Oʻzbekiston Respublikasi Qizilqum nodir metallar va oltin davlat konserni (Qizilqumnodirmetalloltin)ning ustavini tasdiqlash toʻgʻrisida (26-son)

22.01.1992

OʻZBEKISTON RESPUBLIKASI PREZIDENTI HUZURIDAGI VAZIRLAR MAHKAMASINING

qarori

Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:

Oʻzbekiston Respublikasi Qizilqum kamyob metallar va oltin davlat konserni (“Qizilqumkamyobmetalloltin”)ning ilova qilinayotgan Ustavi tasdiqlansin.

Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A. MUTALOV

Toshkent sh.,

1992-yil 22-yanvar,

26-son

Vazirlar Mahkamasining 1992-yil 22-yanvardagi 26-son qarori bilan TASDIQLANGAN

Oʻzbekiston Respublikasi Qizilqum kamyob metallar va oltin davlat konserni (“Qizilqumkamyobmetalloltin”)ning

USTAVI

I. Umumiy qoidalar

1. Oʻzbekiston Respublikasi Qizilqum kamyob metallar va oltin davlat konserni (“Qizilqumkamyobmetalloltin”), bundan keyin — konsern, ishlab chiqarish-xoʻjalik kompleksi boʻlib, mustaqil sanoat korxonalarini, qurilish, montaj, taʼminot va sotish tashkilotlarini, loyihalash, ilmiy-tadqiqot institutlarini va boshqa yuridik shaxslarni ixtiyoriy asosda birlashtiradi.

2. Konsern ishlab chiqarish va ijtimoiy sohalarni, ilmiy-texnikaviy, investitsion, tashqi iqtisodiy va boshqa faoliyatlarni rivojlantirish, moddiy, moliyaviy va mehnat resurslaridan foydalanish samaradorligini oshirish maqsadida oʻz tarkibiga kiruvchi korxonalar va tashkilotlarning umumiy vazifalarini hal etish hamda faoliyatini muvofiqlashtirib borish uchun tashkil etilgan.

3. Konsern tarkibiga tematik, ishlab chiqarish, moliyaviy, iqtisodiy, hududiy, tijorat manfaatlari umumiy boʻlgan negizda, idoraviy boʻysunishidan qatʼi nazar, mulkchilikning istalgan shaklidagi (davlat, ijara, kooperativ, qoʻshma aksionerlik va boshqalar) birlashmalar, korxonalar va tashkilotlar kirishi mumkin.

4. Konsern va uning tarkibiga kiruvchi korxonalar oʻz faoliyatini Oʻzbekiston Respublikasi qonunlariga, Respublika hududida yuridik kuchga ega boʻlgan normativ aktlarga, mazkur Ustavga va Taʼsis shartnomasiga muvofiq amalga oshiradi.

5. Ishtirokchi korxonalar (Konsern aʼzolari) mustaqilligini, yuridik shaxs huquqlarini, mulkchilik shakli va munosabatlarini, boʻysunuvchanligini, shuningdek, davlat buyurtmasini va shartnomalar boʻyicha majburiyatlarni bajarish ham kiradigan burchni saqlab qolishadi.

6. Konsern tarkibidagi korxonalar boshqa konsernlar, korporatsiyalar, tarmoqlararo davlat birlashmalari tarkibiga kirishlari, konsernga va respublikaga moddiy zarar keltirmagan holda oʻzaro va konsernga kirmaydigan korxonalar bilan birgalikda xoʻjaliklararo birlashmalar, isteʼmolchilar va ishlab chiqaruvchilar uyushmalari va assotsiatsiyalari tuzishlari mumkin.

7. Konsern ichida ishtirokchi korxonalar oʻrtasida, shuningdek, uning Boshqaruvi bilan ishlab chiqarish munosabatlari mazkur Ustav va shartnomalar bilan belgilanadi.

8. Konsern yuridik shaxs hisoblanadi, u bank muassasalarida hisob-kitob va boshqa schyotlarga ega boʻladi, ijara va qonunda koʻzda tutilgan boshqa asoslarda ishtirokchi korxonalarning jamoa mulkchiligi huquqlari bilan alohida mulkka egalik qiladi, oʻz nomidan mulkiy huquqlarga ega boʻlishi va javobgar boʻlishi, hakamlikda yoki sudda daʼvogar va javobgar boʻlishi, nizolarni hal etishda boshqa organlarda vakillik qilishi mumkin. Konsern oʻziga tegishli mol-mulk boʻyicha qonunchilikka koʻra chora koʻrilganda oʻz majburiyatlari boʻyicha javob beradi.

Konsern konsern aʼzolari majburiyatlari boʻyicha javob bermaydi, oʻz navbatida konsern aʼzolari ham uning majburiyatlari boʻyicha javob bermaydilar.

9. Konserndagi va uning taʼsischilari oʻrtasidagi iqtisodiy munosabatlar shartnomaviy asosda quriladi.

10. Konsern oʻz faoliyatida respublikaning barcha organlari bilan bevosita aloqada boʻladi. Konsern faoliyati Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Vazirlar Mahkamasi tomonidan muvofiqlashtirib boriladi.

11. Konsern Oʻzbekiston Respublikasining Davlat gerbi tasviri tushirilgan, oʻz nomi oʻzbek va rus tillarida yozilgan muhrga, shtamplarga, tovar belgisiga va boshqa rekvizitlarga ega boʻladi.

12. Konsern Boshqaruvi Navoiy shahrida joylashgan.

II. Konsernning asociy vazifalari va faoliyati

13. Ishtirokchi korxonalar ishlab chiqarish, ilmiy-texnikaviy, iqtisodiy va ijtimoiy rivojlanishda ishlab chiqarish quvvatlaridan, mablagʻlardan foydalanish samaradorligini oshirishda oʻz imkoniyatlarini kengaytirish uchun konsernga birlashadilar.

14. Konsernning asosiy vazifasi ishlab chiqarish-texnika yoʻnalishidagi mahsulotlarni ishlab chiqarish va sotish boʻyicha davlat buyurtmalarini, qurilish boʻyicha, xalq isteʼmoli mollari ishlab chiqarish boʻyicha qabul qilingan dasturlarni, shuningdek, boshqa ishlar va xizmatlarni, ham tashqi, ham ichki bozorlarda ularning raqobatdorligini taʼminlaydigan yuqori isteʼmol xossalarini va kam xarajatlar bilan toʻliq hamda oʻz vaqtida bajarilishini taʼminlash ishlarini muvofiqlashtirib borish va bunga koʻmaklashishdan iboratdir.

15. Konsern oʻziga yuklatilgan funksiyalarga muvofiq:

oʻz tarkibiga kiruvchi birlashmalar, korxonalar va tashkilotlarning faoliyatini muvofiqlashtirib boradi, davlat buyurtmasini va toʻgʻridan toʻgʻri tuzilgan shartnomalarni hisobga olgan holda ishlab chiqarish dasturlarini mustaqil ravishda ishlab chiqadi va amalga oshiradi;

Qizilqumdagi xomashyo bazasini kengaytirish hamda qimmatbaho va kamyob metallar, binokorlik materiallari konlaridan kompleks foydalanish boʻyicha takliflar ishlab chiqadi;

tarmoq korxonalari, qurilishning istiqbolini rivojlantirish, ilmiy-texnika taraqqiyoti yutuqlarini joriy qilish, ishlab chiqarishni boshqarish tizimini takomillashtirish boʻyicha birgalikdagi chora-tadbirlarni amalga oshiradi;

birgalikdagi dasturlarni bajarish uchun konsernga kiruvchi korxonalarni moddiy-texnikaviy taʼminlash masalalarini koʻrib chiqadi va hal etadi;

qimmatbaho va kamyob metallarni qazib chiqarish, qayta ishlash va xalq isteʼmoli mollarini ishlab chiqarish boʻyicha ishlab turgan korxonalarni texnikaviy qayta jihozlash, yangi korxonalarni qurish uchun zarur boʻlgan moddiy-texnika va moliyaviy resurslarni jamlaydi;

tabiatni muhofaza qilish chora-tadbirlarini, ekologik jihatdan toza boʻlgan texnologik ishlab chiqarishlarni joriy etadi, balans chegarasidan chiquvchi rudalarni va ishlab chiqarish chiqindilarini qayta ishlashga jalb qilishni taʼminlaydi;

oʻzaro foydali tashqi iqtisodiy aloqalarni rivojlantiradi, chet ellik sheriklar bilan qoʻshma korxonalar tashkil etish boʻyicha qarorlar qabul qiladi;

tarmoq korxonalarida qoʻshimcha ishchi oʻrinlari tashkil etishga, mehnatkashlarning ishlash va yashash sharoitlarini yaxshilashga yordam beradi, Qizilqum mintaqasi aholisi uchun uy-joylarni, madaniy-maishiy obyektlarni, avtomobil yoʻllari tarmogʻini, elektr uzatish liniyalarini, suv va gaz quvurlarini va boshqa kommunikatsiyalarni remont qilish va qurishda faol qatnashadi;

ishlarni bexatar olib borish, ishlab chiqarishning texnika xavfsizligi qoida va normalariga va yer osti boyliklari toʻgʻrisidagi qonunchilikka rioya qilishni taʼminlaydi.

Xalq deputatlari viloyat Kengashining ijroiya qoʻmitasi, Oʻzbekiston Respublikasi Binokorlik materiallari sanoati vazirligi va boshqa manfaatdor vazirliklar, idoralar, tashkilotlar bilan birgalikda respublikada joylashgan oʻziga qarashli korxonalar va boshqa korxonalar hamda tashkilotlarning binokorlik materiallariga boʻlgan ehtiyojlarini birinchi navbatda qondirishni hisobga olib ularni mahalliy xomashyodan foydalangan holda ishlab chiqarish masalalarini koʻrib chiqadi va hal qiladi.

16. Konsernga quyidagi huquqlar beriladi:

ishlab chiqarish, ilmiy-ishlab chiqarish, qurilish-montaj va boshqa birlashmalar, korxonalar va tashkilotlar tashkil etish;

respublikaning barcha davlat organlarida, shuningdek, uning tashqarisida oʻziga ishonib topshirilgan masalalar boʻyicha respublika manfaatlarini ifodalash;

konsern aʼzolari boʻlgan qurilish, transport, texnologik, tijorat, loyiha-konstruktorlik, tashqi savdo korxonalariga, yuridik, axborot xizmatlari koʻrsatuvchilarga yordam berish maqsadida butlovchi buyumlar, materiallar, zagotovkalar, jihozlar, asbob-uskunalar va boshqa mahsulotlar ishlab chiqarish uchun xoʻjalik hisobidagi korxonalar barpo etish;

patent axborotlaridan foydalanish boʻyicha konsultatsiyalar berish, shuningdek, nou-xau, patentlar va kashfiyotlarni ishlab chiqarishga joriy etish;

kadrlar malakasini oshirishni tashkil etish;

konsern qatnashchilari mahsulotlarining isteʼmolchilariga marketing, savdo vositachiligi va boshqa firma xizmati koʻrsatishni amalga oshirish;

konsern tomonidan tashkil etilgan korxonalarga yuridik shaxs huquqlari berish, ular faoliyatining shart-sharoitlarini kelishib olish. Mazkur korxonalar belgilangan tartibda tasdiqlangan Ustav asosida ishlaydi;

birinchi navbatda konsern aʼzolariga kredit xizmati koʻrsatadigan va birgalikdagi dasturlarni mablagʻ bilan taʼminlaydigan banklar tashkil etish;

Vazirlar Mahkamasi bilan kelishgan holda:

sanoatni rivojlantirish muammolarini samarali hal etish maqsadida xorijiy mamlakatlar bilan ilmiy-texnikaviy hamkorlikni amalga oshirish, ham respublika hududida, ham uning tashqarisida va chet ellarda sanoat obyektlarini barpo etishga chet el tashkilotlari va firmalarini jalb qilish;

respublika hududida va chet ellarda xorijiy sheriklar bilan birgalikda qoʻshma korxonalar va firmalar, texnika va texnikaviy-tijorat markaz (byuro)lari, vakolatxonalar, tuzatish va servis tashkilotlari, baza va omborxonalar tashkil etish, xizmat koʻrsatish uchun chet el firmalarini jalb qilish.

17. Konsern quyidagi fondlarni tashkil etishi mumkin:

rivojlantirish;

rezerv;

ijrochi organlar mehnatiga haq toʻlash;

ijtimoiy-madaniy tadbirlar va uy-joy qurilishi;

valyuta va boshqalar.

Fondlarni tashkil etish va sarflash tartibi Boshqaruvning taqdimi boʻyicha konsern Kengashi tomonidan belgilanadi.

III. Konsernning mol-mulki

18. Konsern oʻz mulkiga, shuningdek, oʻziga berilgan vakolatlar doirasida konsernga kiruvchi yuridik shaxslarning mulkiga egalik qiladi, ulardan foydalanadi, ularni boshqaradi. Ishtirokchi korxonalar bu mulklarga nisbatan alohida huquqlarga ega boʻlmaydilar.

19. Ishlab chiqarish-xoʻjalik funksiyalarini markazlashgan tartibda bajarish maqsadida konsern tomonidan oʻz mablagʻlari hisobiga barpo etilgan korxonalarning mol-mulklari konsernning mulki hisoblanadi.

20. Konsernning mulki quyidagi manbalar hisobiga barpo etiladi:

konsern aʼzolarining kirish badallaridan tashkil topadigan ustav fondi;

aniq maʼlumotlarni va ilmiy-texnikaviy, ishlab chiqarish va ijtimoiy rivojlanish dasturlarini mablagʻ bilan taʼminlash uchun ishtirokchi korxonalar tomonidan ixtiyoriy ravishda oʻtkaziladigan maqsadli badallar;

Boshqaruv va korxonalar oʻrtasidagi shartnomalar asosidagi ajratmalar;

bank kreditlari;

oʻzining ishlab chiqarish-xoʻjalik va moliyaviy faoliyati daromadlari;

qimmatbaho qogʻozlar (aksiya va obligatsiyalar)ni sotishdan tushgan daromadlar;

qimmatdor qogʻozlar (aksiya va obligatsiyalar)ni, shu jumladan, chet el kompaniyalarining sotib olingan qimmatdor qogʻozlari boʻyicha dividendlar;

qonun tomonidan taqiqlanmagan boshqa manbalar.

21. Konsern aʼzolarining ustav fondidagi ulushi yil yakuni boʻyicha konsern olgan foyda (dividendlarning bir qismini taqsimlashda tegishli ravishda ulushni belgilaydi.

22. Aniq dasturlarni mablagʻ bilan taʼminlash uchun maqsadli badallar miqdorlarini, ulardan foydalanish va foydani taqsimlash tartibini konsern Kengashi belgilaydi.

23. Kengash qaroriga muvofiq mablagʻlar quyidagilarga ishlatiladi:

konsernning ishtirokchi korxonalarini ishlab chiqarish va mablagʻ bilan taʼminlashga;

yangi ixtisoslashtirilgan ishlab chiqarishlarni tashkil etishga, korxonalarni texnika bilan qayta jihozlashga va qayta qurishga;

konsern Kengashi tomonidan tasdiqlangan maqsadli dasturlarni mablagʻ bilan taʼminlashga (ushbu xarajatlar keyinchalik dasturlar qatnashchilarining foydalari hisobiga qoplanadi);

ishtirokchi korxonalar uchun rezerv (ehtiyot) fondini tashkil etishga;

tashqi iqtisodiy faoliyatni mablagʻ bilan taʼminlash uchun valyuta fondini yaratishga;

konsernning faoliyati uchun zarur boʻlgan ishlab chiqarish va tijorat infrastrukturasini yaratishga;

marketing va reklama faoliyatiga;

Boshqaruv apparatini saqlashga va boshqa maqsadlarga.

24. Konsern oʻzining mustaqil balansiga ega boʻladi, davlat korxonalari uchun belgilangan qoidalar boʻyicha buxgalterlik hisob-kitobini tashkil etadi.

25. Konsernning mulklardan foydalanish va moliya-xoʻjalik faoliyati ustidan nazorat konferensiya saylaydigan taftish komissiyasi tomonidan amalga oshiriladi. Boshqaruvning va Konsern tasarrufidagi korxonalarning moliya-xoʻjalik faoliyati yiliga kamida bir marta taftish qilinadi.

IV. Konsernni boshqarish

26. Konsernni boshqarish demokratik asosda iqtisodiy usullarni qoʻllab, uning tarkibiga kiruvchi barcha korxonalarning mustaqillik huquqlariga qatʼiy rioya qilgan holda, amalga oshiriladi.

27. Quyidagilar boshqaruv organlari hisoblanadi:

taʼsischilar konferensiyasi;

konsern Kengashi;

konsern Boshqaruvi (ijrochi direksiya).

28. Taʼsischilar konferensiyasiga vakillik normasi konsern Kengashi tomonidan belgilanadi.

29. Taʼsischilar konferensiyasi zaruratga qarab (buning uchun Kengash aʼzolarining ellik foizidan koʻprogʻi istak bildirgan taqdirda), shuningdek, taftish komissiyasining qarori boʻyicha quyidagi masalalarni koʻrib chiqish uchun yiliga kamida bir marta chaqiriladi;

konsern Ustavini qabul qilish, unga oʻzgartishlar va qoʻshimchalar kiritish;

konsern Kengashini saylash;

konsern Kengashi va taftish komissiyasining hisobotlarini tinglash;

Kengash Raisini, uning oʻrinbosarlarini, shu jumladan, ijrochi direktorni saylash.

30. Konsernga aʼzo boʻlgan korxonalar vakillari konferensiyasining qarori uning uchun vakillar umumiy sonining ellik foizidan koʻprogʻi ovoz bergan taqdirda qabul qilingan hisoblanadi.

31. Konsernning ishtirokchi korxonalari va tashkilotlarining rahbarlari, Kengash Raisi va uning oʻrinbosarlari Kengash aʼzolari hisoblanadilar. Kengash aʼzolari besh yil muddatga saylanadilar.

32. Konsern Kengashining Raisi ayni vaqtda Boshqaruv Raisi hisoblanadi va konferensiya tomonidan taʼsischi korxonalar rahbarlari orasidan saylanadi.

33. Konsern Kengashi (Boshqaruvi) Raisi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan tasdiqlanadi.

34. Rais oʻrinbosarlari Vazirlar Mahkamasi bilan kelishilgan xolda saylanadilar.

V. Konsern organlarining funksiyalari, huquqlari va javobgarligi

35. Konsern Kengashi yilning xar choragida kamida bir marta oʻtkaziladi. Kengashning navbatdan tashqari majlislari konsern ishtirokchilarining kamida uchdan bir qismining talabi bilan, shuningdek, konsern faoliyatida paydo boʻladigan masalalarni tezda hal etish uchun taftish komissiyasining qaroriga koʻra chaqiriladi.

36. Konsern ishtirokchilari Kengashni chaqirish muddati va uning kun tartibi toʻgʻrisida Kengash oʻtkaziladigan kundan ikki hafta oldin xabardor qilinadi.

37. Konsern Kengashining huquq doirasiga quyidagilar kiradi:

konsern Ustaviga va taʼsis shartnomasiga oʻzgartishlar va qoʻshimchalar kiritish masalasini konferensiya koʻrib chiqishiga kiritish;

birgalikdagi faoliyatning istiqbolli va yillik dasturlarini, ularning bajarilishi toʻgʻrisida Boshqaruvning hisobotlarini koʻrib chiqish va tasdiqlash;

konsern fondlarini hosil qilish tartibini va ulardan foydalanish yoʻnalishlarini belgilash;

konsernning soliqlarni toʻlashdan keyin qolgan foydasini fondlarni toʻldirishga taqsimlash va dividendlarni toʻlashga yoʻnaltiriladigan ulushni aniqlash;

konsern faoliyatini toʻxtatish toʻgʻrisidagi takliflarni konferensiya koʻrib chiqishiga kiritish;

konsern faoliyati yoʻnalishlarini belgilash, uning dasturlarini koʻrib chiqish va tasdiqlash;

ishlab chiqarish, ilmiy-texnikaviy, ijtimoiy, tabiatni muhofaza qilish va boshqa dasturlarni mablagʻ bilan taʼminlash uchun maqsadli badallar toʻgʻrisida qarorlar qabul qilish;

konsernning yangi aʼzolarini qabul qilish toʻgʻrisida qarorlar tayyorlash, ustav fondiga va konferensiya tasdigʻi bilan undagi ishtirokchilarning ulushiga oʻzgartish kiritish;

zarurat tugʻilganda konsernning maqsadli dasturlarini oʻzlashtirish davomida korxonalar tomonidan yoʻl qoʻyilgan zararlarni qoplash toʻgʻrisida qarorlar qabul qilish;

Boshqaruv apparatini saqlashga, shu jumladan, Kengash Raisi va uning oʻrinbosarlari lavozim maoshlariga qilinadigan xarajatlar smetasini tasdiqlash;

investitsiyalar, konsern korxonalarini, strukturaviy birliklarini tashkil etish va tugatish toʻgʻrisida qarorlar qabul qilish;

konsernning ishlab chiqarish-xoʻjalik faoliyatini taftish qilish yakunlari boʻyicha chora-tadbirlar koʻrish;

Boshqaruv ishi toʻgʻrisidagi hisobotlarni tinglash va tasdiqlash;

konsern aʼzolari va Boshqaruv oʻrtasidagi kelishmovchiliklarni koʻrib chiqish.

38. Boshqaruv (ijrochi direksiya) konsern Kengashining ijro etuvchi boshqaruvchi organi hisoblanadi.

Boshqaruv ishiga va uning ishchi apparatiga konsern Kengashining Raisi rahbarlik qiladi.

Konsern Kengashining Raisi, u Boshqaruv Raisi hamdir, oʻz oʻrinbosarlaridan biriga (ijrochi direktorga) taʼsis konferensiyasi va Kengash qabul qilgan qarorlarni bajarish uchun zarur boʻlgan doirada oʻz huquqini beradi.

39. Konsern Boshqaruvi:

ilmiy-ishlab chiqarish, tashqi iqtisodiy, investitsiya va boshqa faoliyatlarning maqsadli dasturlarini ishtirokchi korxonalar bilan birgalikda ishlab chiqadi va ularning bajarilishini tashkil etadi;

konsern faoliyatining yangi sohalari boʻyicha takliflar ishlab chiqishni amalga oshiradi, marketing boʻyicha ishlarni tashkil etadi;

davlat boshqaruv organlari, assotsiatsiyalar va birlashmalar bilan oʻzaro munosabatlarda konsern aʼzolarining manfaatlarini ifodalaydi;

manfaatdor korxonalar bilan birgalikda yangi ishlab chiqarish quvvatlarini rivojlantirish, korxonalarni texnikaviy qayta jihozlash va rekonstruksiyalash boʻyicha takliflar tayyorlaydi;

respublikaning boshqa sanoat korxonalarida va tarmoqlarida dasturlar va ilmiy-texnikaviy ishlanmalar doirasida yangi butlovchi buyumlarni va materiallarni joylashtirishga doir masalalarni hal qiladi;

Kengash qarorlarini ijro etish borasida respublika hududida konsern faoliyati uchun zarur boʻlgan, shu jumladan, chet ellik sheriklar bilan korxona va firmalar tashkil etadi, konsern tomonidan barpo qilingan korxona va tashkilotlarni qayta tashkil etish yoki tugatish toʻgʻrisida takliflar tayyorlaydi;

konsernning tashqi iqtisodiy faoliyatini uyushtiradi oʻz dasturlarini amalga oshirish uchun chet el firmalarini jalb etadi, mazkur masalalarni hal qilish uchun mutaxassislarni chet ellarga xizmat safarlariga yuboradi;

konsern va uning ishtirokchilarining manfaatlarini huquqiy himoya qilishni amalga oshiradi;

konsernga aʼzo boʻlgan korxonalarni iqtisodiy va ijtimoiy rivojlantirishning maqsadli va istiqbolli dasturlari asosida konsernni rivojlantirish istiqbollarini belgilaydi va konsern Kengashining tasdigʻiga kiritadi;

konsern Kengashining qaroriga muvofiq konsern tomonidan tashkil etilgan korxonalarga yuridik shaxs huquqlarini beradi, ular faoliyatining shart-sharoitlarini belgilaydi;

ishtirokchi korxonalarning kooperatsiya va resurslardan oqilona foydalanish yoʻnalishidagi dasturlarini ishlab chiqish ishlarini muvofiqlashtirib boradi;

mablagʻlardan va mol-mulklardan oqilona foydalanish, konsern dasturlarini mablagʻ bilan taʼminlash boʻyicha chora-tadbirlarni ishlab chiqadi va amalga oshiradi;

konsern olgan foydani, shu jumladan, maqsadli dasturlarning amalga oshirilishidan olingan foydani ham taqsimlash, konsernning markazlashtirilgan fondlarini va rezervlarini hosil qilish va ulardan foydalanish tartibi toʻgʻrisida takliflar ishlab chiqadi va ularni konsern Kengashining tasdigʻiga kiritadi;

konsern Kengashida koʻrib chiqilishi lozim boʻlgan masalalarni tayyorlashni amalga oshiradi.

40. Konsern Boshqaruvi tuzilgan strukturaviy boʻlinmalar ishiga rahbarlik qiladi, oʻziga yuklatilgan funksiyalarning bajarilishi va qabul qilingan dasturlarning amalga oshirilishi uchun javobgardir.

41. Boshqaruv zimmasiga yuklatilgan funksiyalarni amalga oshirish uchun Kengash Raisi ishchi apparati tuzadi.

Kengash (Boshqaruv) Raisi, uning oʻrinbosarlari belgilangan tartibda konsernning tarkibiga kiruvchi korxonalarning mutaxassislarini ishlarni bajarishga, xizmat koʻrsatishga jalb qilish, xodimlarni ragʻbatlantirish huquqiga egadirlar.

42. Boshqaruv bilan konsern tarkibiga kiruvchi korxonalar oʻrtasidagi iqtisodiy munosabatlar xoʻjalik hisobi asosida amalga oshiriladi.

43. Boshqaruv qarorlari bayonnomalar bilan rasmiylashtiriladi va Rais tomonidan imzolanadi Ular Konsern tomonidan tashkil etilgan korxonalar va tashkilotlar, shuningdek, uning apparati uchun bajarilishi majburiydir, konsernga aʼzo boʻlgan korxonalar esa ularni mazkur Ustav va taʼsis shartnomasida belgilangan huquqlar hajmida bajarishadi.

44. Konsern Boshqaruvi oʻziga yuklatilgan funksiyalarning ijrosi uchun konsern Kengashi oldida javob beradi

45. Kengash (Boshqaruv) Raisi, uning oʻrinbosarlari Boshqaruv ishini tashkil etadilar, ishonchnomasiz konsern nomidan harakat qiladilar, korxonalar, tashkilotlar, birlashmalar, assotsiatsiyalar, davlat boshqaruv organlari, xalqaro tashkilotlar va xorijiy firmalar bilan munosabatlarda uning manfaatini ifodalaydilar, konsernga yuklatilgan vazifalarning bajarilishi uchun taʼsischilar oldida shaxsan javob beradilar.

46. Konsernga yuklatilgan vazifalarni amalga oshirish uchun konsern Boshqaruvi Raisi oʻziga berilgan huquqlar doirasida buyruqlar, farmoyishlar chiqaradi, ishonchnomalar beradi, bitimlar, shartnomalar, kontraktlar tuzadi, shu jumladan, konsern Kengashi va boshqaruvi nomidan banklarda schyotlar ochadi, toʻlov topshiriqlarini, konserning hisobotlarini Oʻzbekiston Respublikasi va uning tashqarisidagi tashkilotlar va fuqarolarga nisbatan konsern nomidan daʼvogar bildirish toʻgʻrisida qarorlar qabul qiladi. Belgilangan tartibda konsernning balansidan qarzlarni, yetishmagan va yoʻqolgan tovar-moddiy boyliklarni, bundan buyon ishlatishga yaroqsiz, maʼnaviy jihatdan eskirgan, ishdan chiqqan asbob-uskunalarni, shuningdek, toʻxtatib qoʻyilgan ishlar boʻyicha xarajatlarni hisobdan chiqaradi.

47. Taftish komissiyasi Ustavga muvofiq konsernning moliya-xoʻjalik faoliyatini nazorat qilishni amalga oshiradi.

Taftish komissiyasi aʼzolari konsern Kengashi va Boshqaruvi tarkibiga kira olmaydilar.

Tekshiruvlar taftish komissiyasining tashabbusi yoki Kengash (Boshqaruv)ning qarori bilan oʻtkaziladi.

48. Taftish komissiyasining aʼzolari konsernning mansabdor shaxslaridan zarur boʻlgan barcha hujjatlarni berishlarini talab qilishga haqlidirlar. Konsern ishtirokchilari taftish komissiyasining faoliyatiga koʻmaklashadilar.

Konsern manfaatlariga nisbatan jiddiy taqdid paydo boʻlgan taqdirda taftish komissiyasi aʼzolari konsern Kengashi chaqirilishini talab qilishlari shart.

49. Tegishli choralar koʻrilishi uchun taftish komissiyasi tekshiruv natijalarini konsern Kengashiga va Boshqaruviga yuboradi.

VI. Konsern aʼzolari, ularning huquqlari va vazifalari

50. Ustavni va taʼsis shartnomasini tan oluvchi va bajaruvchi korxonalar va tashkilotlar konsern aʼzolari boʻlishlari mumkin.

51. Ishtirokchi korxonalar quyidagi huquqlarga egadirlar:

konsern hamda uning tomonidan tashkil etilgan korxonalar xizmatidan shartnomalar asosida foydalanish;

ilmiy-texnikaviy ishlanmalardan, konsern mahsulotlaridan oʻzining rivojlanishi manfaatlari yoʻlida ustun darajada foydalanish;

ustav fondidagi ulushlariga muvofiq, dividendlarni toʻlash uchun yoʻnaltiriladigan konsern faoliyatidan tushadigan foydadan ulush olish;

konsern tomonidan amalga oshiriladigan birgalikdagi faoliyat dasturlarida va shartnomaviy asosda alohida korxonalarning dasturlarida qatnashish;

konsernning rahbar organlarini saylash;

konsern Kengashi va Boshqaruvi majlislarida ishtirokchi korxonalarning manfaatlariga daxldor boʻlgan, birgalikdagi faoliyat dasturlari doirasida va boshqa masalalar boʻyicha qarorlar qabul qilishda ishtirok etish;

konsernning rahbar organlariga oʻzining faoliyatini koʻrib chiqish masalasi boʻyicha takliflar kiritish, zarurat tugʻilganda moliya-xoʻjalik faoliyatini taftish qilishni talab etish;

konsern emblemasidan oʻz belgisida, firmaning blanklarida va muhrlarida foydalanish;

konsern Boshqaruvidan Ustav doirasida davlat, boshqa organlar va idoralar oldida oʻz manfaatlarini himoya etishni talab qilish;

konsernning tadbirlarida ixtiyoriy ravishda qatnashish;

tuzilgan bitimlar boʻyicha konsern tarkibiga kiruvchi yoki uning manfaatlari uchun ishlayotgan korxonalar oldidagi oʻz majburiyatlarini saqlagan holda, konsern Kengashini olti oydan kech boʻlmagan muddatda ogohlantirib konserndan erkin holda chiqish Korxonaning konserndan chiqishi konsern Kengashining bayonnomasi bilan rasmiylashtiriladi va Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Vazirlar Mahkamasi bilan kelishib olinadi;

Oʻzbekiston Respublikasi qonunlarida, korxonalarning ustavlari (nizomlari)da belgilangan boshqa huquqlarni mustaqil ravishda amalga oshirish.

52. Konsern tugatilgan hollarda ishtirokchi korxona konsern mulki qiymatidan, oʻzining Ustav fondidagi ulushiga mutanosib ravishda, bir qismini oladi.

53. Mulkchilik va tobelik shakllari, shuningdek, munosabatlar oʻzgargan hollarda ishtirokchi korxona konserndagi oʻz huquqlarini saqlab qoladi.

54. Konsernning ishtirokchi korxonasi quyidagilarni bajarishga majburdir:

konsern Ustaviga va taʼsis shartnomasiga rioya qilish;

konsern Kengashi (Boshqaruvi) qarorlari va shartnomalar bilan belgilangan konsernning boshqa ishtirokchilari bilan birgalikdagi faoliyat shartlarini bajarish;

konsern va uning tuzilma boʻlinmalari tomonidan koʻrsatiladigan xizmatlar uchun konsern Kengashi belgilagan tartib va miqdorlarda shartnomada koʻzda tutilgan badallarni toʻlash;

birgalikdagi faoliyat dasturlarini ishlab chiqishda qatnashish;

konsern faoliyati haqida konfidensial axborotlarni tarqatmaslik, tijorat sirlariga rioya qilish;

mahsulot ishlab chiqarish va sotish, obyektlar xavfsizligi rejimi boʻyicha belgilangan talablarga rioya qilish;

55. Ishtirokchi korxona quyidagilar uchun javobgardir:

mazkur Ustavda va taʼsis shartnomasida koʻzda tutilgan burchlarni bajarmaganlik uchun;

Oʻzbekiston Respublikasi qonunlari va ushbu shartnomalar bilan belgilanadigan konsern yoki uning istalgan ishtirokchisi bilan tuzilgan shartnomalarning bajarilmaganligi uchun;

konsernning mulkiga zarar yetkazilganligi (uni ishlatish chogʻida) uchun belgilangan tartibda;

konsern mablagʻlarini qaytarish muddatlarini bajarmaganlik uchun;

Ustavga binoan konsern Kengashi yoki Boshqaruvi qabul qilgan qarorlarni bajarmaganligi oqibatida konsernning boshqa ishtirokchilariga yetkazilgan zarar uchun. Zarar oʻrnini qoplash tartibi birgalikdagi faoliyat dasturlarini ishlab chiqish jarayonida konsern Kengashi tomonidan belgilanadi.

VIII. Konsernni tugatish tartibi

56. Konsernni tugatish:

konsern aʼzolarining manfaatdorligi yoʻqolganda yoki ularning soni bittagacha kamayganda konsern ishtirokchilarining birgalikdagi qarori boʻyicha;

boshqa korxonalarning, fuqarolarning va davlatning huquqlari hamda qonun bilan muhofaza qilinadigan manfaatlari konsern tomonidan buzilgan taqdirda davlat boshqaruv organlarining qarori boʻyicha;

taʼsis hujjatlari haqiqiy emas deb topilganda sudning qarori boʻyicha amalga oshiriladi.

Konsernni tugatish korxonalarni tugatish uchun qonun bilan belgilangan tartibda amalga oshiriladi.

57. Konsern tugatilganda uning ishtirokchilari Ustav fondidagi ulushlariga muvofiq ravishda mulkdagi oʻz ulushlarini oladilar.

Ushbu Ustav korxonalar va tashkilotlar vakillarining taʼsis konferensiyasida 1991-yil 1-oktabrda, Navoiy shahrida qabul qilindi.