Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi muassasalari rahbar va pedagog kadrlarining malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash tizimini yanada takomillashtirishga doir chora-tadbirlar toʻgʻrisida (242-son)

10.08.2012

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining

qarori

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Malakali pedagog kadrlar tayyorlash hamda oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi muassasalarini shunday kadrlar bilan taʼminlash tizimini yanada takomillashtirishga oid chora-tadbirlar toʻgʻrisida” 2012-yil 28-maydagi PQ–1761-son qarorini bajarish yuzasidan Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:

1. Quyidagilar:

Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi tizimi rahbar va pedagog kadrlarining malakasini oshirish hamda ularni qayta tayyorlash toʻgʻrisidagi Nizom 1-ilovaga muvofiq;

Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi tizimi kadrlarining malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash institutining tuzilmasi 2-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

2. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining oʻrinbosari A.N.Aripov zimmasiga yuklansin.

Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri Sh. MIRZIYOYEV

Toshkent sh.,

2012-yil 10-avgust,

242-son

Vazirlar Mahkamasining 2012-yil 10-avgustdagi 242-son qaroriga 1-ILOVA

Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi tizimi rahbar va pedagog kadrlarining malakasini oshirish hamda ularni qayta tayyorlash toʻgʻrisida

NIZOM

I. Umumiy qoidalar

1. Ushbu Nizom Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Malakali pedagog kadrlar tayyorlash hamda oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi muassasalarini shunday kadrlar bilan taʼminlash tizimini yanada takomillashtirishga oid chora-tadbirlar toʻgʻrisida” 2012-yil 28-maydagi PQ–1761-son qaroriga muvofiq ishlab chiqilgan hamda Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi muassasalarining (keyingi oʻrinlarda OʻMKHT muassasalari deb ataladi) rahbar kadrlari (direktorlari, direktorlarining oʻrinbosarlari) va pedagog kadrlari (umumtaʼlim va maxsus fanlar oʻqituvchilari, ishlab chiqarish taʼlimi ustalari va boshqalar)ning malakasini oshirishni va ularni qayta tayyorlashni tashkil etishning asosiy maqsadlari, vazifalari, shakllari, uslublari va tartiblarini belgilaydi.

2. Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi (keyingi oʻrinlarda OʻMKHT deb ataladi) tizimida ular boʻyicha malaka oshiriladigan va pedagogik qayta tayyorlanadigan lavozimlar va mutaxassisliklar nomenklaturasi Oʻzbekiston Respublikasi Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligining Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi markazi (keyingi oʻrinlarda OʻMKHT markazi deb ataladi) tomonidan tasdiqlanadi, kasbiy qayta tayyorlashga qoʻyiladigan mutaxassisliklar roʻyxati esa Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi tomonidan belgilanadi.

3. OʻMKHT muassasalarining boshqa davlatlarda taʼlim muassasalarini tamomlagan rahbar va pedagog kadrlari malaka oshirish va qayta tayyorlash tizimida oʻqishga bazaviy oliy yoki oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi toʻgʻrisidagi hujjati nostrifikatsiyalash tartibotidan oʻtgandan keyin qoʻyiladi.

II. OʻMKHT muassasalari rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash tizimining tuzilmasi va uni boshqarish

4. OʻMKHT muassasalari rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash tizimining tuzilmasi va uni boshqarish quyidagi tamoyillar asosida tashkil etiladi:

OʻMKHT muassasalari rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash sifati, yangi texnologiyalarni (pedagogik, maxsus, axborot-kommunikatsiya va boshqa texnologiyalarni) oʻquv jarayoniga joriy etish darajasi monitoringi;

OʻMKHT muassasalari rahbar va pedagog kadrlarining malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlashga ixtisoslashtirilgan oliy taʼlim muassasalarining hamda boshqa manfaatdor tashkilotlarning kadrlar salohiyatidan va moddiy-texnika bazasidan foydalanish yoʻli bilan kasbiy va layoqatini oshirish uchun OʻMKHT muassasalari rahbar va pedagog kadrlarining malakasini oshirish va qayta tayyorlash imkoniyatlarini kengaytirish.

5. Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi OʻMKHT muassasalarining rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlashni amalga oshiruvchi oliy taʼlim muassasalariga umumiy rahbarlik qiladi, ularning moddiy-texnika bazasini mustahkamlash chora-tadbirlarini koʻradi, OʻMKHT muassasalarining rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash tizimini takomillashtirish mexanizmlari va uslublarini belgilaydi.

6. OʻMKHT markazi, oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimining hududiy boshqarmalari (keyingi oʻrinlarda OʻMKHT hududiy boshqarmasi deb ataladi), tasarrufida OʻMKHT muassasalari boʻlgan vazirliklar, idoralar va tashkilotlar, nodavlat taʼlim muassasalari va jismoniy shaxslar OʻMKHT muassasalari rahbar va pedagog kadrlarini oʻqitishning buyurtmachisi hisoblanadilar.

7. OʻMKHT hududiy boshqarmasi kasb-hunar kollejlari va akademik litseylarning buyurtmanomalari asosida har yili noyabr oyining birinchi oʻn kunligida OʻMKHT muassasalarining kelgusi yilda malaka oshirish va qayta tayyorlashga yuboriladigan rahbar va pedagog kadrlari kontingentining prognozlanayotgan ehtiyojini aniqlaydi va shakllantiradi hamda OʻMKHT markaziga taqdim etadi.

OʻMKHT hududiy boshqarmasi tomonidan oʻtkaziladigan ularning kasbiy darajasi monitoringi natijalari, shuningdek malaka oshirish kurslari nomzodlarining oxirgi malaka oshirishdan oʻtgan sanasi oliy taʼlim muassasalariga hamda Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi tizimi kadrlarining malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash institutiga (keyingi oʻrinlarda Institut deb ataladi) malaka oshirish kurslariga yuborish uchun OʻMKHT hududiy boshqarmasi tomonidan tinglovchilarni tanlab olishdagi asosiy mezonlar hisoblanadi.

OʻMKHT hududiy boshqarmasi tegishli mintaqaning OʻMKHT muassasalari rahbar va pedagog kadrlarining malaka oshirish va qayta tayyorlashdan oʻtish bilan toʻliq qamrab olinishi va oʻz vaqtida oʻtishi (belgilangan davriylikni hisobga olgan holda) uchun masʼuldir.

Nodavlat taʼlim muassasalarining rahbar va pedagog kadrlari hamda jismoniy shaxslar malaka oshirish va qayta tayyorlash kurslaridan oliy taʼlim muassasasi hamda Institut bilan bevosita tuzilgan shartnoma boʻyicha oʻtadilar.

8. OʻMKHT markazi OʻMKHT hududiy boshqarmasidan olingan maʼlumotlar, shuningdek OʻMKHT muassasalari xodimlarining oʻtkazilgan kasbiy darajasi monitoringi natijalari asosida har yili dekabr oyining birinchi oʻn kunligida kelgusi yil uchun OʻMKHT muassasalarining rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlashning prognoz reja-dasturini tuzadi.

OʻMKHT markazi tuzilgan prognoz reja-dasturiga muvofiq dekabr oyining uchinchi oʻn kunligida muassasalarining rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash kurslaridan oʻtishning har yilgi jadvalini (keyingi oʻrinlarda jadval deb ataladi) ishlab chiqadi va tasdiqlaydi, jadvalda toifalar boʻyicha tinglovchilar kontingentining taqsimlanishi, viloyatlar, oliy taʼlim muassasalari va Institut boʻyicha malaka oshirish va qayta tayyorlash kurslarini oʻtkazishning joyi va vaqti, turlari va shakllari koʻrsatiladi.

Jadvalga OʻMKHT muassasasi aynan shu rahbar yoki oʻqituvchisining malaka oshirish kurslaridan oʻtishining belgilangan davrlarida nazarda tutilganidan koʻp marta kiritilishiga yoʻl qoʻyilmaydi.

Joriy yilda jadvalga kiritilmagan OʻMKHT muassasalarining rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirish ularning ishdan boʻsh vaqtida, pulli asosda amalga oshiriladi.

9. Institut OʻMKHT muassasalarining rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlashning yagona meʼyoriy-uslubiy bazasini ishlab chiqish va oʻquv jarayonini tashkil qilish boʻyicha bosh muassasa hisoblanadi.

10. Quyidagilar OʻMKHT muassasalarining rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash tizimida Institutning asosiy vazifalari hisoblanadi:

OʻMKHT tizimi rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirish va ularni pedagogik qayta tayyorlash;

OʻMKHT muassasalarining rahbari va pedagog kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash taʼlim jarayonining ilmiy-uslubiy asoslarini ishlab chiqish;

ilgʻor pedagogik texnologiyalar sohasidagi ilmiy yutuqlar natijalarini oliy taʼlim muassasasi tomonidan amalga oshiriladigan taʼlim jarayoniga oʻz vaqtida joriy etish mexanizmini roʻyobga chiqarish;

innovatsiya ilmiy yutuqlarini, texnika, texnologiyalarni, uygʻunlashtirilgan uslublarni, masofadan oʻqitish uslublarini, zamonaviy pedagogik va axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini qoʻllagan holda va mustaqil taʼlim olishdan foydalanib OʻMKHT muassasalarining rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlashning taʼlim dasturlarini ishlab chiqish va joriy etish;

Internetning global tarmogʻidan foydalangan holda, kurslar tinglovchilarining tahliliy va ijodiy fikrlashini ragʻbatlantirishga yoʻnaltirilgan zamonaviy pedagogik va axborot texnologiyalarini joriy etish;

taʼlimning ishlab chiqarish bilan oʻzaro samarali hamkorligini taʼminlash, koʻchma mashgʻulotlarni hamda zamonaviy texnika va texnologiyalar bilan jihozlangan tashkilotlarga borishni OʻMKHT muassasalarining rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash jarayoniga joriy etish;

tashkilotlarning ishlab chiqarish bazasidan foydalangan holda, kasb-hunar kollejlari oʻqituvchilarining va ishlab chiqarish taʼlimi ustalarining kasbiy oʻsishiga yoʻnaltirilgan amaliy oʻqitishning interaktiv uslublarini joriy etish;

malaka oshirish va qayta tayyorlashning samarali shakllarini (uygʻunlashtirilgan, masofadan oʻqitish, oʻqitishning yakka tartibdagi shaklini, “ustoz-shogird” uslubini va shu kabilarni) joriy etishning tashkiliy-uslubiy asoslarini, baholashni ishlab chiqish va tizimli ravishda takomillashtirish;

OʻMKHT muassasalarining rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash boʻyicha namunaviy oʻquv rejalari va dasturlarini ishlab chiqish, ularda taʼlim dasturlarining uzluksizligi va izchilligini, zamonaviy pedagogik va axborot texnologiyalari negizida interfaol taʼlim uslublaridan keng foydalanishni hisobga olish;

oliy taʼlim muassasalarini OʻMKHT kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash boʻyicha oʻquv-uslubiy hujjatlar va adabiyotlar bilan pulli asosda taʼminlash, tarqatiladigan materiallarni ishlab chiqish va koʻpaytirishni tashkil etish;

OʻMKHT kadrlarining malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash masalalari boʻyicha oliy taʼlim muassasalari faoliyatini uslubiy qoʻshib olib borish va muvofiqlashtirish;

OʻMKHT tizimi uchun ilmiy va ilmiy-pedagogik kadrlar tayyorlash.

11. Institut tegishli manfaatdor vazirliklar, idoralar va oliy taʼlim muassasalari bilan kelishgan holda OʻMKHT muassasalarining rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlashning barcha yoʻnalishlari va shakllari boʻyicha namunaviy oʻquv rejalari va namunaviy dasturlarini ishlab chiqadi. Namunaviy oʻquv rejalari va namunaviy dasturlar OʻMKHT markazi tomonidan tasdiqlanadi.

12. Oliy taʼlim muassasalari OʻMKHT muassasalarining rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlashning samarali jarayonini tashkil etish maqsadida:

Institut bilan birgalikda namunaviy oʻquv rejalari va namunaviy dasturlar asosida malaka oshirish va qayta tayyorlashning barcha shakllari boʻyicha tabaqalashtirilgan ishchi oʻquv rejalari va ishchi dasturlarni, shuningdek tahliliy va ijodiy fikrlashga hamda mustaqil taʼlim olishni ragʻbatlantirishga koʻmaklashuvchi ilgʻor oʻqitish uslublari va axborot texnologiyalaridan foydalangan holda soha mutaxassisliklari boʻyicha tarqatiladigan materialni ishlab chiqadi;

zamonaviy yondashuvlar va texnologiyalar sohasidagi xorijiy tajribani umumlashtiradi va oʻqitish jarayoniga joriy etadi;

fan va amaliyotning aloqasini taʼminlaydi, ilgʻor pedagogik texnologiyalar sohasidagi ilmiy tadqiqotlarning natijalarini malaka oshirish va qayta tayyorlash tizimining taʼlim jarayoniga oʻz vaqtida joriy etish mexanizmini amalga oshiradi;

Internetning global tarmogʻidan foydalangan holda interfaol taʼlim uslublarining zamonaviy pedagogik va axborot-kommunikatsiya texnologiyalari joriy etilishi yuzasidan javob beradi;

OʻMKHT muassasalarining rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash boʻyicha taʼlim jarayonining zarur darajada tashkil etilishi va oʻtkazilishi uchun javob beradi.

13. OʻMKHT muassasalarining rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlashning ishchi oʻquv rejalari va dasturlari Institut bilan kelishiladi va OʻMKHT markazi tomonidan tasdiqlanadi.

14. Oliy taʼlim muassasalari va Institut tomonidan amalga oshiriladigan OʻMKHT muassasalarining rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash boʻyicha taʼlim jarayoni sifatini nazorat qilish quyidagilarni oʻz ichiga oladi:

Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi tomonidan tasdiqlangan nizom asosida oliy taʼlim muassasalari va Institut amalga oshiradigan ichki nazorat;

Pedagog kadrlarni qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirishga qoʻyiladigan davlat talablariga muvofiq oliy taʼlim muassasalari va Institut tomonidan Davlat attestatsiya komissiyasi oldida yakuniy test savollari va bitirish boʻyicha malakaviy ishlarni himoya qilishdan iborat boʻlgan qatnashish shakli boʻyicha attestatsiyani oʻz ichiga oladigan yakuniy nazorat;

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Taʼlim sifatini nazorat qilish davlat inspeksiyasi tomonidan belgilangan tartibda amalga oshiriladigan tashqi nazorat;

oliy taʼlimni boshqarish boʻyicha vakolatli davlat organi, jamoat tashkilotlari va kadrlarning buyurtmachilari tomonidan amalga oshiriladigan davlat-jamoat nazorati.

III. OʻMKHT muassasalarining rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlashning maqsadi va vazifalari

15. OʻMKHTning taʼlim muassasalarida faoliyatni samarali amalga oshiruvchi pedagog kadrlarning yuqori salohiyatini taʼminlash OʻMKHT muassasalari rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlashning maqsadi hisoblanadi.

16. Quyidagilar Pedagog kadrlarni qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirishga qoʻyiladigan davlat talablaridan kelib chiqqan holda malaka oshirish va qayta tayyorlashning asosiy vazifalari hisoblanadi:

oʻqitishda (dars berishda) kasbiy layoqat va mahoratni, eruditsiyani oshirish;

psixologik-pedagogik tayyorlash hamda ritorika va notiqlik sanʼati asoslarini bilish;

mustaqil fikrlash koʻnikmalarini singdirish va qobiliyatini rivojlantirish hamda yangi bilimlar olish;

yangi pedagogik va axborot texnologiyalarini, Internet global tarmogʻi bilan ishlash boʻyicha amaliy koʻnikmalarni egallash;

ilmiy-pedagogik ijodkorlik metodologiyasi hamda pedagogika fani va sohasini rivojlantirishning asosiy yoʻnalishlari boʻyicha bilimlarni singdirish;

oʻquv-tarbiyaviy va maʼnaviy-axloqiy ishlarni amalga oshirish, nazorat qilish va tinglovchilar bilimlarini xolisona baholash koʻnikmalarini mustahkamlash;

taʼlim jarayonining yuqori samaradorligini taʼminlash, tinglovchilarning tashabbuskorligini, ilmiy tadqiqotlarga intilishini va ijodiy mahoratlarini ragʻbatlantirish;

OʻMKHT muassasalari kadrlarining malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash mazmunini takomillashtirish boʻyicha ilmiy-tadqiqot hamda oʻquv-uslubiy ishlarni olib borish koʻnikmalari va mahoratlarini singdirish;

Bola huquqlari Konvensiyasi, “Taʼlim toʻgʻrisida” hamda “Kadrlar tayyorlash milliy dasturi toʻgʻrisida”gi qonunlar qoidalari va normalari haqidagi bilimlarni egallash, uzluksiz taʼlim tizimidagi, shuningdek Pedagog kadrlarni qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirishga qoʻyiladigan davlat talablarida qoʻllanadigan asosiy atamalar va taʼriflarni oʻzlashtirish.

IV. Pedagogik qayta tayyorlashni tashkil etish va amalga oshirish

17. Pedagogika yoʻnalishidan boshqa oliy taʼlim muassasalarini tamomlagan va oliy taʼlim muassasalarida oʻqituvchilar lavozimlarida ishlayotgan mutaxassislar ularning kasbiy bazaviy maʼlumotini pedagogik tayyorgarlikka qoʻyiladigan talablarga muvofiqlashtirish, ular tomonidan Pedagog kadrlarni qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirishga qoʻyiladigan davlat talablarida belgilangan darajada pedagogik faoliyatni yuritish uchun zarur va yetarli koʻnikmalar hamda bilimlarga ega boʻlishni taʼminlash maqsadida pedagogik qayta tayyorlashdan oʻtadilar.

18. Quyidagilar pedagogik qayta tayyorlash boʻyicha taʼlim dasturlari mazmuniga qoʻyiladigan asosiy talablar hisoblanadi:

taʼlim dasturlari mazmunining kasblar va lavozimlarga nisbatan kasbiy malakaviy talablarga muvofiqligi;

pedagogik qayta tayyorlash oʻquv rejalari va dasturlarining izchilligi hamda Oliy va oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi davlat taʼlim standartlari bilan oʻzaro bogʻliqligi;

oʻqitishning zamonaviy pedagogik texnologiyalari va vositalarini qoʻllash;

qayta tayyorlashning belgilangan turlari va shakllariga muvofiqlik.

19. Oʻquv yuklamasining umumiy hajmi Pedagog kadrlarni qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirishga qoʻyiladigan davlat talablaridan kelib chiqqan holda fanlar bloklari boʻyicha taqsimlanadi.

20. OʻMKHT muassasalari oʻqituvchilarini oliy oʻquv muassasalari va Institutda pedagogik qayta tayyorlash oʻqitishning quyidagi shakllarida amalga oshiriladi:

asosiy ishdan boʻshagan holda oʻqish;

asosiy ishdan qisman boʻshagan holda oʻqish (uygʻunlashtirilgan uslub);

asosiy ishdan boʻshamasdan masofaviy shaklda oʻqish.

21. OʻMKHT muassasalarining jadvalga kiritilgan pedagog kadrlari asosiy ishdan boʻshagan holda va asosiy ishdan qisman boʻshagan holda (uygʻunlashtirilgan uslubda) qayta tayyorlashdan oʻtadilar.

22. OʻMKHT muassasalarining oʻqituvchilarini asosiy ishdan boʻshagan holda va asosiy ishdan qisman boʻshagan holda (uygʻunlashtirilgan uslubda) pedagogik qayta tayyorlashdan oʻtkazish oliy taʼlim muassasalari va Institut bazasida oʻtkaziladi.

23. Asosiy ishdan boʻshagan holda pedagogik qayta tayyorlash oliy taʼlim muassasalari va Institut bazasida oʻqitishning (auditoriyadagi, amaliy mashgʻulotlar, mustaqil tayyorlanishning) toʻliq kursini oʻtkazishni nazarda tutadi.

24. Asosiy ishdan qisman boʻshagan holda (uygʻunlashtirilgan uslubda) pedagogik qayta tayyorlashda kursning umumiy davomiyligining kamida 50 foizi auditoriya mashgʻulotlariga ajratiladi. Kursning qolgan qismi OʻMKHT muassasalari bazasida yakka tartibdagi topshiriqlarni bajargan holda amaliy mashgʻulotlar oʻtkazilishini nazarda tutadi. Amaliy mashgʻulotlarni asosiy ish joyida oʻtkazishga yoʻl qoʻyiladi. Amaliy mashgʻulotlarning har bir oʻzlashtirilgan moduli boʻyicha test sinovlari, referat topshirish, amaliyot boʻyicha hisobot va shu kabilar shaklida oraliq nazorat nazarda tutiladi.

25. Asosiy ishdan boʻshagan holda va asosiy ishdan qisman boʻshagan holda (uygʻunlashtirilgan uslubda) pedagogik qayta tayyorlashning davomiyligi kamida 16 hafta (576 soat) etib belgilanadi. Oʻquv yuklamasining eng koʻp hajmi har haftada 36 (54 akademik) soatni, auditoriya mashgʻulotlarining eng koʻp hajmi har haftada 24 (36 akademik) soatni tashkil qiladi.

26. Asosiy ishdan boʻshagan holda va asosiy ishdan qisman boʻshagan holda (uygʻunlashtirilgan uslubda) pedagogik qayta tayyorlash kurslarining 30 akademik soatdan koʻp mashgʻulotlarida uzrsiz sabablar bilan qatnashmagan, shuningdek belgilangan yuklamani bajarmagan va pedagogik qayta tayyorlash kursi dasturini oʻzlashtirmagan tinglovchilari belgilangan tartibda tinglovchilar safidan chiqariladi. Kurs dasturini oʻzlashtirish reyting tizimi asosida, tinglovchilar tomonidan kurs dasturini oʻzlashtirish sifatini nazorat qilish boʻyicha yoʻriqnoma bilan aniqlanadi.

27. Asosiy ishdan boʻshagan holda va asosiy ishdan qisman boʻshagan holda (uygʻunlashtirilgan uslubda) pedagogik qayta tayyorlashda oʻquv guruhlari, qoidaga koʻra, 25 kishidan iborat etib shakllantiriladi.

28. Asosiy ishdan boʻshamagan holda, oʻqitishning masofali shakli vositasida (keyingi oʻrinlarda pedagogik qayta tayyorlashning masofali shakli deb ataladi) pedagogik qayta tayyorlash Internet-texnologiyalarni qoʻllagan holda – qayta aloqa uslubi bilan psixologiya va pedagogika boʻyicha bilimlar, mahoratlar va koʻnikmalarni oʻzlashtirishni nazarda tutadi.

Pedagogik qayta tayyorlashning masofaviy shakli boʻyicha kurslar OʻMKHT markazi bilan kelishgan holda, maxsus virtual kurslar faoliyat koʻrsatadigan, axborot-kommunikatsiya vositalari yordamida axborotlarni uzatish va qabul qilish uchun zarur baza bilan jihozlangan hamda tegishli moddiy-texnikaviy, oʻquv-uslubiy bazaga va kadrlar salohiyatiga ega boʻlgan oliy taʼlim muassasalarida va Institutda tashkil etiladi.

29. Pedagogik qayta tayyorlashning masofaviy shakli boʻyicha taʼlim dasturlari Pedagog kadrlarni qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirishga qoʻyiladigan davlat talablari asosida oliy taʼlim muassasalari tomonidan ishlab chiqiladi, Institut bilan kelishiladi va OʻMKHT markazi tomonidan tasdiqlanadi.

Institut tomonidan oʻtkaziladigan Pedagogik qayta tayyorlashning masofaviy shakli boʻyicha taʼlim dasturlarini Institutning oʻzi ishlab chiqadi va OʻMKHT markazi tasdiqlaydi.

30. Pedagogik qayta tayyorlashning masofaviy shakli boʻyicha kurslarga OʻMKHT muassasalarining, qoidaga koʻra, ilmiy darajaga yoki ilmiy unvonga, shuningdek axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini zarur darajada qoʻllash koʻnikmalariga ega boʻlgan pedagog kadrlari qabul qilinadi.

Pedagogik qayta tayyorlashning masofaviy shakli boʻyicha kurslar tasdiqlangan jadvaldan tashqari, pulli asosda oʻtkaziladi.

31. Pedagogik qayta tayyorlashning masofaviy shakli boʻyicha oʻqitish jarayonida tinglovchilar faoliyati, taʼlim jarayonini muvofiqlashtirish va boshqarish professor-oʻqituvchilar tarkibidan oliy taʼlim muassasalari va Institut rahbari buyrugʻi bilan birkitiladigan tyutor (oʻqituvchi-konsultant) tomonidan amalga oshiriladi.

Tinglovchilar bilan doimiy aloqa bogʻlash, tinglovchilarga zarur uslubiy yordam koʻrsatish, yakka tartibdagi mashgʻulotni bajarish yuzasidan nazoratni amalga oshirish va tinglovchilar bilimlarini baholash tyutorning vazifalariga kiradi. Tyutor yakka tartibdagi topshiriqning tinglovchi tomonidan bajarilishi xolisona baholanishi uchun toʻliq javob beradi.

Tyutor bilan aloqa elektron pochta, telefon, chat va boshqa elektron shakllar boʻyicha amalga oshiriladi. Shuningdek tyutor bilan aloqa har haftada kamida bir marta oliy taʼlim muassasasi va Institut tomonidan, qatnashish shaklida amalga oshirilishi mumkin.

Har bir tyutorga koʻpi bilan 25 nafar tinglovchi birkitiladi.

32. Pedagogik qayta tayyorlashning masofaviy shakli dasturlari quyidagi shartlarni hisobga olgan holda ishlab chiqiladi:

qayta tayyorlash kursining davomiyligi 16 haftadan (576 soatdan) kam boʻlmasligi kerak;

asosiy oʻquv yuklamasini OʻMKHT muassasalari pedagogik kadrlarining mustaqil ravishda ishlashiga (tinglovchining ish joyida bajarishi uchun oliy taʼlim muassasasi va Institut tomonidan berilgan yakka tartibdagi amaliy topshiriqqa) ajratish;

oʻquv yuklamasi umumiy hajmining koʻpi bilan 25 foizini qoidaviy leksiyalar va auditoriya mashgʻulotlari, yakka tartibdagi konsultatsiyalar oʻtkazishga hamda tinglovchilarning bitirish ishlarini himoya qilishiga ajratish.

33. Tyutor va tinglovchi oʻrtasida barqaror qayta aloqani taʼminlash uchun taʼlim sifatini nazorat qilish va baholash jarayoni qoʻshimcha ravishda quyidagi mexanizmlarni oʻz ichiga oladi:

har bir tinglovchi uchun kursni oʻtashning yakka tartibdagi rejasini oʻquv rejasi va oʻquv dasturi asosida tuzish, u oliy taʼlim muassasasi va Institutning Ilmiy kengashi tomonidan tasdiqlanadi;

rahbarning buyrugʻi bilan tashkil etiladigan oliy taʼlim muassasasi va Institutning maxsus komissiyasi tomonidan, yakka tartibdagi rejani bajarish davomida, har oyda kamida bir marta, qatnashish shaklida davriy attestatsiya oʻtkazish;

tinglovchi tomonidan yakka tartibdagi topshiriqni bajarish bahosini oliy taʼlim muassasasi va Institutning Ilmiy kengashi tomonidan maʼqullash, bu tinglovchining yakuniy reyting bahosi komponentlaridan biri hisoblanadi.

34. Oʻqitilayotgan dastur oliy taʼlim muassasasi va Institut tomonidan tasdiqlangan jadval boʻyicha yakka tartibdagi shaklda joriy etiladi. Yakka tartibdagi topshiriqni olish va tinglovchi tomonidan maʼlumotlar bazasidan foydalanish oliy taʼlim muassasasi va Institutning veb-saytida elektron roʻyxatdan oʻtkazish yoʻli bilan amalga oshiriladi.

35. Pedagogik qayta tayyorlashning masofaviy shakli boʻyicha kurslar tarmoqli texnologiyalardan foydalangan holda masofadan oʻqitishning “keys-texnologiya”sini oʻz ichiga oladi.

36. Pedagogik qayta tayyorlashning masofaviy shakli boʻyicha oʻqitish kurslariga qabul qilingan tinglovchiga oliy taʼlim muassasasi va Institut tomonidan oʻquv-uslubiy ashyolar (kurs boʻyicha yoʻriqnoma, oʻquv qoʻllanmalari, yakka tartibdagi topshiriqlar, malakaviy ishlarni bajarish boʻyicha tavsiyalar, elektron multimediy darsliklar va qoʻllanmalar, shuningdek boshqa zarur oʻquv-uslubiy materiallar papkasi) joylangan kurs keysi beriladi.

37. Pedagogik qayta tayyorlashning masofaviy shakli boʻyicha kurs tinglovchilari oʻquv rejalariga muvofiq oliy taʼlim muassasasi va Institutning veb-sahifalari modullarining oʻquv-uslubiy materiallarini mustaqil ravishda oʻzlashtiradilar. Jadval boʻyicha yakka tartibdagi topshiriqlar (test, referat, ishlanma, yozma ish, kurs ishi, amaliyot boʻyicha hisobotlar va shu kabilar) topshirilgandan keyin modullarni oʻzlashtirish natijalari Tyutorga, oraliq test-nazorat esa — oliy taʼlim muassasasi va Institutning maxsus komissiyasiga topshiriladi.

38. Pedagogik qayta tayyorlash kursi toʻliq oʻzlashtirilgandan keyin oraliq nazoratni muvaffaqiyatli topshirgan tinglovchilar yakuniy attestatsiyaga qoʻyiladi.

Oliy taʼlim muassasasi va Institut rahbari buyrugʻi bilan Yakuniy attestatsiyani oʻtkazish boʻyicha davlat attestatsiya komissiyasi tashkil etiladi. Yakuniy attestatsiya qatnashish shaklida oʻtkaziladi hamda yakuniy test savollaridan va bitirish boʻyicha malakaviy ishlarni himoya qilishdan iborat boʻladi.

39. Oraliq nazorat topshirigʻini bajarmagan tinglovchilar oliy taʼlim muassasasi va Institutning yakuniy attestatsiyasiga qoʻyilmaydi, tegishli ravishda ularga pedagogik qayta tayyorlash kurslarini tugatganlik toʻgʻrisida belgilangan namunadagi hujjat berilmaydi.

V. Kasbiy qayta tayyorlashni tashkil etish va oʻtkazish

40. Kasbiy qayta tayyorlash OʻMKHT muassasalarining bazaviy oliy pedagogik maʼlumotga ega boʻlgan pedagog kadrlari uchun har yili tasdiqlanadigan jadvallar doirasida oʻtkaziladi.

Kasbiy qayta tayyorlashdan oʻtganlik, oʻqituvchining oliy taʼlim toʻgʻrisidagi diplomida koʻrsatilganlardan tashqari, oʻquv fanlari (mutaxassisliklar) yoki kurslar boʻyicha oʻqitish huquqini beradi.

41. Kasbiy qayta tayyorlashni tashkil etish OʻMKHT muassasalarining pedagoglari tomonidan, oliy taʼlim toʻgʻrisidagi diplomida koʻrsatilganlardan tashqari, oʻquv fanlari yoki kurslar boʻyicha oʻqitish huquqini olish zarur boʻlgan taqdirda ular uchun OʻMKHT muassasalarining va OʻMKHT hududiy boshqarmalarining maʼmuriyati iltimosnomasi boʻyicha amalga oshiriladi.

42. OʻMKHT muassasalarining pedagog kadrlarini kasbiy qayta tayyorlash kurslarini tashkil etish va oʻtkazish faqat asosiy ish joyidan boʻshagan holda, tegishli zamonaviy moddiy-texnikaviy baza hamda ilmiy-pedagog kadrlar mavjud boʻlgan oliy taʼlim muassasasi va Institutda bevosita amalga oshiriladi.

43. Kasbiy qayta tayyorlash kursi dasturini oʻzlashtirish muddati kamida 16 haftani (576 soatni) tashkil qiladi. Bunda eng koʻp haftalik oʻquv yuklamasi 54 akademik soatni tashkil qiladi, ulardan shu jumladan tashkilotlar bazasidagi auditoriya mashgʻulotlari 36 akademik soatdan koʻp boʻlmasligi kerak.

44. Quyidagilar kasbiy qayta tayyorlash boʻyicha taʼlim dasturlari mazmuniga qoʻyiladigan asosiy talablar hisoblanadi:

kasblar va lavozimlarga qoʻyiladigan kasbiy malaka talablariga muvofiqlik;

kasbiy qayta tayyorlash oʻquv rejalari va dasturlarining Oliy va oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi davlat taʼlim standartlari bilan uzviy boʻlishi;

zamonaviy pedagogik va axborot-kommunikatsiya texnologiyalarining qoʻllanishi.

45. Kasbiy qayta tayyorlash kurslarining uzrli sabablarsiz 30 akademik soatdan koʻp mashgʻulotlarda qatnashmagan, shuningdek belgilangan yuklamani bajarishmagan va pedagogik qayta tayyorlash kursi dasturini oʻzlashtirmagan tinglovchilari belgilangan tartibda tinglovchilar safidan chiqariladi.

451. Quyidagi holatlar kasbiy qayta tayyorlash kurslarining tinglovchilari uchun tinglovchilar safidan chiqarilmasligi boʻyicha uzrli sabablar deb hisoblanadi:

vaqtincha mehnatga qobiliyatsizlik;

yaqin qarindoshining vafot etishi.

46. Kasbiy qayta tayyorlashda oʻquv guruhlari, qoidaga koʻra, 25 kishidan iborat etib shakllantiriladi.

47. Ular boʻyicha kasbiy qayta tayyorlash oʻtkazilishi mumkin boʻlgan soha boʻyicha oliy taʼlim muassasalari va turdosh mutaxassisliklar roʻyxati Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi tomonidan aniqlanadi.

48. Kasbiy qayta tayyorlashdan oʻtganlik ikkinchi oliy taʼlim olganlik hisoblanmaydi.

49. Kasbiy qayta tayyorlash kursini toʻliq oʻzlashtirgandan keyin, oraliq test-nazorat topshirigʻini muvaffaqiyatli bajargan tinglovchilar yakuniy attestatsiyaga qoʻyiladi.

Oliy taʼlim muassasasi va Institut rahbarining buyrugʻi bilan Yakuniy attestatsiyani oʻtkazish boʻyicha davlat attestatsiya komissiyasi tashkil etiladi. Yakuniy attestatsiya qatnashish shaklida oʻtkaziladi hamda yakuniy test savollaridan va tamomlash boʻyicha malakaviy ishlarni himoya qilishdan iborat boʻladi.

50. Oraliq test-nazorat topshirigʻini bajarmagan tinglovchilar oliy taʼlim muassasasi va Institutning yakuniy attestatsiyasiga qoʻyilmaydi va tegishli ravishda ularga kasbiy qayta tayyorlash kurslarini bitirganlik toʻgʻrisida belgilangan namunadagi hujjat berilmaydi.

VI. OʻMKHT muassasalari rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirishning toʻgʻridan-toʻgʻri shakllarini tashkil etish

51. OʻMKHT muassasalari rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirishning quyidagi toʻgʻridan-toʻgʻri shakllari qoʻllanadi:

asosiy ishdan boʻshagan holda oliy taʼlim muassasasi va Institutda malaka oshirish;

asosiy ishdan qisman boʻshagan holda oliy taʼlim muassasasi va Institutda 2+2 sxemasi boʻyicha (2 hafta bevosita bazaviy muassasada, 2 hafta ish joyida mustaqil tayyorlanish yoʻli bilan) yoki 3+1 sxemasi boʻyicha (3 hafta bevosita bazaviy muassasada, 1 hafta ish joyida mustaqil tayyorlanish yoʻli bilan) malaka oshirish;

asosiy ishdan boʻshamagan holda oliy taʼlim muassasasida “Ustoz-shogird” uslubi boʻyicha malaka oshirish;

asosiy ishdan boʻshagan holda oliy taʼlim muassasasida va tashkilotda ishlab chiqarish stajirovkasini oʻtash shaklida malaka oshirish;

yakka tartibdagi reja boʻyicha oʻqitish shaklida mustaqil taʼlim olish yoʻli bilan malaka oshirish.

52. Rahbar va pedagog kadrlar malakasini oshirish toʻgʻridan-toʻgʻri shakllarining umumiy davomiyligi kamida 4 hafta (144 soat) etib belgilanadi.

Bunda oʻquv yuklamasining eng koʻp hajmi har haftada 36 soatni (54 akademik soatni), auditoriya mashgʻulotlarining eng koʻp hajmi har haftada 24 soatni (36 akademik soatni) tashkil qiladi.

Auditoriya mashgʻulotlarining barcha turlari uchun 80 daqiqa davom etadigan dars juftligi belgilanadi.

53. Jadvalga kiritilgan OʻMKHT muassasalarining rahbar va pedagog kadrlarining malakasini oshirish asosiy ishdan boʻshagan holdagi, asosiy ishdan qisman boʻshagan holdagi shakllar boʻyicha 2+2 yoki 3+1 sxemasi boʻyicha, asosiy ishdan boʻshagan holda oliy taʼlim muassasasida, Institutda va tashkilotda ishlab chiqarish stajirovkasini oʻtash shaklida amalga oshiriladi.

54. Oliy taʼlim muassasasi va Institutda oʻqitish Pedagog kadrlarni qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirishga qoʻyiladigan davlat talablariga muvofiq, namunaviy rejalar va dasturlar asosida ishlab chiqilgan maqsadli ishchi oʻquv rejalari va ishchi dasturlari asosida amalga oshiriladi.

55. Malaka oshirishning taʼlim dasturlari mazmunini shakllantirishda quyidagilar hisobga olinadi:

Oʻzbekiston Respublikasi taʼlim tizimining uzluksizligi;

zamonaviy pedagogik texnologiyalardan foydalanish va ularni taʼlim tizimiga joriy etish uslublarining ilgʻor xorijiy tajribasi;

predmetlar va mutaxassisliklar boʻyicha yangi bilimlar;

pedagogik va taʼlim uslublari;

fan, ishlab chiqarish innovatsiyalari va zamonaviy texnologiyalar;

zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalaridan foydalanish va ularni kasb-hunar boʻyicha oʻqitish jarayoniga joriy etishning tashkiliy-uslubiy jihatlari;

taʼlim jarayonini rejalashtirish, takomillashtirish va uning amalga oshirilishini nazorat qilish;

taʼlim tizimining meʼyoriy hujjatlari;

taʼlimda iqtisodiyot asoslari, marketing va menejment;

dasturlar mazmunining belgilangan malaka oshirish turlari va shakllariga muvofiqligi.

56. Malaka oshirish kurslaridan oʻtishning davriyligi OʻMKHT muassasalarining rahbar kadrlari uchun 3 yilda kamida bir martani, OʻMKHT muassasalarining pedagog kadrlari uchun esa 4 yilda kamida bir martani tashkil qiladi.

57. Oʻqitishning koʻrsatib oʻtilgan shakllari boʻyicha malaka oshirish kurslariga nodavlat taʼlim muassasalarining pedagog xodimlari orasidan shaxslar pulli asosda qabul qilinishi mumkin.

58. Asosiy ishdan boʻshagan holda malaka oshirish oliy taʼlim muassasasi va Institut bazasida oʻqitishning toʻliq kursini oʻtashni (auditoriya mashgʻulotlarini, amaliy mashgʻulotlarni, mustaqil ravishda tayyorlanishni) nazarda tutadi.

59. Asosiy ishdan boʻshagan holda oʻqitishda oʻquv guruhlari, qoidaga koʻra, 25 kishidan iborat etib shakllantiriladi.

60. Asosiy ishdan qisman boʻshagan holda oliy taʼlim muassasasi va Institutda 2+2 yoki 3+1 sxemasi boʻyicha malaka oshirish oʻquv yuklamasini tegishli ravishda 50 yoki 75 foiz hajmida — asosiy ish joyi boʻyicha mustaqil taʼlim olishga, 50 yoki 25 foiz hajmida — bevosita oliy taʼlim muassasasi va Institutda oʻqitishga taqsimlashni nazarda tutadi. Oʻqitishning bunday shakllari OʻMKHT muassasalarining rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirish boʻyicha axborotlar uzatishning zamonaviy axborot-kommunikatsiya vositalari hamda maxsus virtual kurslar mavjud boʻlgan taqdirda qoʻllanadi.

61. Asosiy ishdan boʻshamagan holda oliy taʼlim muassasasida “Ustoz-shogird” uslubi boʻyicha malaka oshirish fanlar boʻyicha oliy oʻquv muassasasida, qoidaga koʻra, yosh pedagog kadrlar uchun tashkil qilinadi.

Malaka oshirishning ushbu shakliga yosh oʻqituvchilar oliy taʼlim muassasasining yuqori malakali professor-oʻqituvchilar tarkibidagi pedagog-murabbiylar tomonidan tanlov asosida tanlab olinadi.

62. “Ustoz-shogird” uslubi boʻyicha malaka oshirish dasturining mazmuni va oʻqitish metodologiyasi oliy taʼlim muassasasida ishlab chiqiladi, Institut bilan kelishiladi, Pedagog kadrlarni qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirishga qoʻyiladigan davlat talablari asosida, OʻMKHT muassasasida oʻqituvchining kasbiy faoliyati monitoringi va ichki attestatsiyasi natijalarini hamda oʻqituvchining oʻz xohishlarini hisobga olgan holda ishlab chiqiladi.

“Ustoz-shogird” uslubi boʻyicha malaka oshirish dasturlari oʻqitishga yakka tartibda yondashishni, shuningdek taʼlim jarayonining moslashuvchanligini va amaliy jihatdan aniq maqsadga yoʻnaltirilganligini taʼminlaydi.

63. “Ustoz-shogird” uslubi boʻyicha malaka oshirishni oʻtkazish huquqiga ega boʻlgan oliy taʼlim muassasalari roʻyxati Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi tomonidan aniqlanadi.

64. Asosiy ishdan boʻshagan holda oliy taʼlim muassasasi va tashkilotda ishlab chiqarish stajirovkasidan oʻtish shaklida malaka oshirish kasb-hunar kollejlarining ishlab chiqarish taʼlimi ustalari uchun, ularni iqtisodiyot va ilm-fanning tegishli tarmoqlarida zamonaviy texnika va texnologiyalar bilan ishlashning amaliy koʻnikmalariga oʻrgatish, shuningdek taʼlimni ilm-fan va ishlab chiqarish bilan izchil integratsiyalash maqsadida oʻtkaziladi.

65. Asosiy ishdan boʻshagan holda oliy taʼlim muassasasi va tashkilotda ishlab chiqarish stajirovkasidan oʻtish shaklida malaka oshirishning davomiyligi kamida 4 hafta (144 soat) etib belgilanadi. Ishlab chiqarish stajirovkasi jadvali oliy taʼlim muassasasi tomonidan ishlab chiqiladi, tashkilot va Institut bilan kelishiladi va OʻMKHT markazi tomonidan tasdiqlanadi.

66. Yakka tartibdagi reja boʻyicha oʻqitish shaklida mustaqil taʼlim olish yoʻli bilan malaka oshirish OʻMKHT muassasalarining rahbar va pedagog kadrlari tomonidan, taʼlim darajasi va sifatiga Pedagog kadrlarni qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirishga qoʻyiladigan davlat talablariga muvofiq yakka tartibdagi reja boʻyicha oʻqitiladigan fanga doir yangi bilimlar, mahorat va koʻnikmalarni mustaqil ravishda egallashdan iborat boʻladi. Mustaqil ravishda taʼlim olish shaklida malaka oshirishdan oʻtishda tinglovchining yakka tartibdagi rejasi mazmuni oliy taʼlim muassasasi tomonidan ishlab chiqiladi, Institut bilan kelishiladi va OʻMKHT markazi tomonidan tasdiqlanadi.

67. Yakka tartibdagi reja boʻyicha oʻqitish shaklida mustaqil taʼlim olish yoʻli bilan malaka oshirish faqat ilmiy darajaga yoki ilmiy unvonga, Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi muassasalari xodimlari mehnatiga haq toʻlash toʻgʻrisidagi Nizom asosida aniqlanadigan barqaror yuqori reyting koʻrsatkichlariga, shuningdek zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalari bilan ishlash boʻyicha amaliy koʻnikmalarga ega boʻlgan rahbarlar va oʻqituvchilar uchun qoʻllanadi.

68. Asosiy ish joyi boʻyicha mustaqil ravishda taʼlim olish yoʻli bilan malaka oshirish kurslarining tinglovchilari yakka tartibdagi reja materiallarini oʻzlashtiradilar, topshiriqlarni bajaradilar va malakaviy ishlarni rasmiylashtiradilar. Yakka tartibdagi rejani bajarish jarayonida tinglovchilar oliy taʼlim muassasasi va Institutning professor-oʻqituvchilar tarkibidan qatnashish shaklida, elektron pochta, telefon, chat va forumlar boʻyicha konsultatsiya oladilar. Tinglovchilar har haftada kamida bir marta yakka tartibdagi topshiriqni bajarish yuzasidan oliy taʼlim muassasasi va Institut rahbarining buyrugʻi bilan tashkil etilgan maxsus komissiya oldida, qatnashish shakli boʻyicha attestatsiyadan oʻtishlari kerak. Oʻqitish kursi tugagach tinglovchilar maxsus komissiya oldida malakaviy ishni himoya qiladilar.

69. Malaka oshirish kursi toʻliq oʻzlashtirilgandan keyin oraliq test-nazorat topshirigʻini muvaffaqiyatli bajargan tinglovchilar yakuniy attestatsiyaga qoʻyiladi.

Oliy taʼlim muassasasi va Institut rahbarining buyrugʻi bilan Yakuniy attestatsiyani oʻtkazish boʻyicha Davlat attestatsiya komissiyasi tashkil etiladi. Yakuniy attestatsiya qatnashish shaklida oʻtkaziladi hamda yakuniy test savollaridan va bitirish ishini himoya qilishdan iborat boʻladi.

70. Oraliq test-nazorat topshirigʻini bajarmagan tinglovchilar oliy taʼlim muassasasi va Institutning yakuniy attestatsiyasiga qoʻyilmaydi, tegishli ravishda ularga malaka oshirish kurslarini tamomlaganlik toʻgʻrisida belgilangan namunadagi hujjat berilmaydi.

VII. OʻMKHT muassasalari rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirishning vositali (taʼlim dasturlarisiz oʻqitish) shakllari

71. OʻMKHT muassasalari rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirishning vositali (taʼlim dasturlarisiz oʻqitish) shakllari:

OʻMKHT muassasasining Pedagogik kengashi qaroriga binoan ijodiy taʼtil berish;

ochiq oʻquv mashgʻulotlari oʻtkazish;

ilmiy, ilmiy-uslubiy va ilmiy-amaliy seminarlarda, konferensiyalarda, avgust oʻqishlarida va shu kabilarda maʼruzalar bilan qatnashish yoʻli bilan amalga oshiriladi.

72. Oʻqituvchi kadrlar tomonidan ilgʻor pedagogik texnologiyalarni zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini qoʻllash asosida egallash boʻyicha doimiy ravishda oʻtkaziladigan seminarlar birlashgan (bazaviy) kasb-hunar kollejlarida tashkil etiladi.

73. Pedagog kadrlarga ijodiy taʼtil yangi oʻquv adabiyoti (darslik yoki oʻquv qoʻllanmasi) yaratish, zamonaviy pedagogik va axborot texnologiyalarini ishlab chiqish va oʻquv-tarbiya jarayoniga joriy etish, pedagoglarning kasbiy faoliyati yoʻnalishi bilan bogʻliq ilmiy ishni (monografiya, dissertatsiya va boshqalarni) tugallash uchun OʻMKHT taʼlim muassasasining Pedagogik kengashi qarori bilan beriladi.

74. Ochiq oʻquv mashgʻulotlari — akademik guruhlarda jadval boʻyicha, zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini, oʻqitishning interfaol uslublarini qoʻllagan holda oʻtkaziladigan, oldindan eʼlon qilingan muammoli yoki innovatsion mavzu boʻyicha mashgʻulotlardir. Ochiq oʻquv mashgʻulotlariga bilimlarning ushbu sohasidagi tajribali pedagoglar, olimlar va mutaxassislar majburiy tartibda taklif etiladi.Ushbu mashgʻulotlar sifati OʻMKHT taʼlim muassasasining Pedagogik kengashida muhokama qilinadi.

75. Ochiq oʻquv mashgʻulotlari zamonaviy pedagogik va axborot texnologiyalarini, oʻqitishning interfaol uslublarini ishlab chiqish va oʻquv jarayoniga joriy etish uchun tajriba maydonchasi, yosh pedagoglar uchun pedagogik mahorat maktabi boʻlib xizmat qiladi.

76. Ilmiy va ilmiy-uslubiy seminarlarda, konferensiyalarda, avgust oʻqishlarida qatnashish pedagog kadrlarning taʼlim muassasalaridagi mavjud muammolarni hal etishga hamda oʻquv-tarbiya jarayonining yuqori sifatini taʼminlashga yoʻnaltirilgan pedagogika fani va amaliyoti, oʻqitish metodologiyasi va texnologiyasining muhim masalalari boʻyicha ilmiy yoki ilmiy-uslubiy maʼruzalari (axborotlari)dan iborat boʻladi.

Oldindan maʼlum boʻlgan mavzu boʻyicha maʼruza (axborot)ni tayyorlash joylarda tegishli tadqiqotlar oʻtkazishni va belgilangan tartibda chop etish uchun maʼruza tezislari tayyorlashni nazarda tutadi.

77. Malaka oshirishning vositali shakllari (taʼlim dasturlarisiz oʻqitish)dan oʻtilganda OʻMKHT muassasalarining rahbar va pedagog kadrlariga belgilangan namunadagi maʼlumotnoma beriladi.

VIII. Qayta tayyorlash va malaka oshirish kurslarini tamomlaganlik toʻgʻrisida davlat namunasidagi hujjatlar

78. OʻMKHT muassasalarining malaka oshirish va qayta tayyorlash boʻyicha taʼlim dasturlari talablarini muvaffaqiyatli bajargan rahbar va pedagog kadrlarga tegishli ravishda davlat namunasidagi quyidagi hujjatlar beriladi:

malaka oshirish toʻgʻrisidagi sertifikat — kamida 4 hafta (144 soat) hajmida taʼlim dasturlaridan oʻtgan shaxslar uchun;

qayta tayyorlash toʻgʻrisidagi diplom — kamida 16 hafta (576 soat) hajmida taʼlim dasturlaridan oʻtgan shaxslar uchun.

79. Yakuniy attestatsiya natijasida oʻqitish dasturini oʻzlashtirish yuzasidan qoniqarsiz baho olgan tinglovchilarga oʻquv kursini tamomlaganlik toʻgʻrisidagi maʼlumotnoma beriladi.

80. Qayta tayyorlash va malaka oshirish oʻquv dasturini oʻzlashtirganlik toʻgʻrisidagi diplom va sertifikat qonunchilikda belgilangan tartibda beriladi.

81. Malaka oshirish yoki qayta tayyorlash kurslaridan muvaffaqiyatli oʻtganlik toʻgʻrisidagi diplom (sertifikat)ning mavjud boʻlishi OʻMKHT muassasalari rahbar va pedagog kadrlari tomonidan egallab turgan lavozimiga muvofiqligi boʻyicha attestatsiyadan va malakaviy toifa boʻyicha attestatsiyadan oʻtish uchun majburiy shart hisoblanadi.

82. Qayta tayyorlash va malaka oshirish taʼlim dasturlarini oʻzlashtirish yuzasidan qoniqarsiz baho olgan shaxslarga oliy taʼlim muassasasi va Institutning Davlat attestatsiya komissiyasi xulosalari natijalari boʻyicha yakuniy malakaviy ishni qayta himoya qilish imkoniyati beriladi.

IX. Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi tizimining rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirishga va ularni qayta tayyorlashga ixtisoslashgan oliy taʼlim muassasalarining professor-oʻqituvchilar tarkibi

83. Oliy taʼlim muassasasida va Institutda OʻMKHT tizimi kadrlarining malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash boʻyicha oʻqituvchilik faoliyati uchun davlat muassasalari, oliy taʼlim muassasasi va Institutning professor-oʻqituvchilar tarkibi xodimlari, ilmiy-tadqiqot muassasalari va tashkilotlarining yetakchi mutaxassislari, shuningdek xorijiy davlatlar olimlari shtatli asosda, oʻrindoshlik boʻyicha va mehnatga soatbay haq toʻlash shartlarida jalb etiladilar.

84. Oliy taʼlim muassasasi va Institutning professor-oʻqituvchilar tarkibiga quyidagi talablar qoʻyiladi:

Pedagog kadrlarni qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirishga qoʻyiladigan davlat talablari asosida tinglovchilar bilan oʻquv-tarbiya ishlarini olib borish, nazorat va tinglovchilar bilimlarini xolisona baholash koʻnikmalarining mavjudligi;

yuksak individual sifatlarning (talabchanlik, xolisonalik, batartiblik, haqqoniylik, xushmuomalalikning) mavjudligi;

taʼlim berishda (oʻqitishda) kasbiy mahorat va eruditsiyaning mavjudligi;

rahbar va pedagog kadrlarning malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlashning ilmiy-pedagogik asoslarini, pedagogika fanining asosiy yoʻnalishlarini, fanlararo aloqalarni, ritorika va notiqlik mahorati asoslarini, uzluksiz taʼlim atamalari va tushunchalarini, shuningdek Pedagog kadrlarni qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirishga qoʻyiladigan davlat talablarini bilish;

taʼlim jarayonining yuqori samaradorligini taʼminlash, tinglovchilarning tashabbuskorligini, ijodiy mahoratini, ularning ilmiy tadqiqotlarga intilishlari va qobiliyatlarini rivojlantirish koʻnikmalarining mavjudligi;

OʻMKHT muassasalari kadrlarining malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash jarayoni mazmunini takomillashtirish boʻyicha ilmiy-tadqiqot va oʻquv-uslubiy ishlarni olib borish koʻnikmalari va mahoratlarining mavjudligi.

85. Malaka oshirish va qayta tayyorlash kurslarini oʻtkazish uchun jalb etiladigan oliy oʻquv muassasasi va Institut professor-oʻqituvchilar tarkibi mehnatiga haq toʻlash belgilangan tartibda amalga oshiriladi.

X. OʻMKHT muassasalarining rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlashni moliyalashtirish

86. OʻMKHT muassasalarining rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash tadbirlarini moliyalashtirish qonunchilikda belgilangan tartibda quyidagilar hisobiga amalga oshiriladi:

tasdiqlangan jadvallarga muvofiq ushbu maqsadlar uchun har yili nazarda tutiladigan budjetdan ajratiladigan mablagʻlar;

malaka oshirish va qayta tayyorlash tizimida OʻMKHT muassasalarining rahbar va pedagog kadrlarini oʻqitish uchun buyurtmachilarning mablagʻlari;

oʻqitish uchun toʻlovdan, taʼlim xizmatlari koʻrsatishdan, ilmiy-pedagogik, ishlab chiqarish va boshqa faoliyat turlaridan olingan daromadlar;

yuridik va jismoniy shaxslarning kadrlar malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash uchun maqsadli badallari;

OʻMKHT muassasalari xodimlarini qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish uchun jalb etiladigan grantlar va xorijiy kreditlar mablagʻlari;

yuridik va jismoniy shaxslarning xayriya ehsonlari;

qonunchilikda taqiqlanmagan boshqa manbalar.

87. OʻMKHT muassasalarining pedagog kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash boʻyicha tadbirlarni moliyalashtirish uchun budjet mablagʻlari OʻMKHTning hududiy boshqarmalari tomonidan tegishli Qoraqalpogʻiston Respublikasi budjeti, viloyatlar va Toshkent shahar mahalliy budjetlari parametrlarida maqsadli tartibda, tasdiqlangan jadval doirasida nazarda tutiladi.

OʻMKHT hududiy boshqarmalari ishlab chiqilgan va belgilangan tartibda tasdiqlangan kalkulyatsiyalar asosida oliy taʼlim muassasasi va Institut bilan OʻMKHT muassasalarining pedagog kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash kurslarini oʻtkazish yuzasidan shartnomalar tuzadilar.

88. OʻMKHT muassasalarining pedagog kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash tadbirlarini moliyalashtirish ushbu Nizom talablariga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi respublika budjeti mablagʻlari hisobiga, belgilangan tartibda amalga oshiriladi.

881. Oliy taʼlim muassasasi va Institutdagi oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi muassasalarining rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash kurslarining tasdiqlangan jadvaliga kiritilgan va yuborilgan tinglovchilarining ularni asosiy ishdan ajralgan holda oʻqitishning butun davrida asosiy ish joyi boʻyicha oʻrtacha oylik ish haqi saqlanib qoladi.

Asosiy ishidan ajralgan holda oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi muassasalarining rahbar va pedagog kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash kurslariga tasdiqlangan jadvalga muvofiq boshqa hududlardan yuborilgan tinglovchilarning oʻqish joyiga kelish va u yerdan qaytish boʻyicha bir martalik yoʻl xarajatlari qonunchilikda belgilangan tartibda ularni yuborgan tomon hisobiga qoplanadi.

89. Malaka oshirish va qayta tayyorlash taʼlim muassasalarida malaka oshirish va qayta tayyorlashga ajratiladigan mablagʻlardan maqsadli va samarali foydalanilishi, shuningdek xoʻjalik va moliya intizomiga rioya etilishi yuzasidan nazorat belgilangan tartibda vakolatli davlat organi tomonidan amalga oshiriladi.

XI. Yakunlovchi qoida

90. OʻMKHT muassasalari rahbar va pedagog kadrlarining malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlashni amalga oshiruvchi taʼlim muassasalarini attestatsiyadan oʻtkazish va davlat tomonidan akkreditatsiya qilish Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Taʼlim sifatini nazorat qilish davlat inspeksiyasi tomonidan, qonunchilikda belgilangan tartibda oʻtkaziladi.

Vazirlar Mahkamasining 2012-yil 10-avgustdagi 242-son qaroriga 2-ILOVA

Oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi tizimi kadrlarining malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash instituti

tuzilmasi

* Malaka oshirish va qayta tayyorlash fakulteti hamda foydalanish-xoʻjalik boʻlimi xodimlari soni qonun hujjatlarida belgilangan normativlar boʻyicha aniqlanadi.

** Budjetdan tashqari mablagʻlar hisobiga saqlanadi.

Xodimlarning cheklangan soni (foydalanish-xoʻjalik boʻlimining texnik, xizmat koʻrsatuvchi xodimlarini, fakultetning oʻquv-yordamchi va professor-oʻqituvchi xodimlarini hisobga olmasdan) — 32 nafar, shu jumladan boshqaruv xodimlari soni — 13 nafar.