Oʻzbekiston Respublikasi qishloq xoʻjaligi vazirining birinchi oʻrinbosari Sh. Teshayevning “Oʻzbekiston Respublikasi qishloq xoʻjaligini rivojlantirishning 2020-2030-yillarga moʻljallangan strategiyasi bajarilishi boʻyicha amalga oshirilayotgan ishlar toʻgʻrisida”gi axboroti haqida (2359-IV-son)
26.07.2022
Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasining
Qarori
Oʻzbekiston Respublikasi qishloq xoʻjaligi vazirining birinchi oʻrinbosari Sh. Teshayevning “Oʻzbekiston Respublikasi qishloq xoʻjaligini rivojlantirishning 2020 — 2030-yillarga moʻljallangan strategiyasi bajarilishi boʻyicha amalga oshirilayotgan ishlar toʻgʻrisida”gi axborotini eshitib, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Qonunchilik palatasi taʼkidlaydiki, mamlakatimizda qishloq xoʻjaligini modernizatsiya qilish, oziq-ovqat xavfsizligini taʼminlash, sohaga bozor munosabatlarini joriy etish borasida keng koʻlamli islohotlar amalga oshirilmoqda.
Oʻzbekiston Respublikasi qishloq xoʻjaligini rivojlantirishning 2020 — 2030-yillarga moʻljallangan strategiyasida (bundan buyon matnda Strategiya deb yuritiladi) belgilangan vazifalarning ijrosini taʼminlash doirasida joriy yilda 2 ta Oʻzbekiston Respublikasi qonuni, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 1 ta farmoni va 13 ta qarori hamda Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 10 ta qarori qabul qilindi.
Oziq-ovqat xavfsizligi va ichki isteʼmolni sifatli qishloq xoʻjaligi mahsulotlari bilan kafolatli tarzda taʼminlash maqsadida joriy yilning birinchi yarim yilligida jami 4 mln. 499 ming gektar erga ekinlar joylashtirilgan. Bu 2021-yilga nisbatan asosiy maydon 42,8 ming gektarga koʻp boʻlib, 3 mln. 191 ming gektarga asosiy, 791 ming gektarga takroriy ekinlar, 140 ming gektar erda qator orasiga bogʻ-tok hamda 377 ming gektarga lalmikor ekinlar ekilgan.
Respublikadagi qishloq xoʻjaligi korxonalarida 5,1 ming gektar maydonda 2 912 ta issiqxona faoliyat olib bormoqda. Shundan 876 gektari gidroponika usulida, 4,2 ming gektari tuproqda mahsulot yetishtirishga ixtisoslashtirilgan boʻlib, ularda 385 ming tonna mahsulot yetishtirilgan.
Qishloq xoʻjaligi sohasida mavjud yer resurslaridan samarali foydalanish, oziq-ovqat mahsulotlari yetishtirish hajmini oshirish maqsadida joriy yilda jami 135 ming gektar erni qayta foydalanishga kiritish belgilangan boʻlib, joriy yilning birinchi yarim yilligi davomida bu koʻrsatkich 21 foizga bajarilgan.
Qulay agrobiznes muhitini va qoʻshilgan qiymat zanjirini yaratish maqsadida joriy yilning birinchi yarim yilligi davomida 14 ta paxta-toʻqimachilik, 41 ta gʻallachilik, 103 ta meva-sabzavotchilik klasteri faoliyati yoʻlga qoʻyildi. Bugungi kunda esa jami 134 ta paxta-toʻqimachilik, 198 ta gʻallachilik, 249 ta meva-sabzavotchilik, 43 ta sholichilik, 9 ta dorivor oʻsimliklar yetishtiruvchi klaster faoliyat yuritmoqda.
Soha boshqaruvida davlat ishtirokini kamaytirish va investitsiyaviy jozibadorlikni oshirish maqsadida Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Qishloq xoʻjaligiga moʻljallangan yer uchastkalarini ijaraga berish tartibini soddalashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi Farmoni bilan qishloq xoʻjaligiga moʻljallangan yerlarni ijaraga berish boʻyicha ochiq elektron tanlov natijalarini Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimlarining qarori bilan tasdiqlash bekor qilindi. Natijada qishloq xoʻjaligida yer maydonlarini ajratish inson omilisiz elektron tizim yordamida amalga oshirilmoqda.
Bugungi kunda hududlarda jami 80,9 ming gektar yer maydoni yer tuzish loyihalari doirasida “E-auksion” elektron savdo platformasi orqali dehqon xoʻjaliklari tashkil etish uchun ajratib berilgan.
Gʻallachilikda bozor tamoyilini joriy etishni takomillashtirish maqsadida Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Gʻallani yetishtirish va sotishda bozor tamoyilini joriy etishning qoʻshimcha chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi Qarori bilan gʻallani bozor narxlari asosida sotib olish va sotish yoʻlga qoʻyildi. Bunda Oʻzbekiston Respublikasi Qishloq xoʻjaligi vazirligi hamda tegishli vazirlik va idoralar tomonidan 1 tonna boshoqli donni sotib olishning eng kam narxi 3 mln. soʻm deb eʼlon qilingan.
Ichki bozorda don narxining barqarorligini taʼminlash maqsadida donning bir qismini 2022-yil iyul — sentyabr oylarida birja savdolari orqali jadval asosida sotish belgilandi. Fermer xoʻjaliklarining ixtiyorida qoladigan bugʻdoyni don korxonalariga vaqtincha saqlash uchun qabul qilish hamda donni 1-iyuldan boshlab ilk bor fermer xoʻjaliklari va klasterlar tomonidan birja savdolariga bozor narxida chiqarish belgilandi.
Amalga oshirilgan ishlar bilan bir qatorda hal etilishi lozim boʻlgan ayrim kamchiliklar ham mavjud.
Xususan, qishloq xoʻjaligi samaradorligini oshirishga va ijtimoiy ahamiyatga ega mahsulot turlarini ishlab chiqarishni intensivlashtirishga doir tarmoq dasturlarini ishlab chiqish va amaliyotga joriy etish borasidagi vazifalar hali yakuniga yetmagan.
Muhokamalar davomida deputatlar qishloq xoʻjaligida suvni tejovchi texnologiyalardan samarali foydalanish koʻlamini kengaytirish, klasterlar faoliyatini takomillashtirish, qishloq xoʻjalik mahsulotlarining narxi barqaror boʻlishini taʼminlash yuzasidan taʼsirchan choralar koʻrish zarurligini qayd etib oʻtdilar.
Yuqorida bayon etilganlardan kelib chiqib, “Parlament nazorati toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonunining 10-moddasiga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Qonunchilik palatasi qaror qiladi:
1. Oʻzbekiston Respublikasi qishloq xoʻjaligi vazirining birinchi oʻrinbosari Sh. Teshayevning “Oʻzbekiston Respublikasi qishloq xoʻjaligini rivojlantirishning 2020 — 2030-yillarga moʻljallangan strategiyasi bajarilishi boʻyicha amalga oshirilayotgan ishlar toʻgʻrisida”gi axboroti maʼlumot uchun qabul qilinsin.
2. Oʻzbekiston Respublikasi Qishloq xoʻjaligi vazirligi (Sh. Teshayev):
Strategiyada amalga oshirilishi belgilangan chora-tadbirlarning oʻz vaqtida va sifatli ijro etilishini taʼminlash;
Oʻzbekiston Respublikasi Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi bilan birgalikda qishloq xoʻjaligi tarmoqlarini yanada rivojlantirish va oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarish, saqlash, qayta ishlash, sotish hamda sohaga investitsiya loyihalarini keng jalb etish;
Oʻzbekiston Respublikasi Davlat soliq qoʻmitasi huzuridagi Kadastr agentligi bilan birgalikda qishloq xoʻjaligi sohasida mavjud yer resurslaridan samarali foydalanish, oziq-ovqat mahsulotlari yetishtirish hajmini oshirish maqsadida yerlarni qayta foydalanishga kiritish boʻyicha belgilangan vazifalar ijrosini taʼminlash;
Oʻzbekiston Respublikasi Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi hamda “El-yurt umidi” jamgʻarmasi bilan birgalikda yosh mutaxassislar orasidan boshqaruv kadrlarini tayyorlash uchun stajirovka va stipendiyalar dasturini joriy etish, xodimlar almashinuvining qisqa, oʻrta va uzoq muddatli dasturlari amalga oshirilishini jadallashtirish;
Oʻzbekiston Respublikasi Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish davlat qoʻmitasi bilan birgalikda ekotizim va biotoplarning holatiga qishloq xoʻjaligi ishlab chiqarishining taʼsirini monitoring qilish uchun Maqbul qishloq xoʻjalik va ekologik amaliyot (GAEP) asosida minimal ekologik standartlarni ishlab chiqish hamda joriy etish ishlarini yakunlash;
Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiy taraqqiyot va kambagʻallikni qisqartirish vazirligi bilan birgalikda ichki bozorni mamlakatimizda yetishtirilayotgan qishloq xoʻjaligi mahsulotlari bilan muntazam ravishda taʼminlash;
Oʻzbekiston Respublikasi Suv xoʻjaligi vazirligi hamda Innovatsion rivojlanish vazirligi bilan birgalikda qishloq xoʻjaligida yer osti suvlaridan unumli foydalanish va sohada tizimli ravishda suvni tejovchi texnologiyalar faoliyatini yoʻlga qoʻyish mexanizmlarini joriy etish choralarini koʻrsin.
3. Oʻzbekiston Respublikasi Qishloq xoʻjaligi vazirligi ushbu Qarorning ijrosi yuzasidan joriy yilning 30-dekabriga qadar Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Qonunchilik palatasiga axborot taqdim etsin.
4. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasining Agrar va suv xoʻjaligi masalalari qoʻmitasi Strategiya doirasida amalga oshirilayotgan ishlar ustidan muntazam ravishda parlament nazoratini oʻrnatsin.
5. Mazkur Qarorning ijrosini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi Spikerining oʻrinbosari A. Xaitov zimmasiga yuklatilsin.
6. Ushbu Qaror qabul qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.
Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi Spikerining oʻrinbosari U. INOYATOV
Toshkent sh.,
2022-yil 26-iyul,
2359-IV-son