi va zararlanganligi (hasharotlar, kanalar) va metal aralashmalari bilan ifloslanganligi pishirish talab etiladigan uni va yormalar boʻyicha mikrobiologik koʻrsatkichlar MAFAnMS 1×104 KNQB /g, koʻp boʻlmagan ITGB (koliform bakteriyalar 1 ruxsat berilmaydigan ogʻirligi (g) larda Patogen, shuningdek salmonellalar 50 B.cereus 200 KNQB /g, koʻp boʻlmagan Mogʻor zamburugʻlari 100 Zamburugʻlar 50

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 13-ILOVA

1-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar qoʻshimcha oziq-ovqat mahsulotlaridagi pishirish talab etiladigan sut asosli quruq boʻtqalarning ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Kriteriya va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar Izoh meʼyorlangan belgilangan Namligi g, koʻp boʻlmagan 8 + Oqsil g 12-20 + Yogʻ g 10-18 + Uglevodlar, shuningdek qoʻshilgan saxaroza*,** g 60-70 + g, koʻp boʻlmagan 20 - mineral moddalar Natriy mg, koʻp boʻlmagan 500 + Kalsiy mg 400-600 + Temir mg 6-10 + Yod mkg 40-80 + vitaminlar Tiamin (B1) mg 0,2-0,6 + boyitilgan mahsulotlar uchun Riboflavin (B2) mg 0,4-0,8 + Niatsin (PP) mg 4-8 + Retinol (A) mkg-ekv 300-500 + Tokoferol (E) mg 5-10 + Askorbin kislotasi (C) mg 30-100 +

Izoh:* — 10 g dan ortiq boʻlmagan miqdorda saxarozani fruktozaga almashtirish ruxsat etiladi.

** — nazorat oziq-ovqat mahsuloti tarkibidagi moddalarning haqiqiy miqdori mavjudligi bilan amalga oshiriladi.

2-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar qoʻshimcha oziq-ovqat mahsulotlaridagi pishirish talab etiladigan sut asosli quruq boʻtqalarning xavfsizlik koʻrsatkichlari Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan meʼyorlar, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh, mg/kg toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,3 Margimush 0,2 Kadmiy 0,06 Simob 0,03 Melamin**** ruxsat etilmaydi antibiotiklar* (isteʼmolga tayyor mahsulotda) Levomitsetin (xloramfenikol) ruxsat etilmaydi Tetratsiklin guruhi ruxsat etilmaydi Penitsillinlar ruxsat etilmaydi Streptomitsin ruxsat etilmaydi mikotoksinlar Aflatoksin B1 ruxsat etilmaydi Aflatoksin M1 ruxsat etilmaydi Dezoksinivalenol ruxsat etilmaydi tarkibida bugʻdoy, arpa unlari yoki yormalari tutuvchi boʻtqalar uchun Zearalenon ruxsat etilmaydi tarkibida bugʻdoy, arpa, makkajoʻxori unlari yoki yormalari tutuvchi boʻtqalar uchun T-2 toksin ruxsat etilmaydi Oxratoksin A ruxsat etilmaydi B1 va B2 fumonizinlar 0,2 makkajoʻxori uni uchun pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,01 yogʻga nisbatan DDT va uning metabolitlari 0,01 Benz(a)piren ruxsat etilmaydi Dioksinlar**** ruxsat etilmaydi Non zaxirasining zararkunandalar bilan ifloslanganligi va zararlanganligi (hasharotlar, kanalar) va metal aralashmalari bilan ifloslanganligi pishirish talab etiladigan unlar va yormalar uchun mikrobiologik koʻrsatkichlar MAFAnMS 5×104 KNQB /g, koʻp boʻlmagan ITGB (koliform bakteriyalar) 0,1 ruxsat berilmaydigan ogʻirligi (g) larda Patogen, shuningdek salmonellalar va L.monocytogenes 50 Mogʻor zamburugʻlari 200 KNQB /g, koʻp boʻlmagan Zamburugʻlar 100

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 14-ILOVA

1-ilova Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar qoʻshimcha oziq-ovqat mahsulotlaridagi sutli tez eruvchi quruq boʻtqalarning (tez tayyor boʻluvchi) ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Kriteriya va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar Izoh meʼyorlangan belgilangan Oqsil g 12-20 + g, kam boʻlmagan 7 + toʻliq yoki qisman aralashtirilgan sigir suti solish bilan tiklanadigan boʻtqalarda Yogʻ g 10-18 + g, kam boʻlmagan 5 toʻliq sigir sutili boʻtqalar, massa ulushi 25 foizdan kam shartga koʻra tiklangan sariyogʻ yoki oʻsimlik yogʻi qoʻshilgan g, kam boʻlmagan 0,5 yogʻsizlantirilgan sutdagi boʻtqalar, toʻliq sigir suti hisobiga tiklanishi, sariyogʻ yoki oʻsimlik yogʻi qoʻshilishi hisobiga boʻtqaning tiklanishi Uglevodlar, shuningdek saxaroza qoʻshilishi bilan*, ** g 60-70 + g, koʻp boʻlmagan 20 - Mineral moddalar pishirish talab etiladigan sut asosli quruq boʻtqalar uchun Vitaminlar

Izoh: * — 10 g dan ortiq boʻlmagan miqdorda saxarozani fruktozaga almashtirish ruxsat etiladi.

** — nazorat oziq-ovqat mahsuloti tarkibidagi moddalarning haqiqiy miqdori mavjudligi bilan amalga oshiriladi.

2-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar qoʻshimcha oziq-ovqat mahsulotlaridagi sutli tez eruvchi quruq boʻtqalarning (tez tayyor boʻluvchi) xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan meʼyorlar, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh Toksik moddalar, Mikotoksinlar, melamin, antibiotiklar, pestitsidlar, benz(a)piren, dioksinlar pishirish talab etiladigan sut asosli quruq boʻtqalar uchun Non zaxirasining zararkunandalar bilan ifloslanganligi va zararlanganligi (hasharotlar, kanalar) va metal aralashmalari bilan ifloslanganligi pishirish talab etiladigan un va yormalar uchun mikrobiologik koʻrsatkichlar MAFAnMS 1×104 KNQB /g, koʻp boʻlmagan

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 15-ILOVA

Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar qoʻshimcha oziq-ovqat mahsulotlaridagi isteʼmolga tayyor sutli boʻtqalar, sut mahsulotlari tayyorlanadigan oshxonalardagi sterillangan tayyor sutli boʻtqalar uchun xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan meʼyorlar, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh, mg/kg toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,02 Margimush 0,05 Kadmiy 0,02 Simob 0,005 Melamin*** ruxsat etilmaydi antibiotiklar Levomitsetin (xloramfenikol) ruxsat etilmaydi Tetratsiklin guruhi ruxsat etilmaydi Penitsillinlar ruxsat etilmaydi Streptomitsin ruxsat etilmaydi mikotoksinlar Aflatoksin B1 ruxsat etilmaydi Aflatoksin M1 ruxsat etilmaydi Dezoksinivalenol ruxsat etilmaydi Zearalenon ruxsat etilmaydi T-2 toksin ruxsat etilmaydi Oxratoksin A ruxsat etilmaydi B1 va B2 fumonizinlar 0,2 makkajoʻxori uni uchun pestitsidlar GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,001 DDT va uning metabolitlari 0,001 Benz(a)piren ruxsat etilmaydi Dioksin ruxsat etilmaydi Non zaxiralarining zararkunandalar bilan zaharlanishi (hasharot, kanalar) va ifloslanishi va metall aralashmalar bilan ifloslanganligi pishirishni talab qiladigan un va don uchun mikrobiologik koʻrsatkichlar Sanoat sterillik talablariga javob berishi shart: 37°C haroratda 3 — 5 sutka davomida termostatda ushlanganda koʻzga koʻrinarli nuqsonlar va yomonlashuv belgilari (qadoqning shishganligi, tashqi koʻrinishdagi oʻzgarish va boshqalar), taʼm va tarkibiy sifatining yomonlashuv belgilari boʻlmasligi; termostatda ishlov berilgandan soʻng quyidagi oʻzgarishlar ruxsat etiladi: a) titrlangan kislotalilik 2 terner; b) MAFAnMS koʻp boʻlmagan 10 KNQB/sm3 (g)

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 16-ILOVA

1-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar qoʻshimcha oziq-ovqat mahsulotlaridagi eriydigan pechenyelarning ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Kriteriya va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar Izoh meʼyorlangan belgilangan Oqsil g 5-11 + Yogʻ g 6-12 + Uglevodlar g 65-80 + Energetik qiymati kkal 330-440 + mineral moddalar Natriy mg 500 koʻp boʻlmagan + Kalsiy mg 300-600 + boyitilgan mahsulotlar uchun Temir mg 10-18 + vitaminlar Tiamin (B1) mg 0,3-0,6 + vitaminlashtiriladigan mahsulotlar uchun Riboflavin (B2) mg 0,3-0,8 + Niatsin (PP) mg 4-9 + Askorbin kislotasi (C) mg 20-50 +

2-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar qoʻshimcha oziq-ovqat mahsulotlaridagi eriydigan pechenyelarning xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan meʼyorlar, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh, mg/kg toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,3 Margimush 0,2 Kadmiy 0,06 Simob 0,03 Melamin**** ruxsat etilmaydi antibiotiklar* Levomitsetin (xloramfenikol) ruxsat etilmaydi Tetratsiklin guruhi ruxsat etilmaydi Penitsillinlar ruxsat etilmaydi Streptomitsin ruxsat etilmaydi mikotoksinlar Aflatoksin B1 ruxsat etilmaydi Aflatoksin M1 ruxsat etilmaydi Dezoksinivalenol ruxsat etilmaydi Zearalenon ruxsat etilmaydi T-2 toksin ruxsat etilmaydi Oxratoksin A ruxsat etilmaydi B1 va B2 fumonizinlar 0,2 makkajoʻxori uni uchun pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,01 yogʻga nisbatan DDT va uning metabolitlari 0,01 Benz(a)piren ruxsat etilmaydi Dioksinlar**** ruxsat etilmaydi Non zaxiralarining zararkunandalar bilan zaharlanishi va ifloslanishi (hasharot, kanalar) va metall aralashmalar bilan ifloslanganligi pishirish talab etiladigan un va yormalar uchun mikrobiologik koʻrsatkichlar MAFAnMS 1×104 KNQB/g, koʻp boʻlmagan ITGB (koliform bakteriyalar) 1 ruxsat etilmaydigan miqdori (g) larda Patogen, shuningdek salmonellalar 50 Mogʻor zamburugʻlari 100 KNQB/g, koʻp boʻlmagan Zamburugʻlar 50

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 17-ILOVA

1-jadval Konservalangan meva va sabzavot tarkibli goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar isteʼmoliga moʻljallangan oziq-ovqat mahsulotlarining (mevali, sabzavotli va meva-sabzavotli ichimliklar, nektarlar va ichimliklar, morslar, sabzavot va (yoki) meva asosli pyure mahsulotlari, meva-sut va meva-dukkak pyurelari) ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Kriteriya va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar Izoh meʼyorlangan belgilangan Eruvchi quruq moddalarning massa ulushi foiz 4-16 - sabzavotli meva va meva sharbat mahsulotlari uchun foiz 4-10 - sabzavot va meva sharbat mahsulotlari uchun, qovoq va sabzidan tashqari foiz 4-11 - qovoq va sabzi sharbat mahsulotlari uchun Quruq moddalarning massa ulushi foiz 4-25 - meva va (yoki) sabzavot asosli pyure mahsulotlari Titrlanadigan kislotalarning massa ulushi foiz, koʻp boʻlmagan 1,2 - sitrus mevalaridan tayyorlangan sharbatlar (suvsiz limon kislotasi hisobiga) foiz, koʻp boʻlmagan 0,8 - meva va (yoki) sabzavot sharbat mahsulotlari uchun (olma kislotasi jihatidan), nektarlar, morslar, sitrus mevalari sharbatlari (suvsiz limon kislota hisobiga) Uglevodlar, shuningdek saxaroza qoʻshish bilan g 3-25 + ruxsat etilmaydi - meva sharbatlari uchun hamda toʻgʻridan-toʻgʻri siqilgan sabzavot sharbatlari g, koʻp boʻlmagan 10 - nektarlar va sok tutuvchi ichimliklar uchun g, koʻp boʻlmagan 12 - morslar uchun Oqsillar g, kam boʻlmagan 0,5 - meva-sut va meva-dukkakli pyurelar uchun Etil spirtining massa ulushi foiz, koʻp boʻlmagan 0,2 - Tuz foiz, koʻp boʻlmagan 0,4 - tomat soklaridan tashqari boʻlgan, sabzavot sharbat mahsulotlari uchun foiz, koʻp boʻlmagan 0,6 - tomat soklari uchun mineral moddalar Kaliy mg koʻp boʻlmagan 300 + nektarlar, ichimliklar, morslar uchun 70-300 + sharbatlar va bolalar oziq-ovqati uchun moʻljallangan mahsulotlar Natriy mg, koʻp boʻlmagan 200 - Temir mg, koʻp boʻlmagan 3 + boyitilgan mahsulotlar uchun vitaminlar Askorbin kislotasi (S) mg, koʻp boʻlmagan 75 + boyitilgan mahsulotlar uchun β-karotin mg, koʻp boʻlmagan 1-4 +

2-jadval Konservalangan meva va sabzavot tarkibli goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar isteʼmoliga moʻljallangan oziq-ovqat mahsulotlarining (mevali, sabzavotli va meva-sabzavotli ichimliklar, nektarlar va ichimliklar, morslar, sabzavot va (yoki) meva asosli pyure mahsulotlari, meva-sut va meva-dukkak pyurelari) xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan meʼyorlar, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,3 Margimush 0,1 Kadmiy 0,02 Simob 0,01 mikotoksinlar Patulin ruxsat etilmaydi Dezoksinivalenol ruxsat etilmaydi Zearalenon ruxsat etilmaydi Aflatoksin M1 ruxsat etilmaydi Aflatoksin B1 ruxsat etilmaydi Oxratoksin A ruxsat etilmaydi T-2 toksin ruxsat etilmaydi antibiotiklar* (sut komponentlari qoʻshilgan mahsulotlar uchun) Levomitsetin (xloramfenikol) ruxsat etilmaydi Tetratsiklin guruhi ruxsat etilmaydi Penitsillinlar ruxsat etilmaydi Streptomitsin ruxsat etilmaydi pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,01 DDT va uning metabolitlari 0,005 Nitratlar 50 meva asosli (banan va kulupnay tutuvchilardan tashqari) 200 sabzavot va meva-sabzavot asosli, hamda tarkibida banan va kulupnay tutuvchi 5-Oksimetilfurfurol 10 sitrus mevali sharbat mahsulotlari uchun 20 boshqa meva va rezavorli sharbat mahsulotlari uchun Mikrobiologik koʻrsatkichlar bolalar isteʼmoliga asoslangan mahsulotlarga (mevali, sabzavotli va meva-sabzavotli pyurelar; meva-sutli va meva-dukkakli pyurelar) tegishli guruhlar uchun sanoat sterilizatsiyasining talablariga javob berishi kerak bolalar isteʼmoliga moʻljallangan konservalangan meva va (yoki) sabzavot sharbat mahsulotlari uchun (sanoat sterilligiga javob berishi): termostatda ushlangandan soʻng mikroorganizmlar boʻlmasligi mevalardan tayyorlangan sharbat mahsulotlari pN 4,2 va yuqori, shuningdek pN 3,8 yuqori boʻlgan oʻrik, shaftoli, nok sharbat mahsulotlari uchun spora hosil qiluvchi mezofil aerob va fakultativ anaerob mikroorganizmlar B.cereus va B.polymixa 1 g (sm3) da ruxsat etilmaydi B.subtilis KNQB /1 g (sm3) dan koʻp emas 11 spora hosil qiluvchi termofil aeroblar va fakultativ-anaerob mikroorganizmlar 1 g (sm3) da ruxsat etilmaydi mezofil klostridiyalar 10 g (sm3) da ruxsat etilmaydi spora hosil qilmaydigan mikroorganizmlar, mogʻor zamburugʻlari, zamburugʻlar 1 g (sm3) da ruxsat etilmaydi nordon sut mikroorganizmlari 1 g (sm3) da ruxsat etilmaydi pN 4,2 dan past, shuningdek pN 3,8 dan past boʻlgan oʻrik, shaftoli, nok sharbat mahsulotlari uchun spora hosil qilmaydigan mikroorganizmlar, mogʻor zamburugʻlari, zamburugʻlar 1 g (sm3) da ruxsat etilmaydi nordon sut mikroorganizmlari 1 g (sm3) da ruxsat etilmaydi sabzavotlardan tayyorlangan sharbat mahsulotlari Quruq moddalar miqdori 12 foizdan kam boʻlgan pomidor sharbati spora hosil qiluvchi mezofil aerob va fakultativ anaerob mikroorganizmlar B.cereus va B.polymixa 1 g (sm3) da ruxsat etilmaydi B.subtilis KNQB /1 g (sm3) dan koʻp emas 11 spora hosil qiluvchi termofil aeroblar va fakultativ-anaerob mikroorganizmlar 1 g (sm3) da ruxsat etilmaydi mezofil klostridiyalar 10 g (sm3) da ruxsat etilmaydi spora hosil qilmaydigan mikroorganizmlar, mogʻor zamburugʻlari, zamburugʻlar 1 g (sm3) da ruxsat etilmaydi nordon sutdagi mikroorganizmlar 1 g (m3 da ruxsat etilmaydi boshqalar pN 4,2 va yuqori spora hosil qiluvchi mezofil aerob va fakultativ anaerob mikroorganizmlar B.cereus va B.polymixa 1 g (sm3) da ruxsat etilmaydi B.subtilis KNQB /1 g (sm3) dan koʻp emas 11 spora hosil qiluvchi termofil aeroblar va fakultativ-anaerob mikroorganizmlar 1 g (sm3) da ruxsat etilmaydi mezofil klostridiyalar 10 g (sm3) da ruxsat etilmaydi spora hosil qilmaydigan mikroorganizmlar, mogʻor zamburugʻlari, zamburugʻlar 1 g (sm3) da ruxsat etilmaydi nordon sutda mikroorganizmlar 1 g (sm3) da ruxsat etilmaydi pN 3,7-4,2 mezofil klostridiyalar 10 g (sm3) da ruxsat etilmaydi spora hosil qilmaydigan mikroorganizmlar, mogʻor zamburugʻlari, zamburugʻlar 1 g (sm3) da ruxsat etilmaydi spora hosil qiluvchi termofil aeroblar va fakultativ-anaerob mikroorganizmlar 1 g (sm3) da ruxsat etilmaydi nordon sut mikroorganizmlari 1 g (sm3) da ruxsat etilmaydi pN 3,7 dan past boʻlgan spora hosil qilmaydigan mikroorganizmlar, mogʻor zamburugʻlari, zamburugʻlar 1 g (sm3) da ruxsat etilmaydi nordon sutda mikroorganizmlar 1 g (sm3) da ruxsat etilmaydi

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 18-ILOVA

1-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalarni qoʻshimcha oziqlantirish uchun submahsulotlar qoʻshilgandagi goʻsht konservalarining ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Kriteriya va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar Izoh meʼyorlangan belgilangan Quruq moddalar miqdori g, kam boʻlmagan 20 - g, kam boʻlmagan 17 - goʻsht va parranda konservalari Oqsil g 8,5-15 + g, kam boʻlmagan 7 + goʻsht va parranda konservalari Yogʻ g 3-12 + Energetik qiymati kkal 80-180 + Osh tuzi g, koʻp boʻlmagan 0,4 + Temir mg 1-5 + temir bilan boyitilgan konservalarda Vitaminlar goʻsht va oʻsimlik konservalari uchun Kraxmal g, koʻp boʻlmagan 3 - quyuqlashtiruvchi sifatida Guruch va bugʻdoy uni g, koʻp boʻlmagan 5 -

2-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalarni qoʻshimcha oziqlantirish uchun submahsulotlar qoʻshilgandagi goʻsht konservalarining xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan meʼyorlar, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,2 Margimush 0,1 Kadmiy 0,03 Simob 0,02 Qalay 100 qopqoq idishlarda bolalar oziq-ovqat mahsulotlari uchun antibiotiklar* Levomitsetin ruxsat etilmaydi Tetratsiklin guruhi ruxsat etilmaydi Batsitratsin ruxsat etilmaydi pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,02 DDT va uning metabolitlar 0,01 Nitritlar ruxsat etilmaydi nitrozaminlar N-Nitrozodimetilamin va N-Nitrozodietilamin (bundan buyon matnda NDMA va NDEA deb yuritiladi) hajmi ruxsat etilmaydi Dioksinlar ruxsat etilmaydi Mikrobiologik koʻrsatkichlar “A” guruhiga qiruvchi bolalar oziq-ovqat mahsulotlari sanoat sterillik darajasiga rioya qilinishi shart konservadan aniqlangan mikroorganizmlar Spora hosil qiluvchi mezofil aerob va fakultativ-anaerob mikroorganizmlar guruhi B.subtilis 1 g (sm3) mahsulotda 11 hujayradan koʻp boʻlmagan Spora hosil qiluvchi mezofill aerob va fakultativ-anaerob mikroorganizmlar guruhi B.subtilis va (yoki) B.polymyxa ruxsat etilmaydi Mezofil klostridiyalar aniqlangan mezofill klostridiyalar C.botulinum va (yoki) C.perfringens guruhidan boʻlmasa, sanoat sterillik darajasiga javob beradi; agar mezofil klostridiyalar aniqlansa, ularning miqdori 10 g (sm3)da 1 ta hujayradan ortiq boʻlmasligi kerak Spora hosil qilmaydigan mikroorganizmlar va/yoki mogʻor zamburugʻlari va (yoki) zamburugʻlar ruxsat etilmaydi Mogʻor zamburugʻlari va (yoki) zamburugʻlar, nordon sutdagi mikroorganizmlar (shu guruhni ekilganda) ruxsat etilmaydi Spora hosil qiluvchi termofil anaerob, aerob va fakultativ — anaerob mikroorganizmlar ruxsat etilmaydi

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 19-ILOVA

1-jadval Kichik yoshdagi (1,5 yoshdan katta) bolalarni qoʻshimcha oziqlantirish uchun goʻsht asosli pasterizatsiyalangan kolbasa mahsulotlarining ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Kriteriya va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar Izoh meʼyorlangan belgilangan Oqsil g, kam boʻlmagan 12 + Yogʻ g 16-20 + Osh tuzi g, koʻp boʻlmagan 1,5 + Energetik qiymati kkal 180-240 +

2-jadval Kichik yoshdagi (1,5 yoshdan katta) bolalarni qoʻshimcha oziqlantirish uchun goʻsht asosli pasterizatsiyalangan kolbasa mahsulotlarining xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan meʼyorlar, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh Toksik moddalar, antibiotiklar, pestitsidlar, nitritlar, nitrozaminlar goʻshtdan tayyorlangan konservalar Dioksinlar ruxsat etilmaydi mikrobiologik koʻrsatkichlar MAFAnMS 2×102 KNQB/g, koʻp boʻlmagan ITGB (koliform bakteriyalar) 1 ruxsat etilmaydigan ogʻirligi (g) larda Patogen, shuningdek salmonellalar 50 Sulfitredutsiyalaydigan klostridiya 0,1 B.cereus 1

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 20-ILOVA

1-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar uchun goʻsht oʻsimlik konservalarining (oʻsimlik-goʻsht konservalari) ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Kriteriya va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar Izoh meʼyorlangan belgilangan Quruq moddalar miqdori g 5-26 - Oqsil g 1,5-8 + Yogʻ g 1-6 + Uglevodlar g 5-15 + Energetik qiymati kkal 40-140 + Osh tuzi g, koʻp boʻlmagan 0,4 + Temir mg 0,5-3 + boyitilgan mahsulotlar uchun vitaminlar β-karotin mg 1-3 - vitaminlashtirilgan mahsulotlar uchun Tiamin (B1) mg 0,1-0,2 - Riboflavin (B2) mg 0,1-0,3 - Niatsin (PP) mg 1-4 - Kraxmal g, koʻp boʻlmagan 3 - quyuqlashtiruvchi sifatida Guruch va bugʻdoy uni g, koʻp boʻlmagan 5 -

2-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar uchun goʻsht oʻsimlik konservalarining (oʻsimlik-goʻsht konservalari) xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan meʼyorlar, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,3 Margimush 0,2 Kadmiy 0,03 Simob 0,02 Qalay 100 bolalar oziq-ovqat mahsulotlariga moʻljallangan qattiq qalin idishlarda antibiotiklar* Levomitsetin ruxsat etilmaydi Tetratsiklin guruhi ruxsat etilmaydi Batsitratsin ruxsat etilmaydi mikotoksinlar Patulin ruxsat etilmaydi tomat tutuvchi mahsulotlar uchun Aflatoksin B1 ruxsat etilmaydi yorma va un tutuvchi mahsulotlar uchun Dezoksinivalenol ruxsat etilmaydi tarkibida bugʻdoy, arpa uni va yormasi tutuvchi bolalar isteʼmoli uchun moʻljallangan mahsulotlar Zearalenon ruxsat etilmaydi tarkibida bugʻdoy, arpa, makkajoʻxori uni va yorma tutuvchi mahsulotlar uchun T-2 toksin ruxsat etilmaydi yorma va un tutuvchi mahsulotlar uchun Oxratoksin A ruxsat etilmaydi yorma va un tutuvchi mahsulotlar uchun pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,02 DDT va uning metabolitlari 0,01 Nitratlar 150 sabzavot tutuvchi bolalar oziq-ovqat mahsulotlari uchun moʻljallangan Nitritlar ruxsat etilmaydi nitrozaminlar NDMA va NDEA hajmi ruxsat etilmaydi Dioksinlar ruxsat etilmaydi Mikrobiologik koʻrsatkichlar “A” guruhiga qiruvchi bolalar oziq-ovqat mahsulotlari sanoat sterillik darajasiga rioya qilinishi shart konservalarda aniqlanadigan mikroorganizmlar Spora hosil qiluvchi mezofil aerob va fakultativ-anaerob mikroorganizmlar guruhi B.subtilis 1 g (sm3) mahsulotda 11 hujayradan koʻp boʻlmagan Spora hosil qiluvchi mezofill aerob va fakultativ-anaerob mikroorganizmlar guruhi B.subtilis va (yoki) B.polymyxa ruxsat etilmaydi Mezofil klostridiyalar aniqlangan mezofill klostridiyalar C.botulinum va (yoki) C.perfringens guruhidan boʻlmasa, sanoat sterillik darajasiga javob beradi, agar mezofil klostridiyalar aniqlansa, ularning miqdori 1 g (sm3) da 1 ta hujayradan ortiq boʻlmasligi kerak Spora hosil qilmaydigan mikroorganizmlar va (yoki) mogʻor zamburugʻlari, va (yoki) zamburugʻlar ruxsat etilmaydi Mogʻor zamburugʻlari, zamburugʻlar, nordon-sut mikroorganizmlari (shu guruhdagilar ekilganda) ruxsat etilmaydi Spora hosil qilmaydigan termofil anaerob, aerob va fakultativ-anaerob mikroorganizmlar ruxsat etilmaydi

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 21-ILOVA

1-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalarni qoʻshimcha oziqlantirishda baliq konservalarining ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Kriteriya va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar Izoh meʼyorlangan belgilangan Quruq moddalar miqdori g 15-25 - Oqsil g 8-15 + Yogʻ g 5-11 + Energetik qiymati kkal 100-155 + Osh tuzi g, koʻp boʻlmagan 0,4 + mineral moddalar Temir mg 0,4-3 + boyitilgan mahsulotlar uchun vitaminlar Tiamin (B1) mg 0,1-0,2 + boyitilgan mahsulotlar uchun Riboflavin (B2) mg 0,1-0,3 + Niatsin (PP) mg 1-4 + Kraxmal g, koʻp boʻlmagan 3 - quyuqlashtiruvchi sifatida Guruch va bugʻdoy uni g, koʻp boʻlmagan 5 -

2-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalarni qoʻshimcha oziqlantirishda baliq konservalarining xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,5 Margimush 0,5 Kadmiy 0,1 Simob 0,15 Qalay 100 Bolalar uchun moʻljallangan oziq-ovqat mahsulotlari qattiq qalin idishlarda antibiotiklar* (hovuz va sunʼiy hovuzlardagi baliqlar uchun) Tetratsiklin guruhi ruxsat etilmaydi pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,02 DDT va uning metabolitlari 0,01 Polixlorirlangan bifenillar 0,5 Gistamin 100 tunes, skumbriya, losos, seld Nitrozaminlar ruxsat etilmaydi Dioksinlar*** ruxsat etilmaydi Mikrobiologik koʻrsatkichlar “A” guruhiga qiruvchi bolalar oziq-ovqat mahsulotlari sanoat sterillik darajasiga rioya qilinishi shart konservalarda aniqlangan mikroorganizmlar Spora hosil qiluvchi mezofil aerob va fakultativ-anaerob mikroorganizmlar guruhi B.subtilis mahsulotning 1 g (sm3) da 11 ta hujayradan koʻp boʻlmagan Spora hosil qiluvchi mezofil aerob va fakultativ-anaerob mikroorganizmlar guruhi B.sereus va (yoki)ruxsat etilmaydi B.polymyxa ruxsat etilmaydi Mezofil klostridiyalar aniqlangan mezofill klostridiyalar C.botulinum va (yoki) C.perfringens guruhidan boʻlmasa, sanoat sterillik darajasiga javob beradi; agar mezofil klostridiyalar aniqlansa, ularning miqdori 10 g (sm3) da 1 ta hujayradan ortiq boʻlmasligi kerak Spora hosil qilmaydigan mikroorganizmlar va (yoki) mogʻor zamburugʻlari, va (yoki) zamburugʻlar ruxsat etilmaydi Mogʻor zamburugʻlari, zamburugʻlar, nordon-sut mikroorganizmlar (shu guruhdan ekilganda) Spora hosil qiluvchi termofil anaerob, aerob va fakultativ-anaerob mikroorganizmlar

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 22-ILOVA

1-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalarni qoʻshimcha oziqlantirishda baliq-oʻsimlik konservalarining ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Kriteriya va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar Izoh meʼyorlangan belgilangan Quruq moddalar miqdori g, kam boʻlmagan 17 - Oqsil g 1,5-6 + Yogʻ g 1-6 + Energetik qiymati kkal 35-120 + Osh tuzi g, koʻp boʻlmagan 0,4 + mineral moddalar Temir mg baliq konservalari uchun - vitaminlar Kraxmal g, koʻp boʻlmagan 3 - quyuqlashtiruvchi sifatida Guruch va bugʻdoy uni g, koʻp boʻlmagan 5 -

2-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalarni qoʻshimcha oziqlantirishda baliq-oʻsimlik konservalarining xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,4 Margimush 0,2 Kadmiy 0,04 Simob 0,05 Qalay 100 bolalar oziq-ovqat mahsulotlariga moʻljallangan qattiq qalin idishlarda Mikotoksinlar: goʻsht-oʻsimlik konservalari antibiotiklar* (hovuz va sunʼiy hovuzlarda oʻstirilgan baliqlar): Tetratsiklin guruhi ruxsat etilmaydi pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,02 DDT va uning metabolitlari 0,01 Polixlorlangan bifenillar 0,2 Gistamin 40 tunes, skumbriya, losos, seld Nitratlar 150 tarkibida sabzavotlar tutuvchi bolalar uchun moʻljallangan oziq-ovqat mahsulotlari Nitrozaminlar ruxsat etilmaydi Dioksinlar*** ruxsat etilmaydi Mikrobiologik koʻrsatkichlari “A” guruhiga qiruvchi bolalar oziq-ovqat mahsulotlari sanoat sterillik darajasiga rioya qilinishi shart konservada aniqlangan mikroorganizmlar Spora hosil qiluvchi mezofil aerob va fakultativ-anaerob mikroorganizmlar guruhi B.subtilis mahsulotning 1 g (sm3) da 11 ta hujayradan koʻp boʻlmagan hujayralar Spora hosil qiluvchi mezofil aerob va fakultativ-anaerob mikroorganizmlar guruhi B.sereus va (yoki) B.polymyxa ruxsat etilmaydi Mezofil klostridiyalar aniqlangan mezofill klostridiyalar C.botulinum va (yoki) C.perfringens guruhidan boʻlmasa, sanoat sterillik darajasiga javob beradi, agar mezofil klostridiyalar aniqlansa, ularning miqdori 10 g (sm3) da 1 ta hujayradan ortiq boʻlmasligi kerak Spora hosil qilmaydigan mikroorganizmlar va (yoki) mogʻor zamburugʻlari, va (yoki) zamburugʻlar ruxsat etilmaydi Mogʻor zamburugʻlari, zamburugʻlar, nordon-sut mikroorganizmlar (shu guruhdan ekilganda) Spora hosil qiluvchi termofil anaerob, aerob va fakultativ-anaerob mikroorganizmlar

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 23-ILOVA

1-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar uchun oʻsimlik asosli ichimliklarning ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Kriteriya va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar Izoh meʼyorlangan belgilangan Uglevodlar g 85-96 + Energetik qiymati kkal 340-385 +

2-jadval Goʻdaklar va kichik yoshdagi bolalar uchun oʻsimlik asosli choylarning xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,02 Margimush 0,05 Kadmiy 0,02 Simob 0,005 pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,02 DDT va uning metabolitlari 0,01 mikrobiologik koʻrsatkichlar MAFAnMS 5×103 KNQB/g, koʻp boʻlmagan ITGB (koliform bakteriyalar) 1 ruxsat etiladigan ogʻirligi (g) larda B.cereus 100 KNQB/g, koʻp boʻlmagan Patogen, shuningdek: salmonellalar 25 ruxsat etiladigan ogʻirligi (g) larda Mogʻor zamburugʻlari 50 KNQB/g, koʻp boʻlmagan Zamburugʻlari 50

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 24-ILOVA

1-jadval Goʻdaklar uchun fenilalaninsiz yoki uni kam saqlovchi mahsulotlarning ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Kriteriya va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar Izoh meʼyorlangan belgilangan Oqsil (ekv.) g/l 16-20 + Fenilalanin mg/l, koʻp boʻlmagan 500 + tarkibida aminokislotasi boʻlmagan aralashmalar asosidagi mahsulotlar Taurin mg/l 40-55 + L-Karnitin mg/l 10-5 + Yogʻ g/l 30-38 + Linol kislotasi foiz yogʻ kislotasi qiymatidan, kam boʻlmagan 14 + mg/l, kam boʻlmagan 5000 - Uglevodlar g/l 65-80 + Energetik qiymati kkal/l 570-720 + mineral moddalar Kalsiy mg/l 300-700 + Fosfor mg/l 300-500 + Kaliy mg/l 500-800 + Natriy mg/l 150-300 + Magniy mg/l 40-60 + Mis mg/l 0,3-1,0 + Temir mg/l 3-14 + Rux mg/l 4-10 + Choʻkma g/l 4-5 + Yod mkg/l 50-120 + vitaminlar Retinol (A) mkg-ekv/l 500-800 + Tokoferol (E) mg/l 4-12 + Kalsiferol (D) mkg/l 8-12 + Tiamin (B1) mkg/l 350-700 + Riboflavin (B2) mkg/l 500-1000 + Piridoksin (B6) mkg/l 300-700 + Foliy kislotasi (B9) mkg/l 50-100 + Siankobalamin (B12) mkg/l 1,5-3 + Niatsin (PP) mg/l 3-8 + Askorbin kislotasi (C) mg/l 20-100 + Osmolyalligi mOsm/kg, koʻp boʻlmagan 320 +

Izoh: 1 fenilalanin qoʻshilmagan yoki tarkibida kam boʻlgan oziq-ovqat mahsulotlari, 1 yoshdan oshgan bolalarga beriladigan ozuqasiga, oqsil moddasi kamida 20 g/l boʻlishi kerak, lekin xavfsizlik koʻrsatgichlari boʻyicha 1 yoshdagi bolalar ozuqasidagi fenilalanin qoʻshilmagan yoki tarkibida kam boʻlgan mahsulotlar talabiga rioya etilishi kerak.

bunday mahsulotlarda vitaminlar, mineral tuzlar va mikroelementlar yoshiga doir fiziologik ehtiyojga toʻgʻri kelishi kerak.

2-jadval Goʻdaklar uchun fenilalaninsiz yoki uni kam saqlovchi mahsulotlarning xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol qilish uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan miqdor, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,02 Margimush 0,05 Kadmiy 0,02 Simob 0,005 oksidativ zarar koʻrsatkichlari Peroksid 4 yogʻni mmol aktiv kislorodi/kg pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,02 DDT va uning metabolitlari 0,01 mikrobiologik koʻrsatkichlar (quruq moddada) MAFAnMS 2×103 KNQB/g, koʻp boʻlmagan ITGB (koliform bakteriyalar) 1 ruxsat etilmagan massa (g) S.aureus 1 B.cereus 100 KNQB/g, koʻp boʻlmagan Patogen, shu jumladan salmonellalar* 100 ruxsat etilmagan massa (g) Mogʻorlar 50 Achitqilar 10 KNQB/g, koʻp boʻlmagan

Izoh: * agar 6 oygacha boʻlgan bolalar uchun moʻljallangan oziq-ovqat mahsulotning normallashtirilgan massasida salmonella boʻlmagan Enterobacteriaceae bakteriyalari topilsa, 300 g mahsulotda patogen E.sakazakii yoʻqligi nazorat qilinadi

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 25-ILOVA

1-jadvalChala tugʻilgan bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda)KoʻrsatkichlarOʻlchov birliklariOʻlchov birliklariIzohmeʼyorlanganbelgilanganOqsilg/l19 — 31+Sutli zardob oqsillarifoizi oqsilning umumiy miqdoridan, kam boʻlmagan90 dan koʻp emas-Yogʻg/l33 — 45+Linol kislotasig/l2,6 — 10,5+Alfa-linol kislotasimg/l375 dan kam boʻlmaganDokozageksoen kislotasimg/l80 — 205Araxidon kislotasimg/l120 — 295Eykozapentoen kislotasifoizDokozageksoen kislotasini 30 darajasidan koʻp boʻlmaganUglevodlar, shu jumladang/l72 — 94+Energetik qiymatikkal/l660 — 890+mineral moddalarKalsiymg/l800 — 1400+Fosformg/l400 — 700+Kaliymg/l450 — 1200+Natriymg/l300 — 800+Magniymg/l50 — 130+Mismg/l0,6 — 1,6+Temirmg/l13 — 20+Ruxmg/l7 — 13+Xloridlarmg/l400 — 1200+Marganetsmkg/l45 — 200+Yodmkg/l75 — 325+Selenmkg/l13 — 70vitaminlarRetinol (A)mkg-ekv/l600 — 1200+Tokoferol (E)mg/l4 — 16+Kalsiferol (D)mkg/l10 — 30+Vitamin Kmkg/l30 — 200+Tiamin (B1)mkg/l750 — 2000+Riboflavin (B2)mkg/l600 — 4000+Pantoten kislotasimg/l2,3 — 14+Piridoksin (B6)mkg/l50 — 350+Foli kislotasi (B9)mkg/l225 — 600+Siankobalamin (B12)mkg/l0,6 — 5,3+Niatsin (PP)mg/l2,5 — 3,8Askorbin kislotasi (C)mg/l60 — 300+Inozitmg/l30 — 350+Biotinmkg/l10 — 300+Xolinmg/l50 — 350+L-karnitinmg/l15 — 45(qoʻshilganda)+OsmolyalligimOsm/kg, koʻp boʻlmagan310 dan koʻp boʻlmagan (qoʻshilganda)+

Izoh: kazein moddasini laborator nazorati ushbu nazoratning tasdiqlangan metodi boʻlganda oʻtkaziladi.

2-jadval Chala tugʻilgan bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol qilish uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan miqdor, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh oksidativ zarar koʻrsatkichlari Peroksid 4 yogʻni mmol aktiv kislorodi/kg toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,02 Margimush 0,05 Kadmiy 0,02 Simob 0,005 mikotoksinlar Aflatoksin M1 ruxsat etilmaydi antibiotiklar* Levomitsetin (xloramfenikol) ruxsat etilmaydi Tetratsiklin guruhi ruxsat etilmaydi Penitsillinlar ruxsat etilmaydi Streptomitsin ruxsat etilmaydi Melamin**** ruxsat etilmaydi pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,005 DDT va uning metabolitlari 0,005 Dioksinlar ruxsat etilmaydi mikrobiologik koʻrsatkichlar (quruq moddada) MAFAnMS 2×103 KNQB/g, koʻp boʻlmagan; 37-50°S da tiklanuvchi aralashmalar 3×103 KNQB/g, koʻp boʻlmagan; 70-85°S da tiklanuvchi aralashmalar 1 ruxsat etilmagan massa (g) E.coli 10 S.aureus 10 B.cereus 100 KNQB/g, koʻp boʻlmagan Patogen, shu jumladan salmonellalar va L.monocytogenes* 100 ruxsat etilmagan massa (g) Mogʻorlar 50 KNQB/g, koʻp boʻlmagan Achitqilar 10

Izoh: * bolalar uchun moʻljallangan barcha quruq sutga asoslangan mahsulotlarda stafilokokk enterotoksinlarining boʻlmasligi nazorat qilinadi, mahsulotning meʼyorlashgan ogʻirligida S.aureus aniqlansa — xar birining ogʻirligi 25 g boʻlgan mahsulotning beshta namunasida tahlil oʻtkaziladi;

* — oziq-ovqat mahsulotlarida: E.coli va patogen mikroorganizmlarni, shu jumladan salmonellalarni nazorat qilishda va E.coli va salmonellalarga tegishli boʻlmagan Enterobacteriaceae bakteriyalarining normallashtirilgan mahsulot massasida aniqlanganda, 300 g mahsulotda patogen mikroorganizmlarning E.sakazakii yoʻqligi nazorat qilinadi.

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 26-ILOVA

1,5 yoshdan 3 yoshgacha boʻlgan bolalar uchun BFQ va oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarishda foydalaniladigan mineral tuzlar va vitaminlar tarkibiga gigiyenik talablar

Nomlari Tarkibi Biotin D-biotin Vitamin D D3 xolekalsiferol; D2 ergokalsiferol Vitamin A Retinol asetat; retinol palmitat; retinol; beta-karotin Vitamin B1 Tiamin gidroxlorid (tiamin xlorid); tiamin mononitrat Vitamin B12 Siankobalamin; gidroksokobalamin Vitamin B2 Riboflavin; riboflavin-5-fosfat natriya Vitamin B6 Piridoksin gidroxlorid; piridoksin-5-fosfat; piridoksin dipalmitat Vitamin E D-alfa-tokoferol; DL-alfa-tokoferol; D-alfa-tokoferola asetat; DL-alfa-tokoferola asetat Vitamin K Filloxinon (fitomenadion) Vitamin PP (niatsin) Nikotinamid; nikotin kislotasi Vitamin C L-askorbin kislotasi; L-askorbat natriya; L-askorbat kalsiya; 6-palmitil-L-askorbin kislotasi (askorbilpalmitat); askorbat kaliya Temir Temir (II) glyukonat; temir (II) sulfat; temir (II) laktat; temir (II) fumarat; temir (II) difosfat (pirofosfat); temir (II) sitrat; elementar temir Inozit Inozit Yod Kaliy yodid; kaliy yodat; natriy yodid; yodkazein (2 yoshdan katta boʻlgan bolalar ovqatiga qoʻllash uchun sut ishlab chiqarishda) Kaliy Kaliy sitrat; kaliy laktat; ortofosfor kislotani kaliyli tuzi; kaliy bikarbonat; kaliy karbonat; kaliy xlorid; kaliy glyukonat; kaliy gidroksid Kalsiy Kalsiy karbonat; kalsiy sitrat; kalsiy glyukonat; kalsiy glitserofosfat; kalsiy laktat; ortofosfor kislotani kalsiyli tuzi; kalsiy xlorid Karnitin L-karnitin; L-karnitina gidroxlorid; L-karnitina L-tartrat Magniy Magniy karbonat; magniy sitrat; magniy xlorid; magniy glyukonat; ortofosfor kislotani magniy tuzi; magniy sulfat; magniy laktat; magniy gidroksid; magniy oksid Marganets Marganets karbonat; marganets xlorid; marganets sitrat; marganets glyukonat; marganets sulfat Mis Mis karbonat; mis sitrat; mis glyukonat; mis sulfat Natriy Natriy sitrat; natriy xlorid; natriy bikarbonat; natriy glyukonat; natriy karbonat; natriy laktat; ortofosfor kislotani natriyli tuzi; natriy gidroksid Pantoten kislotasi D-pantotenat kalsiy; D-pantotenat natriy; dekspantenol Selen Selenit natriy; selenat natriy Foliy kislotasi Foliy kislotasi Xolin Xolina xlorid; xolina sitrat; xolina bitartrat Rux Rux asetat; rux sulfat; rux xlorid; rux laktat; rux sitrat; rux glyukonat; rux oksid

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 27-ILOVA

Sanoat korxonasida ishlab chiqarilgan asosiy va qoʻshimcha oziq-ovqat mahsulotlarini kichik yoshdagi bolalarga berish muddatlari *

1. Donli va don-sutli asosdagi qoʻshimcha oziq-ovqat mahsulotlarini berish muddatlari (sutsiz va sutli boʻtqalar):

a) glyutensiz (20 mg/kg dan ortiq boʻlmagan) monokomponent boʻtqalar: guruchli, grechkali — 4 oydan katta bolalar uchun;

b) glyutensiz boʻtqalar: makkajoʻhorili va uning guruchli va grechkali boʻtqa bilan aralashmasi; glyutenli yoki glyuten miqdori kam boʻlgan (20 mg/kg dan 100 mg/kg) boʻtqalar: bugʻdoyli, manniy, sulili, talqonli va boshqalar; eruvchan pechenye — 5 oydan katta bolalar uchun;

v) 3 xil va undan ortiq donli komponentlar aralashmasidan, tapioka va tariqni oʻz ichiga olgan (mahsulot massasi boʻyicha 18 foizdan ortiq boʻlmagan tariqdan) tayyorlangan glyutensiz va glyutenli yoki glyuten miqdori kam boʻlgan boʻtqalar — 6 oydan katta bolalar uchun;

g) vitaminlar, aminokislotalar, oqsillar, yogʻlar va minerallarni oʻz ichiga olgan parhezli oziq-ovqat mahsuloti boʻlgan quritilgan mevalar, asal, shokolad, murabbo, yongʻoq va boshqalar bilan aralashtirilgan maydalangan don aralashmasi tipidagi boʻtqalar — 9 oydan katta bolalar uchun;

d) qoʻshimcha komponentli boʻtqalar:

mevali komponentli — subpodrazdelning 2-bandida keltirilgan muddatlarga muvofiq (kichik boʻlimning bir qismi);

asalli — 9 oydan katta bolalar uchun;

kakaoli — 9 oydan katta bolalar uchun.

2. Bolalar oziq-ovqat mahsulotlari tarkibidagi qoʻshimcha oziq-ovqat mahsulotlarini berish muddatlari:

a) 4 oydan katta bolalar uchun — sharbatlar va mevali nektarlar, meva-sabzavotli va sabzavotli: olma va nok sharbatlari va nektarlari (shu qatorda tindirilgan va quyqali);

4 oydan katta bolalar uchun — olxoʻri, shaftoli, oʻrik, sabzi sharbatlari va nektarlari (shuningdek tindirilgan va quyqali), qora olxoʻri asosidagi sharbat saqlovchi ichimlik;

5 oydan katta bolalar uchun — sharbatlar (monokomponentli), qora va qizil qoragʻat, maymunjon, gilos, behi, olcha, chernika, qovoq va boshqalardan tayyorlangan aralash (polikomponentli) sharbatlar va nektarlar — (polikomponentlar);

5 oydan katta bolalar uchun — 20 foizdan ortiq boʻlmagan brusnika va klyukva sharbatini saqlovchi aralash (polikomponent) sharbatlar va nektarlar;

6 oydan katta bolalar uchun — sharbatlar (monokomponentli), sitrus mevalardan (mandarin, apelsin, greypfrut), qovun, tropik mevalar (ananas, banan, mangolar), qulupnay, yertut, pomidor, uzum (aralash sharbatlar tarkibida) va boshqalardan qilingan aralash (polikomponent) sharbatlar va nektarlar;

8 oydan katta bolalar uchun — sharbatlar (monokomponentli), papaya, kivi, marakuya, guavadan tayyorlangan aralash (polikomponentli) sharbatlar;

9 oydan katta bolalar uchun — tindirilgan uzum sharbati;

b) meva va meva-sabzavot asosidagi pyuresimon mahsulotlar:

4 oydan katta bolalar uchun — olma, nok, olxoʻri, shaftoli, oʻriklardan tayyorlangan monokomponentli pyuresimon mahsulotlar;

5 oydan katta bolalar uchun — qora va qizil qoragʻat, maymunjon, gilos, behi, olcha pyurelarini ham ichiga olgan meva, rezavor mevalar va sabzavotlardan tayyorlangan monokomponent va polikomponent pyuresimon mahsulotlar;

6 oydan katta bolalar uchun — sitrus mevalar, mango, banan, yer tuti va qulupnayni ichiga olgan monokoponent va polikomponent pyuresimon mahsulotlar;

8 oydan katta bolalar uchun — papayya, kivi, marakuyya, guavadan tayyorlangan monokomponentli va polikomponentli pyuresimon mahsulotlar;

6 oydan katta bolalar uchun — meva-donli, meva-sutli pyurelar, shuningdek meva-yogurtli (20 foizdan yuqori boʻlmagan yogurt saqlovchi) va boshqa kombinatsiyalangan pyurelar;

v) sabzavot asosidagi pyuresimon mahsulotlar:

4 oydan katta bolalar uchun — qovoqcha, gulkaram, brokkoli karami, kartoshka, shirin kartoshka, sabzidan tayyorlangan monokomponentli pyuresimon mahsulotlar;

5 oydan katta bolalar uchun — qovoq, lavlagi, oq oʻzakli karamli pyureni oʻz ichiga olgan monokomponent i polikomponentli pyuresimon mahsulotlar;

6 oydan katta bolalar uchun — tomat qoʻshilgan polikomponentli pyuresimon mahsulotlar;

6 oydan katta bolalar uchun — sabzavot-donli, sabzavot sutli, shu qatorda sabzavot-yogurtli (20 foizdan yuqori boʻlmagan yogurt saqlovchi) va boshqa kombinatsiyalangan pyurelar;

7 oydan katta bolalar uchun — koʻk noʻxat qoʻshilgan polikomponentli pyuresimon mahsulotlar ;

8 oydan katta bolalar uchun — ismaloq qoʻshilgan polikomponentli pyuresimon mahsulotlar;

3. Goʻsht asosidagi qoʻshimcha ovqat mahsulotlari:

a) 6 oydan katta bolalar uchun — mol, ot, qoʻy, tovuq, kurka, quyon goʻshtidan;

b) 8 oydan katta bolalar uchun — submahsulotlar (jigar, yurak, til) qoʻshilgan pyurelar.

4. 8 oydan katta bolalar uchun — treska, xek, sudak, lososlilar, mintay, piksha, pilengas va boshqa okean, dengiz va chuchuk suvlardagi baliqlardan tayyorlangan baliqli asosdagi qoʻshimcha ovqat mahsulotlari.

Oʻsimlik asosidagi goʻshtli va goʻsht-oʻsimlik asosdagi qoʻshimcha ovqat mahsulotlari:

a) 6 oydan katta bolalar uchun — subpodrazdelning 2 va 3 — bandlarida koʻrsatilgan, shivit va zira qoʻshilgan sabzavotlar va goʻsht mahsulotlarining assortimenti va kiritish muddatlariga muvofiq;

b) 8 oydan katta bolalar uchun — piyoz, sarimsoqpiyoz, dukkaklilar, selderey, petrushka kirishi mumkin boʻlgan polikomponent pyurelar;

d) 9 oydan katta bolalar uchun — tarkibiga shirin va oq bulgʻor qalampiri, lavr yaprogʻi kiritilgan polikomponent pyurelar;

e) 10 oydan katta bolalar uchun — rayhon, koriandr, xushboʻy garimdori kiritilishi mumkin boʻlgan polikomponent pyurelar.

5. 8 oydan katta bolalar uchun — ubpodrazdelning 2, 4 va 5-bandlarida koʻrsatilgan baliq, sabzavot, ziravorlarning assortimentiga muvofiq boʻlgan baliqli va oʻsimlik asosli qoʻshimcha ovqat mahsulotlari.

6. 6 oydan katta bolalar uchun — tvorog va uning asosidagi mahsulotlar.

7. 6 oydan katta bolalar uchun — tvorog va uning asosidagi mahsulotlar.

8. Bolalar giyohli choylari (shifokor tavsiyasi boʻyicha):

a) bir yoki bir necha (5 tadan ortiq boʻlmagan) turdagi giyohlar ekstrakti va quritilgan mevalar kiritilgan qandlar asosidagi granulalangan choy (subpodrazdelning 2-bandining “a” bandi ostida koʻrsatilgan komponentlar uchun kiritish muddatlarini hisobga olib);

b) 1 oydan katta boʻlgan bolalar uchun — shivit, fenxel yoki moychechakni oʻz ichiga oluvchi filtr-paketchali monokomponentli choylar;

v) filtr-paketli monokomponent va polikomponentli damlash choylari (5 xildan ortiq boʻlmagan giyoh va quritilgan mevalar) — 4 oydan katta boʻlgan bolalar uchun (subpodrazdelning 2-bandining “a” kichik bandida koʻrsatilgan komponentlar uchun kiritish muddatlarini hisobga olgan holda).

9. Qoʻshimcha ovqatlanishning oziq-ovqat mahsuloti va taomlarning maydalanish darajasiga bogʻliq boʻlgan muddatlari:

a) turli xil darajadagi maydalangan mevali, meva-sabzavotli pyuresimon mahsulotlar:

4 oydan katta boʻlgan bolalar uchun — gomogenizirlangan (yumshoq joyining oʻlchami 0,15 mm boʻlgan boʻlaklar soni 30 foizdan ortiq boʻlmagan, ulardan 0,3 mm oʻlchamdan yuqori boʻlgan boʻlakchalar soni boʻlakchalarning umumiy sonining 7 foizdan ortiq boʻlmagan);

6 oydan katta boʻlgan bolalar uchun — qirgʻichdan chiqarilgan (boʻlakchalar oʻlchami 0,4 mm dan ortiq boʻlmagan) va yirik maydalangan (boʻlakchalar oʻlchami 2-5 mm);

b) turli darajalarda maydalangan goʻshtli, goʻsht-oʻsimlikli va oʻsimlik asosida tayyorlangan konservalar:

6 oydan katta boʻlgan bolalar uchun — gomogenizirlangan (boʻlaklarning oʻlchami 0,3 mm, 0,4 mm oʻlchamli boʻlakchalarni 20 foizgacha ruxsat etiladi);

8 oydan katta boʻlgan bolalar uchun — pyuresimon (boʻlaklarning oʻlchami 1,5 mm, 3 mm oʻlchamli boʻlakchalarni 20 foizgacha ruxsat etiladi);

9 oydan katta boʻlgan bolalar uchun — yirik maydalangan (boʻlaklarning oʻlchami 3 mm gacha, 5 mm oʻlchamli boʻlakchalarni 20 foizgacha ruxsat etiladi);

v) turli darajadagi maydalanishga ega boʻlgan baliq-oʻsimlikli konservalar:

8 oydan katta boʻlgan bolalar uchun — pyuresimon (boʻlakchalarning oʻlchami 1,5 mm, 3 mm oʻlchamli boʻlakchalarni 20 foizgacha ruxsat etiladi);

9 oydan katta boʻlgan bolalar uchun — yirik maydalangan (boʻlaklarning oʻlchami 3 mm gacha, 5 mm oʻlchamli boʻlakchalarni 20 foizgacha ruxsat etiladi).

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 28-ILOVA

1-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun goʻshtli konservalarning (shuningdek parranda goʻshti) ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Kriteriya va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar Izoh meʼyorlangan belgilangan Oqsil g 12-14 + Yogʻ g 10-18 + Energetik qiymati kkal 130-220 + Osh tuzi g, koʻp boʻlmagan 1,2 + Temir mg 1-5 + boyitilgan mahsulotlar uchun Kraxmal yoki guruch va bugʻdoy uni g, koʻp boʻlmagan 3 - g, koʻp boʻlmagan 5 -

2-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun goʻshtli konservalarning (shuningdek parranda goʻshti) xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,3 Margimush 0,1 Kadmiy 0,03 Simob 0,02 Qalay 100 bolalar uchun moʻljallangan oziq-ovqat mahsulotlari qattiq qalin idishlarda antibiotiklar* Levomitsetin ruxsat etilmaydi Tetratsiklin guruhi ruxsat etilmaydi Batsitratsin ruxsat etilmaydi pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,02 DDT va uning metabolitlari 0,01 Nitritlar ruxsat etilmaydi nitrozaminlar NDMA va NDEA hajmi ruxsat etilmaydi Dioksinlar*** ruxsat etilmaydi “A” guruhiga qiruvchi bolalar oziq-ovqat mahsulotlari sanoat sterillik darajasiga rioya qilinishi shart konservalarda aniqlangan mikroorganizmlar Spora hosil qiluvchi mezofil aerob va fakultativ-anaerob mikroorganizmlar guruhi B.subtilis mahsulotning 1 g (sm3) da 11 ta hujayradan ortiq boʻlmagan Spora hosil qiluvchi mezofil aerob va fakultativ-anaerob mikroorganizmlar guruhi B.sereus va/yoki B.polymyxa ruxsat etilmaydi Mezofil klostridiyalar aniqlangan mezofil klostridiyalar C.botulinum va (yoki) C.perfringens guruhidan boʻlmasa, sanoat sterillik Mezofil klostridiyalar darajasiga javob beradi, agar mezofil klostridiyalar aniqlansa, ularning miqdori 10 g (sm3) da 1 ta hujayradan ortiq boʻlmasligi kerak Spora hosil qilmaydigan mikroorganizmlar va (yoki) mogʻor zamburugʻlari, va (yoki) zamburugʻlar ruxsat etilmaydi Mogʻor zamburugʻlari, zamburugʻlar, nordon-sut mikroorganizmlar (shu guruhdan ekilganda) ruxsat etilmaydi Spora hosil qiluvchi termofil anaerob, aerob va fakultativ-anaerob mikroorganizmlar ruxsat etilmaydi

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 29-ILOVA

1-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun kolbasa mahsulotlarining ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Kriteriya va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar Izoh meʼyorlangan belgilangan Oqsil g, kam boʻlmagan 12 + Yogʻ g, kam boʻlmagan 22 + Osh tuzi g, kam boʻlmagan 1,8 + Kraxmal g, kam boʻlmagan 5 -

2-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun kolbasa mahsulotlarining xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,3 Margimush 0,1 Kadmiy 0,03 Simob 0,02 Antibiotiklar* goʻsht konservalari boʻyicha pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,02 DDT va uning metabolitlari 0,01 Nitritlar 30 nitrozaminlar NDMA va NDEA hajmi 0,002 Dioksinlar ruxsat etilmaydi mikrobiologik koʻrsatkichlar MAFAnMS 1×103 KNQB/g, koʻp boʻlmagan ITGB (koliform bakteriyalar) 1 ruxsat etilmaydigan ogʻirligi (g) larda E.coli 1 shuningdek, saqlash muddati 5 sutkadan ortiq boʻlgan mahsulotlar uchun S.aureus 1 ruxsat etilmaydigan ogʻirligi (g) larda Sulfitredutsirlovchi klostridiyalar 0,1 Patogen, shuningdek salmonellalar* 25 shuningdek; * sosiska va sardelkalar uchun qoʻshimcha L.monocytogenes Zamburugʻlar 100 KNQB/g, koʻp boʻlmagan, saqlash muddati 5 sutkadan ortiq boʻlgan mahsulotlar Mogʻor zamburugʻlari 100

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 30-ILOVA

1-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun goʻshtli yarim tayyor mahsulotlarning ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar meʼyorlangan belgilangan Oqsil g, kam boʻlmagan 10 + Yogʻ g, koʻp boʻlmagan 20 + Osh tuzi g, koʻp boʻlmagan 0,9 +

2-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun goʻshtli yarim tayyor mahsulotlarning xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh Toksik moddalar, antibiotiklar, pestitsidlar, dioksinlar, nitritlar, nitrozaminlar goʻsht konservalari boʻyicha mikrobiologik koʻrsatkichlar MAFAnMS 5×105 KNQB/g, koʻp boʻlmagan, kesilgan xom mahsulot 1×105 KNQB/g, koʻp boʻlmagan, tabiiy xom mahsulot ITGB (koliform bakteriyalar) 0,001 ruxsat etilmaydigan ogʻirligi (g) larda S.aureus 0,1 Patogen, shuningdek salmonellalar va L.monocytogenes 25 Mogʻor zamburugʻlari 250 KNQB/g, koʻp boʻlmagan, qadoqdagi yarim tayyor mahsulotlar uchun

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 31-ILOVA

1-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun pashtetdan tayyorlangan oziq-ovqat mahsulotlarining ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar meʼyorlangan belgilangan Oqsil g, kam boʻlmagan 8 + Yogʻ g, kam boʻlmagan 16 + Osh tuzi g, kam boʻlmagan 1,2 +

2-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun pashtetdan tayyorlangan oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh Toksik moddalar, antibiotiklar, pestitsidlar, dioksinlar, nitritlar, nitrozaminlar goʻsht konservalar boʻyicha mikrobiologik koʻrsatkichlar MAFAnMS 1×103 KNQB/g, koʻp boʻlmagan ITGB (koliform bakteriyalar) 1 ruxsat etilmaydigan ogʻirligi (g) larda E.coli 1 shuningdek, saqlash muddati 72 soatdan koʻp boʻlgan mahsulotlar uchun S.aureus 1 ruxsat etilmaydigan ogʻirligi (g) larda Sulfitredutsirlovchi klostridiyalar 0,1 Patogen, shuningdek salmonellalar va L.monocytogenes 25 Mogʻor zamburugʻlari 100 KNQB/g, koʻp boʻlmagan; saqlash muddati 72 soatdan koʻp boʻlgan mahsulotlar uchun Zamburugʻlar 100

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 32-ILOVA

1-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun non mahsulotlari, un-qandolat va un-sut-don mahsulotlarining ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar Izoh meʼyorlangan belgilangan un-don-yorma mahsulotlari Oqsil g 10-13 + Yogʻ g 1-3 + Uglevodlar g 60-70 + Energetik qiymati kkal 300-360 + Temir mg 1-2 + boyitilgan mahsulotlar uchun vitaminlar Tiamin (B1) mg 0,15-0,25 + vitaminlashtirilgan mahsulotlar uchun Riboflavin (B2) mg 0,1-0,15 + Niatsin (PP) mg 1-3 + non va non mahsulotlari Oqsil g 8-13 + Yogʻ g 1-8 + Uglevodlar g 45-55 + Energetik qiymati kkal 210-340 + Temir mg 1,8-3 + boyitilgan mahsulotlar uchun vitaminlar Tiamin (B1) mg 0,15-0,4 + vitaminlashtirilgan mahsulotlar uchun Riboflavin (B2) mg 0,1-0,5 + Niatsin (PP) mg 1,5-3 + un qandolat mahsulotlari uchun Yogʻlar g, koʻp boʻlmagan 25 + Trans-izomerlar umumiy yogʻ miqdoridan foiz qiymatida, koʻp boʻlmagan holda 7 Qoʻshilgan shakar g, koʻp boʻlmagan 25 + pechenye uchun 38 + biskvitdan tayyorlangan yarim tayyor mahsulot uchun

2-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun non mahsulotlari, un-qandolat va un-sut-don mahsulotlarining xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,5 un don yorma mahsulotlari 0,35 non va un qandolat mahsulotlari Margimush 0,2 un don yorma mahsulotlari 0,15 non va un qandolat mahsulotlari Kadmiy 0,1 un don yorma mahsulotlari 0,07 non va un qandolat mahsulotlari Simob 0,03 un don yorma mahsulotlari 0,015 non va un qandolat mahsulotlari mikotoksinlar Aflatoksin B1 ruxsat etilmaydi Dezoksinivalenol ruxsat etilmaydi Zearalenon ruxsat etilmaydi T-2 toksin ruxsat etilmaydi Oxratoksin A ruxsat etilmaydi B1 va B2 fumonizinlar 0,2 makkajoʻxori uni uchun pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,01 DDT va uning metabolitlari 0,01 Benz(a)piren ruxsat etilmaydi Non zaxiralarining zararkunandalar bilan zaharlanishi va ifloslanishi (hasharot, kanalar) ruxsat etilmaydi

3-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun non mahsulotlari, un-qandolat va un-sut-don mahsulotlarining mikrobiologik xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol uchun tayyor mahsulotda) Mahsulot guruhlari MAFAnMS KNQB/g, koʻp boʻlmagan Mahsulotning ruxsat etilmaydigan ogʻirligi (g) larda Mogʻor zamburugʻlari va zamburugʻlar (yegʻindisi), KNQB/g, koʻp boʻlmagan Izoh ITGB (koliform bakteriyalar) S.aureus Patogen shuningdek salmonellalar un don yorma mahsulotlari Tuxum makaron mahsulotlari - - - 25 - Tez tayyor boʻluvchi makaron mahsulotlari sut asosli qoʻshimchalar bilan 5×104 0,01 0,1 25 - Tez tayyor boʻluvchi makaron mahsulotlari oʻsimlik asosli qoʻshimchalar bilan 5×104 0,1 - 25 100 Non mahsulotlari 1×103 1 - 25 50 un qandolat mahsulotlari ichi turli mahsulotlar bilan toʻldirilgan biskvit ruletlari Mahsulot guruhlari MAFAnMS KNQB/g, koʻp boʻlmagan Mahsulotning ruxsat etilmaydigan ogʻirligi (g) larda Mogʻor zamburugʻlari (yigʻindisi), KNQB/g, koʻp boʻlmagan Zamburugʻlar (yigʻindisi), KNQB/g, koʻp boʻlmagan Izoh ITGB (koliform bakteriyalar) S.aureus Patogen shuningdek salmonellalar Seryogʻli, yogʻlik 5×104 0,01 0,1 25 50 100 Mevali, shirin mevali, makli, yongʻoqli 1×104 1 1 25 50 100 keks mahsulotlari Shakar kukuni bilan 5×103 0,1 - 25 50 100 Germetik qadoqdagi keks va ruletlar 5×103 0,1 0,1 25 50 100 Mahsulot guruhlari MAFAnMS KNQB/g, koʻp boʻlmagan Mahsulotning ruxsat etilmaydigan ogʻirligi (g) larda Mogʻor zamburugʻlari (yigʻindisi), KNQB/g, koʻp boʻlmagan Zamburugʻlar (yigʻindisi), KNQB/g, koʻp boʻlmagan Izoh ITGB (koliform bakteriyalar) S.aureus Patogen shuningdek salmonellalar vafli mahsulotlari Turli mahsulotlar bilan toʻldirilmagan, toʻldirilgan, mevali, soʻruvchi mahsulotlar, yogʻli qoʻshimchalar 5×103 0,1 - 25 50 100 Yongʻoq pralin bilan toʻldirilgan, glazirlangan shokolad glazurlari 5×104 0,01 - 25 50 100 pryanik, korjik mahsulotlari Ichi toʻldirilmagan 2,5×103 1 - 25 25 50 Ichi toʻldirilgan 5×103 0,1 - 25 25 50 pechenye mahsulotlari Shakarli, shokolad glazurli, oshirma 1×104 0,1 - 25 50 100 Krem qavatli, ichi toʻldirilgan 1×104 0,1 0,1 25 50 100 Galetlar, krekerlar 1×103 1 - 25 - 100

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 33-ILOVA

1-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun baliqdan tayyorlangan yarim tayyor mahsulotlar va baliq hisoblanmaydigan dengiz oziq-ovqat mahsulotlarining ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar meʼyorlangan belgilangan Oqsil g, kam boʻlmagan 16 + Yogʻ g 1-11 + Energetik qiymati kkal 70-160 +

2-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun baliqdan tayyorlangan yarim tayyor mahsulotlar va baliq hisoblanmaydigan dengiz oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,5 Margimush 0,5 Kadmiy 0,1 Simob 0,15 fikotoksinlar Mollyuskalarning paralichlovchi zahari (saksitoksin) ruxsat etilmaydi mollyuskalar Mollyuskalarning amnestik zahari (domo kislotasi) ruxsat etilmaydi mollyuskalar Mollyuskalarning amnestik zahari (domo kislotasi) ruxsat etilmaydi krablarning ichki organlari Mollyuskalarning diareya chaqiruvchi zahari (okada kislotasi) ruxsat etilmaydi mollyuskalar antibiotiklar* (hovuz va sunʼiy hovuzlarda oʻstirilgan baliqlar) Tetratsiklin guruhi ruxsat etilmaydi pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,02 DDT va uning metabolitlari 0,01 nitrozaminlar NDMA va NDEA hajmi ruxsat etilmaydi Gistamin 100 tunes, skumbriya, losos, seld Polixlorlangan bifinillar 0,5 Dioksinlar ruxsat etilmaydi baliqdan yarim tayyor mahsulotlar mikrobiologik koʻrsatkichlar MAFAnMS 5×104 KNQB/g, koʻp boʻlmagan ITGB (koliform bakteriyalar) 0,01 ruxsat etilmaydigan ogʻirligi (g) larda S.aureus 0,01 ruxsat etilmaydigan ogʻirligi (g) larda Sulfitredutsirlovchi klostridiyalar 0,1 Patogen, shuningdek salmonellalar va L.monocytogenes 25 Sulfitredutsirlovchi klostridiyalar 0,01 ruxsat etilmaydigan ogʻirligi (g) larda (vakuum ostida qadoqlangan) V.parahaemoluticus 100 KNQB/g, koʻp boʻlmagan (dengiz baligʻi uchun)

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 34-ILOVA

1-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun baliq va baliq hisoblanmaydigan dengiz oziq-ovqat mahsulotlarining ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Kriteriya va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar meʼyorlangan belgilangan Oqsil g, kam boʻlmagan 13 + Yogʻ g, koʻp boʻlmagan 8 + Energetik qiymati kkal 90-130 + Osh tuzi g, koʻp boʻlmagan 0,8 + Kraxmal g, koʻp boʻlmagan 5 -

2-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun baliq va baliq hisoblanmaydigan dengiz oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,5 Margimush 0,5 Kadmiy 0,1 Simob 0,15 fikotoksinlar Mollyuskalarning paralichlovchi zahari (saksitoksin) xomashyo tekshiruvi mollyuskalar Mollyuskalarning amnestik zahari (domo kislotasi) xomashyo tekshiruvi mollyuskalar Mollyuskalarning amnestik zahari (domo kislotasi) xomashyo tekshiruvi krablarning ichki organlari Mollyuskalarning diareya chaqiruvchi zahari (okada kislotasi) xomashyo tekshiruvi mollyuskalar mikotoksinlar (xomashyo tekshiruvi) Aflatoksin M1 ruxsat etilmaydi sut komponentli mahsulotlar uchun Aflatoksin B1 ruxsat etilmaydi un, yormalar saqlovchilar uchun Dezoksinivalenol ruxsat etilmaydi Zearalenon ruxsat etilmaydi T-2 toksin ruxsat etilmaydi Oxratoksin A ruxsat etilmaydi antibiotiklar* (xomashyo tekshiruvi) Levomitsetin (xloramfenikol) ruxsat etilmaydi ( sut komponentli mahsulotlar uchun Tetratsiklin guruhi ruxsat etilmaydi ( sut komponentli mahsulotlar uchun Penitsillinlar ruxsat etilmaydi ( sut komponentli mahsulotlar uchun Streptomitsitin ruxsat etilmaydi ( Batsitratsin ruxsat etilmaydi ( pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,02 DDT va uning metabolitlari 0,01 Geksaxlorbenzol 0,01 un, yorma xomashyosi boʻyicha nazorat Simoborganik pestitsidlar ruxsat etilmaydi 2,4-D kislotasi, uning tuzi, efirlar ruxsat etilmaydi Benz(a)piren ruxsat etilmaydi Nitratlar 150 sabzavot saqlovchi mahsulotlar uchun nitrozaminlar №DMA va №DEA hajmi ruxsat etilmaydi Gistamin 100 tunes, skumbriya, losos, seld Polixlorlangan bifinillar 0,5 Dioksinlar*** ruxsat etilmaydi baliqdan yarimtayyor mahsulotlar

3-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun baliq va baliq hisoblanmaydigan dengiz oziq-ovqat mahsulotlarining mikrobiologik xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol uchun tayyor mahsulotda) Mahsulotlar guruhi MAFAnMS KNQB/g, koʻp boʻlmagan Mahsulotning ruxsat etilmaydigan ogʻirligi (g) larda Mogʻor zamburugʻlari va zamburugʻlari (yigʻindisi), KNQB/g, koʻp boʻlmagan Izoh ITGB (koliform bakteriyalari) S.aureus Patogen shuningdek salmonellalar termik ishlov bilan tayyorlanadigan mahsulotlari Baliq va farshli mahsulotlar, pishirilgan, qaynatilgan, shu jumladan muzlatilgan 1×104 1 1 1* 25** * vakuum ostida qadoqlangan; ** faqat salmonelalar; zamburugʻ va mogʻorlar 100 KNQB/g dan koʻp boʻlmagan termik ishlovsiz tayyorlanadigan mahsulotlar Qoʻshimchasiz dengiz mahsulotlaridan va baliqdan salatlar 1×104 1 1 - 25 Proteus 0,1 g da ruxsat etilmaydi qaynatilgan-muzlatilgan mahsulotlar Tez muzlatil-gan tayyor isteʼmol qilish uchun baliq mahsuloti, shu jumladan vakuum ostida qadoqlangan 2×104 0,1 0,1 0,1* 25 Enterococcus — 1×103, KNQB/g, koʻp boʻlmagan (porsiya boʻlagi mahsulotida); * vakuum ostida qadoqlangan

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 35-ILOVA

1-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun ichimlik suti, suyuq qaymoq, nordon sut mahsulotlari, sut mahsulotlari asosida tayyorlanadigan ichimliklar (quruq va suyuq), shu jumladan boyitilgan sut va sut mahsulotlarining ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Kriteriya va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar Izoh meʼyorlangan belgilangan Oqsil g 2-5 + sut, sut mahsulotlari, sut asosida tayyorlangan ichimliklar g, kam boʻlmagan 2,5 + qaymoq g, kam boʻlmagan 2,5 + smetana Yogʻ g 1,5-4 + sut, sut mahsulotlari, sut asosida tayyorlangan ichimliklar g 10-20 + qaymoq g 10-20 + smetana Uglevodlar, shu jumladan saxaroza qoʻshimchasi**,*** g, kam boʻlmagan 4,7 + sut g, kam boʻlmagan 3,4 + smetana g, kam boʻlmagan 3,7 + qaymoq g, koʻp boʻlmagan 16 + sut mahsulotlari g, koʻp boʻlmagan 10 + sut asosida tayyorlangan ichimliklar Kalsiy mg 105-240 + boyitilgan mahsulotlar uchun

Izoh: * — achitqili sut mahsulotlari uchun tavsiya etiladigan ozuqaviy qiymat meʼyoriy va (yoki) texnik hujjatlar bilan tartibga solishga ruxsat beriladi.

** — saxaroza 5 grammdan koʻp boʻlmagan miqdorida fruktozaga almashtirishga ruxsat etiladi.

*** — yorliqlarni nazorati.

2-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun ichimlik suti, suyuq qaymoq, nordon sut mahsulotlari, sut mahsulotlari asosida tayyorlanadigan ichimliklar (quruq va suyuq), shu jumladan boyitilgan sut va sut mahsulotlarining xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol uchun tayyor mahsulotda) Modda nomi Ruxsat etilgan miqdor, mg/kg, koʻp emas Izoh oksidativ zarar koʻrsatkichlari Peroksid 4 mmol aktiv kislorod/kg Yogʻ miqdori 5 g/100 g dan koʻp boʻlgan mahsulotlarda va oʻsimlik yogʻi bilan boyitilgan mahsulotlarda toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,02 Margimush 0,05 Kadmiy 0,02 Simob 0,005 Melamin*** ruxsat etilmaydi antibiotiklar* Levomitsetin ruxsat etilmaydi Tetratsiklin guruhi ruxsat etilmaydi Penitsillinlar ruxsat etilmaydi Streptomitsin ruxsat etilmaydi mikotoksinlar Aflatoksin M1 ruxsat etilmaydi pestitsidlar (yogʻlari qiymatiga)** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,02 DDT va uning metabolitlari 0,01 Dioksinlar**** ruxsat etilmaydi

3-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun ichimlik suti, suyuq qaymoq, nordon sut mahsulotlari, sut mahsulotlari asosida tayyorlanadigan ichimliklar (quruq va suyuq), shu jumladan boyitilgan sut va sut mahsulotlarining mikrobiologik xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol uchun tayyor mahsulotda) Mahsulotlar guruhi MAFAnMS *, KNQB**/sm3 (g), (yoki KNQB **/g, koʻp boʻlmagan Ruxsat etilmagan mahsulot miqdori (g, sm3) Achitqilar (A), mogʻor (M), KNQB /sm3 yoki KNQB /(g), koʻp boʻlmagan ITGB*** (koliform bakteriyalar) Patogen, shu jumladan salmonellalar stafilokokklar S.aureus listerilar L.mono cytogenes Isteʼmol uchun taradagi (maxsus idish) pasterizatsiyalangan sut 1×105 0,01 25 1 25 - Isteʼmol uchun taradagi (maxsus idish) aseptik toʻldirilmagan ultrapasterizatsiyalangan sut 100 10 100 10 25 - Isteʼmol uchun taradagi (maxsus idish) pasterizatsiyalangan qaymoq 1×105 0,01 25 1 25 - Isteʼmol uchun taradagi (maxsus idish) aseptik toʻldirilmagan ultrapasterizatsiyalangan qaymoq 100 10 100 10 25 - Aseptik toʻldirilgan, shu jumladan boyitilgan ultrapasterilizatsiyalangan va sterilizatsiyalangan sut va qaymoqlar Sanoat sterilligi quyidagi talablarga javob berishi kerak: 1) termostatda 37°C haroratda 3-5 kun davomida turganda sezilarli nuqsonlar va buzilish belgilari (qadoqni shishib qolishi, tashqi koʻrinishini oʻzgarishi va boshqalar) hamda taʼmdagi va konsistensiyasidagi oʻzgarishlar boʻlmasligi kerak; 2) termostatdan olingandan keyin oʻzgarishlarga ruxsat etiladi: a) titrlangan kislota 2° Terner ga nisbatan koʻp boʻlmasligi; b) MAFAnMS ni 10 KNQB/sm3 (g) ga koʻp boʻlmasligi Ryajenka sut-kislota mikroorganizmlari 1×107 kam boʻlmagan 1 25 1 - A-50, M-50 (saqlash muddati 72 soatdan koʻp boʻlgan mahsulotga meʼyorlashtirilgan) Smetana va uning asosida ishlab chiqarilgan mahsulotlar smetana uchun — sut-kislota mikroorganizmlari 1×107 kam boʻlmagan 0,001 (smetana mahsulotlarining ivishidan soʻng termik ishlov uchun — 0,1) 25 1 - A-50, M-50 — saqlash muddati 72 soatdan koʻp boʻlgan mahsulotlar uchun

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 36-ILOVA

Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun suyuq sut mahsulotlarining (isteʼmolga tayyor mahsulotlar) mikrobiologik xavfsizlik koʻrsatkichlari Mahsulotlar guruhi MAFAnMS, KNQB/sm3 (g) Ruxsat etilmagan mahsulot miqdori (g, sm3) Achitqilar va mogʻorlar, KNQB/ sm3 (g), koʻp boʻlmagan Izoh ITGB (koliform bakteriyalar) S.aureus patogen, shu jumladan salmonellalar Suyuq sut mahsulotlari, shu jumladan yogurt va saqlash muddati 72 soatdan koʻp boʻlmagan mahsulotlar - 0,01 1 25 - Suyuq sut mahsulotlari, shu jumladan yogurt va saqlash muddati 72 soatdan koʻp boʻlgan mahsulotlar 1×107** kam boʻlmagan 0,1 1 25 achitqilar — 50* mogʻorlar — 50 * — ichimlikdan tashqari, achitqi bilan tayyorlanuv-chi, xamirturush saqlovchi; ** — termik ishlov beruvchi mahsulotlarga meʼyorlashi-tirilmagan Bifidobakteriyalar bilan boyitilgan va saqlash muddati 72 soatdan koʻp boʻlgan suyuq sut mahsulotlari, 1×107 kam boʻlmagan; bifido bakteriyalar 1×106 dan kam boʻlmagan 0,1 1 25 achitqilar — 50* mogʻor-lar — 50 * — ichimlikdan tashqari, achitqi bilan tayyorlanuv-chi, xamirturush saqlovchi

Izoh: bolalar uchun moʻljallangan barcha quruq sutga asoslangan mahsulotlarda stafilokokk enterotoksinlarining boʻlmasligi nazorat qilinadi, mahsulotning meʼyorlashgan ogʻirligida S.aureus aniqlansa — xar birining ogʻirligi 25 g boʻlgan mahsulotning beshta naʼmunasida tahlil oʻtkaziladi;

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 37-ILOVA

1-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun tvorog va tvorog asosli mevali va sabzavotli qoʻshimchalar bilan tayyorlangan mahsulotlarning ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Kriteriya va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar Izoh meʼyorlangan belgilangan Oqsil g 6-17 + Yogʻ g 3,5-10 + Uglevodlar, shu jumladan saxaroza qoʻshimchasi**,*** g, koʻp boʻlmagan 16 + g, koʻp boʻlmagan 10 + Kislotalik darajasi ° Ternerdan, koʻp boʻlmagan 150 +

Izoh: * — saxaroza 5 grammdan koʻp boʻlmagan miqdorda fruktozaga almashtirishga ruxsat etiladi;

** — yorliqlar nazorati.

2-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun tvorog va tvorog asosli mevali va sabzavotli qoʻshimchalar bilan tayyorlangan mahsulotlarning xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol qilish uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan miqdor, mg/kg, koʻp emas Izoh oksidativ zarar koʻrsatkichlari Peroksid 4 mmol aktiv kislorod/kg Yogʻ miqdori 5 g/100 g dan koʻp boʻlgan mahsulotlarda va oʻsimlik yogʻi bilan boyitilgan mahsulotlarda toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,06 Margimush 0,15 Kadmiy 0,06 Simob 0,015 Melamin**** ruxsat etilmaydi Antibiotiklar, mikotoksinlar, dioksinlar sutga, qaymoqga, sut mahsulotlariga pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,55 Yogʻ hisobiga DDT va uning metabolitlari 0,33

3-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun tvorog va tvorog asosli mevali va sabzavotli qoʻshimchalar bilan tayyorlangan mahsulotlarning mikrobiolik xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol qilish uchun tayyor mahsulotda) Mahsulot guruhlari Ruxsat etilmagan mahsulot miqdori (g, sm3) Achitqilar, mogʻorlar KNQB/sm3 (g), koʻp boʻlmagan Izoh ITGB (koliform bakteriyalar) S.aureus patogen, shu jumladan salmonellalar Saqlash muddati 72 soatdan koʻp boʻlmagan tvorog va tvorog mahsulotlari 0,001 0,1 25 - Saqlash muddati 72 soatdan koʻp boʻlgan tvorog va tvorog mahsulotlari 0,01 0,1 25 achitqilar — 100, mogʻorlar — 50 Termik ishlov berilgan tvorog mahsulotlari 0,1 1 25 achitqilar va mogʻorlar — 50

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 38-ILOVA

1-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun pishloqlar (qattiq, yarim qattiq, yumshoq, suyuq, tvorogsimon) va pishloqli pastalarning ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Kriteriya va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar Izoh meʼyorlangan belgilangan Namlikni massa ulushi foiz, koʻp boʻlmagan 70 - Quruq moddadagi va yogʻdagi massa ulushi foiz, koʻp boʻlmagan 55 + Tvorogsimon pishloqdagi quruq modda va yogʻning massa ulushi foiz, koʻp boʻlmagan 70 + Osh tuzi g, koʻp boʻlmagan 2

2-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun pishloqlar (qattiq, yarim qattiq, yumshoq, suyuq, tvorogsimon) va pishloqli pastalarning xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol qilish uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan miqdor, mg/kg (l), koʻp boʻlmagan Izoh toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,2 Margimush 0,15 Kadmiy 0,1 Simob 0,03 Melamin**** ruxsat etilmaydi antibiotiklar* Levomitsetin ruxsat etilmaydi Tetratsiklin guruhi ruxsat etilmaydi Penitsillinlar ruxsat etilmaydi Streptomitsin ruxsat etilmaydi mikotoksinlar Aflatoksin M1 ruxsat etilmaydi pestitsidlar **: GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,6 Yogʻ qiymatiga DDT va uning metabolitlari 0,2 Dioksinlar ruxsat etilmaydi

3-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun pishloqlar (qattiq, yarim qattiq, yumshoq, suyuq, tvorogsimon) va pishloqli pastalarning mikrobiologik xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol qilish uchun tayyor mahsulotda) Mahsulot guruhlari MAFAnMS KNQB/g, koʻp boʻlmagan Mahsulotning ruxsat etilmaydigan ogʻirligi (g) larda Izoh ITGB (koliform bakteriyalar) patogen, shu jumladan salmonellalar Pishloqlar (qattiq, yarimqattiq, shoʻr, yumshoq) - 0,001 25 S.aureus 500 KNQB/g dan koʻp boʻlmagan, L.monocytogenes 25 g ruxsat etilmaydi suyuq pishloq Qoʻshimchalarsiz 5×103 0,1 25 mogʻor 50 KNQB/g dan koʻp boʻlmagan, achitqi 50 KNQB/g dan koʻp boʻlmagan Qoʻshimchalar bilan 1×104 0,1 25 mogʻor 100 KNQB/g dan koʻp boʻlmagan, achitqi 100 KNQB/g dan koʻp boʻlmagan

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 39-ILOVA

1-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun mevali va sabzavotli konservalarning (sharbatlar, nektarlar, ichimliklar, morslar, meva yoki sabzavot asosida tayyorlangan pyuresifat mahsulotlar, mevali-sutli va mevali-donli pyure, aralash mahsulotlar) ozuqaviy qiymati ( 100 g mahsulotda) Kriteriya va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar Izoh meʼyorlangan belgilangan Quruq modda massa ulushi foiz 4-25 - meva yoki sabzavot asosida tayyorlangan pyuresifat mahsulotlar uchun Eruvchan quruq moddalar massa ulushi foiz 4-16 - mevalardan, sabzavot qoʻshilgan mevalardan tayyorlangan sharbatlar foiz 4-10 - sabzavot mahsulotlaridan va shunga meva qoʻshilgan sharbat mahsulotlari uchun (sabzi va qovoq mustasno) foiz 4-11 - qovoq va sabzidan tayyorlangan va shunga meva qoʻshilgan sharbat mahsulotlari uchun Titrlangan kislotalarni massa ulushi foiz, koʻp boʻlmagan 1,3 - sitrus mevalardan tayyorlangan sharbat mahsulotlari uchun (suvsiz limon kislota hisobiga), boshqa mevalardan yoki sabzavotlardan ( olma kislotasi hisobiga) sharbat mahsulotlari Uglevodlar, shu jumladan shakar qoʻshilgan g 4-25 + g, koʻp boʻlmagan 10 - nektarlar va sok saqlovchi ichimliklar uchun g, koʻp boʻlmagan 12 - morslar uchun ruxsat etilmaydi mevalardan sharbatlar, shuningdek sabzavotlarni bevosita siqish orqali olinadigan sharbatlar Etil spirtining massa ulushi foiz, koʻp boʻlmagan 0,2 - Osh tuzi foiz, koʻp boʻlmagan 0,6 sabzavotli sharbatlar uchun vitaminlar Askorbin kislotasi (C) mg, koʻp boʻlmagan 75 + boyitilgan mahsulotlar uchun mineral moddalar Temir mg, koʻp boʻlmagan 3 boyitilgan mahsulotlar uchun

2-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun mevali va sabzavotli konservalarning (sharbatlar, nektarlar, ichimliklar, morslar, meva yoki sabzavot asosida tayyorlangan pyuresifat mahsulotlar, mevali-sutli va mevali-donli pyure, aralash mahsulotlar) xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol qilish uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan miqdor, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,3 Margimush 0,1 Kadmiy 0,02 Simob 0,01 mikotoksinlar Patulin ruxsat etilmaydi pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,01 DDT va uning metabolitlari 0,005 Nitratlar 50 meva asosida 200 sabzavot va meva-sabzavot asosida, shuningdek banan va qulupnay saqlovchi mahsulotlar 5-Oksimetilfurfurol 10 sitrus meva saqlovchi sharbat mahsulotlari 20 boshqa mevalardan tayyorlangan sharbat mahsulotlari Mikrobiologik koʻrsatkichlar erta yoshdagi bolalar uchun sabzavotli konservalardan tayyorlangan bolalar ozuqa mahsulotlari talablariga javob berishi kerak (amal qiladigan guruhlarni sanoat sterilligi talablarini qoniqtirishi kerak)

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 41-ILOVA

1-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun soya oqsili izolyati asosidagi mahsulotlarning ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Kriteriya va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar meʼyorlangan belgilangan Oqsil g/l 15-20 + Metionin g/l 0,25-0,35 + Yogʻ g/l 30-38 + Linol kislotasi foiz Yogʻ kislotasi qiymatidan , koʻp boʻlmagan 14 + mg/l, kam boʻlmagan 4000 Uglevodlar (dekstrin-maltoza) g/l 65-80 + Energetik qiymati kkal/l 650-720 + mineral moddalar Kalsiy mg/l 450-750 + Fosfor mg/l 250-500 + Kaliy mg/l 500-800 + Natriy mg/l 200-320 + Magniy mg/l 40-80 + Mis mg/l 0,4-1 + Temir mg/l 6-14 + Rux mg/l 4-10 + Choʻkma g/l 3-5 + vitaminlar Retinol (A) mkg-ekv/l 500-800 + Tokoferol (E) mg/l 5-15 + Kalsiferol (D) mkg/l 8-12 + Vitamin K mkg/l 25-100 - Tiamin (B1) mkg/l 300-600 + Riboflavin (B2) mkg/l 600-1000 + Piridoksin (B6) mkg/l 300-700 + Foli kislotasi (B9) mkg/l 60-150 + Siankobalamin (B12) mkg/l 1,5-3 + Niatsin (PP) mg/l 4-8 + Askorbin kislotasi (C) mg/l 60-150 + Taurin mg/l 45-55 + L-karnitin mg/l 10-20 + Osmolyalligi mOsm/kg, koʻp boʻlmagan 300 +

2-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun soya oqsili izolyati asosidagi mahsulotlarning xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol qilish uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan miqdor, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh oksidativ zarar koʻrsatkichlari Peroksid 4 yogʻni mmol aktiv kislorodi/kg toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,02 Margimush 0,05 Kadmiy 0,02 Simob 0,005 mikotoksinlar Aflatoksin B1 ruxsat etilmaydi Melamin**** ruxsat etilmaydi pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,02 DDT va uning metabolitlari 0,01 mikrobiologik koʻrsatkichlar (quruq moddada) MAFAnMS 2×103 KNQB/g, koʻp boʻlmagan ITGB (koliform bakteriyalar) 1 ruxsat etilmagan massa (g) S.aureus 1 B.cereus 100 KNQB/g, koʻp boʻlmagan Patogen, shu jumladan salmonellalar 100 ruxsat etilmagan massa (g) Mogʻorlar 50 KNQB/g, koʻp boʻlmagan Achitqilar 10

Izoh:* E.oli va patogen mikroorganizmlarni, shu jumladan salmonellalarni nazorat qilishda va E.coli va salmonellalarga tegishli boʻlmagan Enterobacteriaceae bakteriyalarining normallashtirilgan mahsulot massasida aniqlanganda, 300 g mahsulotda patogen mikroorganizmlarning yoʻqligi nazorat qilinadi.

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 42-ILOVA

1-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar oziq-ovqat mahsulotlaridagi past oqsilli mahsulotlarning (kraxmallar, yormalar va makaron mahsulotlari) ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Kriteriya va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar Izoh meʼyorlangan belgilangan kraxmallar Oqsil g, koʻp boʻlmagan 1 + Uglevodlar g 75-85 + Energetik qiymati kkal 300-350 + yormalar Oqsil g, koʻp boʻlmagan 1 + Yogʻ g 0,5-1 + Uglevodlar g 80-90 + Energetik qiymati kkal 350-400 + makaron mahsulotlari Oqsil g, koʻp boʻlmagan 1 + Yogʻ g, koʻp boʻlmagan 1 + Uglevodlar g 80-90 + Energetik qiymati kkal 330-380 + mineral moddalar Natriy mg, koʻp boʻlmagan 50 +

2-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar oziq-ovqat mahsulotlaridagi past oqsilli mahsulotlarning (kraxmallar, yormalar va makaron mahsulotlari) xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol qilish uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan miqdor, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,3 Margimush 0,2 Kadmiy 0,03 Simob 0,03 mikotoksinlar Oxratoksin A ruxsat etilmaydi Aflatoksin B1 ruxsat etilmaydi Zearalenon ruxsat etilmaydi makkajoʻxori, bugʻdoyli yachmenli un uchun T-2 toksin ruxsat etilmaydi Dezoksinivalenol ruxsat etilmaydi pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,01 DDT va uning metabolitlari 0,01 Benz(a)piren ruxsat etilmaydi Non zaxirasini zararlanishi va ifloslanishi (kemiruvchilar, kanalar) ruxsat etilmaydi Metall aralashmalar 3×10-4 foiz, alohida zarrachalar oʻlchovi 0,3 mm dan oshmasligi mikrobiologik koʻrsatkichlar MAFAnMS 3×103 KNQB/g, koʻp boʻlmagan ITGB (koliform bakteriyalar) 1 ruxsat etilmagan massa (g) S.aureus 0,1 B.cereus 100 KNQB/g, koʻp boʻlmagan Patogen, shu jumladan salmonellalar 50 ruxsat etilmagan massa (g) Mogʻorlar 50 KNQB/g, koʻp boʻlmagan Achitqilar 10

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 43-ILOVA

1-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun oqsilning toʻliq gidrolizatlari asosidagi oziq-ovqat mahsulotlarining ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Kriteriya va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar Izoh meʼyorlangan belgilangan Oqsil (ekv.) g/l 12-22 + Taurin mg/l 40-55 + L-karnitin mg/l 10-25 + Yogʻ g/l 25-35 + Linol kislotasi foiz Yogʻ kislotasi qiymatidan, kam boʻlmagan 14 + mg/l, kam boʻlmagan 4000 - Uglevodlar g/l 70-95 + Energetik qiymati kkal/l 650-720 + mineral moddalar Kalsiy mg/l 330-980 + Fosfor mg/l 150-600 + Kaliy mg/l 400-1000 + Natriy mg/l 150-350 + Magniy mg/l 50-100 + Mis mg/l 0,3-1 + Temir mg/l 6-14 + Yod Mkg/l 50-150 Rux Mkg/l 3-10 + Choʻkma g/l 4-5 + vitaminlar Retinol (A) mkg-ekv/l 500-800 + Tokoferol (E) mg/l 6-14 + Kalsiferol (D) mkg/l 5-15 + Tiamin (B1) mkg/l 400-600 + Riboflavin (B2) mkg/l 600-1000 + Piridoksin (B6) mkg/l 500-700 + Foli kislotasi (B9) mkg/l 50-100 + Siankobalamin (B12) mkg/l 1,5-3 + Niatsin (PP) mg/l 3-8 + Askorbin kislotasi (C) mg/l 50-150 + Vitamin K mkg/l 25-100 Pantoten kislotasi mg/l 2,7-14 Osmolyalligi mOsm/kg, koʻp boʻlmagan 320 +

2-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun oqsilning toʻliq gidrolizatlari asosidagi oziq-ovqat mahsulotlarning xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol qilish uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan miqdor, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh oksidativ zarar koʻrsatkichlari Peroksid 4 yogʻni mmol aktiv kislorodi/kg toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,02 Margimush 0,05 Kadmiy 0,02 Simob 0,005 mikotoksinlar Aflatoksin M1 ruxsat etilmaydi pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,02 DDT va uning metabolitlari 0,01 mikrobiologik koʻrsatkichlar (quruq mahsulotda) MAFAnMS 2×103 KNQB/g, koʻp boʻlmagan ITGB (koliform bakteriyalar) 1 ruxsat etilmaydigan massa (g) S.aureus 1 B.cereus 100 KNQB/g, koʻp boʻlmagan Patogen, shu jumladan salmonellalar* 100 ruxsat etilmaydigan massa (g) Mogʻorlar 50 KNQB/g, koʻp boʻlmagan Achitqilar 10

Izoh: * E.oli va patogen mikroorganizmlarni, shu jumladan salmonellalarni nazorat qilishda va E.oli va salmonellalarga tegishli boʻlmagan Enterobateriaeae bakteriyalarining normallashtirilgan mahsulot massasida aniqlanganda, 300 g mahsulotda patogen mikroorganizmlarning yoʻqligi nazorat qilinadi.

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 44-ILOVA

1-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun sutli asosdagi sublimatsiyalangan oziq-ovqat mahsulotlarining (tvorog va boshq.) ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Kriteriya va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar Izoh meʼyorlangan belgilangan Oqsil g 60-65 + Yogʻ g 20-25 + Uglevodlar g 9-11 + Energetik qiymati kkal 330-380 + vitaminlar Retinol (A) mkg-ekv 100 + Riboflavin (B2) mg 0,3 + Tiklangan mahsulotni kislotaligi ° Ternerda, koʻp boʻlmagan 150 +

2-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun sutli asosdagi sublimatssiyalangan oziq-ovqat mahsulotlarining (tvorog va boshq.) xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol qilish uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan miqdor, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,15 Margimush 0,15 Kadmiy 0,06 Simob 0,015 mikotoksinlar Aflatoksin M1 ruxsat etilmaydi Antibiotiklar* quruq sutli yuqori oqsilli mahsulot uchun pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,05 DDT va uning metabolitlari 0,03 Dioksinlar ruxsat etilmaydi mikrobiologik koʻrsatkichlar (quruq moddada) ITGB (koliform bakteriyalar) 0,3 ruxsat etilmagan massa (g) S.aureus 1 Patogen, shu jumladan salmonellalar* 50 Mogʻorlar 100 KNQB/g, koʻp boʻlmagan Achitqilar 50

Izoh: * Bolalarning barcha quruq sut asosli oziq-ovqat mahsulotlarda stafikolokokk enteretoksinlari yukligi nazorat qilinadi, agar S. aureus stafilokokklari mahsulotning normallashtirilgan massasida aniqlansa — tahlil har biri 25 gramm ogʻirlikdagi besh dona namunalarda amalga oshiriladi.

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 45-ILOVA

1-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun goʻsht mahsuloti asosidagi sublimatssiyalangan oziq-ovqat mahsulotlarining ozuqaviy qiymati (100 g mahsulotda) Kriteriya va koʻrsatkichlar Oʻlchov birliklari Ruxsat etilgan meʼyorlar Izoh meʼyorlangan belgilangan Oqsil g 35-50 + Yogʻ g 15-30 + Energetik qiymati kkal 280-500 + Choʻkma g 3,5-4,5 +

2-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun goʻsht mahsuloti asosidagi sublimatssiyalangan oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol qilish uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan miqdor, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,2 Margimush 0,1 Kadmiy 0,03 Simob 0,02 antibiotiklar* Levomitsetin (xloramfenikol) ruxsat etilmaydi Tetratsiklin guruhi ruxsat etilmaydi Batsitratsin ruxsat etilmaydi Dioksinlar ruxsat etilmaydi pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,02 DDT va uning metabolitlari 0,01 mikrobiologik koʻrsatkichlar (quruq moddada) 2 yoshgacha boʻlgan bolalar uchun MAFAnMS 1×104 KNQB/g, koʻp boʻlmagan ITGB (koliform bakteriyalar) 1 ruxsat etilmagan massa (g) S.aureus 1 Sulfitredutsirlovchi klostridii 0,1 B.cereus 100 KNQB/g, koʻp boʻlmagan Patogen, shu jumladan salmonellalar* 50 ruxsat etilmagan massa (g) Mogʻorlar 50 KNQB/g, koʻp boʻlmagan Achitqilar 50 2 yoshdan katta bolalar uchun MAFAnMS 1,5×104 KNQB/g, koʻp boʻlmagan ITGB (koliform bakteriyalar) 1 ruxsat etilmagan massa (g) S.aureus 1 Sulfitredutsirlovchi klostridii 0,1 B.cereus 200 KNQB/g, koʻp boʻlmagan Patogen, shu jumladan salmonellalar* 50 ruxsat etilmagan massa (g) Mogʻorlar 100 KNQB/g, koʻp boʻlmagan Achitqilar 50

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 46-ILOVA

Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar uchun oʻsimlik asosidagi sublimatsiyalangan oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol qilish uchun tayyor mahsulotda) Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan miqdor, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 1 Margimush 0,2 Kadmiy 0,1 Simob 0,03 pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,1 DDT va uning metabolitlari 0,1 Geptaxlor ruxsat etilmaydi Aldrin ruxsat etilmaydi mikotoksinlar Patulin ruxsat etilmaydi

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 47-ILOVA

Sogʻliqni saqlash vazirligi tizimidagi oshxonalarda tayyorlanadigan bolalar ozuqasidagi sutli mahsulotlarni mikrobiologik xavfsizlik koʻrsatkichlari Mahsulot guruhlari MAFAnMS, KNQB/sm3 (g), koʻp boʻlmagan Ruxsat etilmaydigan mahsulot miqdori (sm3, g) Izoh ITGB (koliform bakteriyalar) E.coli S.aureus patogen, shu jumladan salmonellalar va L.monocy-togenes Sterilizatsiyalan gan moslashtirilgan sutli aralashmalar, aseptik toʻldirilmagan sterilizatsiyalangan sut va qaymoqlar 100 10 10 10 100 Pasterizatsiyalangan qayta tiklangan aralashmalar 500 10 10 10 100* B.cereus 20 KNQB/g, koʻp boʻlma-gan Aseptik toʻldirilmagan sut mahsulotlari bifidobakteriyalari 1×106 KNQB/g, dan kam qoʻllamagan holda ishlab chiqarish; atsidofil bakteriyalarni 1×107 KNQB /g, dan kam qoʻllamagan holda ishlab chiqarish 3 10 10 50 tvorogli mahsulotlar Tvorog, tvorogli mahsulotlar, atsidofil pasta mahsulotlari, pastlaktozali oqsilli pasta begona mikrofloralardan holi ravishda, tvorogsimon achitqi uchun xarakterli mikroflora 0,3 - 1 50 Kalsiylangan tvorog 100 1 - 1 50 Tayyor sutli boʻtqalar 1×103 1 - 1 50 Nastoykalar (naʼmatakdan, qora smorodinadan va boshq.) 5×103 1 10 - 50* * faqat salmonellalar Achitqilar (suyuq) - 10 - 10 1001

Izoh: 1 suyuq nordon sut mahsulotlari boʻyicha mikroskopik preparatda achitqi hosil qiluvchi mikroflora miqdori 1×108 KNQB/g dan kam boʻlmagan miqdorda;

** E.coli va patogen mikroorganizmlarni, shu jumladan salmonellalarni nazorat qilishda va E.coli va salmonellalarga tegishli boʻlmagan Enterobacteriaceae bakteriyalarining normallashtirilgan mahsulot massasida aniqlanganda, 300 g mahsulotda patogen mikroorganizmlarning yoʻqligi nazorat qilinadi.

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 48-ILOVA

1-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarishda foydalanadigan asosiy xom ashyo va komponentlarning xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol qilish uchun tayyor mahsulotda) Mahsulot guruhlari Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan miqdor, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh Quruq termik ishlov berilgan, qaymoq va sutli komponentlar toksik elementlar, antibiotiklar, mikotoksinlar, pestitsidlar, melamin, dioksinlar moslashtirilgan sutli aralashmalar qayta tiklangan mahsulotdagi quruq komponentlar uchun ingibirlovchi modda ruxsat etilmaydi xom sut va qaymoqlar

2-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarishda foydalanadigan asosiy xom ashyo va komponentlarning xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol qilish uchun tayyor mahsulotda) Mahsulotlar guruhi Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan miqdor, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh Bugʻdoy va bugʻdoyli mahsulotlar (un, yorma) toksik moddalar, mikotoksinlar, pestitsidlar, zararli aralashmalar, benz(a)piren qaynatish talab qiluvchi un va yormalar (bugʻdoy asosidagi mahsulotlar)

3-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarishda foydalanadigan asosiy xom ashyo va komponentlarning xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol qilish uchun tayyor mahsulotda) Mahsulotlar guruhi Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan miqdor, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh Mevalar, barra sabzavotlar, pyure- yarim tayyor mahsulotlar toksik moddalar oxirgi mahsuloti (pyure- yarim tayyor mahsulotlar) boʻlgan quruq moddalar qiymati qoʻrgʻoshin 0,3 kadmiy 0,02 simob 0,01 mikotoksinlar patulin ruxsat etilmaydi pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,01 DDT va uning metabolitlari 0,005 nitratlar lavlagi 600 karam 400 sabzavotlar,banan va qulupnay 200 mevalar 50 Tez muzlatilgan yoki aseptik konservalangan mevali konsentrlangan sharbatlar toksik moddalar meva va sabzavotlarga, konservalarga asoslangan qoʻshimcha ovqatlar uchun boshlangʻich mahsulotda hisoblaganda (sharbatlar) tarkibida quruq moddalar va yakuniy mahsulotda hisoblaganda (konsentratsiyalangan sharbatlar) mikotoksinlar patulin ruxsat etilmaydi pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,1 DDT va uning metabolitlari 0,005 nitratlar 100 mevalar 5-oksimetil-furfurol 20 oxirgi mahsuloti (konsentratsiyalangan sharbatlar) boʻlgan quruq modda saqlovchi sharbatlar qiymati Soʻyilgan hayvon goʻshtlari toksik moddalar qoʻrgʻoshin 0,1 3 yoshgacha bolalarga 0,2 3 yoshdan katta bolalarga margimush 0,1 kadmiy 0,03 simob 0,01 3 yoshgacha bolalarga 0,02 3 yoshdan katta bolalarga antibiotiklar* levomitsetin (xloramfenikol) ruxsat etilmaydi 01.01.2012-yildan tetratsiklin guruhi ruxsat etilmaydi batsitratsin ruxsat etilmaydi pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,01 3 yoshgacha bolalarga 0,015 3 yoshdan katta bolalarga DDT va uning metabolitlari 0,01 3 yoshgacha bolalarga 0,015 3 yoshdan katta bolalarga dioksinlar**** ruxsat etilmaydi Soʻyilgan hayvonlarning submahsulotlari (jigar, yurak, til) toksik moddalar qoʻrgʻoshin 0,5 margimush 1 kadmiy 0,3 simob 0,1 antibiotiklar* levomitsetin (xloramfenikol) ruxsat etilmaydi 01.01.2012-yildan tetratsiklin guruhi ruxsat etilmaydi batsitratsin ruxsat etilmaydi pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,015 DDT va uning metabolitlari 0,015 dioksinlar**** ruxsat etilmaydi

4-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarishda foydalanadigan asosiy xom ashyo va komponentlarning mikrobiologik xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol qilish uchun tayyor mahsulotda) Mahsulot guruhlari MAFAnMS, KNQB/g, koʻp boʻlmagan Ruxsat etilmaydigan mahsulot miqdori (sm3, g) Mogʻor va achitqilar KNQB/g, koʻp boʻlmagan Izoh ITGB (koliform bakteriyalar) S.aureus patogen, shu jumladan salmonellalar va L.monocy-togenes xom sigir suti Oliy nav 1×105 - - 25 somatik hujayralar — 2×105v 1 sm3 dan koʻp boʻlmagan Birinchi nav 5×105 - - 25 somatik hujayralar — 1×106 v 1 sm3 dan koʻp boʻlmagan Quruq sutni umumiy qismini 25 foiz yogʻ,quruq yogʻsiz 2,5×104 1 1 25 mogʻor — 100 achitqi — 10 Elektrodializ, ultrafiltratsiya metodi bilan olingan sut zardobidagi oqsil konsentrati 1×104 1 1 25 mogʻor — 50; achitqi — 10 Uglevod-oqsilli konsentrat 1×104 1 1 50 mogʻor — 50; achitqi — 10 Sutli-oqsilli konsentrat 1×104 1 1 50 mogʻor — 50; achitqi — 10 Pishloq zardobidan quruq uglevod-oqsilli modul 2,5×104 1 1 25 mogʻor — 50; achitqi — 10 Tvorog zardobidan quruq ulevod-oqsilli modul 2,5×104 1 1 25 mogʻor — 50; achitqi — 10 Suyuq parakozeinli konsentrat - 3 1 25 mogʻor — 50; achitqi — 50 Quyuq parakozeinli konsentrat - 1 1 25 mogʻor — 50; achitqi — 50 Quyuq kazesit 1×104 1 1 25 mogʻor — 50; achitqi — 10 Bolalar quruq oziq-ovqat mahsuloti uchun quruq, sutli, yogʻli komponent 1,5×104 0,3 1 25 mogʻor — 50; achitqi — 10 Solodov ekstraktli quruq sutli komponent (bolalarni suyuq oziq-ovqat mahsuloti uchun) 1,5×104 0,1 1 25 mogʻor — 50; achitqi — 10 Bolalarni suyuq oziq-ovqat mahsuloti uchun uglevodli-oqsilli konsentrat komponenti 2,5×104 1 1 25 mogʻor — 50; achitqi — 50 Bolalarni suyuq oziq-ovqat mahsuloti uchun quruq sutli, kimyoviy ishlovsiz komponent 2,5×104 1 1 25 mogʻor — 50; achitqi — 50

Izoh: bolalar uchun moʻljallangan barcha quruq sutga asoslangan oziq-ovqat mahsulotlarida stafilokokk enterotoksinlarining boʻlmasligi nazorat qilinadi, mahsulotning meʼyorlashgan ogʻirligida S.aureus aniqlansa — xar birining ogʻirligi 25 g boʻlgan mahsulotning beshta namunasida tahlil oʻtkaziladi.

5-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarishda foydalanadigan asosiy xom ashyo va komponentlarning mikrobiologik xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol qilish uchun tayyor mahsulotda) Mahsulotlar guruhi MAFAnMS, KNQB/g, koʻp boʻlmagan Ruxsat etilmaydigan mahsulot massasi (sm3, g) Mogʻorlar, KNQB/g, koʻp boʻlmagan Achitqilar, KNQB/g, koʻp boʻlmagan ITGB (koliform bakteriyalar) S.aureus patogen, shu jumladan salmo-nellalar Manniy yormasidan tashqari qayta ishlanmagan yormalar 2,5×104 1 - 25 100 100 Qayta ishlanmagan bugʻdoy mahsuloti 5×104 0,1 - 25 200 100 Qayta ishlangan bugʻdoy mahsuloti 1×104 1 1 25 50 10 Manniy yormasi 1×104 1 1 25 50 50 Suli yormasi 1×104 1 1 25 50 10

6-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarishda foydalanadigan asosiy xom ashyo va komponentlarning mikrobiologik xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol qilish uchun tayyor mahsulotda) Mahsulotlar guruhi MAFAnMS, KNQB/g, koʻp boʻlmagan Ruxsat etilmaydigan mahsulot massasi (sm3, g) ITGB (koliform bakteriyalar) S.aureus patogen, shu jumladan salmonellalar va L.monocytogenes hayvon goʻshtlari va soʻyiladigan hayvonlar (yaxlit va maydalanganda) Bugʻlangan 10 1 - 25 Sovutilgan 1×103 0,1 - 25 Muzlatilgan 1×104 0,01 - 25 Boʻlaklarda va bloklarda muzlatilgan 1×105 0,001 - 25 Submahsulotlar - - - 25 Quruq ozuqa qoni 2,5×104 1 1 25

Bolalar oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish korxonalariga, bolalar oziq-ovqat mahsulotlarining xavfsizligiga, saqlanishiga va tashilishiga boʻlgan sanitariya-gigiyena talablariga 49-ILOVA

1-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar oziq-ovqat mahsulotlaridagi parranda goʻshtining xavfsizlik koʻrsatkichlari (isteʼmol qilish uchun tayyor mahsulotda) Mahsulotlar guruhi Koʻrsatkichlar Ruxsat etilgan miqdor, mg/kg, koʻp boʻlmagan Izoh Parranda goʻshti toksik moddalar Qoʻrgʻoshin 0,2 Margimush 0,1 Kadmiy 0,03 Simob 0,02 antibiotiklar* levomitsetin (xloramfenikol) ruxsat etilmaydi tetratsiklin guruhi ruxsat etilmaydi batsitratsin ruxsat etilmaydi pestitsidlar** GXSG (α, β, γ — izomerlari) 0,02 DDT va uning metabolitlari 0,01 dioksinlar**** ruxsat etilmaydi

2-jadval Maktab yoshigacha boʻlgan va maktab yoshidagi bolalar oziq-ovqat mahsulotlaridagi parranda goʻshtining xavfsizlik mikrobiologik koʻrsatkichlari Mahsulotlar guruhi MAFAnMS, KNQB/g, koʻp boʻlmagan Ruxsat etilmaydigan mahsulot massasi (sm3, g) ITGB (koliform bakteriyalar) S.aureus patogen, shu jumladan salmonellalar va L.monocytogenes tanachalar va parranda goʻshtlari (chuqur qavatdan olingan namunalar) Muzlatilgan parranda 1×105 - - 25 Joʻja goʻshti, muzlatilgan broyler joʻja 1×105 - - 25 Suyaksiz boʻlakli goʻsht, suyakdagi goʻsht, shu jumladan sonlari va koʻkrak qismi 2×105 - - 25 Muzlatilgan parranda submahsulotlari 2×105 - 25

https://neolex.uz/uz/laws/law-6714546