Paxta xom ashyosi yetishtiruvchilar faoliyatini yanada qoʻllab-quvvatlashning qoʻshimcha chora-tadbirlari toʻgʻrisida (PQ-23-son)
26.01.2023
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining
Qarori
Paxta-toʻqimachilik klasterlari va fermer xoʻjaliklari oʻrtasida oʻzaro manfaatli munosabatni yoʻlga qoʻyish, paxta xom ashyosini yetishtiruvchi va uni qayta ishlovchi korxonalar faoliyatining samaradorligini yanada oshirish maqsadida:
1. Belgilansinki:
mahalliy davlat hokimiyati organlari tomonidan paxta-toʻqimachilik klasterlari faoliyatiga noqonuniy aralashish, ularning taʼsischilarini yigʻilishlar va boshqa tadbirlarga chaqirish, fermerlar bilan boʻladigan munosabatlariga taʼsir oʻtkazish qatʼiyan man etiladi;
paxta-toʻqimachilik klasterlari hamda mahsulot yetishtiruvchilarga ekinlarni joylashtirish, yer va suv resurslaridan foydalanishda qonunchilikda nazarda tutilmagan cheklovlar kiritgan mutasaddilarga belgilangan tartibda javobgarlik choralari qoʻllaniladi;
paxta-toʻqimachilik klasterlariga uch tomonlama bitim doirasida olingan majburiyatlardan tashqari qoʻshimcha majburiyatlarni yuklash taqiqlanadi.
Bosh prokuratura (Sh. Aminov) va Ichki ishlar vazirligi (S. Nishanbayev) mazkur holatlar yuzasidan nazoratni kuchaytirsin va oʻz vaqtida tezkor choralar koʻrib borsin.
2. Shunday tartib oʻrnatilsinki, unga koʻra 2023-yil hosilidan boshlab:
b) Qishloq xoʻjaligi vazirligi Nyu-York birjasi paxta tolasining oʻrtacha oylik fyuchers kotirovkalari tahlilini oʻzining rasmiy veb-saytida eʼlon qilib boradi.
Vazirlar Mahkamasi oʻn besh kun muddatda Nyu-York birjasi oʻrtacha oylik fyuchers kotirovkalari tahlilini Qishloq xoʻjaligi vazirligining rasmiy veb-saytida eʼlon qilish reglamentini tasdiqlasin.
Bunda, paxta-toʻqimachilik klasterlari va fermer xoʻjaliklari tomonidan paxta xom ashyosining xarid narxi oʻzaro manfaatli kelishuv asosida shakllantirilishiga eʼtibor qaratilsin;
v) gʻoʻza ekinini navlar boʻyicha joylashtirish va Qishloq xoʻjaligi vazirligi bilan kelishilgan holda urugʻlik xoʻjaliklarini tanlash paxta-toʻqimachilik klasterlari tomonidan ularga ajratilgan yer uchastkalari va fermer xoʻjaliklarining paxta maydoni doirasida mustaqil ravishda amalga oshiriladi;
3. Belgilab qoʻyilsinki:
Qishloq xoʻjaligi vazirligi tizimidagi ilmiy-tadqiqot institutlari tomonidan davlat-xususiy sheriklik shartlari asosida paxta-toʻqimachilik klasterlarini jalb etgan holda gʻoʻzaning eng hosildor navlarini chetdan olib kirib, belgilangan tartibda qatʼiy karantin himoyasi ostida izolyatsiyalangan muhitda seleksiya maqsadlari uchun sinovdan oʻtkazishga ruxsat beriladi;
2023-yildan boshlab, xorijdan olib kelingan va respublikamizda ishlab chiqarilgan lazerli qurilmaga ega avtomatlashtirilgan yer tekislagich agregatlarini sotib olgan qishloq xoʻjaligi mahsulotlari ishlab chiqaruvchilariga yer tekislagich agregatlari qiymatining 30 foizi Davlat budjetidan qoplab beriladi;
paxta xom ashyosi yetishtiriladigan maydonlarni nasos orqali sugʻorishda sarflanadigan elektr energiyasi xarajatlarining 50 foizigacha qismi Davlat budjetidan qoplab beriladi.
Qishloq xoʻjaligi vazirligi Suv xoʻjaligi vazirligi, Iqtisodiyot va moliya vazirligi bilan birgalikda oʻn kun muddatda lazerli qurilmaga ega avtomatlashtirilgan yer tekislagich agregatlarini sotib olish hamda paxta xom ashyosi yetishtirishda nasoslarga sarflangan meʼyor darajasidagi elektr energiyasi xarajatlarini qoplab berish tartibini Vazirlar Mahkamasiga kiritsin.
4. Paxta-toʻqimachilik klasterlari faoliyatini takomillashtirish maqsadida quyidagi tizim joriy etilsin:
yangi paxta-toʻqimachilik klasterini tashkil etish va mavjudlarining faoliyatini kengaytirish tanlov asosida faqatgina yangi oʻzlashtiriladigan maydonlarda hamda sud tartibida yer maydoni kamaytirilgan va/yoki faoliyati tugatilgan paxta-toʻqimachilik klasterlari maydonlarida amalga oshiriladi;
paxta-toʻqimachilik klasterlari paxtachilik va toʻqimachilik sohalaridan boshqa yoʻnalishdagi loyihalarni ixtiyoriy ravishda amalga oshiradi.
Qishloq xoʻjaligi vazirligiga Tabiat resurslari vazirligi va Suv xoʻjaligi vazirligining xulosalariga asosan 10 barobar koʻp miqdorda tut va boshqa daraxtlar ekish sharti bilan konturlarni yiriklashtirishga ruxsat berish vakolati berilsin.
5. Qishloq xoʻjaligi vazirligining davlat-xususiy sheriklik asosida paxta-toʻqimachilik klasterlarini jalb etgan holda, ularning mablagʻlari hisobidan uchuvchisiz uchadigan apparatlarni xorijdan olib kelish va vazirlik huzuridagi Agrosanoatni rivojlantirish agentligi va uning hududiy boʻlinmalari orqali qishloq xoʻjaligi korxonalariga xizmatlar koʻrsatishni tashkil etish toʻgʻrisidagi taklifiga rozilik berilsin.
6. Oʻzbekiston fermer, dehqon xoʻjaliklari va tomorqa yer egalari kengashiga paxta va gʻallachilik yoʻnalishidagi fermer xoʻjaliklari tomonidan paxta xom ashyosi hamda donni sotishdan tushgan pul mablagʻlaridan toʻlanadigan majburiy ajratma 0,6 foiz miqdorida belgilansin.
7. Belgilansinki, 2025-yil 1-yanvarga qadar import qilinadigan mineral oʻgʻitlarga (TIF TN kodlari 3105 59 000 0, 3105 40 000 0, 3104 30 000 0, 3105 30 000 0 va 2835 29 900 0) bojxona bojining “nol” stavkasi qoʻllaniladi.
8. Qishloq xoʻjaligi vazirligi 2023 — 2025-yillarda paxta yetishtirishda zamonaviy ilm-fan yutuqlari, ilgʻor xorijiy tajribalarni fermer xoʻjaliklariga joriy etish uchun Qishloq xoʻjaligida bilim va innovatsiyalar milliy markazi hamda uning hududiy agroxizmatlar markazlariga 20 million AQSH dollari miqdorida xalqaro moliya institutlari mablagʻlarini jalb qilish choralarini koʻrsin.
9. “Oʻztoʻqimachiliksanoat” uyushmasi bir oy muddatda amalda joriy qilingan Paxta tolasini majburiy avtomatlashtirilgan hisobga olish tizimini Qishloq xoʻjaligi vazirligi balansiga oʻtkazib bersin.
10. Paxta va gʻalla yetishtiruvchi fermer xoʻjaliklarining mazkur qaror kuchga kirish sanasi holatiga barcha soliqlari boʻyicha hisoblangan va toʻlanmagan penyalari, istisno tariqasida hisobdan chiqarilsin.
Qishloq xoʻjaligi vazirligi Iqtisodiyot va moliya vazirligi bilan birgalikda ikki oy muddatda qoʻshilgan qiymat soligʻini toʻlash hamda uni hisobga olish muddatini paxta xom ashyosi boʻyicha amalga oshiriladigan hisob-kitob muddatiga muvofiqlashtirishni nazarda tutuvchi normativ-huquqiy hujjat loyihasini Vazirlar Mahkamasiga kiritsin.
12. Qishloq xoʻjaligi vazirligi, Investitsiyalar, sanoat va savdo vazirligi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi va viloyatlar hokimliklari paxta-toʻqimachilik klasterlari bilan birgalikda ikki oy muddatda toʻqimachilik va tikuv-trikotaj mahsulotlari ishlab chiqarishda mavjud quvvatlar va amalga oshiriladigan investitsiya loyihalarining barcha qayta ishlash bosqichlarida oʻzaro bogʻliqligini tahlil qilgan holda, paxta-toʻqimachilik klasterlari bilan tuzilgan toʻrt tomonlama bitimga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritishni taʼminlasin.
13. Qishloq xoʻjaligi vazirligiga Iqtisodiyot va moliya vazirligi bilan birga paxta xom ashyosi yetishtiruvchilarga ajratilgan mablagʻlardan samarali foydalanilishini auditdan oʻtkazish va biznes-konsalting tashkilotlarini shartnoma asosida jalb qilgan holda, paxta-toʻqimachilik klasterlari faoliyatini baholash va uch tomonlama bitim majburiyatlari bajarilishining monitoringini olib borish huquqi berilsin.
14. Qishloq xoʻjaligi vazirligi Investitsiyalar, sanoat va savdo vazirligi bilan birgalikda har hosil yili yakuni bilan tomonlarning kelishuvida nazarda tutilgan majburiyatlarning bajarilishi, paxta-toʻqimachilik klasterlari faoliyati boʻyicha monitoring olib borsin hamda natijasi yuzasidan Vazirlar Mahkamasi va Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasiga axborot kiritib borsin.
15. Iqtisodiyot va moliya vazirligi Qishloq xoʻjaligini davlat tomonidan qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasi tomonidan paxta xom ashyosi yetishtirishga mineral oʻgʻitlar va boshqa moddiy resurslarni oʻz vaqtida jamgʻarish uchun paxta-toʻqimachilik klasterlari va elita urugʻchilik xoʻjaliklari buyurtmasiga muvofiq imtiyozli kreditlar ajratilishini taʼminlasin.
16. Markaziy bank tijorat banklari bilan birgalikda bir oy muddatda tomchilatib sugʻorishga beriladigan kreditlar muddatini 5 yil etib belgilash hamda mazkur maqsadlar uchun avval berilgan kreditlarni ham ushbu muddatga qayta rasmiylashtirish choralarini koʻrsin.
17. Axborot va ommaviy kommunikatsiyalar agentligi, Oʻzbekiston Milliy teleradiokompaniyasi, Oʻzbekiston Milliy axborot agentligi Qishloq xoʻjaligi vazirligi bilan birgalikda mazkur qarorning mazmun-mohiyati hamda maqsad va vazifalarining ommaviy axborot vositalarida keng yoritilishini taʼminlasin.
18. Qishloq xoʻjaligi vazirligi Adliya vazirligi bilan birgalikda ikki oy muddatda qonunchilik hujjatlariga ushbu qarordan kelib chiqadigan oʻzgartirish va qoʻshimchalar toʻgʻrisida Vazirlar Mahkamasiga takliflar kiritsin.
19. Mazkur qarorning ijrosini samarali tashkil qilishga masʼul va shaxsiy javobgar etib qishloq xoʻjaligi vaziri A.B. Voitov belgilansin.
Qaror ijrosini muhokama qilib borish, ijro uchun masʼul idoralar faoliyatini muvofiqlashtirish va nazorat qilish Bosh vazir oʻrinbosari J.A. Xodjayev zimmasiga yuklansin.
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Sh. MIRZIYOYEV
Toshkent sh.,
2023-yil 26-yanvar,
PQ-23-son