Oʻzbekiston texnik jihatdan tartibga solish agentligining Oʻzbekiston standartlar instituti faoliyatini tashkil etish toʻgʻrisida (220-son)

14.03.2019

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining

qarori

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Texnik jihatdan tartibga solish, standartlashtirish, sertifikatlashtirish va metrologiya tizimlarini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2018-yil 12-dekabrdagi PQ-4059-son qarorini ijro etish yuzasidan, shuningdek, Oʻzbekiston texnik jihatdan tartibga solish agentligining Oʻzbekiston standartlar instituti faoliyati samarali tashkil etilishini taʼminlash maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:

1. Quyidagilar:

Respublikada xalqaro, mintaqaviy standartlarni va xorijiy mamlakatlarning standartlarini qabul qilish va qoʻllash tartibi toʻgʻrisidagi nizom 3-ilovaga muvofiq;

Standartlashtirish boʻyicha texnik qoʻmitalarning faoliyatini tashkil etish tartibi toʻgʻrisidagi nizom 4-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

2. Institut Toshkent shahri, Choʻponota koʻchasi, 9-V uy manzili boʻyicha operativ boshqaruv huquqi asosida joylashtirilsin.

3. Oʻzbekiston standartlashtirish, metrologiya va sertifikatlashtirish agentligi:

Standartlashtirish, texnik jihatdan tartibga solish, metrologiya va sertifikatlashtirish boʻyicha kadrlarni qayta tayyorlash va malakasini oshirish tartibi toʻgʻrisidagi nizomni ikki oy muddatda tasdiqlasin;

yangidan tashkil etilayotgan Institutni zarur moddiy-texnika resurslari bilan taʼminlash, yuqori malakali kadrlar bilan toʻldirish orqali uning samarali ishlashini tashkil etsin;

manfaatdor vazirliklar va idoralar bilan birgalikda ular tomonidan qabul qilingan normativ-huquqiy hujjatlarni bir oy muddatda ushbu qarorga muvofiqlashtirsin.

4. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining yoqilgʻi-energetika sohasi va sanoatning bazaviy tarmoqlarini rivojlantirish masalalari kotibiyati va “Oʻzstandart” agentligi bosh direktori D.N. Sattarov zimmasiga yuklansin.

Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A. ARIPOV

Toshkent sh.,

2019-yil 14-mart,

220-son

Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 14-martdagi 220-son qaroriga 3-ILOVA

Respublikada xalqaro, mintaqaviy standartlarni va xorijiy mamlakatlarining standartlarini qabul qilish va qoʻllash tartibi toʻgʻrisida

NIZOM

1-bob.Umumiy qoidalar.

1. Ushbu Nizom xalqaro, mintaqaviy standartlar va xorijiy mamlakatlar standartlarini (keyingi oʻrinlarda Standartlar deb ataladi) Oʻzbekiston Respublikasida qabul qilish va qoʻllash tartibini belgilaydi.

2. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi:

xalqaro standart — standartlashtirish boʻyicha xalqaro tashkilot doirasida qabul qilingan standart;

mintaqaviy standart — standartlashtirish sohasida mintaqaviy tashkilot doirasida qabul qilingan standart;

xorijiy mamlakatning standarti — xorijiy davlatning standartlashtirish boʻyicha vakolatli organi tomonidan qabul qilingan standart;

manfaatdor tomonlar — Standartlarni qabul qilish va (yoki) ularni qoʻllashdan manfaatdor boʻlgan mahsulotlarning (xizmatlarning) tegishli turlarini ishlab chiqaruvchi yoki isteʼmol qiluvchi respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari va xoʻjalik boshqaruvi organlari hamda boshqa tashkilotlar.

3. Standartlarni qabul qilish uchun quyidagilar asos boʻlishi mumkin:

Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining topshiriqlarini bajarish maqsadida ishlab chiqilgan Standartlarni qabul qilish boʻyicha rejalar, dasturlar va tadbirlar;

standartlashtirish rejasi;

standartlashtirish boʻyicha texnik qoʻmitalarining ish rejalari;

manfaatdor tomonlarning Standartlashtirish boʻyicha milliy organga buyurtmanomalari (murojaatlari).

Respublikada xalqaro, mintaqaviy standartlarni va xorijiy mamlakatlarining standartlarini qabul qilish ushbu Nizomning ilovasidagi sxemaga muvofiq amalga oshiriladi.

Xalqaro, mintaqaviy standartlarni, xorijiy mamlakatlarning standartlarini, shuningdek, ularga kiritilgan oʻzgartishlarni Oʻzbekiston Respublikasi hududida amalga kiritish va ularning amal qilishini bekor qilish toʻgʻrisidagi qarorlar ushbu Nizom talablarini hisobga olgan holda, Standartlashtirish boʻyicha milliy organ tomonidan tasdiqlanadigan tartib-taomillarga muvofiq qabul qilinadi.

4. Standartlarni davlat tiliga tarjima qilish manfaatdor taraf tomonidan taʼminlanadi.

2-bob. Xalqaro standartlarni qabul qilish

5. Respublikada xalqaro standartlar ISO/IEC Guide 21 talablariga muvofiq qabul qilinadi.

6. Respublikada xalqaro standartlar quyidagi muvofiqlik darajalari boʻyicha qabul qilinadi:

xalqaro standartlar bilan aynan oʻxshash (IDT);

xalqaro standartga nisbatan modifikatsiyalangan (MOD);

xalqaro standartlarga nisbatan ekvivalent boʻlmagan (NEQ).

Bunda xalqaro standartlarni qabul qilishning muvofiqlik darajalari ISO/IEC Guide 21 talablarida belgilangan mezonlarga muvofiq tegishli standartlashtirish boʻyicha texnik qoʻmitalarning xulosasi asosida belgilanadi.

7. Xalqaro standartlarni Oʻzbekiston Respublikasining milliy standartlari sifatida qabul qilishga tayyorgarlik boʻyicha ish standartlashtirish boʻyicha texnik qoʻmitalari, ular boʻlmagan taqdirda — Oʻzbekiston texnik jihatdan tartibga solish agentligining Oʻzbekiston standartlar instituti (keyingi oʻrinlarda Institut deb ataladi) tomonidan shartnoma asosida amalga oshiriladi.

8. Agar Oʻzbekiston Respublikasida qabul qilinayotgan xalqaro standartda milliy standarti sifatida qabul qilinmagan standartlarga havolalar mavjud boʻlsa, ularni bir vaqtda qabul qilish ishlari olib borilishi zarur.

9. Havola qilinadigan xalqaro standartlarni bir vaqtda qabul qilish ishlari olib borilayotganida, birinchi oʻrinda, qabul qilinayotgan xalqaro standart bilan chambarchas bogʻliq boʻlgan va uning talablari bajarilishini taʼminlaydigan havola qilinadigan xalqaro standartlarning ahamiyati hisobga olinishi zarur.

10. Xalqaro standartlar tegishli standartlashtirish boʻyicha texnik qoʻmitalar tomonidan aniqlik kiritilgan muvofiqlik darajasidan kelib chiqib milliy standart sifatida qabul qilinadi.

3-bob. Mintaqaviy standartlarni qabul qilish

16. Respublikada mintaqaviy standartlarni qabul qilish standartning identifikatsiya raqamini davlat tilida va standartning asli yozilgan tillardan birida saqlangan holda bevosita qabul qilish orqali amalga oshiriladi.

17. Mustaqil Davlatlar Hamdoʻstligi aʼzo — mamlakatlarining standartlashtirish, metrologiya va sertifikatlashtirish boʻyicha Davlatlararo kengashi doirasida qabul qilinadigan standartlar Davlatlararo kengashning standartlashtirish boʻyicha ishlarni olib borish qoidalariga muvofiq qabul qilinadi.

18. Agar qabul qilinadigan mintaqaviy standartlarda respublikada qabul qilinmagan boshqa xalqaro yoki mintaqaviy standartlarga havolalar boʻlsa, ularni bir vaqtda qabul qilish boʻyicha ishlar olib borilishi kerak.

19. Xalqaro, mintaqaviy standartlarni bir vaqtning oʻzida qabul qilish boʻyicha ish olib borishda, birinchi navbatda qabul qilinayotgan mintaqaviy standart bilan chambarchas bogʻliq boʻlgan va ularning talablari bajarilishini taʼminlaydigan havola qilingan standartlarni qabul qilish muhimligini hisobga olish kerak.

4-bob. Xorijiy mamlakatlarning standartlarini qabul qilish

20. Respublikada xorijiy mamlakatlarning standartlarini qabul qilish mazkur mamlakatlar bilan tuzilgan kelishuv va/yoki bitimlarga muvofiq standartning identifikatsiya raqamini saqlagan holda davlat tilida hamda standartning asli yozilgan tillardan birida toʻgʻridan-toʻgʻri qoʻllash yoʻli bilan amalga oshiriladi.

21. Xorijiy mamlakatlarning standartlashtirish boʻyicha vakolatli organlaridan olingan ushbu mamlakatlarning standartlarini qoʻllash toʻgʻrisidagi rozilik respublikada xorijiy mamlakatlarning standartlarini qabul qilish uchun asos hisoblanadi.

22. Qabul qilinayotgan xorijiy mamlakatlar standartida respublikada qabul qilinmagan boshqa Standartlarga havolalar mavjud boʻlsa, ularning bir vaqtda qabul qilinishi boʻyicha ishlar olib borilishi kerak.

23. Havola qilingan Standartlarni bir vaqtning oʻzida qabul qilish boʻyicha ish olib borishda, birinchi navbatda qabul qilinayotgan xorijiy mamlakatning standarti bilan chambarchas bogʻliq boʻlgan va ularning talablari bajarilishini taʼminlaydigan havola qilingan Standartlarni qabul qilish muhimligini hisobga olish kerak.

5-bob. Standartlarni kelishish va qoʻllash tartibi

24. Institutga standartlarni qabul qilish boʻyicha ariza tushgandan soʻng besh kundan ortiq boʻlmagan muddatda ushbu Standartlarni qabul qilgan vakolatli organlarga ularni qoʻllash toʻgʻrisida roziligini olish uchun soʻrov yuboradi.

Standartlashtirish rejalariga kiritilgan xalqaro standartlar jamoatchilik muhokamasiga qoʻyilmasdan qabul qilinadi.

25. Qabul qilinayotgan Standartlarni manfaatdor tomonlar bilan kelishish standartlashtirish boʻyicha texnik qoʻmitalari, ular boʻlmagan taqdirda — Institut tomonidan amalga oshiriladi.

26. Qabul qilinayotgan Standart manfaatdor tomonlar tomonidan oʻn besh kundan ortiq boʻlmagan muddatda koʻrib chiqiladi va ushbu standartni respublikada qabul qilishning maqsadga muvofiqligi (maqsadga muvofiq emasligi) boʻyicha takliflar kiritiladi.

27. Manfaatdor tomonlar tomonidan oʻn besh kun mobaynida takliflar kiritilmasa, ushbu Standart kelishilgan hisoblanadi.

28. Kelishish natijalariga koʻra standartlashtirish boʻyicha texnik qoʻmitalar besh kun muddatda Institutga ushbu Standartni respublikada qabul qilish maqsadga muvofiqligi yoki muvofiq emasligi toʻgʻrisidagi xulosani taqdim etadi.

29. Standartlarni Oʻzbekiston Respublikasi hududida qoʻllash maqsadga muvofiqligi yoki maqsadga muvofiq emasligi toʻgʻrisida Institut tomonidan besh kundan ortiq boʻlmagan muddatda qaror qabul qilinadi.

Standartlarni Oʻzbekiston Respublikasi hududida qoʻllash maqsadga muvofiq boʻlmagan hollarda Institut manfaatdor tomonlarga asoslangan rad javobini yuboradi.

30. Standartlar ularni amalga kiritish toʻgʻrisida qaror qabul qilingan kundan boshlab kamida oltmish kundan keyin amalga kiritiladi.

Amaldagi milliy standart oʻrniga standart qabul qilingan taqdirda oʻtish davri nazarda tutiladi. Bunda amalga kiritilmagan standart talablari oʻtish davri mobaynida qoʻllanilishi mumkin.

31. Oʻzbekiston Respublikasi hududida qabul qilingan Standartlar yagona axborot bazasiga kiritiladi.

32. Institut, qabul qilingan standartlar reyestrini yuritadi.

Oʻzbekiston Respublikasi hududida qabul qilingan Standartlar toʻgʻrisidagi maʼlumot Oʻzbekiston texnik jihatdan tartibga solish agentligi va Institutning rasmiy saytlarida qoʻllash haqidagi qaror qabul qilingandan soʻng 5 kundan kech boʻlmagan muddatda eʼlon qilinadi.

33. Xalqaro, mintaqaviy standartlar va xorijiy mamlakatlarning standartlari ularni qoʻllash doirasiga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi hududida davlat va xoʻjalik boshqaruvi organlari, xoʻjalik yurituvchi subyektlar va boshqa manfaatdor tomonlar tomonidan qoʻllaniladi.

6-bob. Yakunlovchi qoidalar

34. Standartlar va ularga kiritilgan oʻzgarishlarni nashr qilish va qayta nashr qilish ularni tasdiqlagan xalqaro, mintaqaviy tashkilotlar va xorijiy mamlakatlarning standartlashtirish boʻyicha milliy organlari tomonidan amalga oshiriladi.

35. Oʻzbekiston Respublikasi hududida qabul qilingan standartlarni va ularga oʻzgarishlarni qabul qilish ularni tasdiqlagan tegishli xalqaro, mintaqaviy tashkilotlar va xorijiy mamlakatlarning milliy organlari bilan tuzilgan bitimlarga va shartnomalarga muvofiq amalga oshiriladi.

Respublikada xalqaro, davlatlararo, mintaqaviy standartlarni va xorijiy mamlakatlarining standartlarini qabul qilish va qoʻllash tartibi toʻgʻrisida Nizomga ILOVA

Respublikada xalqaro, mintaqaviy standartlarni va xorijiy mamlakatlarining standartlarini qabul qilish

SXEMASI

BosqichlarSubyektlarTadbirlarMuddatlar1-bosqichManfaatdor tomonStandartni qabul qilish uchun buyurtmanomani berishZaruratga koʻra2-bosqichInstitutXorijiy mamlakat standartini qoʻllash toʻgʻrisida roziligini olish uchun ushbu mamlakatning vakolatli organlariga soʻrovni yuborish5 kun davomida3-bosqichInstitutStandartni qabul qilish buyurtmanomasini texnik qoʻmitalarga yuborish5 kun davomida4-bosqichManfaatdor tomon, Standartlashtirish boʻyicha texnik qoʻmitalar, InstitutStandartni qabul qilishga (ishlab chiqish. tarjima qilish, rasmiylashtirish) tayyorlashShartnomada kelishilgan muddatlarda5-bosqichStandartlashtirish boʻyicha texnik qoʻmitalar, InstitutQabul qilinadigan Standartni manfaatdor tomonlar bilan kelishish15 kun davomida6-bosqichStandartlashtirish boʻyicha texnik qoʻmitalarInstitutga Standartni respublikada qabul qilish maqsadga muvofiqligi yoki muvofiq emasligi toʻgʻrisidagi xulosani kiritish5 kun davomida7-bosqichInstitutStandartni Respublika hududida qoʻllash maqsadga muvofiqligi yoki muvofiq emasligi toʻgʻrisidagi qarorni qabul qilish5 kun davomida8-bosqichInstitutStandartni koʻllash haqidagi qaror qabul qilinganda ularni amalga kiritishkamida oltmish kundan keyin9-bosqichOʻzbekiston texnik jihatdan tartibga solish agentligi, InstitutRespublika hududida qabul qilingan Standart toʻgʻrisidagi maʼlumotni rasmiy saytlarda eʼlon qilish5 kun davomida

Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 14-martdagi 220-son qaroriga 4-ILOVA

Standartlashtirish boʻyicha texnik qoʻmitalarning faoliyatini tashkil etish tartibi toʻgʻrisida

NIZOM

1-bob. Umumiy qoidalar

1. Ushbu Nizom standartlashtirish boʻyicha texnik qoʻmitaning (keyingi oʻrinlarda TQ deb ataladi) faoliyatini tashkil etish, tugatish tartibi, asosiy funksiyalarini, TQ doirasida ishlarni amalga oshirish va qarorlar qabul qilish tartibini belgilaydi.

2. Ushbu Nizomning maqsadlari uchun quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi:

standartlashtirish boʻyicha texnik qoʻmita — faoliyatning biriktirilgan sohasi boʻyicha milliy, mintaqaviy, davlatlararo va xalqaro standartlashtirish ishlarini amalga oshirish boʻyicha manfaatdor tomonlarning hamkorlik qilish shakli;

masʼul kotib — TQ ishlarini yurituvchi shaxs;

manfaatdor tomon — standartlarni qabul qilish va qoʻllashdan manfaatdor boʻlgan tegishli mahsulot (xizmat) turlarini ishlab chiqaruvchi yoki isteʼmol qiluvchi davlat va xoʻjalik boshqaruvi organlari va boshqa tashkilotlar;

standartlashtirish sohasi — standartlashtirishning oʻzaro bogʻliq obyektlari majmui;

standartlashtirish tizimi — standartlashtirish boʻyicha ishlarni amalga oshirishning umumiy tashkiliy-texnik qoidalarini tartibga soluvchi tizim;

3. TQ oʻz ishida:

Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlariga;

Oʻzbekiston Respublikasi aʼzo boʻlgan standartlashtirish boʻyicha xalqaro va mintaqaviy tashkilotlarning hujjatlariga;

Oʻzbekiston Respublikasi qoʻshilgan standartlashtirish sohasidagi xalqaro shartnomalar va bitimlarga;

Oʻzbekiston texnik jihatdan tartibga solish agentligining Oʻzbekiston standartlar instituti — Standartlashtirish boʻyicha milliy organ tomonidan ushbu Nizomga 1-ilovaga muvofiq shaklda tasdiqlanadigan Standartlashtirish boʻyicha texnik qoʻmita toʻgʻrisidagi nizomga amal qiladi.

4. TQ faoliyatiga umumiy rahbarlik qilish, uning faoliyatini monitoring qilish va muvofiqlashtirish, axborot-texnik jihatdan qoʻllab-quvvatlash va kuzatib borish Institut tomonidan amalga oshiriladi.

2-bob. Standartlashtirish boʻyicha texnik qoʻmitaning tuzilmasi

5. TQ tuzilmasiga quyidagilar kiradi: rais, rais oʻrinbosari (zarur boʻlganda), masʼul kotib, TQga aʼzo-tashkilotlar.

6. TQga rais boshchilik qiladi.

Rais, rais oʻrinbosari tashkilotlar rahbarlari, rahbar oʻrinbosarlari, bosh konstruktorlar, bosh texnologlar va TQ aʼzolari boʻlgan boʻlimlar rahbarlaridan saylanadi.

7. TQ kotibiyati ishiga TQ masʼul kotibi rahbarlik qiladi.

Masʼul kotib TQ kotibiyatini boshqaruvchi tashkilot xodimlaridan tanlanadi.

8. TQ faoliyatiga tegishli tartibga solish sohasiga taalluqli boʻlgan davlat va xoʻjalik boshqaruv organi vakili boʻlmagan TQ kotibiyati Institut tomonidan yuritiladi.

9. TQ tuzilmasida TQ faoliyatining ayrim sohalari boʻyicha ishlarning muayyan qismini bajarish uchun TQ faoliyati sohalari tegishlicha chegaralangan holda quyi qoʻmitalar tuzilishi mumkin.

Standartlashtirish boʻyicha quyi qoʻmitani tuzish uchun kamida uchta TQga aʼzo tashkilot uning ishida ishtirok etishga tayyorligini bildirishi kerak.

10. Quyi qoʻmitalarni tuzish, ularning raislari va masʼul kotiblarini tayinlash ushbu Nizomning 53-bandiga muvofiq TQga aʼzo tashkilotlarning ovoz berishi orqali amalga oshiriladi.

11. TQ doirasida aniq loyiha boʻyicha ishlarni tashkil etish uchun quyi qoʻmita ushbu Nizomning 32-bandiga muvofiq TQga aʼzo tashkilotlar va manfaatdor tomonlardan tashkil topgan ishchi guruhlarni tashkil etishi mumkin.

Ishchi guruhlarni tuzish, ularning rahbarlarini tayinlash ushbu Nizomning 53-bandiga muvofiq TQga aʼzo tashkilotlarning ovoz berishi orqali amalga oshiriladi

Ishchi guruhning faoliyati loyiha tugagandan soʻng toʻxtatiladi.

12. TQ tuzilmasi va tarkibining oʻzgarishi toʻgʻrisidagi axborot qaror qabul qilingan kundan boshlab oʻn kun mobaynida Institutga yuboriladi.

3-bob. TQ faoliyatini tashkil etish va tugatish

13. Har qanday manfaatdor tomon TQni tashkil etish tashabbusi bilan chiqish huquqiga ega.

14. TQ faoliyatini taʼminlash TQ kotibiyati tomonidan amalga oshiriladi.

TQ kotibiyati faoliyatning Institut, muayyan sohalariga va mahsulot turlariga, uni ishlab chiqarish, ekspluatatsiya qilish (foydalanish), saqlash, tashish (transportda tashish), realizatsiya va utilizatsiya qilish jarayonlariga ixtisoslashgan yoki ishlarni bajarish va xizmatlar koʻrsatishga hamda ushbu sohada eng yuqori ilmiy-texnik salohiyatga ega boʻlgan yetakchi ilmiy-tadqiqot institutlari yoki boshqa manfaatdor tomonlar tomonidan yuritiladi.

15. TQ kotibiyatini yuritishni rejalashtirayotgan tashkilot quyidagilarga ega boʻlishi lozim:

TQ faoliyatining tegishli sohasida oʻqigan va ish tajribasiga ega boʻlgan standartlashtirish sohasidagi mutaxassislar;

zarur moddiy-texnik baza va aloqa vositalari;

hujjatlarni chet tilidan davlat tiliga tarjima qilishni tashkil etish imkoniyati.

16. TQni shakllantirish uchun tashabbus koʻrsatuvchi standartlashtirish boʻyicha texnik qoʻmitaning ishida ishtirok etish uchun TQ va uning taxmin qilingan faoliyat sohasini tuzish zarurati asoslarini keltirgan holda ushbu Nizomning 2-ilovasiga muvofiq shakl boʻyicha standartlashtirish boʻyicha texnik qoʻmitasining namunaviy ish dasturi loyihasiga va TQ toʻgʻrisidagi nizom loyihasiga binoan standartlarning davlatlararo tasniflagichiga muvofiq kodlar bilan standartlashtirish obyektlarini oʻz ichiga olgan taklif-xatni Institutga, shuningdek, barcha manfaatdor shaxslarga yuboradi.

17. Manfaatdor tomonlarning koʻpchiligiga TQni tuzishni boshlash haqida maʼlumot berish uchun Institut, Agentlik va Institutning rasmiy saytida tegishli xabarnomani joylashtiradi.

18. TQ tarkibi manfaatdor shaxslarning manfaatlarini hisobga olgan holda quyidagilarning vakillaridan shakllantiriladi:

TQ faoliyati sohasiga tegishli sohaga taalluqli boʻlgan tartibga solish doirasiga doir davlat va xoʻjalik boshqaruv organlari;

TQ faoliyati sohasiga tegishli mahsulotlar ishlab chiqaruvchilar (isteʼmolchilar) boʻlgan tashkilotlar;

TQ faoliyati sohasiga tegishli mahsulotlar isteʼmolchilari (buyurtmachilari) boʻlgan tashkilotlar;

isteʼmolchilarning jamoat birlashmalari;

ilmiy-tadqiqot institutlari, taʼlim muassasalari;

Institut;

muvofiqlikni baholash organlari va boshqalar.

19. TQ kotibiyatini yuritishni rejalashtiradigan tashkilot TQ faoliyatida ishtirok etish istagini bildirgan manfaatdor shaxslar vakillarining tashkiliy yigʻilishini oʻtkazadi, unda standartlarning davlatlararo tasniflagichi kodlari bilan standartlashtirish obyektlari, TQ toʻgʻrisidagi nizom loyihasi, TQning ish dasturi koʻrsatilgan holda TQ faoliyati sohasi maʼqullanishi kerak hamda rais, rais oʻrinbosar(lar)i va masʼul kotib lavozimlariga nomzodlar koʻrsatiladi.

Oʻtkazilgan tashkiliy yigʻilish natijalariga koʻra barcha ishtirokchilar tomonidan imzolangan bayonnoma tuziladi.

TQni tuzish toʻgʻrisidagi taklif kamida beshta manfaatdor shaxs tomonidan qoʻllab-quvvatlanishi kerak.

TQ toʻgʻrisidagi nizom loyihasi TQ raisi lavozimiga taklif etiladigan vakil tashkilotning boshligʻi (rahbar oʻrinbosari) va TQ kotibiyatini yuritishni rejalashtirgan tashkilot rahbari (rahbar oʻrinbosari) bilan kelishilishi kerak.

20. TQ kotibiyatini yuritishni rejalashtirgan tashkilot TQ toʻgʻrisidagi nizom loyihasi (qogʻoz va elektron tashuvchi) bilan TQni tuzish boʻyicha qaror qabul qilish haqida maʼqullangan materiallarni, TQning ish dasturini, TQ tarkibini (TQga aʼzo tashkilotlar roʻyxati) Institutga yuboradi.

21. Institut Standartlashtirish boʻyicha tarmoq texnik qoʻmitasini tashkil etish, uning faoliyatini toʻxtatib turish va tugatish haqida 10 kun muddatda qaror qabul qiladi, unda TQning nomi, kotibiyatni yuritish vazifasi yuklangan tashkilot, TQ faoliyati sohasi, TQ nizomi, uning tarkibi belgilanadi.

22. Institut qaror nusxasini bir kun muddatda TQ kotibiyatiga yuboradi va qaror nusxasini belgilangan tartibda ochiq axborot tizimiga joylashtiradi.

23. Identifikatsiya va hisoblash maqsadlari uchun tuzilgan TQga “STQ” (Standartlashtirish texnik qoʻmitasi) harflaridan, identifikatsiya (tartib) raqami va TQ nomidan tashkil topgan belgilar beriladi.

Identifikatsiya (tartib) raqamlari Institut tomonidan tuzilgan va TQ yagona reyestriga kiritilgan tartibda beriladi va quyidagi maʼlumotlarni oʻz ichiga oladi:

TQni roʻyxatga olish tartib raqami;

TQ nomi;

qoshida TQ tuzilgan manfaatdor tomon nomi;

TQ faoliyati sohasi;

TQ faoliyati tugatilganda uning raqami boshqa TQga berilmaydi.

24. Har bir quyi qoʻmita oʻz identifikatsiya (tartib) raqami va nomiga ega boʻladi. Quyi qoʻmitaning belgilanishi “STQQ” harflari, quyi qoʻmita raqami va uning nomini oʻz ichiga oladi.

Quyi qoʻmitalar tuzilgan tartibda raqamlanadi. Quyi qoʻmitaning faoliyati tugatilganda uning raqami boshqa quyi qoʻmitaga berilmaydi.

25. TQ toʻgʻrisidagi tasdiqlangan nizom, TQ tarkibi va TQ ish dasturi Institutning saytiga joylashtiriladi.

26. TQ faoliyati quyidagi hollarda tugatilishi mumkin:

tashkil etilish maqsadidagi ishlarni bajarilishi yakuniga yetganda;

TQ faoliyati sohasida oʻn ikki oy davomida ishning mavjud emasligi;

ushbu Nizomning 53-bandiga muvofiq ovoz berish;

TQga aʼzo — tashkilotlarning soni beshtadan kamayganda;

TQ faoliyatining samaradorligini baholashning salbiy natijalari.

TQ faoliyatining toʻxtatilishi TQ yigʻilishi bayonnomasini taqdim etilganda Institutning qarori bilan rasmiylashtiriladi.

27. TQ yagona reyestri Agentlik va Institutning rasmiy saytlarida joylashtiriladi.

4-bob. Standartlashtirish boʻyicha texnik qoʻmitaning tarkibi

28. TQda aʼzolikning bir toifasi — teng huquqli aʼzolik belgilanadi.

29. Agar manfaatdor tomon TQga biriktirilgan bir yoki bir nechta standartlarni ishlab chiqish, moliyalashtirishdan yoki TQ faoliyat sohasidagi ishlardan manfaatdor boʻlsa, TQ tarkibiga kirish huquqiga ega.

Manfaatdor tomon TQ kotibiyatiga (agar TQ tashkil etish jarayonida boʻlsa — TQ kotibiyatini yuritishni rejalashtirayotgan tashkilotga) TQ ishida ishtirok etish uchun tashkilotning doimiy vakolatli vakilining bogʻlanish maʼlumotlari (F.I.Sh., lavozimi, telefon raqami, elektron pochta manzili) koʻrsatilgan xatni yuboradi. Zarur boʻlganda TQ ishida ovoz berish huquqiga ega boʻlmagan boshqa vakillar ishtirok etishi mumkin.

TQga aʼzo tashkilot oʻn kun mobaynida TQning masʼul kotibiga doimiy vakolatli vakilining bogʻlanish maʼlumotlarining oʻzgarganligi haqida xabar berishi kerak.

30. Doimiy vakolatli vakillar TQ kotibiyati bilan aloqada boʻlib, tashkilotning rahbariyatiga kerakli maʼlumotlar berib, TQga aʼzo tashkilot nomidan ovoz beradi.

31. Mavjud TQga tarkibiga kirish toʻgʻrisidagi manfaatdor tomonlarning soʻrovlari olinganda uning masʼul kotibi TQning barcha aʼzo tashkilotlarga tanishish uchun axborot yuboradi.

TQ masʼul kotibi Institutga TQ tarkibiga oʻzgartirish kiritilganligi haqida axborot yuboradi.

32. TQ oʻtkazadigan ishlarda manfaatdor shaxslar, alohida mutaxassislar, shuningdek, xalqaro va mintaqaviy tashkilotlarning vakillari ovoz berish huquqisiz ishtirok etishi mumkin.

33. Agar TQga aʼzo tashkilot muntazam ravishda TQ faoliyatida ishtirok etmasa (ketma-ket uch marotabadan koʻp), asosli sabablarsiz ishlab chiqilayotgan standartlar yuzasidan ovoz bermasa yoki TQ nizomida belgilangan boshqa tartib-taomillarga rioya qilmasa, kotibiyat unga ogohlantirish yuborish huquqiga ega. Agar ogohlantirishdan soʻng bir yil davomida TQga aʼzo tashkilot oʻzining majburiyatlarini tegishli boʻlmagan koʻrinishda bajarishda davom etsa, u ushbu Nizomning 53-bandiga muvofiq ovoz berish yoʻli bilan TQ tarkibidan chiqarib tashlanishi mumkin.

TQning masʼul kotibi qabul qilingan qaror haqidagi axborotni Institutga yuboradi.

34. TQ tarkibidan chiqish toʻgʻrisida qaror qabul qilishda TQga aʼzo — tashkilot chiqish sanasidan kamida ikki oy oldin TQ kotibiyatini ogohlantirishi kerak.

TQning masʼul kotibi ushbu axborotni Institutga yuboradi.

35. TQ tarkibidagi oʻzgarishlar (qoʻshilish, chiqarib tashlash, chiqish) Agentlikning buyrugʻi bilan rasmiylashtiriladi, nusxasi TQga va Institut kotibiyatiga yuboriladi.

5-bob. Standartlashtirish boʻyicha texnik qoʻmitalarning vazifalari va funksiyalari

36. Quyidagilar TQning asosiy vazifalari hisoblanadi:

standartlashtirish tizimlarining faoliyatini va rivojlanishini taʼminlashda qatnashish, xalqaro standartlarni qoʻllash asosida uni xalqaro, mintaqaviy tizimlar bilan uygʻunlashtirish;

standartlarni ishlab chiqish, qabul qilish, qayta koʻrib chiqishda ilgʻor xorijiy tajribani joriy qilish yoʻli bilan, shu jumladan, ularda anʼanaviy texnologiyalarning oldinda boruvchi imkoniyatlarini, istiqbolga dastlabki talablarni belgilashni hisobga olgan holda ishlab chiqarilayotgan mahsulotning raqobatdoshligi oshirilishini taʼminlashda ishtirok etish.

37. Quyidagilar TQning asosiy funksiyalari hisoblanadi:

standartlarni ishlab chiqishda manfaatdor tomonlarning takliflarini koʻrib chiqish;

standartlarni ishlab chiqish, oʻzgartirishlar kiritish, qayta koʻrib chiqish va bekor qilish boʻyicha takliflar tayyorlash;

TQning ish dasturiga muvofiq standartlarni ishlab chiqish, koʻrib chiqish, va tasdiqlashga tayyorlash;

Oʻzbekiston Respublikasida amalda boʻlgan va ushbu TQga biriktirilgan standartlarni tahlil qilish (keyingi oʻrinlarda standartlarni tekshirish deb ataladi);

Oʻzbekiston Respublikasi hududida xalqaro, mintaqaviy standartlarni joriy etish va amaldagi milliy standartlarni bekor qilish boʻyicha takliflar tayyorlash;

xalqaro, mintaqaviy va boshqa davlatlarning milliy standartlarini qoʻllashda koʻmaklashish;

TQ faoliyati sohasida standartlashtirish holati boʻyicha tahliliy materiallar tayyorlash;

standartlashtirish boʻyicha xalqaro va mintaqaviy tashkilotlarning TQ ishida ishtirok etish.

muhokama qilinadigan standart loyihasida keltirilgan talablarning texnik qoʻmita faoliyat yoʻnalishi doirasida toʻgʻriligi, ishonchligi va asoslantirilganini taʼminlash;

xalqaro standartlarni qabul qilishning muvofiqlik darajalarini aniqlash boʻyicha xulosalar berish;

TQga aʼzo tashkilotlarning doimiy vakolatli vakillari, TQ, quyi qoʻmita, ishchi guruh yigʻilishlarida, shuningdek, bevosita oʻz tashkiloti tomonidan yuklangan funksiyalarni masofadan turib bajaradi.

38. Quyidagilar TQ raisining asosiy vazifalari hisoblanadi:

TQning, jumladan, uning quyi qoʻmitalari va ishchi guruhlari ishini tashkil qilish va rahbarlik qilish;

standartlashtirish maqsadlari va vazifalariga muvofiq TQ faoliyatining texnik siyosatini belgilash;

TQ faoliyati sohasi bilan bogʻliq masalalar boʻyicha barcha davlat va jamoat tashkilotlarida TQ nomidan vakillik qilish;

TQning ish dasturini tasdiqlash;

TQ yigʻilishini oʻtkazish.

TQ raisining oʻrinbosari rais tomonidan berilgan vazifalarni, shuningdek, rais yoʻqligida uning vazifalarini bajaradi.

39. Quyidagilar TQ masʼul kotibining asosiy vazifalari hisoblanadi:

TQ yigʻilishlarini oʻtkazishga tayyorlash va oʻtkazilishini taʼminlash;

TQ tarkibiga kiradigan quyi qoʻmitalar va ishchi guruhlarning faoliyatini muvofiqlashtirish;

TQ ish dasturlari loyihalarini tayyorlash va ushbu dasturlarning bajarilishini nazorat qilish;

standartlar loyihalarini ishlab chiqishni tashkil etish;

manfaatdor tomonlar tarafidan standartlar loyihalarini koʻrib chiqishni tashkil etish, ularni koʻrib chiqish va tasdiqlash uchun taqdim etishga tayyorlash;

manfaatdor tomonlar bilan muhokama qilish uchun standartlar loyihalarini internet tarmogʻiga joylashtirish;

TQga aʼzo tashkilotlar tomonidan TQga tushgan materiallar va hujjatlar loyihalari koʻrib chiqilishini taʼminlash;

TQga biriktirilgan standartlar roʻyxatini yangilash;

TQ qarorlarini rasmiylashtirish;

ish yuritish, hujjatlarni roʻyxatdan oʻtkazish va hisobga olish, shu jumladan, tashkilotlar bilan yozishmalar olib borish;

ushbu Nizomning 3-ilovasiga muvofiq shakl boʻyicha Standartlashtirish boʻyicha texnik qoʻmitaning namunaviy yillik hisobotini tayyorlash;

yillik hisobotni tasdiqlash uchun TQ raisiga taqdim etish va 1-fevraldan kechiktirmay Institutga va TQ ga aʼzo tashkilotlarga yuborish.

6-bob. Standartlashtirish boʻyicha ishlarni rejalashtirishda ishtirok etish

40. TQ Standartlashtirish davlat rejasini, standartlashtirish tarmoq dasturlarini shakllantirishda ishtirok etadi.

41. TQ kotibiyati TQ ga aʼzo tashkilotlarning takliflarini, TQ (quyi qoʻmita) qarorlarini va Institut tomonidan belgilangan ustuvor vazifalarni hisobga olgan holda standartlashtirish boʻyicha texnik qoʻmitaning ish dasturini ishlab chiqadi. Standartni ishlab chiqish toʻgʻrisida taklif tushsa, kotibiyat uni ishlab chiqishning maqsadga muvofiqligini yigʻilishda yoki masofadan turib TQ aʼzolari oʻrtasida muhokama qilishi kerak.

42. TQga aʼzo tashkilotlarning takliflari asosida TQ har yili standartlashtirish davlat rejasiga taklif-buyurtmanomalar tayyorlaydi.

43. Agar tasdiqlangan standartlashtirish davlat rejasiga oʻzgartirishlar kiritish zarur boʻlsa, aʼzo-tashkilotlar TQ doirasida koʻrib chiqish uchun qoʻshimcha taklif-buyurtmanomalar beradi.

7-bob. Standartlarni ishlab chiqish va tekshirish

44. TQ standartlashtirish tizimi talablariga muvofiq holda standartlarni ishlab chiqadi.

45. TQ standartlarning Oʻzbekiston Respublikasining boshqa qonun hujjatlariga, Oʻzbekiston Respublikasining xalqaro shartnomalariga, texnik reglamentlarga, xalqaro (mintaqaviy) standartlarga muvofiqligini tahlil qilish maqsadida ularni tekshiradi, buning natijasida ularni qayta koʻrib chiqilmasdan va oʻzgartirmasdan amalda saqlash yoki qayta koʻrib chiqish, oʻzgartirish yoki bekor qilish zarurati toʻgʻrisida xulosaga keladi.

46. Standartlarni tekshirishda TQ standartlashtirish tizimi talablariga amal qiladi.

47. Agar standartlarni tekshirish jarayonida standartni bekor qilish maqsadga muvofiqligi aniqlansa, u holda TQ kotibiyati standartlashtirish tizimi talablariga muvofiq ushbu standartni bekor qilish boʻyicha ishlarni tashkil etadi.

8-bob. Standartlashtirish boʻyicha xalqaro (mintaqaviy) tashkilotlarning standartlashtirish boʻyicha texnik qoʻmitalari (quyi qoʻmitalar, guruhlar) ishida ishtirok etish

48. TQ standartlashtirish boʻyicha xalqaro (mintaqaviy) tashkilotlarning standartlari loyihalarini koʻrib chiqish va ushbu loyihalar boʻyicha ovoz berishda, Oʻzbekiston Respublikasi takliflarini tayyorlashda ishtirok etadi.

49. TQ ayni shunday faoliyat sohasi boʻlgan xalqaro (mintaqaviy) standartlashtirish tashkilotlarining TQ (quyi qoʻmitalar, guruhlar) ishida qatnashadi.

50. Institut standartlashtirish boʻyicha xalqaro (mintaqaviy) tashkilotlarning TQ ishida ishtirok etish uchun TQga kirishni taʼminlaydi. TQ standartlashtirish boʻyicha tegishli xalqaro (mintaqaviy) tashkilotlarning ishlash qoidalariga muvofiq holda faoliyat yuritadi.

51. TQ kotibiyatini boshqarishda, xalqaro (mintaqaviy) tashkilotlarning yoki ularning TQ ishida ishtirok etishda TQ xalqaro (mintaqaviy) TQ nizomiga amal qiladi.

9-bob. Standartlashtirish boʻyicha texnik qoʻmita tomonidan standart loyiha toʻgʻrisida xulosa tayyorlash

52. TQga aʼzo tashkilotlar doimiy vakolatli vakillarining bevosita TQ yigʻilishida yoki masofadan turib ovoz berish yoʻli bilan qaror qabul qiladilar.

53. Tartibotlar masalalari (TQ ish dasturiga qoʻshimcha kiritish, tarkibga yangi aʼzo tashkilotlarni qabul qilish, TQ faoliyatini tugatish, raisni, rais oʻrinbosar(lar)ini, masʼul kotibni saylash, ishchi guruh, quyi qoʻmitalarni tuzish va tugatish) boʻyicha qaror TQga aʼzo — tashkilotlarning doimiy vakolatli vakillarining koʻpchiligi uning uchun ovoz berganda qabul qilingan deb hisoblanadi.

54. Standart loyihalar boʻyicha ovoz berish uchun unda ishtirok etuvchi TQga aʼzo tashkilotlarning doimiy vakolatli vakillarining uchdan ikki qismidan kam boʻlmagan qismi onlayn va oflayn shaklda ishtirok etishi yetarli hisoblanadi.

Muhokamada ishtirokchilarning mavjud masalalar boʻyicha eʼtirozlari va fikrlarini inobatga olingan holda, standart loyihasi uchun ovoz berish natijasida ushbu Nizomga 4-ilovaga muvofiq shaklda ovoz berish byulleteni va bayonnoma koʻrinishida muhokama xulosasi rasmiylashtiriladi, unda ovoz berish natijalari, ovoz berishda kelishmovchilikni bartaraf etish boʻyicha TQ harakati va mavjud eʼtirozlar keltiriladi.

Xulosa har bir TQga aʼzo tashkilotlarga ovoz berish yakunlangach, bir oy muddat mobaynida yuboriladi.

55. TQ faoliyati samaradorligini baholash standartlashtirish tizimining asos boʻluvchi normativ hujjatlari talablariga muvofiq holda Institut tomonidan amalga oshiriladi.

10-bob. Texnik qoʻmitalar faoliyati samaradorligini baholashning asosiy mezonlari

56. Quyidagilar texnik qoʻmitalar faoliyati samaradorligini baholashning asosiy mezonlari hisoblanadi:

TQga biriktirilgan standartlar fondining sifati;

xalqaro, mintaqaviy standartlashtirish boʻyicha ishlarda TQ faoliyatining samaradorligi;

TQ faoliyatining uyushqoqligi va ochiqligi.

57. TQga biriktirilgan standartlar fondining sifati quyidagilardan kelib chiqib baholanadi:

TQga biriktirilgan va ishlab chiqilgan milliy standartlar soni;

xalqaro standartlar asosida ishlab chiqilgan standartlar soni.

58. Xalqaro, mintaqaviy standartlashtirish boʻyicha ishlarda TQ faoliyatining samaradorligi quyidagilardan kelib chiqib baholanadi:

xalqaro, mintaqaviy standartlashtirish kotibiyatini yuritish;

TQga biriktirilgan va ishlab chiqilgan xalqaro, mintaqaviy standartlarning umumiy soni.

59. TQ faoliyatining uyushqoqligi va ochiqligi quyidagilardan kelib chiqib baholanadi:

TQ ish dasturining oʻz vaqtida va toʻliq bajarilishi koʻrsatkichlari;

TQ faoliyati haqidagi axborotning mavjudligi va sermazmunligi;

TQ faoliyati haqida taqdim etilgan yillik hisobotning oʻz vaqtida va toʻliq bajarilishi koʻrsatkichlari.

60. TQ faoliyatining samaradorligini baholash roʻyxatga olingan texnik qoʻmitalar faoliyati samaradorligini baholash mezonlari qiymatlarining nisbiy yigʻindisidan kelib chiqib aniqlanadi.

61. TQ faoliyati samaradorligini baholashni TQning yakunlangan yilgi faoliyati boʻyicha Institut amalga oshiradi. Bunda tashkil etilganiga ushbu baholash oʻtkazilishiga qadar bir yildan kam boʻlgan TQ faoliyati baholanmaydi.

62. TQning faoliyati samaradorligini baholash natijalari boʻyicha quyidagi ragʻbatlantirish choralari koʻriladi:

standartlashtirish sohasidagi normativ hujjatlar davlat fondidan bepul yillik foydalanish;

xalqaro grant mablagʻlari hisobiga xorijiy tajriba orttirish, seminarlar va boshqa tadbirlarda ishtirok etishda ustunlik.

63. TQ faoliyatining samaradorligini baholash natijalari boʻyicha vakolatli shaxslarga quyidagi javobgarlik choralari koʻriladi:

TQga aʼzo — tashkilotlarning tarkibidan vakolatli shaxs(lar)ni chiqarish;

standartlashtirish boʻyicha xalqaro va mintaqaviy tashkilotlarda TQ ishtirok etishini toʻxtatish.

11-bob. Standartlashirish boʻyicha texnik qoʻmitalar ishini moliyalashtirish

64. TQ tomonidan bajariladigan ishlar va xizmatlar qiymati TQ ishi dasturiga muvofiq TQga aʼzo — tashkilotlar bilan kelishiladi va aniqlanadi.

65. Standartlashtirish boʻyicha texnik qoʻmitaning faoliyati bilan bogʻliq xarajatlar uni tashkil etish toʻgʻrisidagi tashabbus bilan chiqqan subyektlarning, shuningdek, standartlarning qabul qilinishidan va qoʻllanilishidan manfaatdor boʻlgan boshqa tashkilotlarning mablagʻlari hisobidan amalga oshiriladi.

Standartlarni qabul qilishdan hamda qoʻllashdan manfaatdor boʻlgan davlat organlari hamda boshqa tashkilotlarning budjetdan tashqari yoki oʻz mablagʻlari hisobidan TQ aʼzolarini lavozim maoshlariga 50 foizgacha miqdorda qoʻshimcha ustamalar beriladi.

68. TQ ishida doimiy vakolatli vakillarning ishtirok etish xarajatlarini TQga aʼzo tashkilotlar qoplaydi.

12-bob. Yakunlovchi qoida

69. Ushbu Nizom talablari buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonun hujjatlariga muvofiq javob beradilar.

Standartlashtirish boʻyicha texnik qoʻmitalarning faoliyatini tashkil etish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 1-ILOVA

(1-ilova Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2024-yil 1-iyuldagi 370-sonli qarori tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 04.07.2024-y., 09/24/370/0468-son)

Standartlashtirish boʻyicha texnik qoʻmitalarning faoliyatini tashkil etish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 2-ILOVA

Standartlashtirish boʻyicha texnik qoʻmitalarning faoliyatini tashkil etish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 3-ILOVA

Standartlashtirish boʻyicha texnik qoʻmitalarning faoliyatini tashkil etish tartibi toʻgʻrisidagi nizomga 4-ILOVA

(Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 15.03.2019-y., 09/19/220/2770-son; Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 12.03.2022-y., 09/22/114/0209-son; 22.07.2023-y., 06/23/111/0509-son; 22.08.2023-y., 09/23/407/0638-son; 04.07.2024-y., 09/24/370/0468-son; 09.09.2026-y., 09/26/472/0908-son)