Oʻrmonlarning davlat hisobini va monitoringini yuritishni takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida (31-son)
17.01.2020
Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining
qarori
“Oʻrmon toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasining Qonuni ijrosini taʼminlash, shuningdek, oʻrmonlarni muhofaza qilish, koʻpaytirish, qayta tiklash va oʻrmon fondi yerlaridan foydalanish samaradorligini yanada oshirish, oʻrmonlardan oqilona foydalanishni tashkil etish, oʻrmonlarga salbiy taʼsirlarning, ular holatidagi oʻzgarishlarning oʻz vaqtida oldini olish, ularni aniqlash, baholash va prognoz qilish yuzasidan oʻrmonlar monitoringi hamda oʻrmonlarning davlat hisobini yuritish ishlarini yanada takomillashtirish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:
1. Quyidagilar:
Oʻrmonlarning davlat hisobini yuritish tartibi toʻgʻrisidagi nizom 1-ilovaga muvofiq;
Oʻrmonlar monitoringini yuritish tartibi toʻgʻrisidagi nizom 2-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
2. Oʻzbekiston Respublikasi Yer resurslari, geodeziya, kartografiya va davlat kadastri davlat qoʻmitasi, Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasi hamda Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi va viloyatlar hokimliklari 2021-yil 31-dekabrga qadar:
respublika hududida mavjud boʻlgan oʻrmonzor yer maydonlarini;
Fanlar akademiyasi bilan birgalikda respublika hududida mavjud boʻlgan tabiiy holda oʻsuvchi oʻsimlik va hayvonot dunyosi tur tarkibi va uning zaxiralarini toʻliq xatlovdan oʻtkazilishini taʼminlasin.
3. Belgilansinki, respublika hududidagi oʻrmon fondi yer maydonlarini hamda ushbu hududlarda mavjud boʻlgan tabiiy oʻsimlik va hayvonot dunyosi turlari, tarkibi va ularning zaxiralarini xatlovdan oʻtkazishni moliyalashtirish manfaatdor vazirlik va idoralarga yillik ajratiladigan Oʻzbekiston Respublikasi Davlat budjeti mablagʻlari doirasida hamda ularning budjetdan tashqari mablagʻlari hisobidan amalga oshiriladi.
4. Oʻzbekiston Respublikasi Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasi manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda oʻzlari qabul qilgan normativ-huquqiy hujjatlarni bir oy muddatda ushbu qarorga muvofiqlashtirsin.
5. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining agrar va oziq-ovqat sohalarini rivojlantirish masalalari boʻyicha maslahatchisi A.D. Vaxabov hamda Oʻzbekiston Respublikasi Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasi raisi N.J. Bakirov zimmasiga yuklansin.
Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A. ARIPOV
Toshkent sh.,
2020-yil 17-yanvar,
31-son
Vazirlar Mahkamasining 2020-yil 17-yanvardagi 31-son qaroriga 1-ILOVA
Oʻrmonlarning davlat hisobini yuritish tartibi toʻgʻrisida
NIZOM
1-bob. Umumiy qoidalar
1. Mazkur Nizom oʻrmonlarning davlat hisobini yuritish tartibini belgilaydi.
2. Oʻrmonlarning davlat hisobini yuritish davlat oʻrmon fondi yerlari doimiy foydalanishga berib qoʻyilgan oʻrmon xoʻjaligi tashkilotlari tomonidan ularga yillik ajratiladigan Oʻzbekiston Respublikasi Davlat budjeti mablagʻlari doirasida hamda ularning oʻz mablagʻlari va qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobidan amalga oshiriladi.
3. Oʻrmonlarning davlat hisobini yuritish Oʻzbekiston Respublikasining Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasi (keyingi oʻrinlarda Qoʻmita deb ataladi) tomonidan oʻrmon fondi tizimida boʻlayotgan oʻzgarishlarni nazorat qilish hamda oʻrmonlarning miqdor va sifat holatiga davriy aniqlik kiritib borish maqsadida amalga oshiriladi.
4. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi:
oʻrmonlarning davlat hisobi — oʻrmonlarning holati va miqdori toʻgʻrisidagi maʼlumotlar;
oʻrmonlarning davlat hisobini yuritish hujjatlari — oʻrmon tuzish loyihalari, davlat oʻrmon fondini xatlovdan oʻtkazish va tekshirish materiallari asosida davlat oʻrmon xoʻjaligi organlari tomonidan toʻldirilib, tegishli tuman (shahar) hokimining qarori bilan tasdiqlanadigan hujjatlar;
oʻrmonlarning qoʻriqlanish toifalari — belgilangan maqsadi va bajaradigan vazifalariga muvofiq alohida himoya, suvni muhofaza qilish, sanitariya-gigiyena, rekreatsion, ilmiy, tarixiy yoki boshqa maxsus maqsadlar boʻyicha ajratilgan oʻrmonlar.
5. Oʻrmonlarning davlat hisobi ushbu Nizomga 1-ilovaga muvofiq sxema asosida yuritiladi.
2-bob. Oʻrmonlarning davlat hisobini yuritish
6. Oʻrmonlar holatida boʻlayotgan oʻzgarishlar toʻgʻrisidagi maʼlumotlar oʻrmonlarni kuzatish va boshqa oʻrganish materiallari asosida oʻrmon xoʻjaligini yurituvchi subyektlar tomonidan har yili oʻrmon kadastri va hisobga olish hujjatlariga kiritib boriladi.
7. Oʻrmonlarning davlat hisobini yuritish hujjatlarida davlat oʻrmon fondining hududiy, geografik joylashuvi, maydoni, qoʻriqlanish toifalari, oʻrmonzorlarning tur tarkibi, daraxt va butalarning turlari, ular zaxirasining miqdori va sifat koʻrsatkichlari toʻgʻrisidagi aniq maʼlumotlar aks ettiriladi.
8. Oʻrmonlarning davlat hisobini yuritish hujjatlari yangilangan maʼlumotlar asosida, qoida tariqasida, har oʻn yilda bir marotaba yangilab boriladi.
3-bob. Oʻrmonlarning davlat hisobini yuritishni tashkil etish
9. Oʻrmonzorlar mavjud boʻlgan boshqa vazirlik va idoralar tizimidagi tashkilotlarga oʻrmonlarning davlat hisobi yuritilishida Qoʻmita va uning hududiy organlari tomonidan amaliy yordam koʻrsatiladi.
10. Oʻrmonlarning davlat hisobini yuritish hujjatlari mazkur Nizomga 2 va 3-ilovalarga muvofiq tayyorlanadi.
11. Davlat oʻrmon fondining yer turlari va oʻrmonlarning qoʻriqlanish toifalari boʻyicha taqsimlanishi toʻgʻrisidagi maʼlumotlar tuman (shahar) yer resurslari va davlat kadastri boʻlimlari bilan kelishiladi.
12. Oʻrmonlarning davlat hisobini yuritish hujjatlari viloyat, tuman (shahar)lar boʻyicha Qoʻmitaning hududiy organlari tomonidan umumlashtiriladi.
13. Davlat oʻrmon fondi yerlari oʻzlariga doimiy foydalanishga berib qoʻyilgan oʻrmon xoʻjaligi tashkilotlari hamda oʻrmonzorlar mavjud boʻlgan subyektlar oʻrmonlarning davlat hisobini yuritish hujjatlarini oʻrmonlarning davlat hisobi oʻtkazilgan yildan keyingi yilning 1-fevraliga qadar Qoʻmitaning hududiy organlariga taqdim etishlari shart.
14. Qoʻmitaning hududiy organlari tuman (shahar) yer resurslari va davlat kadastri boʻlimlari bilan birgalikda davlat oʻrmon fondining yer turlari va oʻrmonlarning qoʻriqlanish toifalari boʻyicha taqsimlanishini tasdiqlash toʻgʻrisida tegishli tuman (shahar) hokimining qarori loyihasini tayyorlaydi va tuman (shahar) ekologiya va atrof muhitni muhofaza qilish boʻlimlari bilan kelishilgan holda, fevral oyining 15 sanasiga qadar tegishli tuman (shahar) hokimiga tasdiqlash uchun kiritadi.
15. Qoʻmitaning hududiy organlari Qoraqalpogʻiston Respublikasi va viloyatlar yer resurslari va davlat kadastri boshqarmalari bilan birgalikda davlat oʻrmon fondining yer turlari va oʻrmonlarning qoʻriqlanish toifalari boʻyicha taqsimlanishini tasdiqlash toʻgʻrisida tegishli tuman (shahar) hokimining qarorini tasdiqlash haqida Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi Raisi yoki viloyat hokimining qarori loyihasini tayyorlaydi va mart oyining 1 sanasiga qadar belgilangan tartibda tasdiqlash uchun kiritadi.
16. Oʻrmonlarning davlat hisobini yuritish hujjatlarini umumlashtirish ishlari yakunlangandan soʻng davlat oʻrmon fondining yer turlari va oʻrmonlarning qoʻriqlanish toifalari boʻyicha taqsimlanishini tasdiqlash toʻgʻrisida tegishli tuman (shahar) hokimining qarori oʻrmonlarning davlat hisobi oʻtkazilgan yildan keyingi yilning mart oyi 15 sanasiga qadar qabul qilinadi va ushbu qaror 15 kun muddatda Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi Raisi yoki tegishli viloyat hokimining qarori bilan tasdiqlanadi.
17. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi va viloyat hokimliklari oʻrmonlarning davlat hisobini yuritish hujjatlarini oʻrmonlarning davlat hisobi oʻtkazilgan yildan keyingi yilning aprel oyi 15 sanasiga qadar tegishli qaror nusxasi bilan birgalikda Qoʻmitaga taqdim etadi.
18. Oʻrmonlarning davlat hisobini yuritish hujjatlari kelgusida oʻrmonlarning miqdor va sifat holatini belgilash, oʻrmon resurslaridan oqilona foydalanish va ularni qayta tiklash tadbirlarini ishlab chiqish va davlat oʻrmon kadastrini yuritishda foydalanish uchun Qoʻmitada doimiy saqlanadi.
4-bob. Yakunlovchi qoida
19. Oʻrmonlarning davlat hisobini yuritish toʻgʻrisidagi maʼlumotlarning haqqoniyligi va toʻgʻri tuzilishiga oʻrmonlarning davlat hisobini olib boruvchi subyektlarning rahbarlari masʼul hisoblanadi.
Oʻrmonlarning davlat hisobini yuritish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 1-ILOVA
Oʻrmonlarning davlat hisobini yuritish
SXEMASI
Bosqichlar Subyektlar Tadbirlar Muddatlar 1-bosqich Oʻrmon xoʻjaligi tashkilotlari hamda oʻrmonzorlar mavjud boʻlgan boshqa tashkilotlar Oʻrmonlarning davlat hisobini yuritish hujjatlarini Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasining hududiy organlariga taqdim etadi. Oʻrmonlarning davlat hisobi oʻtkazilgan yildan keyingi yilning 1-fevraliga qadar 2-bosqich Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasi, Yer resurslari, geodeziya, kartografiya va davlat kadastri davlat qoʻmitasi, Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish davlat qoʻmitasining hududiy organlari Davlat oʻrmon fondini�g yer toifalari va oʻrmonlarning qoʻriqlanish toifalari boʻyicha taqsimlanishini tasdiqlash toʻgʻrisidagi tegishli tuman (shahar) hokimining qarori loyihasini tayyorlaydi va tasdiqlash uchun kiritadi. Oʻrmonlarning davlat hisobi oʻtkazilgan yildan keyingi yilning 15-fevraliga qadar 3-bosqich Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasi, Yer resurslari, geodeziya, kartografiya va davlat kadastri davlat qoʻmitasining hududiy organlari Davlat oʻrmon fondining yer toifalari va oʻrmonlarning qoʻriqlanish toifalari boʻyicha taqsimlanishini tasdiqlash toʻgʻrisidagi tuman (shahar) hokimining qarorini tasdiqlash boʻyicha Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi Raisi yoki viloyat hokimining qarori loyihasini tayyorlaydi va tasdiqlash uchun kiritadi. Oʻrmonlarning davlat hisobi oʻtkazilgan yildan keyingi yilning 1-martiga qadar 4-bosqich Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi va viloyat hokimliklari Davlat oʻrmon fondining yer toifalari va oʻrmonlarning qoʻriqlanish toifalari boʻyicha taqsimlanishini tasdiqlash toʻgʻrisidagi tuman (shahar) hokimining qarorini tasdiqlash boʻyicha Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi Raisi yoki viloyat hokimining qarori qabul qilinadi. Oʻrmonlarning davlat hisobi oʻtkazilgan yildan keyingi yilning 15-martiga qadar 5-bosqich Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi va viloyat hokimliklari, Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasi Davlat oʻrmon fondining yer toifalari va oʻrmonlarning qoʻriqlanish toifalari boʻyicha taqsimlanishini tasdiqlash toʻgʻrisidagi qarorlarni kelgusida oʻrmonlarning miqdor va sifat holatini belgilash, oʻrmon resurslaridan oqilona foydalanish va ularni qayta tiklash tadbirlarini ishlab chiqilishi va davlat oʻrmon kadastrini yuritilishida foydalanish uchun Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasiga taqdim etadi. Oʻrmonlarning davlat hisobi oʻtkazilgan yildan keyingi yilning 15-apreliga qadar
Oʻrmonlarning davlat hisobini yuritish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 2-ILOVA
________________ viloyati, ________________ tumanidagi _______________ oʻrmon xoʻjaligi tashkilotida davlat oʻrmon fondining yer toifalari va oʻrmonlarning qoʻriqlanish toifalari boʻyicha taqsimlanishi 20 __ yil 1-yanvar holatiga Qoʻriqlanish toifalari Umumiy maydon Oʻrmonli yerlar Jami oʻrmonli yerlar Oʻrmonsiz yerlar Oʻrmon bilan qoplangan Tutashmagan oʻrmonzorlar Oʻrmon koʻchatxonalari Oʻrmon bilan qoplanmagan yerlar Ekin yerlar Pichanzorlar Yaylovlar Suv ostidagi yerlar Bogʻ, uzumzor va tutzorlar Yoʻllar Tomorqa yerlari Qumliklar Boshqa yerlar Jami oʻrmonsiz yerlar jami Shundan madaniy oʻrmonzorlar Siyrak oʻrmonlar Tabiiy ofat hamda oʻrmon yongʻinlari tufayli nobud boʻlgan maydon Sogʻlomlashtirish uchun va reja asosida kesilgan maydon Taqir yer (yalanglik)lar Jami oʻrmon bilan qoplanmagan oʻrmonzorlar 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 Oʻrmonlarning daryolar, koʻllar, suv omborlari va boshqa suv obyektlari sohillari boʻylab oʻtgan taqiqlangan hududlari Oʻrmonlarning ovlanadigan qimmatli baliqlar uvildiriq sochadigan joylarini muhofaza qiluvchi taqiqlangan hududlari Eroziyadan saqlaydigan oʻrmonlar Oʻrmonlarning temir yoʻl va avtomobil yoʻllari boʻylab oʻtgan ihota hududlari Choʻl va chala choʻl hududidagi oʻrmonlar Shahar oʻrmonlari va oʻrmon-bogʻlar Shaharlar, boshqa aholi punktlari va sanoat markazlari atrofidagi koʻkalamzorlashtirilgan hudud oʻrmonlari Suv obyektlarini muhofaza qilish hududidagi oʻrmonlar Tabiiy kurort hududlari va dam olish hududlaridagi oʻrmonlar Alohida qimmatga ega boʻlgan oʻrmon mavzelar Yongʻoqzor oʻrmonlar Oʻrmonning mevali daraxtzorlari Davlat qoʻriqxona oʻrmonlari Kompleks (landshaft) buyurtma,tabiiy bogʻlar va davlat biosfera rezervatlaridagi oʻrmonlar Ilmiy yoki tarixiy ahamiyatga ega boʻlgan oʻrmonlar Jami Tashkilot rahbari imzo (muhr) (F.I.O.) Masʼul xodim (bosh oʻrmonchi) imzo (F.I.O.) Kelishildi: Tuman yer resurslari va davlat kadastri boʻlimi boshligʻi imzo (muhr)
Oʻrmonlarning davlat hisobini yuritish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 3-ILOVA
________________ viloyati, ________________ tumanidagi _______________________________________________________ (oʻrmon xoʻjaligi nomi) oʻrmonlarni tashkil etuvchi asosiy daraxt va butalarning turlar hamda yosh toifalari boʻyicha taqsimlanishi 20__yil 1-yanvar holatiga Daraxt turlari Oʻrmonlarni tashkil etuvchi daraxt va buta turlari va yosh toifalari (ga) Daraxtlarning yosh toifalari boʻyicha umumiy zaxirasi (kub metr) Umumiy oʻrtacha oʻsish hajmi (kub metr) Oʻrtacha yoshi (yil) Jami Yosh Oʻrta yoshli Ulgʻayish arafasida Etilgan (pishgan) Etilib oʻtgan Jami Yosh Oʻrta yoshli Ulgʻayish arafasida Etilgan (pishgan) Etilib oʻtgan 1-toifa 2-toifa 1-toifa 2-toifa 1. Oʻrmonzorlarning asosiy turlari a) Igna barglilar Qrim qaragʻayi Eldor qaragʻayi Oddiy qaragʻay Zarafshon archasi Yarim sharsimon archa Turkiston archasi b) Qattiq barglilar Eman Oddiy shumtol Yashil shumtol zarang (klyon) Qayrogʻoch Qora (oq) saksovul Oq akatsiya Chinor Tikandaraxt (gledichiya) Safora Kashtan Aylant v) Yumshoq barglilar Qayin (oq qayin) Terak Turongʻi Qora tol 2. Boshqa turdagi daraxt turlari Oʻrik Bexi Olcha Argʻuvon (bagryannik) Sariq doʻlana Qora gilos Nok Anjir Tugʻdona (karkas) Katalpa Qizil Mayda bargli jiyda Yirik mevali jiyda Maklyura Buxoro bodomi Oddiy bodom Shirin bodom Grek yongʻogʻi Ryabina Olxoʻri Jilon jiyda Pista Xurmo Shumurt (cheyomuxa) Gilos Tut Olma 3. Butasimonlar Sariq akatsiya Qum akatsiyasi (quynsuyak) Qoraqand (barbaris) Qazil doʻlana Togʻ olchasi Uzum Anor Yulgʻun Uchqat (jmilost) Butasimon tol Qandim Mojjevelnik Chakanda (oblepixa) Shaftoli Torilis (puzireplodnik) Nastarin (siren) Totum (sumax) Namatak Cherkez Qoramart (ekzoxorda) Saksovul Kesilgan daraxt va butalar oʻrni Yongan daraxt va butalar oʻrni Tashkilot rahbari imzo (muhr) (F.I.O.) Masʼul shaxs (bosh oʻrmonchi) imzo (F.I.O.)
Izoh: Oʻrmonlarni tashkil etuvchi daraxt va buta turlarining yosh toifalari:
Yosh — daraxtlarning shoxlari yopilishining va rivojlanish toifalari boʻyicha tabiiy tabaqalanishi jarayonining boshlanish davri.
Oʻrta yoshli — daraxtlarning intensiv oʻsishi (balandligi va diametri)da maʼlum bir pasayish yuzaga keladigan davri.
Ulgʻayish arafasida — daraxtlarning sifat belgilari aniq namoyon boʻlgan, uzluksiz oʻsib borayotgan, pishish yoshining boshlanishidan oldingi yosh davri.
Etilgan (pishgan) — yogʻoch mahsulotini eng koʻp koʻpaytirish yoshiga yetgan pishib yetilgan daraxtlar, sekin oʻsishi bilan ajaralib turadigan davri.
Etilib oʻtgan — daraxt pishib yetish davri boshlanishidan ikki yoki undan ortiq yosh toifasida boʻlib, daraxt oʻsishi kamayadi va uning texnik xususiyatlari yomonlashadi, yogʻoch olish darajasi asta-sekin kamayib boradigan davri.
Vazirlar Mahkamasining 2020-yil 17-yanvardagi 31-son qaroriga 2-ILOVA
Oʻrmonlar monitoringini yuritish tartibi toʻgʻrisida
NIZOM
1-bob. Umumiy qoidalar
1. Mazkur Nizom oʻrmonlar monitoringini yuritish tartibini belgilaydi.
2. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi:
oʻrmonlar monitoringi — oʻrmonlarga salbiy taʼsirlarning oʻz vaqtida oldi olinishi uchun davlat oʻrmon fondi holatidagi oʻzgarishlarni aniqlash, uni baholash va prognoz qilishga doir muntazam kuzatuvlardan iborat axborot tizimi;
oʻrmon monitoringi hujjatlari — oʻrmon xoʻjaliklari, tumanlar, Qoraqalpogʻiston Respublikasi va viloyatlar boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasi Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasining (keyingi oʻrinlarda Qoʻmita deb ataladi) hududiy organlari tomonidan umumlashtiriladigan oʻrmonlar monitoringi toʻgʻrisidagi maʼlumotlar bazasi;
oʻrmonlar monitoringi obyekti — Oʻzbekiston Respublikasi hududidagi barcha oʻrmonzorlar;
oʻrmon patologiyasi monitoringi — vaziyatni tezkor baholash, oʻz vaqtida bashorat qilish, patologik oʻzgarishlarni tezkor aniqlash orqali oʻrmonlarni muhofaza qilish, oʻrmonlarni boshqarish boʻyicha qaror qabul qilish maqsadida oʻrmonlarning patologik holatini tezkor nazorat qilish, oʻrmon zararkunandalari va kasalliklari taʼsirida ular barqarorligining buzilishi natijasida zararlanishi, antropogen taʼsirlar natijasida oʻrmon patologiyasidagi mavjud oʻzgarishlarni sifatli baholash tizimi;
oʻrmon yongʻinlari monitoringi — oʻrmonlarni yongʻindan himoya qilish, yongʻinlar va ularning kelib chiqish sabablari monitoringini yuritish, yongʻinlarni roʻyxatdan oʻtkazish toʻgʻrisidagi maʼlumotlar bilan taʼminlash, oʻrmon yongʻinlari toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni tahlil qilish, yongʻin xavfini bashorat qilishga qaratilgan oʻrmon yongʻinlari kuzatuvi tizimi;
radiatsiya bilan zararlangan va atrof-muhit texnogen ifloslangan zonalardagi oʻrmonzorlar monitoringi — oʻrmon fondi yerlariga, oʻrmon fondidagi oʻrmon resurslariga va mahsulotlariga atrof-muhitning antropogen ifloslanishi taʼsir etish darajasini oʻrganish tizimi.
3. Oʻrmonlar monitoringining maqsadi oʻrmonlardan foydalanish natijasida kelib chiqadigan tabiiy va texnogen holatlarning oʻrmonlarga taʼsirini tezkor kuzutib borish, oʻzgarishlar toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni yigʻish, tahlil qilish, oʻrmonlarni qoʻriqlash, muhofaza qilish, oʻrmon resurslaridan samrali foydalanish va oʻrmonchilik tizimini barqaror boshqarish borasida kelgusidagi ishlarni prognozlash hamda davlat oʻrmon fondidagi oʻzgarishlar holatini tezkor kuzatib borishdan iborat.
4. Oʻrmonlar monitoringi davlat oʻrmon fondi yerlari doimiy foydalanishga berib qoʻyilgan oʻrmon xoʻjaligi tashkilotlari tomonidan ularga yillik ajratiladigan Oʻzbekiston Respublikasi Davlat budjeti mablagʻlari doirasida hamda ularning oʻz mablagʻlari va qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobidan amalga oshiriladi.
5. Oʻrmonlar monitoringi Qoʻmita va uning hududiy organlari tomonidan tashkil etiladi va davlat oʻrmon fondi yerlari doimiy foydalanishga berib qoʻyilgan oʻrmon xoʻjaligi tashkilotlarida mavjud boʻlgan oʻrmonzorlarning holati toʻgʻrisidagi maʼlumotlardan foydalaniladi.
6. Oʻrmonlar monitoringi mazkur Nizomga 1-ilovaga muvofiq sxema asosida yuritiladi.
2-bob. Oʻrmonlar monitoringining asosiy turlari
7. Oʻrmonlar monitoringi quyidagi asosiy turlarga boʻlinadi:
oʻrmon resurslari va oʻrmon fondi yerlari monitoringi;
oʻrmon patologiyasi monitoringi;
oʻrmon yongʻinlari monitoringi;
radiatsiya bilan zararlangan va atrof-muhit texnogen ifloslangan zonalardagi oʻrmonzorlar monitoringi.
8. Oʻrmon resurslari va oʻrmon fondi yerlari monitoringi oʻrmonlarning davlat hisobini yuritish va oʻrmon tuzish maʼlumotlariga asoslanadi hamda oʻrmon resurslari va oʻrmon fondi yerlaridagi joriy oʻzgarishlar baholanishini taʼminlaydi.
9. Oʻrmon patologiyasi, oʻrmon yongʻinlari hamda radiatsiya bilan zararlangan va atrof-muhit texnogen ifloslangan zonalardagi oʻrmonzorlar monitoringi oʻrmon xoʻjaliklari tomonidan amalga oshiriladi hamda Qoʻmita tomonidan muvofiqlashtiriladi.
10. Oʻrmonlar monitoringi toʻgʻrisidagi maʼlumotlar oʻrmon xoʻjaliklari, tumanlar, Qoraqalpogʻiston Respublikasi va viloyatlar boʻyicha Qoʻmita hududiy organlari tomonidan umumlashtiriladi va har chorakda Qoʻmitaga taqdim etiladi.
3-bob. Oʻrmonlarning monitoringini yuritish
11. Oʻrmonlarning monitoringi ushbu Nizomga 2-ilovaga muvofiq oʻrmonlarning holati va ulardan foydalanish koʻrsatkichlari asosida amalga oshiriladi.
12. Oʻrmonlarning monitoringi quyidagi asosiy talablarga muvofiq amalga oshiriladi:
oʻrmonlarning monitoringi oʻrmon tuzish loyihalari asosida, oʻrmon tuzish ishlari oʻtkazilmagan joylarda esa, davlat oʻrmon fondini hisobga olish, oʻrmonni xatlovdan oʻtkazish, oʻrmon kadastri, oʻrmon monitoringi hujjatlari va boshqa oʻrmonlarni oʻrganish materiallari asosida olib boriladi;
oʻrmonlarning monitoringi oʻrmon fondi tizimidagi boʻlayotgan oʻzgarishlar toʻgʻrisida monitoring olib borish maqsadida oʻrmonlarning miqdor va sifat holatiga davriy aniqliklar kiritib borilishini taʼminlashi lozim;
oʻrmonlar holatida boʻlayotgan oʻzgarishlar toʻgʻrisidagi maʼlumotlar oʻrmonlarni kuzatish va boshqa oʻrganish materiallari asosida oʻrmon xoʻjaligini yurituvchi subyektlar tomonidan har yili oʻrmon kadastri va hisobga olish hujjatlariga kiritib boriladi;
oʻrmonlarning monitoringini amalga oshirish hujjatlarida oʻrmon fondining umumiy tavsifi, oʻrmondan foydalanish, oʻrmon barpo qilish va tiklash tadbirlari, oʻrmonlarga salbiy taʼsirni baholash, oʻrmon bilan qoplangan maydondagi oʻzgarishlar, oʻrmonlarni muhofaza qilish tadbirlari va oʻrmon yongʻinlaridan saqlash toʻgʻrisidagi aniq maʼlumotlar aks ettiriladi.
4-bob. Oʻrmonlarning monitoringini yuritishni tashkil etish
13. Respublika boʻyicha oʻrmonlarning monitoringi hujjatlarini umumlashtirish va oʻrmon monitoringi hujjatlarining belgilangan tartibda yuritilishi yuzasidan idoraviy nazorat Qoʻmita tomonidan amalga oshiriladi.
14. Oʻrmon fondi yerlari doimiy foydalanishga biriktirib qoʻyilgan boshqa vazirlik va idoralar tizimidagi oʻrmonzorlari mavjud boʻlgan tashkilotlarga oʻrmonlar monitoringi yuritilishida Qoʻmita va uning hududiy organlari tomonidan amaliy yordam koʻrsatiladi.
15. Oʻrmonlarning monitoringini yuritish hujjatlari mazkur hujjatlarni tuzgan tashkilot rahbari va masʼul xodim tomonidan imzolanadi.
16. Oʻrmon fondi yerlari oʻzlariga doimiy foydalanishga biriktirib qoʻyilgan oʻrmonzorlari mavjud tashkilotlar oʻrmonlar monitoringini yuritish hujjatlarini oʻrmonlar monitoringi oʻtkazilgan yildan keyingi yilning 1-fevraliga qadar Qoʻmitaning hududiy organlariga umumlashtirish uchun taqdim etishlari shart.
17. Oʻrmonlar monitoringini yuritish hujjatlari viloyat, tuman (shahar)lar boʻyicha Qoʻmitaning hududiy organlari tomonidan umumlashtiriladi.
18. Qoʻmitaning hududiy organlari tomonidan oʻrmonlarning monitoringi umumlashtirilgandan soʻng oʻrmonlar monitoringi oʻtkazilgan yildan keyingi yilning 1-martiga qadar respublika boʻyicha umumlashtirish uchun Qoʻmitaga taqdim etiladi.
19. Oʻrmonlarning monitoringini yuritish hujjatlari kelgusida oʻrmonlarning miqdor va sifat holatini belgilash, oʻrmon resurslaridan oqilona foydalanish va ularni qayta tiklash tadbirlarini ishlab chiqilishida foydalanish uchun Qoʻmitada doimiy saqlanadi.
5-bob. Yakunlovchi qoida
20. Oʻrmonlarning monitoringini yuritish toʻgʻrisidagi maʼlumotlarning haqqoniyligi va toʻgʻri tuzilishiga oʻrmonlarning monitoringini yurituvchi subyektlar rahbarlari masʼul hisoblanadi.
Oʻrmonlar monitoringini yuritish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 1-ILOVA
Oʻrmonlar monitoringini yuritish
Sxemasi
Bosqichlar Subyektlar Tadbirlar Muddatlar 1-bosqich Oʻrmon fondi yerlari oʻzlariga doimiy foydalanishga biriktirib qoʻyilgan oʻrmonzorlari mavjud tashkilotlar 1. Oʻrmonlar monitoringi hujjatlarini tayyorlaydi. 2. Oʻrmonlar monitoringi hujjatlari tashkilot rahbari va masʼul xodim tomonidan imzolanadi va Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasining hududiy organlariga taqdim etiladi. Oʻrmonlar monitoringi oʻtkazilgan yildan keyingi yilning 1-fevraliga qadar 2-bosqich Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasining hududiy organlari 1. Oʻrmonlar monitoringini yuritishda oʻrmonzorlari mavjud tashkilotlarga amaliy yordam koʻrsatadi. 2. Oʻrmonlar monitoringi hujjatlarini viloyat, tuman (shahar) miqyosida umumlashtiradi. 3. Hujjatlarni Oʻrmon xoʻjaligi davlat koʻmitasiga takdim etadi. Doimiy Oʻrmonlar monitoringi oʻtkazilgan yildan keyingi yilning 1-martiga qadar 3-bosqich Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasi 1. Oʻrmonlar monitoringi hujjatlarini respublika miqyosida umumlashtiradi. 2. Kelgusida oʻrmonlarning miqdor va sifat holatini belgilash, oʻrmon resurslaridan oqilona foydalanish va ularni qayta tiklash tadbirlarini ishlab chiqilishida foydalanish uchun saqlaydi. 3. Oʻrmonlar monitoringini yuritishda idoraviy nazoratni amalga �shiradi. Doimiy
Oʻrmonlar monitoringini yuritish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 2-ILOVA
Oʻrmonlarning holati va ulardan foydalanish koʻrsatkichlari (xoʻjalik, tuman, viloyat, hudud nomi)
20 __ yil 1-yanvar holatiga T/r Koʻrsatkichlar Oʻlchov birligi 01.01.20 ___ yil 01.01.20 ___ yil Jami Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasi tizimida Oʻrmondan boshqa foydalanuvchilar Jami Oʻrmon xoʻjaligi davlat qoʻmitasi tizimida Oʻrmondan boshqa foydalanuvchilar 1. Oʻrmon fondining umumiy tavsifi 1.1 Umumiy maydon ga 1.1.1. shu jumladan, oʻrmon bilan qoplangan maydon ga 1.1.2. Shundan, madaniy oʻrmonzorlar 1.1.3. oʻrmon bilan qoplanmagan maydon ga 1.2. Muhofaza etiladigan hududlar umumiy maydoni ga 1.3. Ignabargli oʻrmonlarning umumiy maydoni ga 1.3.1. shu jumladan, yosh oʻrmonlar ga 1.3.2. oʻrt� yoshli oʻrmonlar ga 1.3.3. ulgʻayish arafasidagi oʻrmonlar ga 1.3.4. etilgan (pishgan) oʻrmonlar ga 1.3.5. etilib oʻtgan oʻrmonlar ga 1.4. Qattiq yogʻochli oʻrmonzorlar ga 1.4.1. shu jumladan, yosh oʻrmonlar ga 1.4.2. oʻrta yoshli oʻrmonlar ga 1.4.3. ulgʻayish arafasidagi oʻrmonlar ga 1.4.4. etilgan (pishgan) oʻrmonlar ga 1.4.5. etilib oʻtgan oʻrmonlar ga 1.5. Yumshoq bargli oʻrmonzorlar ga 1.5.1. shu jumladan, yosh oʻrmonlar ga 1.5.2. oʻrta yoshli oʻrmonlar ga 1.5.3. ulgʻayish arafasidagi oʻrmonlar ga 1.5.4. etilgan (pishgan) oʻrmonlar ga 1.5.5. etilib oʻtgan oʻrmonlar ga 1.6. Boshqa turdagi daraxt turlari ga 1.6.1. shu jumladan, yosh oʻrmonlar ga 1.6.2. oʻrta yoshli oʻrmonlar ga 1.6.3. ulgʻayish arafasidagi oʻrmonlar ga 1.6.4. etilgan (pishgan) oʻrmonlar ga 1.6.5. etilib oʻtgan oʻrmonlar ga 1.7. Butasimonlar ga 1.7.1. shu jumladan, yosh oʻrmonlar ga 1.7.2. oʻrta yoshli oʻrmonlar ga 1.7.3. ulgʻayish arafasidagi oʻrmonlar ga 1.7.4. etilgan (pishgan) oʻrmonlar ga 1.7.5. etilib oʻtgan oʻrmonlar ga 1.8. Oʻrmon fondidan chiqarilgan maydon ga 1.9. Oʻrmon fondiga olingan maydon ga 1.10. Boshqa oʻrmon xoʻjaligiga berilgan maydon ga 1.11. Boshqa oʻrmon xoʻjaligidan olingan maydon ga 1.12. Choʻl hududidagi oʻrmonlar maydoni ga 1.13. Togʻ hududidagi oʻrmonlar maydoni ga 1.14. Vodiy hududidagi oʻrmonlar maydoni ga 1.15. Toʻqay hududidagi oʻrmonlar ma�doni ga 2. Oʻrmondan foydalanish 2.1. Oʻrmonlarni qayta tiklash maqsadida kesish rejasi ga 2.1.1. amalda ga 2.1.2. Oʻrmonlarni qayta tiklash maqsadida kesish rejasi kub metr 2.1.3. amalda kub metr 2.1.4. Oʻrmonlarni sogʻlomlashtirish maqsadida kesish rejasi ga 2.1.5. amalda ga 2.1.6. Oʻrmonlarni sogʻlomlashtirish maqsadida kesish rejasi kub metr 2.1.7. amalda kub metr 2.1.8. Oʻrmonlarni parvarishlash maqsadida kesish rejasi ga 2.1.9. amalda ga 2.1.10. Oʻrmonlarni parvarishlash maqsadida kesish rejasi kub metr 2.1.11. amalda kub metr 2.1.12. Toʻnkalardan tozalanmagan maydon ga 3. Oʻrmon barpo qilish va tiklash tadbirlari 3.1. Oʻrmon barpo qilish va tiklash topshirigʻi ga 3.2. amalda ga 3.3. shundan, tabiiy koʻpayishga koʻmaklashish topshirigʻi ga 3.4. amalda ga 3.5. Oʻrmon bilan qoplangan maydonga oʻtkazildi ga 3.6. shundan, madaniy ekilgan maydondan ga 3.7. tabiiy koʻpaygan maydondan ga 3.8. Nobud boʻlgan maydon ga 3.9. shundan, oʻrmon yongʻinlari natijasida nobud boʻlgan ga 3.10. Qurgʻoqchilik natijasida nobud boʻlgan maydon ga 3.11. Chorva mollari tomonidan nobud qilingan maydon ga 4. Oʻrmonlarga salbiy taʼsirni baholash 4.1 Oʻrmon yongʻini taʼsir qilgan maydon ga 4.2 Oʻrmon yongʻinlari soni ta 4.3 Antropogen ifloslanish natijasida zararlangan maydon ga 4.4 shundan, sanoat chiqindilari natijasida zararlangan maydon ga 4.5 Oʻrmon zararkunandalari oʻchogʻi maydoni ga 4.6 shundan, (oʻrmon zarakunandalari turlari boʻyicha) ga 4.7 Oʻrmon kasalliklari natijasida zararlangan maydon ga 4.8 shundan, (oʻrmon kasalliklari turlari boʻyicha) ga 5 Oʻrmon bilan qoplangan maydondagi oʻzgarishlar 5.1. Oʻrmon bilan qoplangan maydonning kamayishi ga 5.1.1. shundan, kesilganligi sababli ga 5.1.2. nobud boʻlganligi sababli ga 5.1.3. shundan, oʻrmon yongʻini taʼsirida ga 5.1.4. antropogen ifloslanish sababli ga 5.1.5. sanoat chiqindilari zaralaganligi sababli ga 5.1.6. oʻrmon zararkunandalari sababli ga 5.1.7. oʻrmon kasalliklari sababli ga 5.2. Oʻrmon bilan qoplangan maydonning koʻpayishi ga 5.2.1 shundan, yosh oʻrmonlar hisobidan ga 5.2.2. oʻrmon fondiga zaxiradan qabul qilish hisobidan ga 5.2.3. boshqa oʻrmon xoʻjaligidan olinishi hisobidan ga 6. Oʻrmonlarni muhofaza qilish tadbirlari va oʻrmon yongʻinlaridan saqlash 6.1. Oʻrmon zararkunandalari va kasalliklariga qarshi kurash tadbirlari ga 6.2. shundan, biologik kurash ga 6.3. kimyoviy kurash ga 6.4. Oʻrmon yongʻinlaridan faol himoya qilish ga
